# 2000 Camp David Zirvesi

Zirve sırasında çekilen fotoğraf. Dönemin İsrail başbakanı Ehud Barak (solda), ABD başkanı Bill Clinton (ortada) ve Filistin devlet başkanı Yaser Arafat (sağda).
**2000 Camp David Zirvesi**, 2000 yılının Temmuz ayında Maryland'deki Camp David'de Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Bill Clinton'un, İsrail başbakanı Ehud Barak'ın ve Filistin Ulusal Yönetimi başkanı Yaser Arafat'ın bir araya geldikleri zirvedir.

## Müzakereler

Ehud Barak'ın ısrarı sonucu ABD Başkanı Bill Clinton'ın aracı olduğu zirvede İsrail ile Filistin arasında devam eden çatışmalara bir son vermek amacıyla nihai statü belirlenmeye çalışıldı. Zirve iki tarafın daimi statü sorunları, sınırlar, yerleşimler, mülteciler ve Kudüs'ün de dahil olduğu konularda bir anlaşmaya varamaması üzerine belli bir sonuca ulaşılamadan sona erdi. Ancak, iki taraf da müzakerelere en yakın zamanda bir anlaşmaya varma amacı ile devam edecekleri sözünü yinelediler. Barış görüşmeleri devam etmeyince, bölgedeki durum da kötüye gitmeye başladı. Zirve, Filistinliler ile İsrail arasındaki güvenilmezlik tezleri artırmasına neden olmuştur.

## Kamuoyunun zirve ile ilgili düşünceleri

Filistin halkı müzakere süreci boyunca Arafat'ı destekledi. Hatta, zirve sonrası Arafat'ın kamuoyu desteği %39'dan %46'ya kadar arttı. Genel olarak, Filistin halkının %68'i Camp David'de nihai bir anlaşma üzerinde Arafat'ın tavrını desteklerken %14'ü Arafat'ı gereğinden fazla uzlaşımcı bularak zirvedeki tutumuna karşı çıktı. %6'lık bir kesim ise Arafat'ın yeterince uzlaşımcı bir tavır takınmadığı görüşünü belirtti.

Öte yandan, Barak kamuoyu yoklamalarında başarılı olamadı. İsrail halkının sadece %25'i Camp David'deki tutumunu doğru bulurken %58'i barış sürecinde fazla uzlaşımcı davranması sebebiyle tavrına karşı çıktı. İsraillilerin büyük bir kısmı Barak'ın güvenlik hariç diğer tüm konularda savunduğu düşünceleri hatalı buldu.

## Bibliyografya

* Ehud Barak. Statement by Prime Minister Barak at Press Conference upon the Conclusion of the Camp David Summit 16 Ekim 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Shlomo Ben-Ami. Camp David Diaries 17 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Excerpts from an April 6, 2001 article in Ma'ariv
* Gilead Sher (2006). *The Israeli-Palestinian Peace Negotiations, 1999-2001*. Routledge. A first hand account from the chief negotiator for the Israeli team
* Mahmoud Abba, *Reports of the Camp David Summit, 9 September 2000* Excerpts published in the Journal of Palestine Studies, vol. XXX, No. 2 (Winter 2001), pp. 168–170
* Akram Haniyah, *The Camp David Papers*, first hand account by a member of the Palestinian negotiating team, originally published in the Palestinian daily al-Ayyam. English translation in Journal of Palestine Studies, vol. XXX, No. 2 (Winter 2001), pp. 75–97
* Madeleine Albright (2003). *Madame Secretary*. New York: Hyperion (especially chapter 28)
* Bill Clinton, *My Life: The Presidential Years* (especially chapter 25)
* Dennis Ross *The Missing Peace : The Inside Story of the Fight for Middle East Peace*
* Kenneth Levin. *The Oslo Syndrome: Delusions of a People Under Siege*. Hanover: Smith and Kraus, 2005.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Interview with Dennis Ross about the summit 22 Temmuz 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* More recent interview with Dennis Ross about the summit 25 Ocak 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Several articles on the 2000 summit, including interviews with Clinton and Ben-Ami at the Jewish Virtual Library 17 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Camp David offer according to Palestinian Academic Society for the Study of International Affairs
* The Middle East Peace Summit at Camp David- July 2000 3 Kasım 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Israeli Ministry of Foreign Affairs