# Video oyunu terimleri listesi

1970'lerin başındaki ortaya çıkışından bu yana video oyun endüstrisi, oyuncular ve çevresindeki kültür; çok geniş bir teknik terim ve argo yelpazesi oluşturmuştur.

## 0-9

#### 1CC

"One-credit completion" veya "one-coin clear" ifadesinin kısaltmasıdır. Bir arcade oyununu veya arcade tarzı bir oyunu, hiç "continue" (devam etme) hakkı kullanmadan bitirmek anlamına gelir.

#### 1-up

Oyuncunun bir oyunu veya seviyeyi tamamlamak için sınırlı sayıda şansının olduğu oyunlarda, oyuncuya ekstra bir can (veya hak) veren nesne.

#### 100% (Yüzde Yüz)

Bir oyun içindeki tüm toplanabilir eşyaları toplamak veya tüm başarımları (achievements) elde etmek. Bu durum oyun içinde bir yüzde sayacıyla gösterilebileceği gibi, oyuncu topluluğunun ortak kararıyla da belirlenebilir.

#### 1v1

"1 versus 1" (1'e karşı 1) ifadesinin kısaltmasıdır; iki oyuncunun birbirine karşı mücadele etmesini ifade eder. Bu terim, "2v2" veya "1v4" gibi her türlü oyuncu oyuncuya karşı gruplandırması için genişletilebilir.

#### 2D (2 Boyutlu)

Genellikle "sprite" (iki boyutlu grafik öğeleri) kullanılarak yapılan, iki boyutlu perspektife sahip grafik işleme tekniği.

#### 2.5D

Aynı zamanda izometrik grafikler olarak da bilinir. İki boyutlu bir hareket düzlemine yerleştirilmiş üç boyutlu nesnelerin kullanıldığı grafik işleme tekniğidir. Genellikle bazı nesnelerin hâlâ "sprite" olarak işlendiği oyunları kapsar.

#### 360 No-scope

Genellikle birinci şahıs (FPS) veya üçüncü şahıs (TPS) nişancı oyunlarında yapılan bir şov hareketidir (trick shot). Bir oyuncunun, keskin nişancı tüfeğiyle kendi etrafında tam tur (360 derece) döndükten sonra dürbün açmadan (no-scope) bir diğerini vurmasını ifade eder.

#### 3D (3 Boyutlu)

Üç boyutlu nesnelerin yer aldığı grafik işleme tekniği.

#### 4K

Televizyon ve monitör gibi dijital görüntüleme cihazlarının, 3840 × 2160 piksele kadar (yaklaşık 4 kilopiksel genişliğinde) çözünürlükleri destekleyen ekran formatı.

#### 4X

Strateji oyunlarının bir alt türüdür; "eXplore (Keşfet), eXpand (Genişle), eXploit (Sömür/Faydalan) ve eXterminate (Yok et)" kelimelerinin kısaltmasıdır. Bu oyunlar genellikle karmaşıktır; kapsamlı diplomasi, teknoloji ağaçları ve çeşitli kazanma koşulları içerir.

#### 8 bit

Video oyun konsollarının üçüncü nesli sırasında ortaya çıkan, 8-bit bilgisayar mimarisini hedefleyen donanım veya yazılımlar için kullanılan bir tanımlayıcı.

#### 8K

Dijital görüntüleme cihazlarının, 7680 × 4320 piksele kadar (yaklaşık 8 kilopiksel genişliğinde) çözünürlükleri destekleyen ekran formatı.

#### 16 bit

Video oyun konsollarının dördüncü nesli sırasında ortaya çıkan, 16-bit bilgisayar mimarisini hedefleyen donanım veya yazılımlar için kullanılan tanımlayıcı.

#### 32 bit

Video oyun konsollarının beşinci nesli sırasında ortaya çıkan, 32-bit bilgisayar mimarisini hedefleyen donanım veya yazılımlar için kullanılan tanımlayıcı.

#### 64 bit

Video oyun konsollarının beşinci nesli (özellikle Nintendo 64 dönemi) sırasında ortaya çıkan, 64-bit bilgisayar mimarisini hedefleyen donanım veya yazılımlar için kullanılan tanımlayıcı.

## A

#### AAA (Triple-A)

Büyük bir geliştirme ekibine ve yüksek bütçeye sahip oyunları ifade eder. AAA oyunlar genellikle çok platformlu (multiplatform) veya birinci taraf (first-party) yapımlardır; milyonlarca dolarlık bütçelerle hazırlanırlar ve milyonlarca kopya satmaları beklenir.

#### Abandonware

Telif hakkı sorunları da dahil olmak üzere, çeşitli nedenlerle geliştiricileri tarafından unutulmuş veya terk edilmiş oyunlardır.

#### Ace (Bazen As, Bela veya Penta)

Genellikle birinci şahıs nişancı oyunlarında, bir oyuncunun kendi takım arkadaşları hâlâ hayattayken rakip takımın tüm üyelerini tek başına etkisiz hâle getirmesi durumunda kullanılır. Ayrıca bir oyuncunun, oyunun zor bir bölümünü kusursuz bir şekilde tamamladığı durumları tanımlamak için de kullanılabilir. MOBA gibi 5 kişilik takımlardan oluşan rekabetçi oyunlardaki "pentakill" terimi ile kıyaslanabilir.

#### Achievement (Başarım)

Oyunun kendi parametrelerinin dışında tanımlanan meta hedeflerdir. Xbox Live veya Steam gibi platformlarda yer alan harici başarımlar buna örnek gösterilebilir.

#### Action Role-Playing Game (ARPG)

Türkçe karşılığı Aksiyon-rol yapma oyunu olan savaş aksiyonlarının sıra tabanlı (turn-based) bir mekanik yerine gerçek zamanlı olarak gerçekleştirildiği bir rol yapma oyunu türüdür.

#### Add-on (Eklenti)

Bir oyunun içeriğini genişletmek amacıyla mevcut bir oyuna eklenen tamamlayıcı yazılım veya içeriktir. Genellikle yeni seviyeler, karakterler, eşyalar veya özellikler ekler.

#### AFK

"Klavye başında değil" (Away from keyboard) anlamına gelir. Genellikle çevrimiçi çok oyunculu oyunlarda, bir oyuncu geçici bir süre için bilgisayar başında olmayacağını belirtmek amacıyla sohbet işlevi üzerinden bu ifadeyi kullanır.

#### Aim Assist (Nişan Yardımı)

Genellikle oyun kolu kullanan oyuncular için tasarlanmış, nişangahın hedefe doğru hafifçe çekilmesini veya hedefin üzerine geldiğinde yavaşlamasını sağlayarak nişan almayı kolaylaştıran bir yazılım özelliğidir. Özellikle analog çubukların hassasiyet eksikliğini telafi etmek amacıyla konsol oyunlarında yaygın olarak kullanılır. Fare ile oynanan rekabetçi oyunlarındaysa genellikle hile olarak görülür, aimbot ile farkı nişangah otomatik olarak karakter üzerinde kitlenmez kullanıcının getirmesi gerekir.

#### Aimbot

Birinci şahıs nişancı oyunlarında, oyuncunun silahının hedefe otomatik olarak nişan almasını sağlayan bir hile türüdür. Çoğu durumda nişangah, oyuncunun görüş alanındaki bir hedefe kilitlenir ve oyuncunun sadece tetiği çekmesi yeterli olur. 1996 yapımı Quake'ten beri kullanılan aimbotlar, çok oyunculu FPS oyunlarındaki en popüler hilelerden biridir.

#### Autosave (Otomatik Kayıt)

Birçok video oyununda bulunan, oyuncunun müdahalesine gerek kalmadan mevcut ilerlemeyi kaydeden bir işlevdir. Genellikle bir görev veya seviye tamamlandığında ya da bir maç kazanıldığında devreye girer.

#### Avatar

Oyuncunun oyun dünyasındaki temsili hâlidir.

## B

#### Bhop (Bazen Bunny hopping veya Strafe jumping)

Hareket hâlindeyken sürekli zıplama tuşunu kullanarak bazı oyunlarda karakterin momentumunu (hızını ve ivmesini) artırma tekniğidir. Aslen Quake motoruyla yapılan oyunlarda bir yazılım hatası olarak ortaya çıkmış olsa da, sonrasında birçok oyun bunu bir özellik olarak sisteme dahil etmiş ve oyuncular tarafından yaygın bir alışkanlık hâline getirilmiştir.

#### Ban

Çevrimiçi oyunlarda bir oyuncuyu sunucudan atma ve ardından geri dönmesini engelleme işlemidir. Bu genellikle bir kara liste kullanılarak gerçekleştirilir. Bazı oyunlarda, hilecilerin nasıl tespit edildiklerini anlamalarını zorlaştırmak (yöntemi gizlemek) amacıyla belirli aralıklarla toplu hâlde gerçekleştirilen "ban waves" (ban dalgası) şeklinde uygulanır.

#### Birinci Şahıs

Psychonauts 2 oyununda ki bir boss savaşı sahnesi
Grafiksel perspektifin, doğrudan oyuncu karakterinin bakış açısından sunulmasıdır.

#### Boss (Bölüm Sonu Canavarı)

Bir video oyununda, normal düşmanlara kıyasla yenilmesi genellikle çok daha zor olan, belirgin şekilde güçlü oynanamayan karakterdir. Çoğunlukla bir seviyenin veya tüm oyunun sonunda karşımıza çıkarlar.

#### Bot

"Robot" kelimesinin kısaltmasıdır. Bir yapay zekâ tarafından kontrol edilen, oynanamayan karakterdir. Oyuncu, hedefleri tamamlamak için bir bota karşı yarışabilir veya bir botla iş birliği yapabilir. Ayrıca, bir oyuncunun yapay zekâ tarafından kontrol edilen bir karakterden daha az etkili olduğunu ima eden, aşağılayıcı bir terim olarak da kullanılır.

#### Bölüm

*Bknz: **Level#1

#### Buff

1. Bir video oyunu karakterine uygulanan ve belirli bir süre boyunca istatistiklerinden veya özelliklerinden birini veya birkaçını olumlu yönde artıran etkidir. Karşıtı için **debuff** kullanılır.
2. Dengeleme amacıyla; belirli bir eşyayı, taktiği, yeteneği veya karakteri güçlendirmek için yapılan oyun içi değişiklik veya güncelleme. Karşıtı için **nerf** kullanılır.

#### Bug

Bir oyunun kodlamasındaki veya tasarımındaki bir hata nedeniyle ortaya çıkan istenmeyen ve beklenmedik sonuçlardır. Buglar, oyunun işleyişini bozabilir, oyuncuya haksız avantaj veya dezavantaj sağlayabilir.

## C

#### Camping (Pusma)

Bir oyuncunun, genellikle diğer oyuncuları gafil avlamak amacıyla, genellikle stratejik olarak güçlendirilmiş veya trafiğin yoğun olduğu bir noktada uzun süre boyunca tek bir yerde sabit kalması durumudur. Birçok oyuncu, kamp kurmayı oyunbozanlık olarak değerlendirir.

#### Carry (Taşımak)

Takım tabanlı video oyunlarında, bir oyuncunun takımın başarısına orantısız derecede büyük bir katkı sağlaması durumudur. Örneğin; A Takımı'ndan hayatta kalan tek oyuncunun, B Takımı'nın geri kalanını tek başına yenerek takımını kıl payı yenilgiden kurtarması veya bir oyuncunun takımındaki diğer herkesten çok daha fazla skor alması "carrying" olarak kabul edilir.

#### Cheat (Hile)

Oyuncunun oyunu bitirmesine veya hak etmeden çeşitli avantajlar elde etmesine olanak tanıyan oyun kodudur. Hileler, geliştirme aşamasında tasarımcılar tarafından oyunu test etmek amacıyla kullanılır ve genellikle oyunun yayınlanan sürümünde de bırakılır. Genellikle GTA serilerinde ki hile kodlarıyla bilinir.

#### Cheating (Hile Yapmak)

Oyunu adaletsiz bir şekilde oynamak; gayrimeşru yollarla haksız bir avantaj elde etmek.

#### Checkpoint (Kaldığı Yerden Devam)

Bir seviye içindeki, oyuncunun öldüğünde bölüme en baştan başlamak yerine yeniden başlayacağı alandır. Kaldığı yerden devam noktaları genellikle oyuncu seviyeyi tamamlayana veya "Game Over" ekranıyla karşılaşana kadar geçerliliğini korur.

#### Cheese (veya Cheesing)

Bir video oyununda; zor bir görevi tamamlamak için kullanılan, başkaları tarafından "ucuz", adaletsiz veya aşırı kolay olarak nitelendirilen ve herhangi bir beceri gerektirmeyen taktikleri ifade eder.

#### Co-op (Eşli oynanış)

"Cooperative gameplay" (iş birliğine dayalı oynanış) teriminin kısaltmasıdır. Oyuncuların birbirlerine karşı yarışmak yerine, aynı takımda yer alarak yapay zekâ tarafından kontrol edilen düşmanlara karşı ortak bir amaca ulaşmak için birlikte çalıştığı oyun modudur. Bu modda oyuncular genellikle birbirlerini iyileştirebilir, mühimmat paylaşabilir veya stratejik görev dağılımı yapabilirler.

## Ç

#### Çevresel Hikâye Anlatımı (Environmental Storytelling)

Hikâyenin ara sahneler veya diyaloglar yerine; oyun dünyasının fiziksel tasarımı, mekan düzenlemesi ya da eşyaların yerleşimi aracılığıyla aktarılmasıdır. Oyuncunun etrafındaki ipuçlarını (örneğin bir masanın üzerindeki notlar, etrafa saçılmış eşyalar veya bir odadaki yıkım izleri) inceleyerek geçmişte neler yaşandığını kendi başına anlamasını sağlar

## D

#### Deathmatch (Bazen Ölüm maçı, Ölüm kalım veya Ölüm karşılaşması)

Birçok nişancı ve gerçek zamanlı strateji oyununda bulunan; temel amacın, bir zaman sınırı veya skor limitine ulaşılana kadar mümkün olduğunca çok sayıda diğer karakteri öldürmek olduğu bir oyun modudur.

#### Debuff

Bir buff'ın tersidir, bir karakterin istatistiklerini ve özelliklerini olumsuz yönde etkileyen bir durumdur.

#### DLC (İndirilebilir içerik)

"Downloadable content" ifadesinin kısaltmasıdır. Oyunun yayınlanmasından sonra internet üzerinden sunulan ek içerikleri ifade eder. Bu içerikler; yeni kıyafetler gibi küçük kozmetik öğelerden, yeni hikâye modları, bölgeler veya mekanikler ekleyen büyük genişleme paketlerine kadar çeşitlilik gösterebilir. Bazı DLC'ler ücretsiz sunulurken, bazıları satın alma gerektirir.

#### Double Jump (Çift Zıplama)

Oyun mekaniklerinin izin verdiği durumlarda, bir oyun karakterinin art arda iki kez zıplayabilme eylemidir; ikinci zıplama, herhangi bir yüzeye temas etmeden havada gerçekleştirilir.

## E

#### E-spor

Rekabetçi video oyunları etrafında düzenlenen, genellikle para ödülü ve prestij için oynanan organize yarışmalardır.

#### Eco

Taktiksel birinci şahıs nişancı oyunlarında bulunan raunt için para harcamayıp bir sonraki raunt için biriktirmektir.

#### ELO

Oyuncuların birbirlerine karşı olan yetenek seviyelerini ölçmek için kullanılan bir derecelendirme sistemidir. Adını yaratıcısı Arpad Elo'dan alan ve aslen satranç için geliştirilen bu sistem, rekabetçi oyunlarda oyuncuları benzer beceri düzeyindeki rakiplerle eşleştirmek için kullanılır.

#### Emülatör (Öykünücü)

Herhangi bir bilgisayar ortamında başka bir bilgisayar ortamını donanımsal veya yazılımsal olarak taklit eden, öykünme işini yapan yazılımdır.

#### Envanter

Oyun sırasında oyuncu karakteri tarafından toplanan eşyaların seçilebildiği bir menü veya ekran alanıdır. Bu arayüz; oyuncunun anlık etki yaratan tek kullanımlık eşyaları kullanmasına veya karakterini belirli bir eşya ile donatmasına olanak tanır.

#### EXP (Bazen XP)

Rol yapma oyunları (RPG) gibi oyuncu karakterinin seviye atlamasına olanak tanıyan oyunlarda, bir sonraki karakter seviyesine doğru kaydedilen ilerlemeyi belirtmek için kullanılan birimdir.

#### EZ (Kolaydı)

Rekabetli oyunlarında maçın, rauntun veya oyunun bitiminde kazanan taraf tarafından yazılan karşı takımı veya kişiyi küçümseme amaçlı söz.

## F

#### F

Talihsiz bir olay yaşandığında kullanılan, sempati veya taziyeyi ifade eden kısaltmadır. Bu terim, Call of Duty: Advanced Warfare oyunundaki bir anlık tuş basma etkileşimi sahnesinden doğan bir internet fenomenine dayanır.

#### Farming (Bazen Grinding)

Deneyim puanı, oyun parası veya belirli eşyalar gibi kazanımları elde etmek veya bunların kopyalarını biriktirmek amacıyla; bir savaşın, görevin veya oyunun belirli bir bölümünün tekrar tekrar yapılmasıdır. Gold farming, özellikle oyun içi para birimi biriktirmek için yapılan bir farming türüdür.

#### Fast travel

Rol yapma oyunlarında yaygın olan; oyuncu karakterinin, oyun dünyasında daha önceden keşfedilmiş bölgeler arasında, o mesafeyi bizzat katetmesine gerek kalmadan ışınlanmasını sağlayan bir yöntemdir.

#### Feed

MOBA oyunlarında, bir oyuncunun bilerek ya da deneyimsizlik nedeniyle düşman takımına veya belirli bir rakibe sürekli olarak ölmesi durumudur. Bu eylem; rakibe deneyim puanı, altın, harita baskısı veya diğer avantajları sağlayarak onları "beslediği" için İngilizcede ki karşılığı "feed" şeklinde adlandırılır.

#### FPS

1. First Person Shooter'ın kısaltmasıdır, oyuncunun dünyayı birinci şahıs perspektifinden deneyimlediği; temel mekaniğin düşmanları yenmek için ateşli silahlar ve diğer menzilli silahların kullanımı olduğu video oyunu türüdür.
2. Frame Per Second'in (Saniye başına kare hızı) kısaltmasıdır, bir video oyununun veya videonun, ekranda her saniye kaç adet ardışık görüntü oluşturduğunu belirten birimdir. Yüksek olması ekrandaki hareketlerin çok daha akıcı ve tepkisel görünmesini sağlayıp oyuncuya avantaj verirken; düşük FPS değeri görüntüde takılmalara, atlamalara veya kasmaya neden olur.

#### F2P (Oynaması ücretsiz oyun)

Free-to-play'in kısaltmasıdır, oynamak için fiziksel veya dijital bir satıcıdan satın alma işlemi gerektirmeyen oyunlardır.

## G

#### Game Sense (Oyun Bilinci)

Bir oyundaki durumsal ve çevresel farkındalık ile bu farkındalığa dayalı karar verme sürecidir. Sadece teknik beceriye değil, oyunun gidişatını okuma, rakiplerin hamlelerini tahmin etme ve stratejik konumlanma gibi zihinsel yeteneklere dayanır.

#### GG

"Good game" (İyi oyundu) ifadesinin kısaltmasıdır. Genellikle rekabetçi bir oyunun veya maçın sonunda, centilmenlik göstergesi olarak söylenen veda sözüdür.

#### GH

"Good half" (İyi yarıydı) ifadesinin kısaltmasıdır. Genellikle CS:GO gibi rekabete dayalı sınırlı raund sayılı oyunlarda, raundların yarısı tamamlandığında centilmenlik göstergesi olarak söylenen sözdür.

#### GLHF

"Good luck, have fun" (Bol şans ve iyi eğlenceler) ifadesinin kısaltmasıdır. Rekabetçi bir oyunun veya maçın başlangıcında, centilmenlik ve sportmenlik göstergesi olarak karşılıklı söylenen dileklerdir. Genellikle maçın ilk saniyelerinde sohbete yazılır. Sadece "GH" veya "HF" olarak da kullanılır.

#### GOAT (Tüm zamanların en iyisi)

"Greatest of all time" ifadesinin kısaltılmasıdır. Genellikle oyunlarda hiç galibiyet kaçırmamış veya rakiplerine göre sınırlı sayıda kayıp elde eden oyuncular için kullanılır.

## H

#### Hitbox

Hitbox örnekleri
Bir karakterin hasar alabileceği veya diğer etkilere maruz kalabileceği alanı ya da alanları ifade eder. Görünürdeki karakter modelinin üzerinde veya çevresinde bulunan, oyun motorunun vuruşları algılamasını sağlayan görünmez geometrik şekillerdir. Bir saldırı veya mermi bu görünmez alanla temas ettiğinde vuruş gerçekleşmiş sayılır.

#### HP (Can)

"Health points" kelimesinin kısaltmasıdır. Bir karakterin etkisiz hâle gelmeden önce ne kadar hasara dayanabileceğini gösteren bir niteliktir. Hasar almak bu göstergeyi düşürür ve sıfıra ulaştığında karakter artık devam edemez, tura yeniden başlar veya raunt sonunu bekler.

## I

#### IGL

"In-Game Leader" (Oyun içi lider) sözünün kısaltılmış hâlidir, rekabete dayalı takım oyunlarında takım içinde bulunan oyuncunun üstlendiği amacı taktik ve strateji üretmek olan roldür. E-spor takımlarında genellikle bir oyuncunun IGL olması şarttır.

#### Item (Eşya)

Bir karakterin toplayabildiği, yerden alabildiği veya envanterine katabildiği her türlü nesnedir. Bu nesneler; silahlar, zırhlar, görev araçları veya karakterin özelliklerini geçici olarak artıran tüketilebilir maddeler olabilir.

#### Indie (Bağımsız oyun)

"AAA" oyunlarının aksine, genellikle büyük bir yayımcının maddi desteği olmadan bireyler veya daha küçük geliştirme ekipleri tarafından oluşturulan video oyunlarıdır. Bu terim ayrıca geliştiriciler üzerinde önemli bir yaratıcı kontrol oluşturmayan yayıncılar tarafından finanse edilen oyunları da ifade edebilir.

## J

#### Joystick (Oyun Çubuğu)

Bir taban üzerinde dönen ve açısını veya yönünü kontrol ettiği cihaza bildiren bir çubuktan oluşan giriş cihazıdır.

#### JRPG (Japon yapımı rol yapma oyunu)

"Japanese role-playing game" kısaltımıdır. Genellikle kökeni Japonya olan ve kendine has görsel stiller, hikâye anlatımı ve sıra tabanlı dövüş sistemleri gibi özelliklerle tanınan RPG alt türünü ifade eder.

## K

#### Karakter

Oyunlarda oyuncunun kontrol ettiği veya etkileşime girdiği kişi temsilidir.

#### Karakter Sınıfı

Belirli bir yetenek setinin yanı sıra olumlu ve olumsuz özelliklerle birlikte gelen bir iş veya meslektir. En yaygın olarak rol yapma oyunlarında görülen karakter sınıfı, hem karakterin oynanış tarzını hem de takım tabanlı bir oyunda üstlendiği rolü belirlemeye yardımcı olur.

#### KDR (Öldürme-Ölüm oranı)

Kill-Death Ratio'nun kısaltmasıdır. Genellikle oyuncuya karşı oyuncu video oyunlarında bulunan; bir oyuncunun mağlup ettiği rakip sayısı ile rakipleri tarafından öldürülme sayısı arasındaki oranı ölçen bir istatistiktir.

#### Kick (Atmak)

Çevrimiçi oyunlarda, sunucunun veya oyun sahibinin bir oyuncuyu sunucudan çıkarma yeteneğidir. Bu işlem oyunbozanlık gibi istenmeyen oyuncu davranışlarını önlemek amacıyla yapılabilir.

#### Kobe

Genellikle CS:GO ve CS2 oyunlarında kullanılan oyundaki el bombasıyla alınan skor için kullanılan kelime. İsim, Kobe Bryant adlı basketbolcunun isminden gelmektedir.

#### Kombo

Farklı veya aynı vuruş kombinasyonunu tekrarlayarak birbirini takip eden bir dizi saldırı gerçekleştirme eylemidir.

#### Konsol (Video oyun konsolu)

Harici televizyon bağlantısı yoluyla oyun oynama imkânı veren bilgisayar kökenli eğlence cihazıdır.

## L

#### Lag (Gecikme)

Video oyunlarında, bir işlemin başlangıcı ile bitişi arasındaki istenmeyen veya beklenmedik duraksamadır; genellikle oynanış üzerinde olumsuz bir etki yaratır.

#### Level (Seviye ve Bölüm)

1. Oyun içindeki bir konum. Ayrıca alan (area), harita (map), aşama (stage) veya zindan (dungeon) olarak da adlandırılır. Birkaç bölüm bir araya gelerek bir dünya (world) oluşturabilir.
2. Bir rol yapma oyunundaki karakterin deneyim seviyesi. Karakterin yeteneklerini geliştirmek için oyunun oynanmasıyla artar. Bu seviye, söz konusu karakterin genel uzmanlığının ve gücünün kaba bir göstergesi olarak hizmet eder.

## M

#### Main

Bir oyunda belirli bir karakteri oynamaya odaklanmak, bazen de sadece o karakteri tercih etmektir.

#### Map

*bknz:* Level#1

#### Matchmaking (Eşleştirme)

Oyuncuları benzer oyun tarzlarına, isteklerine, hedeflerine veya yetenek seviyelerine göre otomatik olarak bir takıma veya gruba yerleştiren oyun sistemidir.

#### Metroidvania

Aksiyon-macera türünü içeren video oyunlarının bir alt terimidir. Bu terim *Metroid* ve *Castlevania* adlı video oyunu serilerinin birleşiminden oluşmuştur. Metroidvania oyunları genellikle oyuncunun keşfedebileceği büyük ve birbirine bağlı bir dünya haritası içerir, ancak dünyanın parçalarına erişim genellikle kapılar veya oyun içindeki özel öğeler, araçlar, silahlar veya yetenekler edinildikten sonra geçilebilen diğer engellerle sınırlıdır.

#### Mevlana

Counter-Strike: Global Offensive oyununda bulunan bir hile türü. Hileyi yapan kişi oldukça hızlı şekilde kendi etrafında dönerek harita üzerinde hareket eder ve gördüğü anda tüm rakiplerini etkisiz hâle getirir. Türkiye'deki oyuncular bu durumu sema'ya benzettikleri için Mevlana takma adını koymuşlardır.

#### MMO

"Massively Multiplayer Online Game" (Devasa Çok Oyunculu Çevrimiçi Oyun) sözünün kısaltmasıdır. Binlerce oyuncunun aynı sunucuda aynı anda etkileşime girebildiği oyun türüdür.

#### MMORPG

Creeper, Minecraft oyununda bulunan bir mob.
"Massively Multiplayer Online Role-Playing Game" (Devasa Çok Oyunculu Çevrim İçi Rol Yapma Oyunu) sözünün kısaltmasıdır. MMO özelliklerini rol yapma oyunları mekanikleriyle birleştiren türdür.

#### Mob

Belirli bir alanda dolaşan oyun içi düşmanlardır. "Mobile" kelimesinin kısaltmasıdır ve ilk olarak metin tabanlı çevrim içi oyunlarda oyuncu olmayan karakterler için kullanılmaya başlanmıştır.

#### MOBA

Multiplayer Online Battle Arena (Çok Oyunculu Çevrim İçi Savaş Arenası) sözünün kısaltmasıdır. Oyuncuların iki takım hâlinde, genellikle kulelerle korunan üslerini savunurken rakip üssü yok etmeye çalıştığı strateji alt türüdür. LoL ve Dota 2 bu oyun türünün en bilinen örnekleridir.

#### Mod

Bir oyuna yapılan üçüncü taraf eklenti veya değişikliktir.

## N

#### Nerf

Genellikle dengeleme amacıyla; belirli bir eşyayı, taktiği, yeteneği veya karakteri zayıflatmaya yönelik yapılan değişikliktir.

#### NPC (Oyuncu Olmayan Karakter)

Non-Player Character'in kısaltılmış hâlidir. Bilgisayar tarafından kontrol edilen veya bir oyuncunun doğrudan kontrolü altında olmayan her türlü karakteri ifade eder.

#### Noob

Deneyimli bir oyuncunun kaçınması beklenen hataları yapan bir oyuncuyu aşağılamak için kullanılan ezik minvalinde yerici bir terimdir. Bazen "n00b" şeklinde de yazılır.

#### No-scope

Bir oyuncunun, normalde dürbün ile kullanılan bir silahı, dürbünsüz şekilde dezavantajlı biçimde kullanıp skor elde etmesine denir.

#### NS

"Nice shot" (İyi atıştı) sözünün kısaltılmış hâlidir. Genellikle FPS oyunlarında havalı kabul edilen ve sürekli yapılamayacak atışlarda kişiyi takdir etmek için kullanılır.

#### NT

"Nice try" (İyi denemeydi) sözünün kısaltılmış hâlidir. Genellikle oyuncular tek kalan takım arkadaşının elinden geleni yapıp yine de mağlup olmasına karşın motive etme amacıyla kullanılır.

## O

#### One-shot

1. Rekabetli oyunlarda belirli bir rakip oyuncusunun tek vuruşluk canı kaldığını ima etmek için kullanılır.
2. Tek deneme hakkı anlamında da kullanılır.

#### One-tap

Genellikle CS:GO ve Valorant gibi oyunlarda rakibin en fazla hasar aldığı bölgeden vurup, tek vuruşta tüm canını veya çoğunluğunu sıfırlayarak etkisiz kalmasını sağlamaya denir.

## Ö

#### Ördek (Scout)

Türkiye'de Counter-Strike serisinde ki SSG-08 silahı için kullanılan takma ad.

## P

#### P2W

"Pay-to-win" sözünün kısaltılmış hâlidir, genellikle gerçek para harcamadığın sürece, para harcayan oyunculara kıyasla dezavantajlı olduğun oyunları eleştirmek için kullanılır.

#### Peek

Bir oyuncunun, genellikle bir duvarın veya engelin arkasındayken, çevreyi kontrol etmek veya rakibe ateş etmek amacıyla kısa süreliğine açığa çıkmasıdır.

#### Ping

Bir oyuncunun bilgisayarı ile oyun sunucusu arasındaki veri iletim hızını ölçen, milisaniye cinsinden ifade edilen değerdir. Oyuncular arasında bu terim genellikle yüksek gecikme seviyesine sahip olduklarını belirtmek için "pingim var" şeklinde kullanılır.

#### Pro

"Profesyonel" kelimesinin kısaltılmış hâlidir, genellikle deneyim ve yetenek sahibi kişileri onurlandırma amacıyla kullanılır.

#### PvP (Oyuncuya karşı oyuncu)

"Player versus Player" sözünün kısaltılmasıdır, genellikle iki oyuncu arasında gerçekleşen çatışmayı belirtmek için kullanılır.

## Q

#### Quick Time Event (QTE)

Bir ara sahne veya oyun içi olay sırasında, oyuncunun ekranda aniden beliren bir düğmeye veya düğme dizisine sınırlı bir süre içinde basmasını gerektiren oyun mekaniğidir.

## R

#### Rage-quit

Rekabet temalı çevrimiçi oyunlarda bir oyuncunun öfkesinden dolayı oyunu terk etmesine denir.

#### Reboot (Yeniden Başlatma)

Bir video oyunu serisinin en baştan başlatılmasıdır. Genellikle karakterler, mekanlar, oynanış veya genel hikâye üzerinde önemli değişiklikler yapılırken orijinal oyunun tanınabilir öğeleri korunur.

#### Remake (Yeniden Yapım)

Eski bir oyunun tamamen yenilenmiş versiyonudur.

#### Remaster (Yeniden düzenleme)

Eski bir video oyununun, temel oynanış konseptlerini ve çekirdek hikâye öğelerini koruyarak modern donanımlarda çalışacak şekilde modernize edilmiş versiyonudur.

#### Respawn (Yeniden Doğma)

Rogue oyunu
Bir karakter veya nesne gibi bir varlığın, öldükten veya yok edildikten sonra yeniden ortaya çıkmasıdır.

#### Rogue benzeri (Roguelike)

İsmini 1980 yapımı Rogue oyunundan alan. Öncelikli olarak oyuncuyu olabildiğince zorlamayı amaçlayan, rastgele üretilen seviyeler, kare tabanlı hareket, sıra tabanlı aksiyon, keşfedilecek karmaşık haritalar, kaynak yönetimi ve kalıcı ölüm özelliklerini barındıran bir oyun alt türüdür.

#### RPG (Role yapma oyunu)

Oyuncuların kurgusal bir sahnede farklı karakterlerin rollerini üstlendikleri bir video oyunu türüdür.

#### Rush

Genellikle taktiksel birinci şahıs nişancı oyunlarında tüm takımın bir bölgeye hızlıca ve durmadan ilerlemelerini anlatmak için kullanılır.

## S

#### Seviye

*Bknz: **Level#2

#### Side-quest

Oyunun ana görevlerine dahil olmayan ve etki etmeyen genellikle ufak yan görevlere denir.

#### Sim (Simülasyon video oyunu)

Genellikle gerçek dünyadaki etkinlikleri yakından simüle etmek için tasarlanmış video oyunlarıdır.

#### Skin (Görünüm veya Kostüm)

Bir oyuncunun oyun içi avatarı veya ekipmanı için görünümünü değiştiren bir özelleştirme seçeneğidir. Skinler, oyuna ve geliştiricinin paraya dönüştürme yöntemine bağlı olarak uygulama içi satın almalar veya oyun içi para birimiyle de elde edilebilir.

#### Smurf

Eşleştirme sistemini kullanan çevrimiçi çok oyunculu oyunlarda, deneyimli bir oyuncunun kolayca mağlup edilebilecek yeni ve deneyimsiz rakiplerle eşleşmek amacıyla kullandığı yeni veya çok daha düşük seviyeli bir hesaptır.

#### Speedrun

Bir oyunu veya bir bölümü olabildiğince hızlı bitirmeyi amaçlayan meydan okumadır.

#### Spray

Birinci şahıs nişancı oyunlarında, silahın tetiğine sürekli basılı tutarak mermileri arka arkaya boşaltma işlemidir. Bu yöntem genellikle silahın geri tepmesi (recoil) nedeniyle mermilerin dağılmasına yol açar; bu oyuncuların mermi dağılımını kontrol etmek için belirli spray örüntülerini izleyerek silahın tam potansiyeliyle çalışmasını amaçlar.

#### Sürpriz yumurta (Easter egg)

Oyun yapımcıları tarafından bilinçli olarak oyuna gizlenen sürpriz öğeler, göndermeler veya yapımcı notlarıdır.

## T

#### T pozu

T-pozu örneği
Bir video oyunundaki karakter modelinin, kollarını yanlara doğru açarak dik bir şekilde durduğu pozisyondur. Genellikle 3D karakter modelleri için varsayılan başlangıç pozisyonu olarak kullanılır; oyunlarda ise genellikle bir yazılım hatası sonucunda karakterin animasyonunun yüklenmemesiyle oyuncunun ekranında ortaya çıkar.

## U

## Ü

## V

## W

#### Wallbang

Wallhack örneği
Birinci şahıs nişancı oyunlarında oyuncunun rakibi görmesine engel olan bir duvarın veya objenin arkasından vurarak rakibi etkisiz hâle getirmesine denir.

#### Wallhack

Birinci şahıs nişancı oyunlarında oyun kurallarına uymayarak hile ile bölüm üzerindeki duvarların veya objelerin arkasındaki rakibi görmeyi sağlayan üçüncü parti yazılımlardır.

#### Wave (Dalga)

Oyunlarda bilgisayar tarafından kontrol edilen rakiplerin dalgalar şeklinde sırayla gelmesini sağlayan ve genellikle her dalgada daha da zorlaşan bölüm şeklidir.

## X

## Y

## Z

#### Zorluk

Bir oyunun tamamlanması veya oyun içindeki belirli bir görevin başarılması için gereken beceri, çaba ve odaklanma düzeyidir.