# 14 Mart

|  |  |
| --- | --- |
|  | **14 Mart** günü gerçekleşen en önemli olayları **Tarihte Bugün** sayfalarına ekleyebilir ve anasayfada görüntülenmelerini sağlayabilirsiniz.
 |

**14 Mart**, Miladi takvime göre yılın 73. (artık yıllarda 74.) günüdür. Yıl sonuna kadar kalan 292 gün vardır.

## Olaylar

Eli Whitney'nin pamuk ayrıştırma makinesi.
* 1489 - Kıbrıs Krallığı'nın Kraliçesi Catherine Cornaro, Ada'yı Venedik Cumhuriyeti'ne sattı.
* 1794 - Eli Whitney, pamuk ayrıştırma makinesinin patentini aldı.
* 1827 - II. Mahmut döneminde, Mekteb-i Tıbbiye-i Şahane kuruldu.
* 1919 - Tıp Bayramı ve Mekteb-i Tıbbiye-i Şahane'nin kuruluş yıldönümü; Hikmet Boran önderliğinde, tıp camiasının emperyalist güçlerin karşısına resmen çıkışı nedeniyle bugün Tıp Bayramı olarak kutlanmaktadır.
* 1919 - Yunanların İzmir'e çıkarma planı, İngiltere Başbakanı Lloyd George, Fransa Başbakanı Georges Clemenceau, İtalya Başbakanı Vittorio Emanuele Orlando ve ABD Başkanı Woodrow Wilson tarafından kabul edildi.
* 1923 - Gençlerbirliği Spor Kulübü Ankara'da kuruldu.
* 1939 - Slovakya Cumhuriyeti ve Karpatlar Ukraynası, Nazi Almanyasının baskısı altında Çekoslovakya'dan bağımsızlıklarını ilan etti.
* 1939 - Hatay Meclisi, Türk lirası'nı resmi para olarak kabul etti.
* 1951 - Kore Savaşı: Birleşmiş Milletler Kuvvetleri, Seul'ü geri aldı.
* 1953 - Sovyetler Birliği Komünist Partisi Genel Sekreteri Stalin'in ölümü üzerine yerine getirilen Malenkov, görevini 8 gün sonra Kruşçev'e devretti.
* 1958 - ABD, Küba'daki Batista rejimine ambargo uygulamaya başladı.
* 1964 - Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi, Barış Gücü'nün Kıbrıs'a gitmesini kararlaştırdı.
* 1980 - ABD Hava Kuvvetleri'ne ait C-130 tipi askeri nakliye uçağı, İncirlik Hava Üssü'ne iniş yaparken düştü. 18 ABD askeri öldü.
* 1983 - Devlet Güvenlik Mahkemeleri'nin kurulmasını öngören yasa tasarısı, Danışma Meclisi'nde kabul edildi.
* 1998 - İran'da Richter ölçeğine göre 6,9 büyüklüğünde deprem oldu.
* 1998 - YÖK, başörtüsü takmanın ve taktırmanın suç olduğunu açıkladı.
* 2000 - Naim Süleymanoğlu, Ankara'da devam ettiği idmanlarda koparmada 145 kg kaldırarak dünya rekoru kırdı.
* 2003 - Türkiye'nin 59'uncu Hükümeti, Siirt Milletvekili Recep Tayyip Erdoğan Başkanlığında kuruldu.
* 2008 - Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı Abdurrahman Yalçınkaya, Adalet ve Kalkınma Partisi'nin kapatılması için Anayasa Mahkemesi'nde dava açtı.

## Doğumlar

* 1627 - Roelant Roghman, Hollandalı Hollanda Altın Çağı ressamı, çizimcisi ve oymacısı (ö. 1692)
* 1641 - Hyeonjong, Joseon Krallığı'nın 18. kralı (ö. 1674)
* 1681 - Georg Philipp Telemann, Alman besteci (ö. 1767)
* 1692 - Peter Van Musschenbroek, Hollandalı bilim insanı (ö. 1761)
* 1726 - Esma Sultan, III. Ahmed'in kızı (ö. 1788)
* 1742 - Ağa Muhammed Han Kaçar, İran Şahı ve Kaçar Hanedanı'nın kurucusu (ö. 1797)
* 1804 - Johann Strauss I, Avusturyalı besteci (ö. 1849)
* 1820 - II. Vittorio Emanuele, Sardinya Krallığı'nın Kralı (ö. 1878)
* 1821 - Jens Jacob Asmussen Worsaae, Danimarkalı arkeolog ve tarihöncesici (ö. 1885)
* 1827 - George Frederick Bodley, Britanyalı mimar (ö. 1907)
* 1835 - Giovanni Schiaparelli, İtalyan astronom (ö. 1910)
* 1836 - Jules Joseph Lefebvre, Fransız portre ressamı (ö. 1911)
* 1844 - I. Umberto, İtalya Kralı (ö. 1900)
* 1847 - Castro Alves, Brezilyalı şair (ö. 1871)
* 1853 - Ferdinand Hodler, İsviçreli ressam (ö. 1918)
* 1854 - Paul Ehrlich, Alman bilim insanı ve Nobel Fizyoloji veya Tıp Ödülü sahibi (ö. 1915)
* 1854 - Thomas R. Marshall, ABD'nin 28. Başkan Yardımcısı (ö. 1925)
* 1854 - Alexandru Macedonski, Rumen şair, romancı, oyun yazarı ve edebiyat eleştirmeni (ö. 1920)
* 1859 - Leonardo Bistolfi, İtalyan heykeltıraş (ö. 1933)
* 1874 - Anton Philips, Hollanda'da Philips Electronics'in kurucusu (ö. 1951)
* 1876 - Lev Berg, Rus coğrafyacı, biyolog ve ihtiyolog (ö. 1950)
* 1879 - Albert Einstein, Alman fizikçi ve Nobel Fizik Ödülü sahibi (ö. 1955)
* 1882 - Wacław Sierpiński, Polonyalı matematikçi (ö. 1969)
* 1886 - Firmin Lambot, Belçikalı bisiklet yarışçısı (ö. 1964)
* 1887 - Abdülhak Şinasi Hisar, Türk romancı ve yazar (ö. 1967)
* 1894 - Vladimir Triandafillov, Sovyet komutan ve teorisyen (ö. 1931)
* 1903 - Mustafa Barzani, Kürt politikacı (ö. 1979)
* 1905 - Raymond Aron, Fransız sosyolog ve filozof (ö. 1983)
* 1906 - Fazıl Küçük, Kıbrıslı Türk politikacı ve gazeteci (ö. 1984)
* 1906 - Ulvi Cemal Erkin, Türk besteci (ö. 1972)
* 1908 - Maurice Merleau-Ponty, Fransız filozof (ö. 1961)
* 1911 - Akira Yoshizawa, Japonlu origami uzmanı (ö. 2005)
* 1912 - Cliff Bastin, İngiliz eski millî futbolcu (ö. 1991)
* 1914 - Ali Tanrıyar, Türk hekim, siyasetçi ve spor adamı (ö. 2017)
* 1920 - Memduh Ün, Türk yönetmen (ö. 2015)
* 1923 - Diane Arbus, Amerikalı fotoğraf sanatçısıdır (ö. 1971)
* 1925 - Tarık Minkari, Türk cerrah ve yazar (ö. 2010)
* 1926 - Neriman Altındağ Tüfekçi, Türk Halk Müziği solisti ve ilk kadın şefi (ö. 2009)
* 1928 - Frank Borman, ABD'li test pilotu, iş adamı, çiftlik sahibi ve NASA astronotu (ö. 2023)
* 1929 - Bob Goalby, Amerikalı profesyonel golfçü (ö. 2022)
* 1933 - Michael Caine, İngiliz oyuncu ve Akademi Ödülü sahibi
* 1933 - Quincy Jones, Amerikalı orkestra şefi, besteci, müzisyen ve yapımcı (ö. 2024)
* 1934 - Eugene Cernan, Amerikalı eski deniz ve hava subayı, savaş pilotu ve NASA astronotu (ö. 2017)
* 1934 - Leonid İvanoviç Rogozov, Sovyet tıp doktoru (ö. 2000)
* 1934 - Manuel Piñeiro, Kübalı istihbaratçı ve politikacı (ö. 1998)
* 1938 - Şerafettin Elçi, Türk hukukçu ve siyasetçi (ö. 2012)
* 1938 - Árpád Orbán, Macar olimpiyat şampiyonu futbolcu (ö. 2008)
* 1940 - Durul Gence, Türk caz müzisyeni ve orkestra şefi (ö. 2021)
* 1940 - Metin Altıok, Türk şair ve ressam (ö. 1993)
* 1941 - Wolfgang Petersen, Alman film yönetmeni (ö. 2022)
* 1942 - Emin Çölaşan, Türk gazeteci ve yazar
* 1942 - Rita Tushingham, İngiliz aktris
* 1944 - Boris Brott, Kanadalı orkestra şefi, müzisyen, besteci ve motivasyon konuşmacısı (ö. 2022)
* 1945 - Michael Martin Murphey**,** Amerikalı bir şarkıcı-söz yazarıdır
* 1946 - Wes Unseld**,** Amerikalı eski basketbol oyuncusudur (ö. 2020)
* 1947 - Jona Lewie, İngiliz şarkıcı, söz yazarı ve müzisyen
* 1948 - Billy Crystal, Galli sinema oyuncusu
* 1948 - Theo Jansen, Hollandalı sanatçı
* 1950 - Rick Dees, İngiliz aktör
* 1950 - Ahmet Kamil Erozan, Türk siyasetçi
* 1952 - Sheila Abdus-Salaam, Amerikalı yargıç ve hukukçu (ö. 2017)
* 1952 - Mehmet Güçlü, Türk güreşçi
* 1957 - Franco Frattini, İtalyan siyasetçi (ö. 2022)
* 1958 - II. Albert, Monako Prensliği'nin hükümdarı ve Grimaldi prenslik hanedanının başı
* 1961 - Mike Lazaridis, Kanadalı iş insanıdır
* 1965 - Aamir Khan, Hint oyuncu
* 1967 - Gürdal Tosun, Türk tiyatro sanatçısı (ö. 2000)
* 1968
	+ Megan Follows, Kanadalı-Amerikalı oyuncu
	+ Jan Sosniok, Alman oyuncu
* 1969 - Sinan Oğan, Türk stratejik araştırmacı ve siyasetçi
* 1972 - Kaan Dobra, Polonya asıllı Türk futbolcu
* 1974 - Santino Marella, Kanadalı profesyonel güreşçi
* 1975 - Steve Harper**,** İngiliz futbolcudur
* 1977 - Naoki Matsuda, Japon eski millî futbolcudur (ö. 2011)
* 1979 - Nicolas Anelka, Fransız futbolcu
* 1979 - Chris Klein, ABD'li bir oyuncu
* 1979 - Sead Ramoviç, Eski Bosnalı millî kaleci
* 1980 - Bayhan, Türk şarkıcı ve oyuncu
* 1982 - François Sterchele, Belçikalı futbolcu (ö. 2008)
* 1983 - Johnny Flynn, İngiliz oyuncu ve şarkıcı
* 1985 - Eva Angelina, Amerikalı porno yıldızı
* 1986 - Jamie Bell, İngiliz oyuncu
* 1988 - Sasha Grey, Amerikalı porno yıldızı
* 1988 - Stephen Curry, Amerikalı basketbolcu
* 1988 - Ibrahim Traore, Burkina Fasolu asker ve siyasetçi
* 1989 - Colby O'Donis, Porto Riko asıllı Amerikalı R&B ve pop şarkıcısı
* 1990 - Joe Allen**,** Galli millî futbolcudur
* 1990 - Kolbeinn Sigþórsson, İzlandalı futbolcu
* 1991 - Emir Bekrić, Sırp engelli atleti
* 1992 - Ami Sugita, Japon millî futbolcu
* 1992 - Mardik Mardikyan, Suriyeli milli futbolcu
* 1994 - Ansel Elgort, Amerikalı aktör ve şarkıcı
* 1996 - Mustafa Batuhan Altıntaş, Türk futbolcu
* 1997 - Simone Biles, Amerikalı jimnastikçi
* 1997 - Alfred Garcia, İspanyol şarkıcı
* 1998 - Neslican Tay, Türk kanser aktivisti (ö. 2019)
* 1999 - Sheldon Riley, Avustralyalı şarkıcı
* 2008 - Abby Ryder Fortson, Amerikalı oyuncu

## Ölümler

Karl Marx'ın mezar taşı (Highgate Mezarlığı, Londra)
* 1457 - İmparator Jingtai, Çin'in Ming Hanedanı'nın yedinci imparatoru (d. 1428)
* 1471 - Thomas Malory, İngiliz yazar (d. 1415)
* 1571 - János Zsigmond Zápolya, 1540-1571 arası Transilvanya ve Macaristan Kralı (d. 1540)
* 1604 - Kınalızade Hasan Çelebi, Osmanlı fıkıh ve kelâm alimi (d. 1546)
* 1632 - Tokugawa Hidetada, Tokugawa Hanedanlığı'nın 2. şogunu (d. 1579)
* 1698 - Claes Rålamb, İsveçli bir devlet adamıydı (d. 1622)
* 1703 - Robert Hooke, İngiliz bilim insanı (d. 1635)
* 1791 - Johann Salomo Semler, Alman protestan teolog (d. 1725)
* 1823 - Charles-François du Périer Dumouriez, Fransız generali (d. 1739)
* 1854 - Yekaterina Vladimirovna Apraksina, Rus soylu (d. 1770)
* 1883 - Karl Marx, Alman filozof ve ekonomist (d. 1818)
* 1932 - George Eastman, Amerikalı mucit ve sanayici (Kodak Şirketi) (d. 1854)
* 1932 - Frederick Jackson Turner**,** Amerikalı bir tarihçiydi (d. 1861)
* 1938 - Aleksey Rıkov, Bolşevik devrimci (d. 1881)
* 1940 - Gabriele Possanner, Avusturyalı hekim (d. 1860)
* 1944 - Katharine Elizabeth Dopp, Amerikalı eğitimci ve yazar (d. 1863)
* 1946 - Werner von Blomberg, Nazi Almanyası'nın Savunma Bakanı d. 1878)
* 1953 - Klement Gottwald, Çek devlet adamı ve gazeteci d. 1896)
* 1955 - Şamran Hanım, Türk besteci ve kanto sanatçısı (d. 1870)
* 1959 - Faik Ahmet Barutçu, Türk siyasetçi (d. 1894)
* 1968 - Josef Harpe, I. Dünya Savaşı ve II. Dünya Savaşı sırasında Alman Generaloberst (d. 1887)
* 1975 - Susan Hayward, Amerikalı sinema oyuncusu (d. 1917)
* 1978 - Aziz Basmacı, Türk tiyatro ve sinema oyuncusu (d. 1912)
* 1995 - William Alfred Fowler, Amerikalı filozof (d. 1911)
* 1997 - Jurek Becker, Polonya doğumlu Alman yazar, film senaristi ve Doğu Alman muhalif (d. 1937)
* 1997 - Fred Zinnemann, Avusturya asıllı Amerikalı film yönetmeni (d. 1907)
* 2006 - Lennart Meri, Estonyalı yazar ve film yönetmeni (Estonya'nın 2. Cumhurbaşkanı) (d. 1929)
* 2007 - Sa'dun Hammadi, Saddam Hüseyin'in devlet başkanlığı dönemindeki eski Irak başbakanı (d. 1930)
* 2010 - Peter Graves, Amerikalı aktör (*Görevimiz Tehlike*) (d. 1926)
* 2011 - Jülide Gülizar, Türk sunucu, yazar, eğitmen ve TRT'nin ve Türkiye'nin ilk haber spikerlerinden (d. 1929)
* 2012 - Ċensu Tabone, Maltalı siyasetçi (d. 1913)
* 2013 - Jack Greene, Amerikalı country müzik sanatçısı (d. 1930)
* 2014 - İlhan Feyman, Türk caz müzisyeni ve trompetçi (d. 1930)
* 2016 - Peter Maxwell Davies, Britanyalı opera ve batı klasik müzik bestecisi ve orkestra şefi (d. 1934)
* 2017 - Luigi Pascale, İtalyan uçak tasarımcısı ve mühendis (d. 1923)
* 2018 - Halit Deringör, Türk futbolcu ve spor yazarı (d. 1922)
* 2018 - Marielle Franco, Brezilyalı aktivist ve siyasetçi (d. 1979)
* 2018 - Stephen Hawking, İngiliz fizikçi, evrenbilimci, astronom, teorisyen ve yazar (d. 1942)
* 2018 - Liam O'Flynn, İrlandalı folk müzisyenidir (d. 1945)
* 2019 - Kurt Armbruster, İsviçreli eski futbolcudur (d. 1934)
* 2019 - Birch Bayh, Amerikalı siyasetçi (d. 1928)
* 2019 - Godfried Danneels, Belçikalı Roma Katolik kardinal ve piskopos (d. 1933)
* 2019 - Pat Laffan, İrlandalı oyuncu (d. 1939)
* 2019 - Ralph Metzner, Alman asıllı Amerikalı psikolog ve yazar (d. 1936)
* 2019 - Charlie Whiting, Formula 1 Teknik Departmanı başkanı (d. 1952)
* 2020 - Gustavo Bebianno, Brezilyalı hukukçu ve siyasetçi (d. 1964)
* 2020 - Mübaşir Hasan, Pakistanlı sosyalist görüşlü siyasetçi ve mühendis (d. 1922)
* 2020 - Eva Pilarová, Çek pop, caz müziği şarkıcısı, şarkıcı ve söz yazarı (d. 1939)
* 2020 - Genesis P-Orridge, İngiliz şarkıcı, söz yazarı, müzisyen, şair, performans sanatçısı ve okültist (d. 1950)
* 2020 - Piero Schlesinger**,** bir İtalyan hukukçu, bankacı, avukat ve akademisyen (d. 1930)
* 2020 - Nihal Yeğinobalı, Türk yazar ve çevirmen (d. 1927)
* 2021 - Aurora Cornu, Romanya doğumlu Fransız aktris, yazar, film yönetmeni ve çevirmen (d. 1931)
* 2021 - Henry Darrow, Amerikalı karakter oyuncusu (d. 1933)
* 2021 - Thione Seck, Senegalli şarkıcı ve söz yazarı (d. 1955)
* 2022 - Scot Hall, profesyonel güreşçidir (d. 1958)
* 2022 - Anil Joshiyara, Hint siyasetçi ve hekim (d. 1952)
* 2023 - Bobby Caldwell, Amerikalı şarkıcı, söz yazarı ve müzisyen (d. 1951)
* 2023 - Louisette Dussault, Kanadalı aktris ve yazar (d. 1940)
* 2023 - Antonina Uccello, Amerikalı eski siyasetçi (d. 1922)
* 2025 - Dag Solstad, Norveçli yazar (d. 1941)
* 2025 - Gülümser Gülhan, Türk oyuncu (d. 1946)
* 2025 - Claude Dhinnin, Fransız siyasetçi (d. 1934)
* 2025 - Alan Simpson, Amerikalı eski asker ve siyasetçi (d. 1931)
* 2025 - Zeki Ünal, Türk siyasetçi (d. 1940)
* 2026 - Jürgen Habermas, Alman felsefeci, profesör, sosyolog ve siyaset bilimci (d. 1929)
* 2026 - Christopher Sims, Amerikalı iktisatçı (d. 1942)

## Tatiller ve özel günler

* Tıp Bayramı
* Pi Günü
* Erzurum'un Hınıs ilçesinden Rus ve Ermeni birliklerinin geri çekilişi (1918)
* Erzurum'un Köprüköy ilçesinden Rus ve Ermeni birliklerinin geri çekilişi (1918)

Wikimedia Commons'ta 14\_Mart ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.