# 1912

|  |  |
| --- | --- |
| Binyıllar:
 | 2. binyıl
 |
| Yüzyıllar:
 | * 19. yüzyıl
* **20. yüzyıl 21. yüzyıl
 |
| Onyıllar:
 | * 1890'lar
* 1900'ler
* **1910'lar 1920'ler
* 1930'lar
 |
| Yıllar:
 | * 1909
* 1910
* 1911
* **1912 1913
* 1914
* 1915
 |

Çeşitli takvimlerde 1912
| Miladi
 | 1912 *MCMXII* |
| Ab urbe condita
 | 2665
 |
| Asur
 | 6662
 |
| Bahâî
 | 68 – 69
 |
| Bengal
 | 1319
 |
| Berberi
 | 2862
 |
| Birmanya
 | 1274
 |
| Bizans
 | 7420 – 7421
 |
| Budist
 | 2456
 |
| Discordian
 | 3078
 |
| Ermeni
 | 1361 ԹՎ ՌՅԿԱ
 |
| Etiyopya
 | 1904 – 1905
 |
| Fransız cumhuriyetçi
 | 120 – 121
 |
| Hicrî
 | 1330 – 1331
 |
| Hint
 |  |
|  - *Kali Yuga* | 5013 – 5014
 |
|  - *Shaka Samvat* | 1834 – 1835
 |
|  - *Vikram Samvat* | 1968 – 1969
 |
| Holosen takvimi
 | 11912
 |
| İbrani
 | 5672 – 5673
 |
| İran
 | 1290 – 1 BP – MÖ 1291 BP
 |
| Juche
 | 1
 |
| Kıpti
 | 1628 – 1629
 |
| Kore
 | 4245
 |
| Tayland güneş
 | 2455
 |
| * g
* t
* d
 |

**1912** pazartesi günü başlayan bir artık yıldır.

## Olaylar

### Ocak

* 1 Ocak - Çin Cumhuriyeti resmi olarak kuruldu.
* 9 Ocak - Trablusgarp Savaşı'nda Binbaşı Mustafa Kemal yönetinminde Tobruk saldırısı başladı.
* 15 Ocak - Havadan ilk beyanname atılışı (Türk - İtalyan Savaşı)
* 17 Ocak - İngiliz kutup kaşifi Kaptan Robert Falcon Scott ve dört kişilik ekibi, Güney Kutbu'na ulaşan ikinci keşif grubu oldu.
* 18 Ocak - Meclis-i Mebûsan kapatıldı.

### Şubat

* 12 Şubat - Çing Hanedanı (Mançu) imparatoru Puyi tahttan indirildi.

### Mart

* 1 Mart - Albert Berry, bir paraşüt ile uçaktan atlayan ilk kişi oldu.

### Nisan

* 14 Nisan gece saat 02:00'de RMS Titanic'in buzdağına çarpmasıyla 1513 kişi öldü.
* 22 Nisan - SSCB Komünist Partisi'nin yayın organı Pravda gazetesinin ilk sayısı yayımlandı.
* 26 Nisan - İlk defa bir Osmanlı pilotu olan Fesa Bey (Evrensev) Osmanlı tayyaresi ile Türk toprakları üzerinde uçtu.
* 27 Nisan - Yeniden yapılan Galata Köprüsü trafiğe açıldı.

### Mayıs

* 5 Mayıs - Olimpiyat Oyunları İsveç'in Stockholm kentinde başladı.
* 11 Mayıs - Alaska, ABD toprağı oldu.

### Haziran

* 4 Haziran - İstanbul'da çıkan büyük bir yangında 1120 ev kül oldu.
* 8 Haziran - Trablusgarp Savaşı'ndaki Türk direnişi tamamen kırıldı. İtalyanlar Trablus'a egemen oldu.

### Temmuz

* 7 Temmuz - İstanbul'da Yeşilköy Hava Uçuş Okulu açıldı.
* 16 Temmuz - İttihatçıların desteğindeki Mehmet Said Paşa hükûmeti istifa etti.
* 17 Temmuz - İkarya Devleti kuruldu.
* 22 Temmuz - Ayan Meclisi reisi Gazi Ahmet Muhtar Paşa sadrazam olarak atanarak, yeni hükûmeti kurdu.

### Ağustos

* 3 Ağustos - Osmanlı Devleti Arnavutluk'a sınırlı bir özerklik tanıdı. Arnavutça bu ülkede resmi ve eğitim dili sayıldı.
* 9 Ağustos - Tekirdağ Mürefte'de 216 kişinin ölümüne neden olan bir deprem meydana geldi.
* 23 Ağustos - İsviçre, Caux'da Türkiye ile İtalya arasında barış görüşmeleri başladı.
* 25 Ağustos - Osmanlı Devleti'nin Makedonya'ya Müslüman Arnavutları iskan etmeye başlaması üzerine bölgedeki Bulgar komitacılar isyan etti.

### Eylül

* 12 Eylül - Bulgaristan, Makedonya'ya özellik verilmemesi halinde yoksa Osmanlı Devleti'ne savaş açacağını bildiren bir nota verdi
* 22 Eylül - Giritli 350 Yunan isyancı Sisam Adasına gelerek ada halkını Osmanlı Devleti'ne karşı ayaklanmaya çağırdı.

### Ekim

* 3 Ekim - Sırbistan, Karadağ, Yunanistan ve Bulgaristan, Osmanlı Devleti'nden 3 gün içinde Arnavutluk ve Makedonya'ya özerklik verilmesini istediler.
* 4 Ekim - Osmanlı Hükûmeti notayı reddetti.
* 8 Ekim - Karadağ, Osmanlı Devleti'ne savaş ilan etti. Böylece Birinci Balkan Savaşı başladı.
* 18 Ekim - İtalya ile Osmanlı Devleti arasında Uşi Antlaşması imzalandı.
* 26 Ekim - Selanik, Yunanistan ile birleşti.

### Kasım

* 1 Kasım
	+ Selanik'te sürgünde bulunan eski padişah II. Abdülhamid bir Alman gemisiyle İstanbul'a getirildi.
	+ İzmir'in ilk kulübü Karşıyaka Muaresei Bedeniye Kulübü, yani bugünkü adıyla Karşıyaka Spor Kulübü kuruldu. Armasında Ay-Yıldız taşıma hakkı bizzat Mustafa Kemal Atatürk tarafından verildi.
* 15 Kasım - Türkiye ile İtalya arasunda Ouchy Barışı imzalandı. Trablus ve Bingazi, İtalya'ya bırakıldı.
* 30 Kasım - Sisam Adası'nın Rum halkı, Yunanistan'la birleştiklerini ilan etti.

### Aralık

### Tarihi bilinmeyenler

* Qing Hanedanlığı yıkıldı.
* Robert Falcon Scott ve ekibi, Güney Kutbu'na geldiler, Scott ve ekibi soğuktan donarak öldü.
* Amerikalı Albert Berry paraşütü buldu.
* Corrado Gini, kendi adını taşıyan katsayıyı geliştirdi.
* Piltdown Adamı 1912 yılında Uckfield, East Sussex, İngiltere'de ortaya çıkarıldığı iddia edilen sahte kafatası ve çene kemiği fosili.

## Doğumlar

### Ocak

* 1 Ocak - Kim Philby, soğuk savaş döneminin en önemli çift taraflı casusu, eski Britanyalı istihbarat görevlisi (ö. 1988)
* 15 Ocak - Michel Debré, Fransız devlet adamı (ö. 1996)

### Şubat

* 5 Şubat - Hedwig Potthast, Heinrich Himmler'in metresi (ö. 1994)

### Mart

* 22 Mart - Karl Malden, Amerikalı aktör (ö. 2009)

### Nisan

* 10 Nisan - Boris Kidrič, Sloven partizan, Slovenya Sosyalist Cumhuriyeti'nin ilk başbakanı (ö. 1953)

### Mayıs

* 6 Mayıs - Ellen Preis, Avusturyalı eskrimci (ö. 2007)
* 27 Mayıs - John Cheever, Amerikalı yazar

### Haziran

* 23 Haziran - Alan Turing, İngiliz matematikçi

### Temmuz

### Ağustos

* 4 Ağustos - Daniel Aaron, Amerikalı yazar ve akademisyen (ö. 2016)
* 23 Ağustos - Gene Kelly, Amerikalı sinema oyuncusu

### Eylül

* 5 Eylül - John Cage, Amerikalı besteci, filozof, yazar ve baskıcı
* 7 Eylül
	+ Faruk Bayülkem, Türk psikiyatr ve nörolog hekim (ö. 2009)
	+ David Packard, Amerikalı elektrik mühendisi (ö. 1996)
* 11 Eylül - Geoffroy Chodron de Courcel, Fransız diplomat (ö. 1992)

### Ekim

* 2 Ekim - Ebbe Hertzberg, Norveçli tarihçi.

### Kasım

### Aralık

## Ölümler

* 7 Nisan - Abbott Lawrence Rotch, Amerikalı meteorolog (d. 1861)
* 30 Temmuz - Meiji, Japon imparatoru
* 10 Ağustos - Paul Wallot, Almanyalı bir mimar (d. 1841)

## 1912 Nobel ödülünü kazananlar

Nobel ödülü madalyası
* Fizik – Gustaf Dalén
* Kimya – Victor Grignard, Paul Sabatier
* Tıp – Alexis Carrel
* Edebiyat – Gerhart Hauptmann
* Barış – Elihu Root