# Subhas Chandra Bose

| Subhas Chandra Bose |
| --- |
|  |
| Bose, y. 1930'lar |
| Hindistan Ulusal Ordusu Lideri
 |
| **Görev süresi** 4 Temmuz 1943 - 18 Ağustos 1945
 |
| Yerine geldiği | Mohan Singh ve Iwaichi Fujiwara Birinci Hindistan Ulusal Ordusu'nun kurucuları
 |
| Yerine gelen | *Makam kaldırıldı* |
| Tüm Hindistan İlerleme Bloku Başkanı
 |
| **Görev süresi** 22 Haziran 1939 - 16 Ocak 1941
 |
| Yerine geldiği | *Makam oluşturuldu* |
| Hindistan Ulusal Kongresi Başkanı
 |
| **Görev süresi** 18 Ocak 1938 - 29 Nisan 1939
 |
| Yerine geldiği | Cevahirlal Nehru
 |
| Yerine gelen | Rajendra Prasad
 |
| 5. Kalküta Belediye Başkanı
 |
| **Görev süresi** 22 Ağustos 1930 - 15 Nisan 1931
 |
| Yerine geldiği | Jatindra Mohan Sengupta
 |
| Kişisel bilgiler
 |
| Doğum
 | Subhas Chandra Bose 23 Ocak 1897(1897-01-23) Cuttack, Britanya Hindistanı
 |
| Ölüm
 | 18 Ağustos 1945 (48 yaşında) Taipei, Japon yönetiminde Tayvan
 |
| Ölüm nedeni
 | Hava çarpmasından kaynaklanan yanıklar
 |
| Partisi
 | Hindistan Ulusal Kongresi Tüm Hindistan İlerleme Bloku
 |
| Evlilik(ler)
 | Emilie Schenkl (e. 1937) (tören veya tanık olmadan gizlice evlendi, Bose tarafından alenen onaylanmadı) |
| Çocuk(lar)
 | Anita Bose Pfaff
 |
| Bitirdiği okul
 | * Kalküta Üniversitesi (B.A., Felsefe, 1919)
* Cambridge Üniversitesi (B.A. Akıl ve Ahlak Bilimleri Triposu, 1921.)
 |
| İmzası
 |  |

**Subhas Chandra Bose** (Hintçe: **सुभाष चन्द्र बोस** / Subhāṣ Chandra Bōs, Bengalce: **সুভাষচন্দ্র বসু** / Subhāṣ Chondro Bosu, Oriya: **ସୁଭାଷ ଚନ୍ଦ୍ର ବୋଷ**, d. 23 Ocak 1897 - ö. 18 Ağustos 1945), genelde "Netaji" (Hintçe: नेताजी, Netāji: "Önder") olarak hitap edilen milliyetçi, Hindistan Bağımsızlık Hareketi'nin siyasi lideri, Hindistan Ulusal Kongresi'nin başkanı, Özgür Hindistan Geçici Hükûmeti (Hintçe: आर्ज़ी हुक़ूमत-ए-आज़ाद हिन्द, Urduca: **عارضی حکومت‌ِ آزاد ہند**, Arzi Hukumat-e-Azad Hind)'nin hükûmet başkanı ve Özgür Hindistan Ordusu (Hintçe: आज़ाद हिन्द फ़ौज / Azad Hind Fauj, İngilizce: Indian National Army：INA)'nun başkomutanı. II. Dünya Savaşı sırasında faşistlerle iş birliği yaptı.

(solda) SS başkanı Heinrich Himmler ile Bose; (sağda) Bose ile Adolf Hitler

## Hindistan Ulusal Kongresi

Haripura'da düzenlenen Hindistan Ulusal Kongresi yıllık toplantısında başkanı Bose, Gandi ile (1938)
1897'de Britanya Hindistanı'nın Orissa eyaleti'nin ticarî merkezi olan Cuttack şehrinde avukat Janakinath Bose ve Prabhavati Devi'nin on dört çocuklarının dokuzuncusu olarak doğdu. Kalküta'da bulunan Ravenshaw Collegiate School'da okuduktan sonra 1918'de Kalküta Üniversitesi'nin Scottish Church College okulundan mezun oldu. Ailesinin isteği üzerine Cambridge Üniversitesi'nin Fitzwilliam College okuluna girdi.

1921'de Gandi liderliğindeki Hindistan Bağımsız Hareketi'ne katıldı. 1924'te Culcatta Belediyesi'nin yönetim kuruluna seçildiyse de 1925'te tutuklanıp Mandalay'de hapis yattı.

18 Kasım 1937'de Avrupa'ya uçtı ve 26 Aralık 1937'de Avusturyalı Emilie Schenkl ile evlendi. 1942'de Viyana'da kızları Anita Pfaff dünyaya geldi.

## Nazi Almanyası'na iltica

Hint Lejyonu'nu teftiş eden Erwin Rommel (Lacanau-Océan, Fransa, Biskaya)
II. Dünya Savaşı başladıktan sonra tutuklanarak yargılanmasını beklemek üzere ağabeyinin evinde hapsedildi. 1941'de gizlice ağabeyinin evinden çıkarak yeğeni Sisir K. Bose'nun kullandığı Volkswagen markalı arabası ile Peşaver'dan Afganistan'a ulaştı.

Mayıs 1941'de eşi Emilie Schenkl ile birlikte Roma'yı ziyaret ederek altı ay kaldı. İtalan Dışişleri Bakanı Galeazzo Ciano ile görüşüp ilanın taslaığı hakkında tartıştı. Ve 5 Mayıs 1941'de Chiano vasıtasıyla Benito Mussolini ile görüştü.

## Özgür Hindistan Geçici Hükûmeti

### Özgür Hindistan Ordusu

Fujiwara ve Singh (Nisan 1942)

Japon İmparatorluk Kara Kuvvetleri genelkurmay başkanlığı Japon İmparatorluğun savaşa katılmadan önce Bangkok Askerî Ataşeliğinde görevli Binbaşı Iwaichi Fujiwara başkanlığında "Fujiwara Kikan: kısaca F Kikan" adlı özel birim kurdu ve Ekim 1941'de faaliyete başladı. Malaya Seferi'nde Japonlara teslim olan Britanya Hint Ordusu (British Indian Army: BIA) askerleri, Singapur'un düşümesinin ertesinde 17 Şubat 1942'de, Farrer Park'ta toplatırıp Hindistan'ın Bağımsızlığı için Britanya İmparatorluğu'na karşı birlikte savaşmaya çağırdı. "The Farrer Park address" olarak bilinen konuşmanın ardından gönüllü olarak savaşacak askerlerden Hindistan Ulusal Ordusu (Özgür Hindistan Ordusu) kuruldu ve komutası Yüzbaşı Mohan Singh'a verildi. 20 Mart 1942'de Japon İmparatorluk Kara Kuvvetleri genelkumay başkanlığı, Tokyo'da Sannō Otelinde Japonya'da ikamet eden Hindistanlılar, daha Tokyo'ya iltica etmiş olan Rash Behari Bose başkanlığındaki Hindistan Bağımsızlık Cemiyeti ve Hindistan Ulusal Ordusu'nun temsilcileri bir araya getirdi. Görüşmenin sonucunda Hindistan Ulusal Ordusu, Hindistan Bağımsızlık Cemiyeti'ne bağlandı. Fakat aralarında iktidar kavgası yaşandı. Singh ve Hindistan Ulusal Ordusu, Rash Behari Bose'yı Japonya'nın kuklası olarak görmeye başladı. Singh Japonları eleştirdiği için 29 Aralık 1942'de görevinden alındı ve tutuklanarak Singapur'un Saint John's Adası'nda hapsedildi. Rash Behari Bose, bu tutuklamasına yardımda bulunduğu için Hindistan Ulusal Ordusu'nun güvenini kaybettiği için Japon İmparatorluk Kara Kuvvetleri genelkurmay başkanlığı yeni lider arayışına girdi ve yeni lideri olarak Almanya'da oturan Subhas Chandra Bose'yu buldu.

### Japonya'ya geçiş

8 Şubat 1943'te Berlin'den ayrıldı ve Abid Hasan ile birlikte Kriegsmarine'ye bağlı denizaltı U-180 ile Kiel'den hareket ederek 27 Nisan'ı 28 Nisan'a bağlayan gece Madagaskar açıklarında Japon İmparatorluk Deniz Kuvvetleri'ne bağlı denizaltı I-29'a aktardı ve 6 Mayıs'ta Sumatra Adasına vardı. Orada uçağa binerek Penang, Saigon ve Taipei'de durarak 16 Mayıs 1943'te Tokyo'ya ulaştı. Ardından Japon İmparatorluk Kara Kuvvetleri genelkurmay başkanı Hajime Sugiyama, Deniz Kuvvetleri Bakanı Jōtarō Shimada, Deniz Kuvvetleri genelkurmay başkanı Osami Nagano, Dışişleri Bakanı Aoi Shigemitsu ile görüştü. 10 Haziran'da ise Başbakanı Hideki Tōjō ile görüşüp 16 Haziran'da kendisi tarafından Japon İmparatorluk Meclisi 82. Olağanüstü Dönemi'nin genel toplantısına davet edildi. Aynı toplantıda Tōjō, Hindistan'ın bağımsızlığı için Japon İmparatorluğu'nun elinden geleni yapacağını ilan etti. 21 Haziran'da Bose, radyon yayımında konuşma yaparak kendisinin Tokyo'da bulunduğunu ve Tōjō'nun Hindistan'ın bağımsızlığını desteklediğini aktardı.

2 Temmuz'da Singapur'un Kallang Havalimanına inen Bose, Özgür Hindistan Ordusu'na ait bir tabur tarafından coşkuyla karşılandı. Askerler *Bose ki jay* (*Bose'nun sağlığı dolu olsun*), *Inquilab Zindabad* (*Yaşasın İnkılap*) diye bağırdılar. 5 Temmuz'da Bose'nun Özgür Hindistan Ordusu başkomutanlığına getirilmesini kutlamak için askerî geçit töreni düzenlendi ve ordunun sloganı *Chalo Delhi!* (*Delhi'ye gidelim!*) olarak açıklandı.

### Özgür Hindistan Geçici Hükûmeti

Büyük Doğu Asya Kongresi'nde: *soldan sağa*: Ba Maw, Zhang Jinghui, Wang Jingwei, Hideki Tōjō, Wan Waithayakon, José P. Laurel ve Subhas Chandra Bose

21 Ekim'de Özgür Hindistan Geçici Hükûmeti'ni kurdu ve 23 Ekim'de Japon İmparatorluğu tarafından kabul edildi. 25 Ekim'de Özgür Hindistan Geçici Hükûmeti Müttefik Devletlere karşı savaş ilan etti.

### Büyük Doğu Asya Kongresi

5-6 Kasım 1943'te Tokyo'da Burma Devlet Başkanı Ba Maw, Mançukuo Başbakanı, Zhang Jinghui, Çin Cumhuriyeti Nanking Hükûmeti Dvlet Başkanı Wang Jingwei, Japon İmparatorluğu Başbakanı Hideki Tōjō, Tayland prensi Wan Waithayakon ve Filipinler Cumhurbaşkanı José P. Laurel'in katılımlarıyla düzenlenen Büyük Doğu Asya Kongresi'ne gözlemci olarak katıldı.

### Ölümü

Subhas Chandra Bose, 1868-1945 yılları arasında aşırı yük yüklenmiş Japon uçağı ile, Japon yönetime bağlı Formoza'da (şimdiki Tayvan) düşmesiyle üçüncü dereceden yanıklar sonucu öldü.

## İlgili filmler

* Puraido: Unmei no toki (Japonya, 1998)
* Netaji Subhas Chandra Bose: The Forgotten Hero (Hindistan, 2005)

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

Wikimedia Commons'ta Subhas Chandra Bose ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.

* Jytotsna Kamat, "Netaji Subhas Chandra Bose" 21 Mayıs 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Subhash Chandra Bose 4 Nisan 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.