# Makemake

136472 Makemake| Hubble Uzay Teleskobu tarafından elde edilen Makemake ve uydusunun görüntüsü |
| Keşif |
| Keşfeden | * Michael E. Brown
* Chad Trujillo
* David Rabinowitz
 |
| Keşif tarihi | 31 Mart 2005 |
| Adlandırmalar |
| MPC belirtmesi | (136472) Makemake |
| Adın kaynağı | Makemake |
| Alternatif adlandırma | 2005 FY9 |
| Küçük gezegen kategorisi | Cüce gezegen TNO cubewano dağınık-yakın |
| Sıfatlar | Makemakean |
| Sembol |  |
| Yörünge özellikleri |
| Dönem 31 Mayıs 2020 (JD 2458900.5) |
| İlk önkeşif tarihi | 29 Ocak 1955 |
| Günöte | 52,756 AU (7,8922 Tm) |
| Günberi | 38,104 AU (5,7003 Tm) |
| Yarı büyük eksen | 45,430 AU (6,7962 Tm) |
| Dış merkezlik | 0,16126 |
| Yörünge periyodu | 306,21 y (111.845 g) |
| Ortalama yörünge hızı | 4,419 km/s |
| Ortalama ayrıklık | 165,514° |
| Eğiklik | 28,9835° |
| Çıkış düğümü boylamı | 79,620° |
| Günberi zamanı | 17 Kasım 2186 |
| Perihelyon açısı | 294,834° |
| Bilinen doğal uydusu | 1 |
| Fiziksel özellikler |
| Tayf tipi | B−V=0,83, V−R=0,5 |
| Görünür büyüklük | 17,0 (karşı konum) |
| Mutlak parlaklık *(H)* | -0,12 0,049±0,020 |
| Boyutlar | (1434+48 -18) × öngörülen (1420+18 -24 km) |
| Ortalama yarıçap | * 715+19 -11 km
 |
| Basıklık | 0,0098 |
| Yüzey alanı | 6,42×106 km2 |
| Hacim | 1,53×109 km3 |
| Kütle | ≈ 3,1×1021 kg |
| Ortalama yoğunluk | ≈ 1,7 g/cm3 (Ortiz vd. 2012 yarıçapını kullanarak) ≈ 2,1 g/cm3 (Brown 2013 yarıçapını kullanarak) |
| Ekvatoral yerçekimi | < 0,57 m/s2 |
| Ekvatoral kurtulma hızı | < 0,91 km/s |
| Yıldız dönme süresi | 22,8266±0,0001 sa |
| Geometrik albedo | 0,82±0,02 geometric 0,74±0,06 Bond |
| Sıcaklık | 32–36 K (tek-yüzey modeli) 40–44 K (iki-yüzey modeli) |
|  Wikimedia Commons'ta ilgili ortam |
|  |

**Makemake** (küçük gezegen tanımı: **136472 Makemake**; sembolü: ) Güneş Sistemi'ndeki bilinen dördüncü büyük cüce gezegen ve Klasik Kuiper kuşağı cismi popülasyonundaki ikinci büyük Kuiper kuşağı cismidir. Makemake'nin çapı kabaca Plüton'un dörtte üçü kadardır. S/2015 (136472) 1 adında bir uydusu vardır. Bu gezegenin ortalama 30 K (-243.2 °C) olan aşırı düşük sıcaklığı bize yüzeyi hakkında bazı detaylar vermektedir. Tahminlere göre yüzeyi; metan, etan ve olasılıkla nitrojen buzulları ile kaplıdır.

Başlangıçta **2005 FY9** ve cüce gezenler grubuna dahil edildikten sonra verilen **136472** adlarıyla bilinen Makemake, 31 Mart 2005'te Michael E. Brown'un liderliğindeki bir takım tarafından keşfedilmiş ve ardından aynı yılın 29 Temmuz'unda kamuoyuna açıklanmıştır. Gezegen adını Rapanui tanrısı Makemake'den alır. Makemake Paskalya adasının Polenez yerlilerinin insanlığın yaratıcı ve doğurganlık tanrısıdır. Makemake'in keşif ekibinin lideri Michael E. Brown'un eşi bu ve Eris, 2003 El61 gök cisimlerinin keşfi sıralarında hamile olduğu için, kaşifin aklına gök cisimine mitolojiden bir doğurganlık tanrısı / tanrıçası vermek gelmiş, araştırmaları sonucu bulduğu Makemake ismini Uluslararası Astronomi Birliği'ne önermiş, kurumun ilgili birimleri de yaptıkları değerlendirme sonucu önerilen ismi kabul etmiştir. 11 Haziran 2008'de IAU (Uluslararası Astronomi Birliği), Makemake'yi plütonsal statüsüne potansiyel adaylar listesine almıştır. Plütonsal terimi, Neptün'ün yörüngesinin ötesindeki cüce gezegenleri Plüton ve Eris'in yanında sayılabilir kılmaktadır. Makemake resmî olarak 2008'in Temmuz ayında plütonsal statüsüne yükseltilmiştir. Hubble Uzay Teleskopu'nun Wide Field Camera 3 kamerası ile Nisan 2015'te bir uydusu olduğu keşfedimiştir.

## Yörünge ve sınıflandırma

Makemake Haumea'ya benzer bir yörüngede hareket eder. 29° gibi büyük bir Yörünge eğikliği vardır ve Dış merkezliği 0.16 civarındadır. ancak Makemake'nin yörüngesi hem Yarı büyük ekseni hem de Günberi ile güneşe Haumea'dan daha uzaktır. yörüngesini tamamlaması 306 yıl sürer. Günümüzde hem Makemake hem de Haumea ekliptikden uzakdır. Makemake Günöteye 2033'te ulaşacaktır. Haumea ise Günotesine 1992'de ulaşmıştır.

Makemake bir Klâsik Kuiper Kuşağı cismidir. Bu yörüngesinin Neptün'den stabil olmaya yetecek kadar uzak olduğu anlamına gelir. Neptün ile yörüngesinin 2:3 rezonansından dolayı çakışan Plütinodan farklı olarak, Klasik Kuiper Kuşağı cisimlerinin günberisi güneşden daha üzaktır ve Neptün'ün Tedirginliğinden etkilenmez. Bu tür objelerin Yörünge eğikliği düşüktür (0.2'den küçük) ve Güneşin etrafında gezegenler ile aynı şekilde döner. ancak, Makemake Klasik Kuiper Kuşağı cisimlerinin "Dinamik olarak sıcak" sınıfında yer alır, yani populasyonuna göre daha yüksek bir eğikliği vardır. Makemake, yüksek ihtimalle tesadüfen, Neptün ile 13:7 rezonansına yakındır.

## Uydu

Makemake'nin bilinen tek bir uydusu vardır. S/2015 (136472) 1 ve takma adı MK2'dir. Cüce gezegenden 21,000 km uzakta görülmüştür. çapı 175 km olarak tahmin edilmektedir.

## Ayrıca bakınız

* Uydu sistemi

## Notlar

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* MPEC listing for Makemake
* AstDys orbital elements
* Orbital simulation from JPL (Java) / Ephemeris
* Press release from WHT and TNG on Makemake's similarity to Pluto.
* Makemake Sky Charts and Coordinates
* Precovery image with the 1.06 m Kleť Observatory telescope on April 20, 2003
* Makemake as seen on 2010-02-18 UT with the Keck 1
* Makemake of the Outer Solar System APOD July 15, 2008
* Simulation of Makemake (2005 FY9)'s orbit