Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Nihat Sargın

| Nihat Sargın |
| --- |
| Doğum | 26 Nisan 1927(1927-04-26) İstanbul |
| Ölüm | 17 Kasım 2010 (83 yaşında) |
| Defin yeri | Zincirlikuyu Mezarlığı, İstanbul |
| Uğraş | Siyasetçi |
|  |

**Ahmet Nihat Sargın** (26 Nisan 1927, İstanbul - 17 Kasım 2010), Türk komünist, tarihsel Türkiye İşçi Partisi genel sekreteri, Türkiye İşçi Partisi ile tarihsel Türkiye Komünist Partisi'nin birleşmesi ile kurulan Türkiye Birleşik Komünist Partisi'nin genel başkanı, politikacı, Türkiye Sosyal Tarih Araştırma Vakfı Başkanı.

Öğrencilik yıllarında sol görüşlere ilgi duyan Sargın, 1948 yılında Türkiye Komünist Partisi'ne girdi. 1950 yılında tutuklanarak dört yıl cezaevinde kaldı. 6-7 Eylül Olayları'nda yargılandı. 1962 yılında kurulan Türkiye İşçi Partisi'ne katılarak Genel Sekreterlik görevini yürüttü. Politik yaşamında üçüncü tutukluluğunu 12 Mart Muhtırası ile yaşadı. 1975 yılında yeniden kurulan TİP içinde aynı görev ve etkinliklerini sürdürdü. Daha sonra Türkiye İşçi Partisi (TİP) Türkiye'nin temel ve en önemli sorunu olan Kürt meselesini parti programına aldığı için kapatılmıştır. 12 Eylül Darbesi sonucunda yurtdışına kaçıp giderek yedi yıl kaldı. 1987'de Nabi Yağcı ile birlikte Türkiye'ye dönerek, TKP ile TİP birleşmesinden doğan Türkiye Birleşik Komünist Partisi kurucusu oldu. TBKP'nin kapatılmasından sonra Özgürlük ve Dayanışma Partisi'nin (ÖDP) kuruluş sürecine katıldı. Daha sonra ÖDP'yi ağır bir şekilde eleştirdiği söylenir. Türkiye Sosyal Tarih Araştırma Vakfı yöneticiliği görevini yürütüp, *TİP'li Yıllar (1961 - 1971) Anılar - Belgeler* adlı bir kitap yazmıştır.
Akciğer ve beyin iltihabı nedeniyle yaşamını yitirmiştir.

## Bibliyografya

* Behice Boran; Haydar Kutlu; Nihat Sargın (1988), *Niye birleşiyoruz? Ne istiyoruz? Niye dönüyoruz?*, İstanbul: Yeni Açılım Yayınları.
* Haydar Kutlu; Nihat Sargın (1988), *Sorgu*, İstanbul: Amaç Yayıncılık
* Haydar Kutlu; Nihat Sargın (1989), *Demokrasi davası sürüyor: Haydar Kutlu ve Nihat Sargın'ın 2 ve 25 Ağustos '89 tarihli duruşmalarındaki konuşmaları*, İstanbul: Yeni Açılım Yayınları.
* Nihat Sargın (1991), *Türkiye Birleşik Komünist Partisi Büyük Kongre tutanağı: 13-15 Ocak 1991, Ankara*, İstanbul: Su Basın Yayın.
* Nihat Sargın (2001), *TİP'li yıllar, 1961-1971: Anılar-Belgeler*, İstanbul: Felis Yayınevi.
* Nihat Sargın (2005), *Davalar, savunmalar, cezaevi anıları*, İstanbul: Türkiye Sosyal Tarih Araştırma Vakfı.
* Nihat Sargın (2006), *Dönüşten özgürlüğe 900 gün: Türkiye Birleşik Komünist Partisi "TBKP" davası*,İstanbul: Türkiye Sosyal Tarih Araştırma Vakfı.

## Dış bağlantılar

* "Siyasetin 80'lik maraton koşucusu" Radikal gazetesi20 Kasım 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.

## Kaynakça
# Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı (Türkiye)

Türkiye Cumhuriyeti
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı|  |
|  |
|  Yargıtay binası |
| Genel bilgiler |
| Kuruluş tarihi | 6 Mart 1868) (1868-03-06) |
| Türü | Başsavcılık |
| Üst kuruluş | Yargıtay |
| Adres | 1242. Cadde No:34 Balgat, Ankara |
| Yönetici(ler) | * Muhsin Şentürk, Cumhuriyet Başsavcısı
* Rıdvan Gündoğdu, Cumhuriyet Başsavcıvekili
 |
| Web sitesi | yargitaycb.gov.tr |

**Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı**, Yargıtaya bağlı bir birimdir.

Görevi Türkiye'deki üst düzey görevlilerin gerektiğinde Yüce Divana sevk edilmesini sağlamak ve zararlı siyasi partilerin kapatılması için Türkiye Cumhuriyeti Anayasa Mahkemesine başvurmaktır.

Yargıtay cumhuriyet başsavcısı ve Yargıtay cumhuriyet başsavcıvekili, Yargıtay Büyük Genel Kurulunun kendi üyeleri arasından gizli oyla belirleyeceği beşer aday arasından cumhurbaşkanı tarafından 4 yıl için seçilir. Süresi bitenler tekrar seçilebilir.

## Yargıtay Cumhuriyet Başsavcıları

| # | Başsavcı | Görev Başlangıcı | Görev Bitişi
 |
| --- | --- | --- | --- |
| 1 | İhsan Ezgü | 1921 | 1922
 |
| 2 | Yusuf Nihat Berker | Ekim 1923 | 13 Temmuz 1943
 |
| 3 | Fahrettin Karaoğlan | 13 Temmuz 1943 | 16 Haziran 1946
 |
| 4 | Mehmet Kazım Berker | 9 Temmuz 1946 | 22 Kasım 1952
 |
| 5 | İbrahim Ethem Ertem | 16 Ocak 1953 | 13 Temmuz 1954
 |
| 6 | Ali Rifat Alabay | 30 Eylül 1954 | 12 Haziran 1956
 |
| 7 | İhsan Köknel | 20 Haziran 1957 | 24 Temmuz 1959
 |
| 8 | İsmail Hakkı Ketenoğlu | 3 Ağustos 1959 | 14 Haziran 1960
 |
| 9 | Ahmet Hikmet Gündüz | 30 Haziran 1960 | 10 Ekim 1975
 |
| 10 | Mustafa Kazım Akdoğan | 16 Ekim 1975 | 4 Ekim 1979
 |
| 11 | Fahrettin Kıyak | 15 Ekim 1979 | 1 Temmuz 1981
 |
| 12 | Firuz Çilingiroğlu | 4 Temmuz 1981 | 1 Temmuz 1989
 |
| 13 | Haluk Yardımcı | 3 Temmuz 1989 | 20 Ocak 1997
 |
| 14 | Vural Savaş | 21 Ocak 1997 | 19 Ocak 2001
 |
| 15 | Sabih Kanadoğlu | 21 Ocak 2001 | 20 Mayıs 2003
 |
| 16 | Nuri Ok | 21 Mayıs 2003 | 20 Mayıs 2007
 |
| 17 | Abdurrahman Yalçınkaya | 21 Mayıs 2007 | 20 Mayıs 2011
 |
| 18 | Hasan Erbil | 21 Mayıs 2011 | 20 Mayıs 2015
 |
| 19 | Mehmet Akarca | 21 Mayıs 2015 | 24 Mart 2020
 |
| 20 | Bekir Şahin | 4 Haziran 2020 | 4 Haziran 2024
 |
| 21
 | Muhsin Şentürk
 | 4 Haziran 2024
 | günümüz
 |

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Resmî site
# İhsan Pekel

**İhsan Pekel** (1 Kasım 1930, Çorum, Türkiye - ö. 24 Temmuz 2019, Ankara), Türk bürokrat.

Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'ni bitirmiştir. Kamu hizmetine 1948 yılında Erzurum'da PTT memuru olarak başlayan Pekel, PTT'de değişik kademelerde görev yaptıktan sonra 1975 yılında Ulaştırma Bakanlığı Haberleşme Genel Müdürlüğüne, 1976'da Ulaştırma Bakanlığı Müsteşar Yardımcılığına, 1984'te Ulaştırma Bakanlığı Müsteşarlığına atanmıştır. 16 Eylül 1987 - 21 Aralık 1987 tarihleri arasında Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 114 üncü maddesi gereğince 29 Kasım 1987 Türkiye genel seçimleri öncesi tarafsız Ulaştırma Bakanı olarak görev yapmıştır. 1988 yılında Müsteşarlık görevinden ayrıldıktan sonra, Başbakanlık Müşavirliği ve Vakıflar Bankası Genel Müdürlüğü Yönetim Kurulu Üyeliği yapmıştır. Pekel, 21 Mart 1988 tarihinde Cumhurbaşkanı tarafından Anayasa Mahkemesi Asıl Üyeliğine seçilmiş ve 1 Kasım 1995 tarihinde emekli olmuştur. Emeklilik döneminde Atatürk'ü Anlamak ve Anmak-1, Atatürk'ü Anlamak ve Anmak-2 ve Atatürk'ü Anlamak ve Anmak-3 kitaplarını yazmıştır. 24 Temmuz 2019 tarihinde Ankara'da tedavi gördüğü hastanede öldü.

## Kaynakça

| Siyasi görevi
 |
| --- |
| Önce gelen: **Veysel Atasoy** | **Türkiye Ulaştırma Bakanı** 16 Eylül 1987 - 21 Aralık 1987
 | Sonra gelen: **Ekrem Pakdemirli** |
# Haşim Kılıç

| Haşim Kılıç |
| --- |
|  |
| Türkiye Cumhuriyeti Anayasa Mahkemesi 17. Başkanı
 |
| **Görev süresi** 22 Ekim 2007 - 10 Şubat 2015
 |
| Yerine geldiği | Tülay Tuğcu
 |
| Yerine gelen | Zühtü Arslan
 |
| Türkiye Cumhuriyeti Anayasa Mahkemesi Başkanvekili
 |
| **Görev süresi** 7 Aralık 1999 - 22 Ekim 2007
 |
| Yerine gelen | Osman Alifeyyaz Paksüt
 |
| Kişisel bilgiler
 |
| Doğum
 | 13 Mart 1950 Kırşehir, Türkiye
 |
| Evlilik(ler)
 | Gönül Kılıç
 |
| Bitirdiği okul
 | Eskişehir İktisadi ve Ticari İlimler Akademisi
 |

**Haşim Kılıç** (d. 13 Mart 1950, Çiçekdağı, Kırşehir), 2007 - 2015 yılları arası Anayasa Mahkemesi Başkanlığı yapmış olan Türk hukukçu.

İlkokul, ortaokul ve liseyi Yerköy'de okuduktan sonra 1968 yılında Eskişehir İktisadi ve Ticari İlimler Akademisine girdi ve 1972 yılında mezun oldu. 1974 yılında Sayıştay Başkanlığı'nda denetçi yardımcısı olarak göreve başladı. Denetçi, başdenetçi unvanlarını aldıktan sonra 1985 yılında Sayıştay üyeliğine, beş yıl süren üyelikten sonra da 1990 yılında Turgut Özal tarafından Türkiye Cumhuriyeti Anayasa Mahkemesi üyeliğine seçildi. Anayasa Mahkemesinin 7 Aralık 1999 günkü toplantısında, açık bulunan Anayasa Mahkemesi Başkanvekilliğine seçildi. 7 Aralık 2003 tarihinde yeniden Anayasa Mahkemesi Başkanvekilliğine seçildi. 22 Ekim 2007'de Tülay Tuğcu'nun yaş haddinden emekliye ayrılmasıyla boşalan Anayasa Mahkemesi Başkanlığına seçildi. 10 Şubat 2015 tarihinde, yaş haddinden emekliliğine 1 ay kala kendi isteğiyle emekli olmuştur.

## Kaynakça

| Mahkeme görevi
 |
| --- |
| Önce gelen: **Tülay Tuğcu** | **17. Türkiye Cumhuriyeti Anayasa Mahkemesi Başkanı** 22 Ekim 2007 - 10 Şubat 2015
 | Sonra gelen: **Zühtü Arslan** |
# Ahali Cumhuriyet Fırkası

**Ahali Cumhuriyet Fırkası**, Abdülkadir Kemali Öğütçü tarafından Adana'da kurulan ve 29 Eylül 1930 - 21 Aralık 1930 tarihleri arasında faaliyet gösteren siyasi partidir.

Abdülkadir Kemali Bey, 1924 yılında kurma girişiminde bulunduğu "*Müdafaa-i Umumiye Fırkası*"nı 1930 yılındaki çok partili sisteme geçiş denemesi sırasında "*Ahali Cumhuriyet*" ismiyle kurmayı başardı. Genel Başkanlığını Abdülkadir Kemali Bey'in üstlendiği fırkanın diğer kurucuları Ali Vehbi, Bekir Sıtkı, Mustafa Ziya, Çiftçi Hasan, Yedek subay Ali Bey idi.

Bazı Güneydoğu illerinde zayıf biçimde örgütlenen fırka kuruluşundan sonra sadece Arif Oruç'un çıkardığı *Yarın* gazetesi tarafından olumlu karşılandı. Daha önce çıkardığı *Toksöz* gazetesini yeniden çıkarmak isteyen Abdülkadir Ali Bey, izin alamayınca *Ahali* gazetesini partinin yayın organı olarak kullandı.

Parti programında ordunun erzakını kendisinin temin etmesi, demiryolu dahil bütün inşaatın durdurulması savunulmuş, elli sene boyunca telif eserlerin yasaklanıp hep tercüme yapılması ve iptidaî mekteplerin hep leylî olması vurgulanmıştır.

Tam hazır olmadan 1930 belediye seçimlerine giren fırka, başarılı olamadı. 21 Aralık 1930'da Bakanlar Kurulu kararıyla "*idare heyeti gösteremediği*" gerekçesiyle kapatıldı. Başbakanlığın hakkında kovuşturma açılmasını istemesi üzerine Abdülkadir Kemali Bey, İstiklal Mahkemeleri'nde yargılanmamak için 24 Aralık 1930'da (Menemen Olayı'nın ertesi günü) Suriye'ye kaçtı.

## Kaynakça
# Millî Kalkınma Partisi

| Millî Kalkınma Partisi  |
| --- |
|  |
| Kısaltma | MKP |
| Kurucu | Nuri Demirağ |
| Kuruluş tarihi | 18 Temmuz 1945 |
| Kapanış tarihi | 22 Mayıs 1958 |
| İdeoloji | Muhafazakârlık Ekonomik liberalizm Liberal demokrasi |
| Siyasi pozisyon | Merkez sağ |

**Millî Kalkınma Partisi** (kısaca **MKP**), Türkiye'nin çok partili rejimdeki ilk muhalefet partisidir. Nuri Demirağ tarafından kurulmuştur.

## Tarihçe

II. Dünya Savaşı'nın son yıllarında başlayan liberalleşme süreciyle birlikte yeni partilerin kurulması yolu açıldı. Bu doğrultuda 7 Temmuz 1945'te gerekli başvuruyu yapan Millî Kalkınma Partisinin başvurusunu 5 Eylül 1945'te Başbakan Şükrü Saracoğlu'nun onaylamasıyla parti çalışmalarına resmen başladı. Partinin kurucuları arasında Birinci Dönem Türkiye Büyük Millet Meclisinde (1920-23) muhalefet grubu olan İkinci Grup'un önderi Hüseyin Avni Ulaş, Cevat Rıfat Atilhan gibi kişiler yer alıyordu. Partinin ilk genel başkanı da Nuri Demirağ'dı. Genel olarak liberal bir eğilimi yansıtan parti programında devletçilik uygulamaları eleştiriliyor, seçimlerin tek dereceli ve nispi temsil sistemine göre yapılması, iki meclisli yasama organı, cumhurbaşkanının yalnızca tek dönem için ve halk tarafından seçilmesi gibi yenilikler öneriliyordu. Programda ayrıca, belediye başkanlarının da halk tarafından seçilmesi isteniyordu.

Parti, Cumhuriyet Halk Partisini, Rus taraftarı olmakla suçladı ve dış politikada İslam Birliği ve Şark Federasyonu'nu savundu.

MKP 1946'da belediye seçimlerinde, gene 1946 ve 1950'de genel seçimlere katıldıysa da bir varlık gösteremedi. Başkan Nuri Demirağ 1954 genel seçimlerine Demokrat Parti listesinden bağımsız aday olarak katıldı ve Sivas'tan milletvekili seçildi. Demirağ'ın 1957'de ölümünden sonra belirgin bir siyasal etkinlikte bulunmayan MKP, son genel kurulunu toplamadığı için 22 Mayıs 1958'de kendiliğinden fesholdu.

## Kaynakça

### Kitaplar

* Uzun, Hakan (2024). *Türkiye’nin 100 Yıllık Birikimi: Demokrasi ve Siyaset*. Yayın No: 589. Ankara: Atatürk Araştırma Merkezi. ISBN 978-975-17-5970-2.
* Eroğul, Cem (1992). *Geçiş Sürecinde Türkiye*. İstanbul: Belge Yayınları. ISBN 9789753443616.
* Kaynar, Mete Kaan; Kalkan, Nurettin (2022). *CUMHURİYET DÖNEMİ PARTİLER, SEÇİMLER, BEYANNAMELER (1923-1980)* (PDF). TBMM Basımevi. s. 48. 10 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi (PDF). Erişim tarihi: 3 Şubat 2023.
* Özacun, Orhan (2013). *Siyaset Tarihimizde Milli Kalkınma Partisi*. *Yakın Dönem Türkiye Araştırmaları*. Erişim tarihi: 13 Nisan 2026.
# Çiftçi ve Köylü Partisi

**Çiftçi ve Köylü Partisi** (kısaca **ÇKP**), 24 Nisan 1946 tarihinde Bursa, Mudanya'da kurulmuştur. Sıddık Sümer başkanlığında, İbrahim Öztürk ve Şükrü Tokay partinin kurucularındandır. Siyasi hayatı çok kısa sürmüş ve faaliyete geçememiştir. Parti, İslam esaslarına dayanmayı kendisine ilke olarak kabul etmiş ve bu yönüyle İslami sosyalizm çizgisini benimsemişlerdir. Parti programı 89 maddeden oluşmaktadır. Türk'e ait olan vasıfların ve geleneklerin korunması ve yaşatılmasını sağlamayı ilke haline getirmiştir. Hedef kitlesi olarak Türk çiftçisini seçmiş ve kalkındırmayı planlamıştır. Parti programında ekonomiyle ilgili çiftçiye dönük bir banka kurulmasını, ziraat ve sanayinin geliştirilmesi, toprak reformu yapılması, veraset ve intikal esaslarının düzenlenerek toprak sahiplerine yetecek kadar toprak bırakılması, israf temelli ve modası geçmiş devlet yapılanmalarının değiştirilmesini planlamıştır. Türkiye Cumhuriyeti'nin sınırlarının korunması da önemli hedeflerinden biridir. Kadın ve analık kavramlarına önem verilmiş, Türk kadınının çalıştırılmasına olumsuz yaklaşmıştır. Çok çocuk sahibi olunmasının teşvik edilmesi istemiştir. Dış politika anlayışında ise açık bir Batı hayranlığı vardır. Çiftçi Köylü isimli haftalık gazete partinin yayın organıdır. Parti, Cemiyetler Kanunu'na aykırı davrandığı gerekçesiyle 2 Haziran 1946 tarihinde feshedilmiştir. Sıddık Sümer ise 24 Ağustos 1948 tarihinde partisini kapatarak CHP'ye katıldığını duyurmuştur.

## Kaynakça
# Liberal Demokrat Parti (1946)

*Bu madde 1946'da kurulan parti hakkındadır. Aynı adla kurulan diğer partiler için Liberal Parti (anlam ayrımı) ve Liberal Demokrat Parti maddelerine bakınız.*

| Liberal Demokrat Parti  |
| --- |
| Kısaltma | LDP |
| Genel sekreter | Sabri Manyas |
| Kurucu | Kazım Demiraslan |
| Kuruluş tarihi | 11 Mart 1946 |
| Kapanış tarihi | 1947 |
| İdeoloji | Liberalizm |
| Siyasi pozisyon | Merkez sağ |

**Liberal Demokrat Parti** ya da **Liberal Demokrat Partisi** (**LDP**), 11 Mart 1946'da İstanbul'da kurulan ve aynı yıl kapanan liberal görüşlü Türk siyasi parti.

## Tarihçe

11 Mart 1946 tarihinde Kazım Demiraslan, Sabri Manyas, Abdülkadir Aytaç, Mehmet Suphi Kula tarafından kurulan ancak herhangi bir kongre düzenlemeyen parti, Bursa, Eskişehir, Samsun ve Malatya'da birer şube açmasına karşın tam bir teşkilatlanma sağlayamamıştır. LDP programının kapağında yer alan parti amblemi siyah zemin üzerine çizilmiş 3 oktan meydana gelmektedir.

LDP, 1946 Türkiye yerel seçimleri öncesinde yaptığı bir gizli toplantıda aldığı karar ile CHP'yi desteklemiştir. 1946 Türkiye genel seçimlerine katılmış ancak %0,04 oranında oy alabilmiştir. 1947 yılı sonlarında Mehmet Suphi Kula'nın partiden ihraç edilmesi sonrası kurucu sayısının gerekli adedin altına düşmesinden ötürü parti otomatikman fesih olmuş kabul edilmiştir.

## Kaynakça
# Demokrat İşçi Partisi

| Demokrat İşçi Partisi  |
| --- |
|  |
| Kısaltma | DİP |
| Kurucu | Orhan Arsal |
| Kuruluş tarihi | 3 Ekim 1950 |
| Kapanış tarihi | 14 Ağustos 1955 |
| İdeoloji | Sosyal demokrasi Emekçilik |
| Siyasi pozisyon | Merkez sol ve Sol |

**Demokrat İşçi Partisi** (kısaca DİP) 3 Ekim 1950 tarihinde kurulan bir ılımlı sol-sosyal demokrat Türk siyasî partidir. Parti Orhan Arsal, Üzeyir Kuran, Nizamettin Yalçınkaya ve Ferruh Apaydın tarafından kurulmuştur. Genel Başkan Avukat Orhan Arsal dışında partinin diğer kurucuları işçidir.

Parti 1953'ten itibaren sadece İşçi Partisi adını kullandı. 1954 Türkiye genel seçimleri katılan parti sadece 910 geçerli oy alabildi. Bu başarısızlığın ardından 14 Ağustos 1955 tarihinde Eyüp Halk Sinemasında üçüncü ve son kongresinden sonra parti kapatıldı.

| Türkiye Büyük Millet Meclisi
 |
| --- |
| Seçim
 | Genel Başkan
 | Oy
 | Sandalye
 | Meclis
 | Sıra
 |
| #
 | %
 | **±** Y
 | #
 | **±** |
| 1954
 | Orhan Arsal
 | 910
 | 0,01
 |  | 0 / 487 | -
 | -
 | -
 |

## Kaynakça
# İslam Demokrat Partisi

| İslam Demokrat Partisi  |
| --- |
| Kısaltma | İDP |
| Genel başkan | Cevat Rıfat Atilhan |
| Kuruluş tarihi | 1 Ekim 1951 |
| Kapanış tarihi | 20 Ekim 1952 |
| İdeoloji | İslamcılık Antisemitizm |
| Siyasi pozisyon | Aşırı sağ |

**İslam Demokrat Partisi**, Türk siyasal partisi. 1951'de antisemitist kimliğiyle tanınan yazar ve siyasetçi Cevat Rıfat Atilhan tarafından kurulmuş, ertesi yıl Malatya'da Ahmet Emin Yalman'a düzenlenen suikastla ilgili görülüp dini siyasete alet ettiği iddiasıyla kapatılmıştır.

## Kaynakça
# Türkiye Köylü Partisi

| Türkiye Köylü Partisi  |
| --- |
|  |
| Kısaltma | TKP |
| Genel başkan | Remzi Oğuz Arık |
| Kuruluş tarihi | 19 Mayıs 1952 |
| Kapanış tarihi | 16 Ekim 1958 |
| Önceli | Demokrat Parti |
| Ardılı | Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi |
| İdeoloji | Türk milliyetçiliği Tarımcılık |
| Siyasi pozisyon | Merkez sağ |

**Türkiye Köylü Partisi**, Demokrat Parti'den ayrılan bir grup tarafından sınıf temeline dayanmadan köylüyü savunmak için 19 Mayıs 1952'de kuruldu. Genel başkanı Remzi Oğuz Arık'tı. Türkiye Köylü Partisi ile yaptığı görüşmeler sonrası Liberal Köylü Partisi kendini feshederek bu partiye katıldı. Ayrıca Toprak, Emlak ve Serbest Teşebbüs Partisi ve Müstakiller Birliği ile de birleşme sağlandı.

Parti tüzüğünü 16 Mayıs 1952'de İçişleri Bakanlığı'na veren Türkiye Köylü Partisi, 19 Mayıs'ta resmen kuruldu. Adana, Eskişehir, Konya, Kastamonu, Çanakkale ve İstanbul'dan gelen 77 kurucu üyenin katılımıyla yapılan ilk toplantıda parti tüzüğü ve programı görüşülerek onaylandı. Genel başkanlığa Remzi Oğuz Arık seçilirken yönetim kurulu, Ethem Menemencioğlu, Tahsin Demiray, Hakkı Kamil Beşe, Süreyya Endik, Cezmi Türk, Yusuf Ziya Eker, Cemil Kandemir, Asaf İlbay, Asım Günç gibi tanınmış Türkçülerden oluşmaktaydı.

Programında partinin bir sınıf savaşı yapmak ve bundan sınıfsal çıkarlar sağlamak amacıyla kurulmuş bir siyasal örgüt olmamasıyla Türk toplum yapısının temelini oluşturan köy ve köylünün bütün sosyal sorunların odak noktası olması vurgulanmaktaydı.

Remzi Oğuz Arık'ın 3 Nisan 1954'te Adana–Ankara seferini yapan uçağın havada infilak etmesiyle hayatını kaybetmesi üzerine genel başkanlığa Tahsin Demiray getirildi.

Türk siyasi hayatında fazla bir varlık gösteremeyen Türkiye Köylü Partisi, 1954 seçimlerinde başarısız oldu. Ekim 1957 erken seçimleri sonrasında Osman Bölükbaşı'nın Cumhuriyetçi Millet Partisi ile birleşerek partinin adını 1958'de Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi olarak değiştirdi.

## Türkiye Köylü Partisi ve seçimler

| Türkiye Büyük Millet Meclisi
 |
| --- |
| Seçim
 | Oy
 | Oran
 | Sandalye
 |
| 1954 | 57,011 | %0.63 | 0 / 541 |

Yerel Seçimler

| Seçim
 | Genel Başkan
 | Harita
 | Oy
 |
| --- | --- | --- | --- |
| #
 | %
 | ±
 |
| 1955
 | Tahsin Demiray
 |  | 60.823
 | %4,40
 |

## Kaynakça
# Cumhuriyetçi Millet Partisi

| Cumhuriyetçi Millet Partisi  |
| --- |
|  |
| Kısaltma | CMP |
| Genel başkan | Osman Bölükbaşı |
| Kurucu | Osman Bölükbaşı |
| Kuruluş tarihi | 10 Şubat 1954 |
| Kapanış tarihi | 16 Ekim 1958 |
| Önceli | Millet Partisi |
| Ardılı | Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi |
| İdeoloji | Türk milliyetçiliği |
| Siyasi pozisyon | Sağ |

**Cumhuriyetçi Millet Partisi**, 1954-1958 yılları arasında etkinlik gösteren siyasi parti. 27 Ocak 1954'te kapatılan Millet Partisinin yerine 10 Şubat 1954 tarihinde kurulmuştur. Kurucuları arasında Osman Bölükbaşı, Ahmet Tahtakılıç, Hasan Koçdemir, Enis Akaygen ve Suphi Batur yer alır. Genel başkanlığına Osman Bölükbaşı getirildi. 2 Mayıs 1954'te yapılan genel seçimlerde oyların 4,85'ini aldı ve yalnızca Kırşehir ilinde seçimleri kazanarak 5 milletvekili çıkardı. 27 Ekim 1957'de de 7,13 oy oranıyla 4 milletvekilliği kazandı. 16 Ekim 1958'de Türkiye Köylü Partisi ile birleşerek Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisinin (CKMP) kuruluşunda yer aldı.

## Genel Başkanları Listesi

| #
 | Genel Başkan
 | Görev Başlangıcı
 | Görev Bitişi
 | Görev Süresi
 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 1
 |
Osman Bölükbaşı

 | 10 Şubat 1954
 | 16 Ekim 1958
 | 4 yıl 8 ay 6 gün
 |

## Cumhuriyetçi Millet Partisi ve seçimler

| Türkiye Büyük Millet Meclisi
 |
| --- |
| Seçim
 | Genel Başkan
 | Oy
 | Sandalye
 | Meclis
 | Sıra
 | Kurulan Hükûmetler
 | Harita
 |
| #
 | %
 |
| #
 | **±** |
| 1954 |

---

Osman Bölükbaşı | 434.085 | %4,85
 | — | 5 / 541 | 5
 | Muhalefet
 | 3
 | --
 |  |
| 1957 | 652.064 | %7,13
 | 2.28 | 4 / 610 | 1
 | Muhalefet
 | 3
 | -
 |  |

## Kaynakça
# Ufak Parti

| Ufak Parti  |
| --- |
|  |
| Kısaltma | UP |
| Genel başkan | Hüseyin Köycü |
| Kurucu | Hüseyin Köycü |
| Kuruluş tarihi | 1957 |
| Kapanış tarihi | 1958 |
| Siyasi pozisyon | Merkez sağ |

**Ufak Parti** (**UP**), 1957'de Hüseyin Köycü tarafından kurulan siyasi parti. Amblemi ise sarı kalemdir. Partinin amacının seçim kazanmak olmadığı belirtilmiştir. Hüseyin Köycü öldüğünde parti 1958 yılında mahkeme kararıyla kapatıldı.

## Kaynakça
# Millet Partisi (1962)

| Millet Partisi (1962)  |
| --- |
|  |
| Kısaltma | MP |
| Genel başkan | Osman Bölükbaşı (1962-1972) Cemal Tural (1972-1975) Celal Kargılı (1975-1981) |
| Kurucu | Osman Bölükbaşı |
| Kuruluş tarihi | 13 Haziran 1962 |
| Kapanış tarihi | 16 Ekim 1981 |
| Önceli | Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi |
| İdeoloji | Muhafazakârlık Türk milliyetçiliği |
| Siyasi pozisyon | Sağ |

**Millet Partisi** (**MP**), 1962-1981 arasında Türkiye'de faaliyet göstermiş siyasal parti.

## Tarihçe

1961 genel seçimlerinden sonra Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi içinde (CKMP) İsmet İnönü'nün kuracağı koalisyon hükûmetine katılıp katılınmaması konusunda anlaşmazlık çıktı. CKMP'nin koalisyonlara katılmasına karşı çıkarak parti genel başkanlığından ve partiden istifa eden Osman Bölükbaşı'yla bir grup milletvekili ve senatör 13 Haziran 1962'de Millet Partisi'ni kurdular. Osman Bölükbaşı partinin genel başkanlığına seçildi. Bundan sonra Osman Bölükbaşı'nın saygınlık ve etkinliği partinin başarısıyla özdeşleşti. Millet Partisi 1965 genel seçimlerinde %6,16 oy oranıyla 31 milletvekilliği kazanarak üçüncü parti oldu. 1969 genel seçimlerinde ise %3,22 oyla ancak 6 milletvekilliği kazanabildi.

Osman Bölükbaşı 1972'de genel başkanlık ve aktif siyasetten çekilince Millet Partisi'nin gücü iyice azaldı. Partiyi canlandırmak için aynı yıl eski genelkurmay başkanlarından Cemal Tural genel başkanlığa getirildi. MP, Cemal Tural'ın genel başkanlığında girilen 1973 genel seçimlerinde hiç milletvekilliği kazanamadı. 1975'teki genel kongrede Celal Kargılı'nın genel başkanlığa seçilmesi de partiye canlılık getirmedi. Parti, 12 Eylül Darbesi'nden sonra diğer siyasi partilerle birlikte 1981'de kapatıldı.

## Millet Partisi (1962) ve seçimler

### Genel seçimler

| Türkiye Büyük Millet Meclisi
 |
| --- |
| Seçim
 | Genel Başkan
 | Oy
 | Oran
 | Sandalye
 | ±
 | Meclis
 | Sıra
 | Kurulan Hükûmetler
 | Harita
 |
| 1965 |

---

Osman Bölükbaşı | 582.704 | %6,26 | 31 / 450 | —
 | Muhalefet
 | 3.
 | 29. Türkiye Hükûmeti (Koalisyon) |  |
| 1969 | 293.849 | %3,23 | 6 / 450 | 25
 | Muhalefet
 | 4.
 | —
 |  |
| 1973 |

---

Cemal Tural | 62.377 | %0,6 | 0 / 450 |  6
 | —
 | —
 | —
 | Hiçbir ilde 1. olamadı
 |

### Yerel seçimler

| Seçim
 | Genel Başkan
 | İl Genel Meclisi
 | Belediye
 | Harita
 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Oy
 | %
 |
| 1963 |

---

Osman Bölükbaşı | 295.523 | %3,09 | 6
 | Hiçbir ilde 1. olamadı
 |
| 1968 | 318.804 | %3,50 | 12
 |
| 1973 |

---

Cemal Tural | 8,967 | %0,09 | 0
 |

## Kaynakça
# Cumhuriyetçi Parti (Türkiye)

| Cumhuriyetçi Parti  |
| --- |
| Kurucu | Kemal Satır |
| Kuruluş tarihi | 4 Eylül 1972 |
| Kapanış tarihi | 4 Mart 1973 |
| Önceli | Cumhuriyet Halk Partisi |
| Ardılı | Milli Güven Partisi |
| İdeoloji | Liberal muhafazakârlık |
| Siyasi pozisyon | Merkez sağ |

**Cumhuriyetçi Parti**, Eylül 1972'de, Cumhuriyet Halk Partisi'nden ayrılan Kemal Satır önderliğinde kurulan siyasi parti. Daha sonra Milli Güven Partisi'yle birleşerek Cumhuriyetçi Güven Partisi adını aldı.

## Kaynakça