# Friuli-Venezia Giulia

| Friuli-Venezia Guilia Bölgesi |
| --- |
| İdari bölge |
| Friuli-Venezia Guilia |
|  |
|  Bayrak Arma
 |
|  |
| İller | Gorizia ili, Pordenone ili, Trieste ili, Udine ili |
| İdare |
|  • Bölge Başkanı | Ricardo Illy |
| Yüzölçümü |
|  • Toplam | 7.924,36 km² |
| Nüfus (30 Eylül 2025) |
|  • Toplam | 1.193.697 |
|  • Yoğunluk | 150,6/km² |
| Zaman dilimi | UTC+01.00 (OAS) |
|  • Yaz (YSU) | UTC+02.00 (OAYS) |
| **Resmî site** regione.fvg.it |

**Friuli-Venezia Giulia** İtalya Anayasası ile kısmi bölgesel özerklik verilmiş 20 bölgesinden birisidir. Bölgenin merkezi Trieste şehridir.

## Coğrafya

Friuli-Venezia Giulia bölgesi İtalya'nın kuzeydoğusunda yer alır. Friuli-Venezia Giulia bölgesi, Veneto Bölgesi, Avusturya ve Slovenya ile çevrili olup güneyinde Adriyatik Denizi yer alır. Sahillerinin uzunluğu 111.7 km dir. 7.924 km² yüzöçümünde 219 beldeye sahiptir.

## Demografi

Bölgenin nüfusu (30.9.2025 itibarıyla) 1.193.697 kişidir. II. Dünya Savaşı'ndan sonra kurulan bölgede 4 şehir bulunmaktadır.

Bölgede İtalyancadan ayrı olarak Furlanca boydan boya konuşulur. Aynı zamanda oldukça büyük Sloven ve küçük Alman azınlığı vardır. Slovence Trieste ili ve Gorizia ili doğu kısımlarında; Resia vadisinde ve Torre nehrinin yukarı vadisinde ve Natisone Udine ilinde, İtalyan ve Slovak isimlerinin bulunduğu pek çok köyde konuşulur. Friuli-Venezia Guilia'da Almanca konuşanların sayısı yaklaşık 2,000 olarak tahmin edilir. Onlar kanal vadisinde yaşarlar. 2006'ya göre, İtalyan Ulusal İstatistik Enstitüsü 58,915 yabancı doğumlu göçmenin Friuli-Venezia Giulia'da yaşadığını tahmin etmiş olup bu toplam bölge nüfusunun %4,9'u dur.

## Bölgenin illeri ve şehirleri

Friuli-Venezia Giulia ve illeri
7.845 km² yüzölçümünde 219 beldeye sahiptir. Friuli-Venezia Giulia dört ile ayrılır:

|  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Arma
 | İl adı
 | Merkez
 | Nüfus (2006)(kişi)
 | Alan (km²)
 | Belde sayısı
 |
|  | Gorizia ili (GO)
 | Gorizia
 | 141.229
 | 466
 | 25
 |
|  | Pordenone ili (PN)
 | Pordenone
 | 303.258
 | 2.178
 | 51
 |
|  | Trieste ili (TS)
 | Trieste
 | 236.512
 | 212
 | 6
 |
|  | Udine ili (UD)
 | Udine
 | 531.603
 | 4.905
 | 136
 |

Bölgede (30.6.2010 itibarıyla) nüfusu 20.000 den fazla olan 6 şehir bulunmaktadır:

| Arma
 | İsim
 | Nüfus (kişi)
 | İl adı
 |
| --- | --- | --- | --- |
|  | Trieste
 | 205.576
 | Trieste ili
 |
|  | Udine
 | 99.528
 | Udine ili
 |
|  | Pordenone
 | 51.512
 | Pordenone ili
 |
|  | Gorizia
 | 35.905
 | Gorizia ili
 |
|  | Monfalcone
 | 27.839
 | Gorizia ili
 |
|  | Sacile
 | 20.306
 | Pordenone ili
 |

## Tarihçe

İsim, Cividale kasabasının Latince adından gelmektedir. Lombard Dükalığı'nın eski başşehridir. "Forum lulii" (Jül'ün forumu) sonra Julius Caeser olarak isimlendirildi. Bu suni(yapay) bölge II. Dünya Savaşı'ndan sonra problemi çözmek için yaratıldı. Çünkü tabii arka bahçesini kaybetmişti. Venezia Giulia'nın büyük bir parçası Yugoslavya'da kalıyordu. Bundan dolayı Friuli'nin tarihsel bölgesinin Trieste'de toplanmasına karar verildi.

## Politika

Silvio Berlusconi, 2006 İtalyan Genel Seçimleri'nde Friuli-Venezia Giulia 'nın oylarının %54'ünü elde etti. Bölgenin yerel hükûmeti, ortanın solundadır.

## Ekonomi

Tarımcılık, hububat, üzüm ve şeker pancarı verir. Sığır yetiştiriciliği önemlidir.

Endüstri, Trieste ve Monfalcone'deki tersaneciliğe, Pozzolo del Friuli'nin çelik fabrikalarına dayanır. Bağcılıktan şarap ve grappa likoru elde edilir. Mobilya üretimi Manzano ve Brugnera'da yoğunlaşır.

## Resimler

**Friuli-Venezia Giulia Trieste - Eski liman havadan goruntu
* Trieste - Miramare Satosu
* Udine
* Pordenone
* Gorizia-Gorica
* Monfalcone - kale
* Sacile
* Cordenons
* Codroipo
* İtalya-Avusturya sınırında Alpler

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Friuli-Venezia Giulia özerk bölgesinin resmi websitesi10 Temmuz 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Bölge hakkinda bilgi
* Friuli Venezia Giulia için resmi turizm rehberi17 Ocak 2005 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Friuli Meteoroloji gozlemleri 11 Eylül 2005 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.