# Çukurca

| Çukurca |
| --- |
| İlçe |
|  Türkiye'de bulunduğu yer |
|  İlçe sınırları haritası |
| Ülke | Türkiye |
| İl | Hakkâri |
| Coğrafi bölge | Doğu Anadolu Bölgesi |
| İdare |
|  • Kaymakam | Emre Cebeci |
|  • Belediye başkanı | Nazmi Demir (AK Parti) |
| Yüzölçümü |
|  • Toplam | 725 km² |
| Rakım | 1.309 m |
| Nüfus (2018) |
|  • Toplam | 17.216 |
|  • Kır | - |
|  • Şehir | - |
| Zaman dilimi | UTC+03.00 (TSİ) |
| Posta kodu | 30700 |
| İl alan kodu | 438 |
| İl plaka kodu | 30 |
| **Resmî site** Belediye
Kaymakamlık |

**Çukurca** (Kürtçe: Çelê), Hakkâri ilinin bir ilçesidir. Etrafı Yüksekova, Hakkâri merkez, Beytüşşebap, Uludere ve Irak ile çevrilidir. İlçenin yüzölçümü 725 km²dir. İl genelindeki nüfusu en az ilçedir.

## Tarihçe

Çukurca, Urartu Uygarlığının ilk yerleşim yerlerinden biri olarak bilinmektedir. Abbasiler bu küçük yerleşim yerini "mir" adı verilen dini, siyasi askeri şeflikle yönetmişlerdir. Selçuklu Hanedanı döneminde ilçe İmadiye Beyliği'ne bağlanmıştır. Selçuklular'dan sonra Osmanlı Devleti döneminde Hakkâri Beyliği'ne tabi olmuştur. I. Dünya Savaşında Ruslar ve Nasturiler Çukurca'yı tahrip etmişlerdir. Musul sorunu ile önem kazanan Çukurca, 1926 yılında Ankara Antlaşması ile Türkiye toprakları içine alınmıştır. 6068 Sayılı Kanunla 1953 yılında ilçe yapılmıştır.
Çukurca, Türkiye-Irak sınırına yakın mesafede olması sebebiyle sık sık saldırı ve çatışmalara sahne olmaktadır.

## Coğrafya

Çukurca rakımı az olduğu için kışları görece ılıman geçer; kar örtüsü çok incedir ve genellikle mart ayı ile beraber tamamen erimektedir. Baharın erken geldiği ilçede sıcak hava meyvelerinden olan incir ve nar yetiştirilir. Yazları yağışsız geçer; kuru ve sıcak bir havası vardır.

İlçenin yüzölçümü 725 km²dir. Çukurca ilçe merkezinin deniz seviyesinden ortalama yüksekliği 1.309 metredir.

## Nüfus

| Yıl
 | Toplam
 | Şehir | Kır |
| --- | --- | --- | --- |
| 1955 | 6.597 | 690 | 5.907
 |
| 1960 | 8.187 | 971 | 7.216
 |
| 1965 | 9.697 | 1.210 | 8.487
 |
| 1970 | 11.789 | 1.774 | 10.015
 |
| 1975 | 15.105 | 3.019 | 12.086
 |
| 1980 | 16.450 | 2.111 | 14.339
 |
| 1985 | 20.479 | 4.322 | 16.157
 |
| 1990 | 20.351 | 5.205 | 15.146
 |
| 2000 | 11.080 | 7.471 | 3.609
 |
| 2007 | 12.352 | 7.033 | 5.319
 |
| 2008 | 14.506 | 8.957 | 5.549
 |
| 2009 | 11.608 | 5.946 | 5.662
 |
| 2010 | 11.021 | 5.283 | 5.738
 |
| 2011 | 14.469 | 7.735 | 6.734
 |
| 2012 | 15.294 | 8.247 | 7.047
 |
| 2013 | 15.601 | 8.345 | 7.256
 |
| 2014 | 16.251 | 8.698 | 7.553
 |
| 2015 | 17.250 | 9.478 | 7.772
 |
| 2016 | 15.477 | 8.007 | 7.470
 |
| 2017 | 16.661 | 8.547 | 8.114
 |
| 2018 | 17.216 | 9.597 | 7.619
 |
| 2019 | 16.141 | 8.518 | 7.623
 |
| 2020 | 16.137 | 8.864 | 7.273
 |

## Eğitim

Çukurca ilçe merkezinde üç ilköğretim okulu (biri yatılı), bir anaokulu, bir lise ve bir Halk Eğitim Merkezi vardır. Çevre köylerde de birisi yatılı olmak üzere toplam 10 ilköğretim okulu vardır.

## Genel seçimler

| Yıl | Parti | Oy Oranı
 |
| --- | --- | --- |
| 1961 | CHP | %76
 |
| 1965 | YTP | %50
 |
| 1969 | CHP | %45
 |
| 1973 | AP | %39
 |
| 1977 | MSP | %75
 |
| 1983 | HP | %77
 |
| 1987 | ANAP | %53
 |
| 1991 | ANAP | %67
 |
| 1995 | HADEP | %56
 |
| 1999 | HADEP | %24
 |
| 2002 | DEHAP | %38
 |
| 2007 | Bağımsız (lar) | %58
 |
| 2011 | Bağımsız (lar) | %85
 |
| Haziran 2015 | HDP | %81
 |
| Kasım 2015 | HDP | %81
 |
| 2018 | HDP | %64
 |
| 2023 | YSP | %55
 |

## Ayrıca bakınız

* Emir Şaban Camii

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Çukurca Belediyesi