Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Kırmızı telefon

Kırmızı telefon örneği
**Kırmızı telefon** veya **Moskova-Washington sıcak hattı** (İngilizce: Moscow–Washington hotline; Rusça: Горячая линия Вашингтон — Москва *Goryaçaya liniya Vaşington — Moskva*), Amerika Birleşik Devletleri ile Sovyetler Birliği liderleri arasında doğrudan iletişim kurmayı sağlayan bir haberleşme hattıydı. 30 Ağustos 1963 tarihinde Küba füze krizi'nin ardından Pentagon ve Kremlin arasında olası bir Dünya Savaşı'nı önlemek amacıyla kuruldu. Her ne kadar kırmızı telefon olarak adlandırıldıysa da bir telefon hattı olmayıp başlangıçta teleprinter kullanılmaktaydı ve 1986'da faks makinelerine geçti. Moskova-Washington sıcak hattı, 2008 yılından beri mesajların e-postayla değiştirildiği güvenli bir bilgisayar bağlantısı haline geldi.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* "DCL: The Direct Communications Link", *Cryptolog*, December 1983, declassified internal newsletter of the National Security Agency; five-page illustrated article detailing the political and technical history of the hotline up to the Reagan administration.
* Top Level Telecommunications: The Washington-Moscow Hot Line 4 Eylül 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Crypto Machines: The Washington-Moscow Hot Line 26 Şubat 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* The original Hotline Agreement Texts of 1963, 1971 and 1984 9 Ekim 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
# İsrail Polisi

İsrail Polisi| משטרת ישראל شرطة إسرائيل |
| İsrail Polisi logosu |
|  İsrail Polisi Karargâhı |
| Genel bilgiler |
| Kuruluş tarihi | 1948 |
| Bağlılığı | İsrail hükûmeti |
| Üst kuruluş | Kamu Güvenlik Bakanlığı |
| Adres | Kudüs |
| Personel sayısı | 35,000 |
| Yönetici(ler) | * Roni Alşeyh, Müdür
 |
| Web sitesi | www.police.gov.il |

Polis aracı (Škoda Octavia)
**İsrail Polisi** (İbranice: משטרת ישראל *Mişteret Yisrail*; Arapça: شرطة إسرائيل *Şurta İsrail*), İsrail'in polis teşkilatıdır. İsrail Polisi, 1948 yılında ülkenin bağımsızlığının ardından kurulmuş olup Kamu Güvenlik Bakanlığı'na bağlıdır ve kamu güvenliğini sağlamak, suçla mücadele etmek, trafik düzenini sağlamak, sınır güvenliğini sağlamak ve terörle mücadele etmekten sorumludur. Karargâhı Kudüs'teki Kiryat Menahem Begin hükûmet kompleksinde yer almaktadır.

İsrail Polisi'nin acil telefon numarası 100'dür.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* Resmî site
# el-Aksa Şehitleri Tugayları

| El-Aksa Şehitleri Tugayları |
| --- |
|  |
| Kuruluş | 2000-günümüz |
| İdeoloji | Filistin milliyetçiliği Arap milliyetçiliği Antisiyonizm Sosyalizm |

**El-Aksa Şehitleri Tugayları**, Filistinli El Fetih örgütünün silahlı kanadıdır.

İkinci intifada sırasında doğan örgüt Batı Şeria ve Gazze'de İsrail'e karşı birçok saldırı düzenlemiş ve 2003 yılında yapılan ateşkesi tanımamıştır.

El-Aksa Şehitleri Tugayları lideri olmakla suçlanan Mervan Barguti İsrail tarafından 2002 yılında yakalanarak tutuklanmıştır.

Örgüt, Amerika Birleşik Devletleri'nin terör örgütleri listesine girmiştir.

## Kaynakça
# Filistin Kurtuluş Cephesi

**Filistin Kurtuluş Cephesi** (FKC) (جبهة التحرير الفلسطينية) Filistinli askerî grup.

Kanada, Avrupa Birliği ve ABD tarafından terörist organizasyon olarak nitelendirilmektedir. Halihazırdaki lideri Ebu Nidal al-Aşkar'dır.

## Kaynakça
# Filistin İslami Cihat Örgütü

**Filistin İslami Cihat Hareketi** (Arapça:حركة الجهاد الإسلامي في فلسطين, - *Harakat al-Jihād al-Islāmi fi Filastīn*), Filistinli İslamcı militan grup. Birleşik Devletler, Avrupa Birliği, Birleşik Krallık, Japonya, Kanada, Avustralya ve İsrail tarafından terörist grup olarak tanımlanmaktadır.

İslami Cihat, Hamas'a göre daha küçüktür ve Hamas kadar geniş bir sosyal ağa sahip değildir. 1970'lerde Mısır'ın bir kolu olarak Fethi Şikaki ve Abdülaziz Avda tarafından kuruldu, günümüzde hâlen varlığını sürdüren örgütün yol göstericisi Ramazan Şallah'dır.

## Tanınmış üyeleri

* Ramazan Şallah
* Fethi Şikaki
* Hızır Adnan
* Mahmud Tavalbe
* Mahmud Seader
* Hanadi Caradat
* Tamer Khuweir
* Muhammed Daduh
* Mahmud el Meczup
* Husam Caradat
* Ayman el Fayed

## Not

## Dış bağlantılar

* İslami Cihat resmî sitesi
# Filistin Halk Mücadelesi Cephesi

| Filistin Halk Mücadelesi Cephesi *جبهة النضال الشعبي الفلسطيني* |
| --- |
|  |
| Kısaltma | FHMC |
| Genel başkan | Ahmed Majdalani |
| Kurucu | Samir Kavşah |
| Kuruluş tarihi | 1967 |
| İdeoloji | Sosyalizm Sol milliyetçilik Filistin milliyetçiliği |
| Siyasi pozisyon | Aşırı sol |
| İnternet sitesi |
| nedalshabi.org |

**Filistin Halk Mücadelesi Cephesi** (**FHMC**) (Arapça, *jabhat al-nidal al-sha'biyya al-filastini*), Filistinli militan grup. Grup Samir Kavşah'ın önderliğinde kuruldu.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* FHMC Resmi sitesi (Arapça)
# Filistin Halk Kurtuluş Cephesi

| Filistin Halk Kurtuluş Cephesi *الجبهة الشعبية لتحرير فلسطين* |
| --- |
|  |
| Genel sekreter | Ahmet Saadet |
| Kurucu | George Habaş |
| Kuruluş tarihi | 1967 |
| Merkez | Şam, Suriye |
| Paramiliter kanat | Ebu Ali Mustafa Tugayları |
| İdeoloji | * Komünizm
* Marksizm-Leninizm
* Devrimci sosyalizm
* Filistin milliyetçiliği
* Laiklik
* Antiemperyalizm
* Antisiyonizm
* Pan Arabizm
* Arap milliyetçiliği
* Tek devletli çözüm
 |
| Siyasi pozisyon | Aşırı sol |
| Ulusal üyelik | Filistin Kurtuluş Örgütü |
| Uluslararası üyelik | Direniş Ekseni |
| Filistin Yasama Meclisi | 3 / 132 |
| İnternet sitesi |
| www.pflp.ps |

**Filistin Halk Kurtuluş Cephesi (FHKC)** (Arapça: الجبهة الشعبية لتحرير فلسطين, el-Cebhe eş-Şabiye li Tahrir Filastin), 11 Aralık 1967 tarihinde kurulan Marksist-Leninist, Filistin siyasi ve askeri partisi.

Milliyetçi Arap Hareketi (MAH), Filistin Kurtuluş Cephesi ve bazı diğer direniş örgütlerinin birleşmesiyle kurulmuştur. FHKC'nin kurucusu olan Dr. George Habaş, sağlık nedenleriyle görevi devrettiği 2000 yılına kadar örgütün Genel Sekreterliği görevini de üstlenmiştir.
FHKC 1969 yılında düzenlediği kongresinde kendisini Marksist-Leninist bir örgüt ilan etmiş, komünist bir kimlik kazanmıştır.

Filistin topraklarının bölünmesine şiddetle karşı çıkan FHKC, Arap ve Yahudi halklarının barış içinde bir arada yaşayacağı tek bir Filistin devletini ana hedefi olarak benimsemiştir.
FHKC İsrail hedeflerine karşı gerçekleştirdiği etkili eylemlerle hem kendi adını duyurmuş, hem de Filistin ulusal mücadelesinin dünya solunda en çok tartışılan konulardan biri haline gelmesini sağlamıştır. İlerleyen yıllarda Lübnan İç Savaşı'na katılan FHKC, El Fetih lideri Yaser Arafat'ı İsrail'e karşı uzlaşmacı bir politika izlemekle eleştirmiştir.

Yaser Arafat'ın 1993'te Oslo Barış Anlaşması'nı imzalaması ve ilerleyen yıllarda Filistin Ulusal Yönetimi'nin oluşturulması FHKC'nin yoğun itirazlarına neden oldu.

George Habaş'ın 2000 yılında örgütün Genel Sekreterliğini devrettiği Ebu Ali Mustafa, 2002 yılında İsrail tarafından öldürülmüş, bir sonraki Genel Sekreter Ahmet Saadet ise İsrail'in baskısı sonucu Filistin Yönetimi tarafından Eriha'da hapsedilmiştir. İsrail Ordusu 2006 yılında Eriha Hapishanesi'ne baskın düzenleyerek FHKC'nin Genel Sekreteri olan Saadet'i kaçırmıştır.

Örgüt 1970'li yıllarda uçak kaçırma eylemleriyle sık sık isminden söz ettirmiştir.

## Dış bağlantılar

* FHKC Gücünü Gösterdi 17 Aralık 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* FHKC'nin resmi internet sitesi (İngilizce)
* FHKC Genel Sekreteri Dr. George Habaş'ın biyografisi (Türkçe) 31 Ocak 2008 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Türkiye Komünist Partisi'nin Dr. George Habaş'ın kaybı nedeniyle FHKC'ye mesajı

## Ayrıca bakınız

* Gassan Kenefânî

## Dipnotlar
# Menahem Begin

| Menahem Begin מְנַחֵם בֵּגִין‎ |
| --- |
|  |
| 6. İsrail başbakanı
 |
| **Görev süresi** 21 Haziran 1977 - 10 Ekim 1983
 |
| Başkan | Efraim Katzir Yitzhak Navon Haim Herzog
 |
| Yerine geldiği | İzak Rabin
 |
| Yerine gelen | İzak Şamir
 |
| Kişisel bilgiler
 |
| Doğum
 | 16 Ağustos 1913(1913-08-16) Brest, Rusya İmparatorluğu
 |
| Ölüm
 | 9 Mart 1992 (78 yaşında) Tel Aviv, İsrail
 |
| Dini
 | Yahudilik
 |
| Ödülleri
 |  Nobel Barış Ödülü (1978)
 |
| İmzası
 |  |

**Menahem Begin** (İbranice: מְנַחֵם בֵּגִין‎, lit. "

1948 yılında, günümüz Likud partisinin temelini oluşturan, sağ görüşlü Herut ("Özgürlük") partisini kurdu. 1949'daki ilk seçimlerde Herut 18 sandalye kazandı. 1948-1977 arasında, Begin başkanlığındaki Herut partisi, iktidardaki İşçi partisinin en büyük muhalifi oldu. 1983 Ağustos'unda politikadan çekildi ve başbakanlık ofisini, eski dostu İshak Şamir'e bıraktı. Bir suikast sonucu öldürülen Lübnan başbakanı Beşir Cemayel ile barış yapmayı umuyordu. Washington'a yaptığı resmi bir gezi sırasında eşi Aliza Begin'in ölümü de Begin'i hayli depresif yaptı.

1979 yılında, dışişleri bakanı Moşe Dayan ve savunma bakanı Ezer Weizman'ın yardımlarını da alarak, Mısır devlet başkanı Enver Sedat ile İsrail-Mısır Barış Antlaşmasını imzaladı. ABD başkanı Jimmy Carter'ın da desteği ile gerçekleşen bu antlaşmaya göre, İsrail Sina Yarımadasını tümüyle Mısır'a bırakıyordu. Öte yandan İsrail'in yasallığı da ilk defa bir Arap ülkesi tarafından tanınmış oluyordu.

Bu antlaşmaya olan katkılarının uluslararası arenada yarattığı pozitif etkinin sonucu olarak Begin ve Sedat, 1978'de Nobel Barış Ödülü'nü birlikte aldılar. Begin'in King David Oteli bombalı saldırısının emrini vermesi ve Deir Yasin Katliamı'nda yer almasına rağmen Nobel Barış Ödülü'nü alması, çeşitli tartışmaların konusu oldu.

1992'de öldü ve sade bir törenle, devlet erkânının gömüldüğü Hertzel Dağı yerine (vasiyeti gereğince) Zeytin Dağı'nda toprağa verildi.

Mısır başkanı Enver Sedat ve İsrail başbakanı Menahem Begin Washington'daki Kongre'de, Jimmy Carter Camp David Sözleşmesinin sonuçlarını açıklarken.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Önce gelen: **İzak Rabin** | **İsrail başbakanı** 1977 - 1983
 | Sonra gelen: **İzak Şamir** |
# Meir Dagan

**Meir Dagan** (2011)
**Aluf Meir Dagan** (İbranice: **מאיר דגן**), (Ocak 1945 - 17 Mart 2016), İsrailli asker ve siyaset adamı. Mossad'ın eski direktörü.

Meir Huberman adıyla doğan Dagan, ailesi 1945 yılında Sibirya'dan Polonya'ya kaçarken bir tren vagonunda dünyaya geldi. Ailesi 1950 yılında Tel Aviv'in güneyindeki Bat Yam şehrine göç ettirildi. Lod'un fakir mahallelerinin birinde büyüdü.

1963 yılında İsrail Savunma Güçleri'ne (IDF) katılan Dagan paraşütçü birliğinde görev aldı. 1967'de Altı Gün Savaşı'nda sırasıyla Sınai ve Golan Tepeleri'ndeki birlikleri yönetti. Gösterdiği başarılardan ötürü 1971 yılında "Cesaret Madalyası" (Medal of Courage) aldı. Sürekli kılık değiştirebildiği, Araplar gibi davranabildiği için çevresindeki kişiler tarafından "Gölgeler Kralı" olarak çağrılmaktaydı. Direktörlük görevini Tamir Pardo'ya bırakan Dagan, Ağustos 2002'de Ariel Şaron tarafından Mossad direktörlüğüne atanmış idi. Mossad başkanlığı süresinde İran'ın nükleer çalışmalarına karşı yaptığı operasyonlar ile bilinir.

### Kişisel yaşamı

Dagan bir vejetaryendir. Boş zamanlarını resim çizerek geçiren Dagan, Tel Aviv üniversitesinde okuduğu dönemde heykel sanatıyla da ilgilendi. Klasik müzik türünde eserleri dinlemeyi tercih eden Dagan, tarihi kitaplara düşkünlüğüyle tanınmaktadır.
17 Mart 2016'da 71 yaşında ölmüştür.

## Kaynakça

Vikisöz'de Meir Dagan ile ilgili sözleri bulabilirsiniz.
# İzak Şamir

| İzak Şamir יִצְחָק שָׁמִיר |
| --- |
|  |
| 7. İsrail başbakanı
 |
| **Görev süresi** 10 Ekim 1983 - 13 Eylül 1984
 |
| Yerine geldiği | Menachem Begin
 |
| Yerine gelen | Şimon Peres
 |
| **Görev süresi** 20 Ekim 1986 - 13 Temmuz 1992
 |
| Yerine geldiği | Şimon Peres
 |
| Yerine gelen | İzak Rabin
 |
| Kişisel bilgiler
 |
| Doğum
 | 15 Ekim 1915(1915-10-15) Różana, Rus İmparatorluğu
 |
| Ölüm
 | 30 Haziran 2012 (96 yaşında)
 |
| Partisi
 | Likud
 |
| Dini
 | Musevi
 |
| İmzası
 |  |

Wikimedia Commons'ta İzak Şamir ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.

**İzak Şamir** (İbranice: יִצְחָק שָׁמִיר, d. 15 Ekim 1915 – ö. 30 Haziran 2012), İsrailli siyasetçi, eski bakan ve başbakan.

15 Ekim 1915 yılında **Itzchak Iazernitzki** adıyla, bugün Belarus sınırları içinde kalan Rus İmparatorluğu'nda bir Yahudi köyü olan Ruzhany'de doğdu.

Varşova'da, Varşova Üniversitesi'nde hukuk eğitimi aldı. Revizyonist Siyonist gençlik hareketi olan BETAR'a katıldı.

Şamir 1983-1984 ve 1986-1992 yılları arasında İsrail başbakanlığı yaptı.

30 Haziran 2012 tarihinde öldü.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Önce gelen: **Menachem Begin** | **İsrail başbakanı** 1983 - 1984
 | Sonra gelen: **Şimon Peres** |
| Önce gelen: **Şimon Peres** | **İsrail başbakanı** 1986 - 1992
 | Sonra gelen: **İzak Rabin** |

## Kaynakça
# Moşe Ya'alon

Moshe Ya'alon
**Moshe Ya'alon** (İbranice: ‎‎משה יעלון‎) İsrailli siyasetçi ve eski bakan. Likud partisinden milletvekili seçilen Ya'alon; 2013'ten 20 Mayıs 2016'daki istifasına kadar ülkesinin Savunma Bakanlığı görevini yürüttü. Moshe Ya'alon ayrıca 2002-2005 yılları arasında İsrail Genelkurmay Başkanı olarak görev yapmıştır.

## Kaynakça

Vikisöz'de Moşe Ya'alon ile ilgili sözleri bulabilirsiniz.
# Zvi Zamir

| Zvi Zamir |
| --- |
| Zamir 1960'ta |
| Doğum | 3 Mart 1925(1925-03-03) Łódź, Polonya |
| Ölüm | 2 Ocak 2024 (98 yaşında) Tel Aviv, İsrail |
| Milliyet |  İsrail |
| Uğraş | Asker ve iş adamı |
| İşveren | * Palmach: 1942–1948
* IDF: 1948–1968
* Mossad: 1968–1974
 |
| Tanınma nedeni | Mossad Direktörü |
|  |

**Zvi ZamirZvi Zamir** (İbranice: צבי זמיר; doğum adı: **Zvicka Zarzevsky**; 3 Mart 1925 - 2 Ocak 2024), İsrailli rütbeli asker ve iş adamı.

## Hayatı

Zamir, 3 Mart 1925'te Polonya Yahudisi kökenli bir ailenin çocuğu olarak Łódź, Polonya'da doğdu ve yedi yaşındayken ailesiyle İsrail'e yerleştiler. İsrail Savunma Kuvvetleri (IDF) bünyesinde tümgeneral olarak görev aldı. Aynı zamanda 1968 ile 1974 yılları arasında Mossad'ın direktörü olarak görev yaptı. Resmi görevi dışında 1970'lerde BAZAN Grubu'nun CEO'su olarak hazır bulundu.

Zamir, 2 Ocak 2023'te Tel Aviv, İsrail'de doğal nedenlerden 98 yaşında öldü.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* "Preventive measures" Zamir interview in 2006.
* *One Day in September*, (1999), a documentary by Kevin Macdonald.
* Raviv, Dan and Melman, Yossi. *Every Spy a Prince: The Complete History of Israel's Intelligence Community*. Boston: Houghton Mifflin Company, 1990. 0-395-47102-8 p. 179
# Ebu Abbas

| Ebu Abbas |
| --- |
| Doğum | Muhammad Zaidan 10 Aralık 1948 Safed |
| Ölüm | 8 Mart 2004 (55 yaşında) Irak |
| Milliyet | Filistin |
| Uğraş | Asker |
|  |

**Ebu Abbas**, (asıl adı: **Muhammad Zaidan**), (d. 10 Aralık 1948, Safed – ö. 8 Mart 2004, Irak). Filistinli yarı askerî grup Filistin Kurtuluş Cephesi'nin (FKC) kurucusu ve lideri.

1977'de kuruluşundan beri, Abbas liderliğindeki FKC, Filistin Kurtuluş Örgütü'nün (FKÖ) bir üyesi oldu ve hem FKÖ'den hem de Yaser Arafat'ın El-Fetih hareketinden destek gördü. Abbas'ın adı, 1985'te İtalyan yolcu gemisi Achille Lauro'nun kaçırılması ile duyuldu. ABD ve İtalya'dan gelen yoğun politik baskılar sonucu, Tunus Abbas'ı sınırdışı etti. Abbas da bunun üzerine Bağdat'a sığındı. Irak'ta kaldığı süre boyunca (Saddam'ın devrilmesine kadar) FKC yönetimini elinde tuttu.

5 Nisan 2003'te Suriye'ye kaçmak üzereyken, ABD güçleri tarafından Irak'ta yakalandı. İtalya yargılanmak üzere iadesini istedi. Pentagon, Abbas'ın 9 Mart 2004'te gözetim altında iken doğal nedenlerle öldüğünü duyurdu. FKC, Amerikalıların liderlerini öldürdüğünü iddia etti. Amerikan makamları Abbas'ın cenazesini, Batı Şeria'daki Ramallah'ta gömülmek üzere Filistin Kızılay'ına vermeyi kabul ettiyse de İsrail buna engel oldu ve cenaze Şam'daki şehitler mezarlığına gömüldü.

## Dış bağlantılar

* 15 Nisan 2003 Abbas'ın yakalanmasına ilişkin CNN yazısı 22 Mart 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Mahkûmlar: 1985 Korsanı Bağdat'ta yakalandı 17 Nisan 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., *The New York Times*, 16 Nisan 2003
* Achille Lauro'nun kaçırılmasına ilişkin makale14 Mayıs 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
# Musa Arafat

| Musa Arafat el-Kudva |
| --- |
| موسى علي حسن عرفات القدوة الحسيني |
| Doğum | Yafa |
| Ölüm | 7 Eylül 2005 Gazze, Filistin |
| Milliyet | Filistinli |
| Etnik köken | Arap |
| Siyasi parti | Fetih |
| Din | İslam |
| Akraba(lar) | Yaser Arafat |
|  |

**Musa Arafat el-Kudva** (? Yafa - 7 Eylül 2005 Gazze), Filistinli lider Yaser Arafat'ın kuzenidir Bazı raporlar, Yaser Arafat'ı yeğeni olarak tanımlar.
2004 Temmuz ayında Arafat tarafından genel güvenlik servisinin başkanı olarak görevlendirildi. Fakat bu olay, reform yaptığı gerekçesiyle yolsuzluk yaptığını iddia eden Filistinlilerce, Gazze'de çeşitli gösterilerle protesto edildi. 2005 yılında Gazze'deki evinde Halk Direniş Komiteleri üyelerince öldürüldü.

## Ayrıca bakınız

* Yaser Arafat
* Filistin Ulusal Yönetimi

## Kaynakça
# Nayif Havatme

Havatme ile Yaser Arafat ve Kamal Nasser, bir basın toplantısında
**Naif Havatme**, (d. 17 Kasım 1938, Es-Salt, Ürdün) Filistinli politikacıdır.

## Hayatı

Havatme Rum Katolik bir bedevi kabilesinden gelmekteydi. 1954 yılında yüksek eğitimine Kahire’de devam ederken, Arap Ulusal Hareketi örgütüne katılarak partinin sol kanadında yer aldı. Eğitimini ekonomik problemler nedeniyle yarım bıraktı. 1956 yılında Ürdün’e geri döndü ve bir Katolik okulunda öğretmenlik yaptı. Bir yandan da devrimci aktiviteleri yönetti. 1958'de Lübnan'a iltica etti. Sonrasında ise Irak'a sürgüne gönderildi. AUH'nin Irak kolunu beş yıl boyunca yönetti. Abdülkerim Kasım'ın düşüşünden sonra, Büyük Britanyalılara karşı savaşmak için Güney Yemen’e gitti ve 1963-1967 yılları arasında burada savaştı. Ürdün’de çıkan genel aftan faydalanarak 1967’de tekrar bu ülkeye döndü ve Filistin Halk Kurtuluş Cephesine katıldı. Kurucularından biri olduğu FHKC’den koparak 1969 yılında Filistin'in Kurtuluşu İçin Demokratik Cephe’yi (FKDC) oluşturarak bu Marksist hareketin genel sekreteri oldu. Havatme, Suriye’de yaşayarak bu ülkeyle iyi ilişkiler kurdu ve FKDC Suriye’den destek aldı. Havatme, İsrail devletinin yanında bir Filistin devleti kurulmasını savunan ilk Filistinli lider oldu.

## İdeolojisi

Havatme İsrail devletinin bir demokratik Filistin devletine dönüşmesini istedi ve ne İsrail, ne Filistin ne Yahudi ne Müslüman ne de Hristiyan bir devlet olarak var olmaması gerektiğini savundu.

Onun için bu devlet siyonizmi terk etmeli - Fakat Yahudi kültürünü değil - ve Panarabizmi istememeli – fakat Arap kültürünü değil. Bu devlet, “Filistin Demokratik Halk Devleti” olacaktır ve birleşik demokratik Arap Halk devleti ile bütünleşecektir. Bu devlet, birleşmiş Arap ulusunun aracılığıyla dünya devrimine demir mızrak olarak hizmet edecektir. Havatme tüm ulusçulukları ortadan kaldıracak bir devlet ister. Arap ulusunu, federal, konfederal, demokratik, halkçı, devrimci bir devlette milliyetçi karakter taşımadan görmek ister.

## Kaynakça
# Ahmed Cibril

| Ahmed Cibril |
| --- |
|  |
| Ahmed Cibril, 2015
 |
| Filistin Halk Kurtuluş Cephesi-Genel Komutanlık Lideri
 |
| **Görev süresi** 1968-2021
 |
| Yerine geldiği | *Makam oluşturuldu* |
| Kişisel bilgiler
 |
| Doğum
 | Ahmed Cibril y. 1938 Filistin Mandası
 |
| Ölüm
 | 7 Temmuz 2021 Şam, Suriye
 |
| Vatandaşlığı
 |  Filistin  Suriye Arap Cumhuriyeti
 |
| Partisi
 | Filistin Halk Kurtuluş Cephesi-Genel Komutanlık
 |
| Çocuk(lar)
 | Cihad Ahmed Cibril (merhum) |
| Bitirdiği okul
 | Humus Askerî Akademisi
 |
| Mesleği
 | Siyasetçi **·** asker
 |
| Dini
 | İslam
 |

**Ahmed Cibril** (1938 - 7 Temmuz 2021; Arapça: أحمد جبريل), radikal solcu Filistin Halk Kurtuluş Cephesi-Genel Komutanlık (FHKC-GK) örgütünün kurucusu ve lideri.

FHKC-GK, İsrail'e karşı birçok saldırı düzenlemiştir. Örgüt, Lübnan İç Savaşı sırasında rehin aldığı İsrail askerleriyle anımsanmaktadır. Ahmed Cibril'in oğlu, aynı zamanda FHKC-GK'nin askeri kanat lideri Cihat Ahmed Cibril 20 Mayıs 2002 tarihinde aracına konan bombanın patlaması sonucu Beyrut'ta ölmüştür.

## Yaşamı

Ahmed Cibril 1928 yılında Yafa'da doğar. Ailesi Filistin'i terk ederek Suriye'de yaşar. Suriye ordusunda subay olarak bulunur. 1959 yılında Filistin Kurtuluş Cephesini kurar.
1967 yılında Arap Ulusal Hareketi lideri, George Habaş'a katılır ve birlikte Filistin Halk Kurtuluş Cephesini oluştururlar. Bu hareket Marksizmi benimseyerek, Yaser Arafat'ın lideri olduğu El Fetih'in temsil ettiği ulusalcılığa muhalefet eder.

## FHKC ile ayrılık

Suriye yanlısı Cibril, Suriye hükûmetine karşıt tutumu sebebiyle George Habaş ile anlaşmazlığa düşer ve FHKC'den ayrılarak FHKC-GK kurar. Her iki örgüt temelde aynı ideolojiyi savunmaktadır. Cibril'e göre Filistinliler yıpratıcı savaşla savaşı kazanacaklardır. Habaş ve diğer Filistinli gruplarla birlikte davranarak, İsrail devleti ile müzakerelerin başlamasına muhalefet eder. FHKC-GK, 1987 yılında deltakanatlarla bir intihar eylemi düzenler. Bu eylemde Küçük motorlu, alüminyumdan ve bezden yapılmış deltakanatları kullanmışlardır. Saldırılarını Güney Lübnan'dan başlatmışlar ve kendilerini İsrail sınırının 45 km arkasında bulmuşlardır. İntihar eylemcilerinin ilk grubu bir Filistinli bir Lübnanlı bir Iraklı ve bir Suriyeliden oluşmaktaydı.

## İslamcı gruplarla ilişkiler

Cibril, Hizbullah ve İslami Cihad gibi İran'nden yardım almıştı. 2001 yılında İsrail, ağır silahlarla dolu bir Filistin gemisi ele geçirmiş ve bundan Cibril'i sorumlu tutmuştu. 1990'lı yıllarda Hamas'ın bir güç olarak tırmanışı ile birlikte, Cibril ve hareketi, İsrail'in gözünde artık ciddi bir tehdit olarak görülmemektedir. 28 Mayıs 2006'da Katyuşa saldrıları sonrası, İsrail, FHKC- GK'nin, Güneydoğu Lübnan'daki Sultan Yakup ve Beyrut yakınlarındaki Naameh kamplarını bombalamıştır. 12 Temmuz 2006'da ise Naameh kampı, Hizbullah'ın iki İsrail askerini kaçırması sonrası, İsrail'in yeni misillemesiyle karşılaştı.
# Halid Meşal

| Halid Meşal |
| --- |
|  |
| 2009'da Meşal
 |
| Hamas Siyasi Büro Başkanı
 |
| **Görevde** |
| **Makama geliş** 18 Ekim 2024
 |
| Yerine geldiği | Yahya Sinvar
 |
| **Görev süresi** 1996 - 6 Mayıs 2017
 |
| Yerine geldiği | Musa Ebu Merzuk
 |
| Yerine gelen | İsmail Haniye
 |
| Kişisel bilgiler
 |
| Doğum
 | 28 Mayıs 1956 Batı Şeria, Filistin
 |
| Milliyeti
 | Filistinli
 |
| Partisi
 | Hamas
 |
| Yaşadığı yer
 | Batı Şeria (1956–1967) Şam, Suriye (2001–2012) Doha, Katar (2012-günümüz)
 |
| Bitirdiği okul
 | Kuveyt Üniversitesi
 |
| Dini
 | Sünni İslam
 |

**Halid Meşal** (d. 1956), 2004'ten beri İslami Direniş Hareketi'nin (Hamas) siyasi lideri olan Filistinli siyasetçi.

Halid Meşal, 1956 yılında Ürdün idaresindeki Batı Şeria'ya bağlı Ramallah şehrinin kuzeyinde bulunan Silvad köyünde doğdu. 1967'deki Altı Gün Savaşı'nda İsrail'in Batı Şeria'yı işgal etmesinden sonra ailesiyle beraber Kuveyt'e göç etti. Kuveyt Üniversitesi'nde fizik öğrenimi gördü. Öğrenciliği sırasında yürüttüğü öğrenci liderliği ile Yaser Arafat ve Filistin Kurtuluş Örgütü'nün Filistin Sorunu'ndaki üstünlüğüne karşı çıktı. Bu amaca yönelik olarak Filistinli Öğrenciler Birliği adlı öğrenci grubunun liderliği için El Fetih'le rekabet eden İslamcı Hak Bloğunu kurdu. 1980'de evlendi yedi çocuğu oldu.
1983'te Filistin İslami hareketinin bir Arap ülkesinde kapalı bir toplantı yaptı. Batı Şeria, Gazze Şeridi ve sürgünde yaşayan Filistinli mültecilerin katıldığı toplantı Hamas'ın kuruluşu yolunda bir kilometretaşı oldu. Meşal 1984'te eğitimini tamamladıktan sonra yaşamını tamamen Filistin İslami hareketinin oluşturulmasına atadı. 1987'de Hamas'ın kurulmasından sonra örgütün Kuveyt temsilciliğini üstlendi.

1991'de Kuveyt'ten Ürdün'e taşındı. Eylül 1997'de İsrail gizli servisi Mossad'ın düzenlediği bir suikast girişimini atlattı. Ürdün'ün 1999'da Hamas liderliğini ülkeden çıkarmasından sonra Suriye'nin başkenti Şam'a geçti. 2012 Arap baharıyla karışan Şam'ı da terkeden Halid Meşal, Katar'da yaşamaktadır. Halid Meşal çeşitli zamanlarda Türkiye'ye gelerek Filistin meselesi hakkında konuşmalar yapmaktadır.

2004'te Hamas lideri Şeyh Ahmed Yasin'nin İsrail tarafından düzenlenen bir füze saldırısında öldürülmesinden sonra yerini alan Abdülaziz El Rantisi'nin Meşal'ın halef olarak seçildiğini açıkladı.

18 Ekim 2024 tarihi itibarıyla, Yahya Sinvar'ın ardından Hamas'ın siyasi büro başkanlığına getirildi

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

Profile: Khaled Meshaal of Hamas31 Aralık 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., BBC (İngilizce)

Portre: Halid Meşal26 Ekim 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., Al Jazeera Türk (Türkçe)