Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Anarko-kapitalizm

Anarko-kapitalizm'i temsilen kullanılan bayrak. Siyah renk anarşizmi, sarı renk ise serbest piyasayı ve bireyciliği temsilen kullanılır

**Anarko kapitalizm** (ayrıca **liberteryen anarşizm**, **özel mülkiyet anarşizmi**, **piyasa anarşizmi** veya **serbest piyasa anarşizmi** ile ifade edilebilir) özel mülkiyet hakkına, iktidar müdahalesinin reddine ve temel toplumsal etkileşim mekanizması olarak rekabete dayalı serbest piyasanın savunusuna dayanan siyasal düşüncedir. Anarko-kapitalizm, özel mülkiyeti şu şartlarda meşru görür: bir emek ürünü ise, ticaret etkinliğinin bir sonucu ise veya hediye olarak elde edilmiş ise. Ekole göre, anarko kapitalist toplumda; serbest piyasa işleyişini, toplumsal kurumları, yasa uygulamalarını, güvenliği ve altyapıyı, devlet yerine kâr amaçlı rekabete dayalı şirketlerin, yardım derneklerinin veya gönüllülüğe dayanan birliklerin düzenlemesi öngörülür.

Anarko kapitalizm, piyasa teorisyenleri Gustave de Molinari, Frederic Bastiat ve Robert Nozick ile birlikte Amerikalı bireyciler Tucker ve Spooner gibi düşünürlerin fikirleri ile şekillenmiştir Bir tür bireyci anarşizm biçimi olarak karakterize edilir Fakat, Tucker ve Spooner'ın çizgisinde olan bireyci anarşizmden farklı olarak, anarko kapitalizm emek değer teorisini ve onun normatif uygulamalarını reddeder. Anarko kapitalist düşünceler agorizm ve piyasa merkezli özgürlükçü sol felsefelerin gelişimine katkılarda bulunmuştur.

Anarko kapitalizm hem doğal haklar hem de faydacı (utilitarian) temelde savunulmuştur. Anarko kapitalizmin, kapitalist doğasından kaynaklanan sebeplerle anarşist düşünce içindeki yeri tartışmalıdır. Özellikle komünist anarşist hareket içinde olanlar, Rothbard gibi bireyci anarşistleri anarşizm yazınından dışlama taraftarıdır. Rothbard uzlaşmaya dayalı değişimi ifade eden serbest piyasa kapitalizmini, onu yok etmek üzere baskıcı yöntemler kullanan hükûmet ve büyük şirketler arasında bir birliktelik olarak tanımladığı devlet kapitalizminden ayırır. Bu bağlamda Rothbard "kapitalizm"i anarşizmin en yetkin ifade biçimi ve aynı şekilde anarşizmi de kapitalizmin en yetkin ifade biçimi olarak tanımlamıştır.

## Sembolizm

### Sarı Siyah Bayrak

Sarı siyah bayrak, genel olarak anarko-kapitalizmin esas sembolü olarak kullanılır. Sarı renk, politik amaçlı kullanılan renkler içerisinde liberallerin ve sağ liberteryenlerin serbest piyasayı ve bireyciliği temsilen kullandığı bir renktir. Anarko-kapitalizmin içerisinde barındırdığı klasik liberal veya sağ liberteryen düşüncelerin, anarşizmi temsilen kullanılan siyah renkle birleşmesi olarak kullanılır.

### Ama-gi

Ama-gi
Ama-gi, bir antik Sümer çivi yazısı sözcüğüdür. "Özgürlük/Bağımsızlık" anlamına gelen sözcüğün, bu kavramı dile getiren ilk insan yazısı olduğuna inanılmaktadır. Bu nedenle de zaman zaman anarko-kapitalistler tarafından sembol olarak kullanılır.

### Libertatis Æquilibritas

Libertatis Æquilibritas
Libertatis Æquilibritas, Latince "Özgürlüğün (Bağımsızlığın) Dengesi" anlamına gelir ve bazı anarko-kapitalizm yanlılarınca kullanılmaktadır. $ ile yin/yang sembolünün birleşimidir.

## Kaynakça

Wikimedia Commons'ta Anarko-kapitalizm ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.
# Kolektivist anarşizm

**Kolektivist anarşizm**, özellikle Mihail Bakunin ve Birinci Enternasyonal’in anti-otoriter kesimi ile ifade edilen anarşist akımdır. Ayrıca Johann Most da bu yaklaşımın üyelerindendir. Komünal anarşizmle karıştırılmaması gerekir.

Mutualistlerden farklı olarak kolektivist anarşistler üretim araçlarının her türlü özel mülkiyetine karşıdırlar ve mülkiyetin kolektifleştirilmesini savunurlar. Fakat kolektifleştirme, gelir paylaşımına kadar genişletilmemelidir, çünkü işçiler anarko-komünizmin "herkesin ihtiyacına göre" anlayışından farklı olarak çalışma zamanına göre ücretlendirileceklerdir. 1880'li yılların ilk bölümünde, Avrupa anarşist hareketinin büyük kısmı temelde ücrete dayalı işçiliğin kaldırılması ve emeğine göre değil, ihtiyaca göre dağıtımı savunan anarko-komünist düşünceye bağlı bulunurken, İspanya'nın erken dönem anarşist hareketi bazı dönemlerde kolektivizmi benimsemiştir. Kolektivist anarşistler çalışma tazminatlarını desteklerler ve ihtiyaca göre komünist paylaşımı devrim sonrası süreçte olanaklı görürler. Kolektivist anarşizm; devletsiz, kolektivist toplum için birlikte mücadele ettiği ve kendisiyle aynı dönemde yükselişe geçen Marksizmin işçi sınıfı diktatörlüğüne mesafeli yaklaşmış, onu reddetmiştir.

## Ayrıca bakınız

* Anarşizm

## Dış bağlantılar

* Toprak ve Özgürlük Kooperatifi

## Kaynakça
# Sosyal anarşizm

**Sosyal anarşizm**, bireysel özgürlüğü karşılıklı yardımlaşma ile bağlantılı gören anarşizmin bir dalıdır. Sosyal anarşist düşünce özerklik ve kişisel özgürlüğün tamamlayıcısı bağlamında topluluk ve sosyal eşitliği vurgular. Bu dengeyi ademi merkeziyetçi bir federalizmde korunan ifade özgürlüğü, düşüncede etkileşim özgürlüğü ve yetki ikamesi aracılığıyla gerçekleştirmeye çalışır.

Sosyal anarşizm, anarşizmin baskın biçimi olmuştur. Bir etiket veya terim olarak, sosyal anarşizm, bireyci anarşizmin aksine, anarşist teoride toplulukçu ve işbirlikçi yönlere vurgu yapan ve aynı zamanda grup düşüncesi ve kolektif uygunluk ile ilişkili otoriter toplulukçuluk biçimlerine karşı çıkan ve aralarında bir uzlaşmayı destekleyen teoriyi tanımlamak için kullanılır.

## Kaynak
# Yeşil anarşizm

Yeşil anarşistlerin kullandığı bir logo
**Yeşil Anarşizm**, özellikle doğa ile insan arasındaki ilişki üzerine odaklanan anarşist ekol. Bu hareketin temel sorunu, endüstri öncesi toplumu, hatta bazen tarım öncesi toplumu yeniden canlandırmaktır. İnsanları doğal yaşama yabancılaştıran teknoloji ve ilerleme düşüncesiyle ifade edilen endüstri toplumu, bu ekolün eleştirilerinde önemli yer tutar. Felsefesinde Ludditelerin politik eylemlerinin ve Jean-Jacques Rousseau'nun yazılarının etkileri görülür. Fakat bunlardan daha fazla, primitivizm ortaya çıktığında, Frankfurt Okulu'nun Marksistleri Theodor W. Adorno ve Herbert Marcuse'ün düşünceleri ile Marshall Sahlins, Richard Lee, Lewis Mumford Jean Baudrillard ve Gary Snyder gibi antropologların düşünceleri ekolün şekillenmesinde önemli yer tutmuştur.

Kendilerini primitivist olarak adlandıran bazı yeşil anarşistler, doğal yaşama tam bir dönüş ve göçebe avcı-toplayıcı hayat tarzını savunurken, birçok yeşil anarşist ise gündemine sadece endüstri toplumunun ortadan kaldırılmasını alır, evcilleştirmeye veya tarım etkinliğine karşı kesin bir karşı duruş sergilemezler. İlk kategoride teorisyenlere, Derrick Jense ve John Zerzan örnek gösterilebilir. Birçok yeşil anarşist devrim sonrası gelecek ile bağlantılı bu sorunları bir kenara bırakıp, bugünün dünyasının karşı karşıya olduğu sorunlara ve toplumsal devrim konusuna odaklanmıştır.

Günümüzde birçok anarşist yeşil anarşizmin en yetkin şekli olarak, Murray Bookchin'in toplumsal ekoloji düşüncesini izlemektedir. Bu akım (aydınlatma endüstrisi, tarım ve sürdürülebilir şehircilikle birlikte) gelişmiş ekolojik toplum düşüncesine ve sınıf çatışmasına dayalı anarşizm olarak ifade edilebilir.

Yeşil anarşinin odak noktası ilk başlarda insanın doğa üstüne kurduğu egemenliğin sorgulanması (yani özetle ilkelcilik ve çevre hareketleri) iken zamanla (özellikle ikinci dünya savaşı sonrası fabrika çiftçiliği ve endüstriyel hayvan deneylerinin sayısındaki büyük artışla) hayvan sömürüsüne yönelik farkındalık da artmıştır. Hayvan eziyetini insan sağlığı, giysisi veya gıdası gerekçeleriyle haklılaştırmak isteyen çoğunluğa karşı yeşil anarşistler, çözümü insanmerkezcilik ideolojisinin ve kapitalizmle birlikte sürdürülen bilimsel/teknolojik ilerlemenin durdurulmasını talep eder. Bugün yeşil anarşinin içerisinde hayvan özgürlüğü hareketi veya diğer adıyla türcülük karşıtı hareket önemli bir yer tutar; tüm yeşil anarşistler tarafından fiilen uygulanmamakla beraber (her biri vejetaryen veya vegan olmamakla beraber, her biri aktif hayvan hakları mücadelesi vermemekle beraber), hayvanların insan tahakkümünden kurtarılması ve vahşi -özgür- yaşamlarına geri döndürülmesi yeşil anarşistler arasında mutabakat noktalarından birisidir. Anarşist hareketlerin günümüzde en diri olduğu ülkelerden biri olan Almanya'da yeşil anarşinin bayrağı (kara-yeşil) ile türcülük karşıtı hareketin bayrağı eştir. Ayrıca dünyadaki birçok yeşil anarşistin, faaliyet gösterdikleri kafe, işgal evi veya sosyal merkezlerde bedava dağıttığı yemeklerin (Almanca adı: Vokü) vejetaryen veya vegan pişirilmesi oldukça yaygın bir uygulamadır.

## Kaynakça
# Avrupa Ekonomik Topluluğu

Avrupa Birliği'nin 1993-2009 yılları arasında varlık gösteren üç sütunu (tıklanabilir)
**Avrupa Ekonomik Topluluğu** (**AET**) (İngilizce: European Economic Community), üyelerinin ekonomik entegrasyonunu hedefleyen bölgesel bir kuruluş. 1957'de Roma Antlaşması ile kuruldu. 1993'te Avrupa Birliği'nin (AB) kurulmasıyla **Avrupa Topluluğu** (**AT**) adını aldı ve AB'ye dâhil edildi. 2009'da ise tamamen AB'ye devredildi ve varlığı sona erdi.

Topluluğun başlangıçtaki hedefi tek pazar ve gümrük birliği de dâhil olmak üzere altı kurucu üyesi Batı Almanya, Belçika, Fransa, Hollanda, İtalya ve Lüksemburg'u ekonomik açıdan bütünleştirmekti. 1965 tarihli Brüksel Antlaşması sonucunda Avrupa Kömür ve Çelik Topluluğu (AKÇT) ve Avrupa Atom Enerjisi Topluluğu (AAET) ile birlikte Avrupa Topluluklarından bir tanesi olarak bazı kurumlara sahip oldu. 1993'te AET içerisindeki eşyaların, sermayenin, hizmetlerin ve kişilerin serbest dolaşımına olanak tanıyan ve iç pazar olarak da anılan tam bir tek pazar oluşturuldu. İç pazar, 1994'te AEA Anlaşması ile resmiyet kazandı. Bu anlaşma iç pazarı Avrupa Serbest Ticaret Birliği üyesi ülkelerin çoğunu kapsayacak şekilde genişletti ve on beş ülkeden oluşan Avrupa Ekonomik Alanı'nı kurdu.

1993'te Maastricht Antlaşması'nın yürürlüğe girmesiyle AET, ekonomik politikalardan daha geniş bir alanı ele aldığını yansıtmak amacıyla *Avrupa Topluluğu* adını aldı. Ayrıca antlaşma ile AT, Avrupa Birliği'nin üç sütununundan birincisini oluşturan Avrupa Toplulukları arasındaki yerini aldı. Bu şekilde varlığını sürdürmeye devam eden AT, 2009 tarihli Lizbon Antlaşması ile tamamen AB'ye devredildi ve sona erdi.

## Ayrıca bakınız

* Lüksemburg Uzlaşısı

## Dış bağlantılar

* EEC hakkında bilgi için 8 Kasım 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* Europedia: Guide to European policies and legislation 16 Ekim 2018 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
# Aktif önlemler

Aktif önlemler| активные мероприятия |
|  KGB'nin ve daha sonra FSB'nin genel merkezi Lubyanka Binası |
| Genel bilgiler |
| Adres | Lubyanka Binası, Moskova |

**Aktif önlemler(Rusça: активные мероприятия)* Sovyetler Birliği ve Rusya Federasyonu tarafından yürütülen siyasi savaşı tanımlamak için kullanılan bir terimdir. Kökeni 1920'li yıllara dayanan terim, Sovyet ve Rus hükûmetlerinin dış politika hedeflerine dayalı casusluk, propaganda, sabotaj ve suikast gibi operasyonları kapsamaktadır. Vladimir Putin yönetimi aktif tedbirleri uygulamaya devam etti.

Sovyet ve Rus güvenlik servisleri ve gizli polis teşkilatları (Cheka, OGPU, NKVD, KGB ve FSB) tarafından istihbarat toplamanın ve revize edilmiş değerlendirmeler üretmenin yanı sıra dünya olaylarının gidişatını etkilemek için aktif önlemler alındı. Aktif önlemler medya manipülasyonlarından çeşitli derecelerde şiddet içeren *özel eylemlere* kadar değişmektedir. 1920'li yıllardan itibaren hem yurt dışında hem de yurt içinde kullanılmaya başlandı.

Aktif önlemler arasında uluslararası paravan örgütlerin kurulması ve desteklenmesi, yabancı komünist, sosyalist ve muhalefet partileri, Üçüncü Dünya'daki ulusal kurtuluş savaşları ve aynı zamanda yeraltı, devrimci, isyancı, suç ve terörist grupların desteklenmesini içeriyordu. Programlar ayrıca sahte resmi belgelere, suikastlara, kiliselere girme gibi siyasi baskılara ve siyasi muhaliflere yönelik zulme de odaklandı. Doğu Bloku devletlerinin istihbarat teşkilatları da programa katkıda bulunarak suikastlar ve diğer gizli operasyon türleri için ajanlar ve istihbarat sağladı.

KGB Yabancı Karşı İstihbarat'ın eski başkanı (1973–1979) emekli KGB Tümgenerali Oleg Kalugin, aktif önlemleri "Sovyet istihbaratının kalbi ve ruhu" olarak tanımladı:

> İstihbarat toplamak değil, yıkmak. Batı'yı zayıflatmak, Batı toplumunun her türlü ittifakını, özellikle de NATO'yu kırmak, müttefikler arasında anlaşmazlık çıkarmak, Avrupa ve Asya halklarının gözünde Amerika Birleşik Devletleri'ni zayıflatmak için aktif önlemler., Afrika, Latin Amerika ve böylece savaşın gerçekten çıkması durumunda zemin hazırlamak.
>
>

Mitrokhin Arşivlerine göre, Moskova'nın Yasenevo Bölgesindeki Dış İstihbarat Teşkilatı (SVR) karargahında bulunan KGB'nin Andropov Enstitüsü'nde aktif önlemler öğretildi. Aktif önlemler departmanının başkanı, Cambridge Five casus çetesinin eski kontrolörü Yuri Modin'di.

## Kaynakça
# İzvestiya

Gazetenin logosu
İzvestiya (Rusça: Известия) - Rusya'da günlük yayınlanan toplum, politika ve ekonomi gazetesi. 1917 yılında kurulmuş olan gazete, Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra özelleşmiştir.

* *İzvestiya'*nın Genel Müdürü: Pyotr Godlevskiy
* Başyazar: Vladimir Mamontov

## Dış bağlantılar

* Resmi sitesi 30 Nisan 2007 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
# Russian Life

*Soviet Life*| Derginin Ekim 1984'te yayınlanan sayısının kapağı. |
| Eski editör(ler) | Enver Memmedov |
| Kategoriler | Kültür dergisi |
| Sıklık | Aylık |
| Yayımcı | Sovyetler Birliği hükûmeti |
| İlk sayı | Ekim 1956 |
| Ülke | Sovyetler Birliği ABD |
| Dil | İngilizce |

Soviet Life (Türkçe: Sovyet yaşamı), **The USSR** (Türkçe: SSCB) veya günümüzdeki adıyla **Russian Life** (Türkçe: Rus yaşamı) Sovyetler Birliği'inde yayınlanan ve Sovyet yaşam tarzını anlatan aylık kültür dergisi idi. 64 sayfa ve renkli olarak basılan dergi ilk kez 1956 yılında basıldı. Günümüzde *Russian Life* adıyla özel sektörde yayınlanan dergi ABDli ve Rus çalışanlar tarafından düzenlenmektedir.

## Tarih

Washington, D. C.'de bulunan eski Soviet Life ofisi binası
İlk kez Ekim 1956'da "The USSR" adıyla İngilizce olarak yayınlandı ve büyük şehirlerin gazete bayilerinde yer aldı. Dönemin anti-komünist duyguları seviyesi göz önüne alındığında, dergi iyi bir okuyucu kitlesine sahip oldu. İlk yayını Enver Memmedov tarafından düzenlendi.

Derginin ilk editörü Enver Memmedov
Aynı dönemde Amerika'nın Sesi, Amerika dergisi gibi pek çok ABD basın kuruluşları Moskova, Leningrad, Kiev ve diğer Sovyet şehirlerinde yer bulmaktaydı. Sovyet yayınları da ABD içerisinde okunma fırsatı buldu. 1952 yılında ABD'de Sovyet yayınları yasaklandı, ancak 1956 bu yasak kalktı. Sovyet Life dergisi ABD'de dağıtıldı ve Amerikan halkı tarafından okunma fırsatı buldu.

Birkaç yıl sonra, *The USSR* adıyla yayınlanan dergi adını *Soviet Life* olarak değiştirdi ve Sovyet halkının yaşam tarzını konu almaya başladı. Sovyetler Birliği'nde yaşanan tarih, bilimsel başarılar ve çeşitli halkların bilinçli bir görünümü konularında bilgi sundu.

Günümüzde *Russian Life* adıyla yayınlanmaktadır.

## Galeri

* Derginin Şubat 1969 sayısı ve sayfaları (PDF)
* Derginin Ağustos 1983 sayısı ve sayfaları (PDF)
* Şubat 1969 sayısından bir sayfa

## Kaynakça
# Radio Free Asia

**Radio Free Asia** (Özgür Asya Radyosu), **RFA** olarak kısaltılır, ABD Hükûmeti finansmanını alan, kâr amacı gütmeyen uluslararası yayın kuruluşu. Özellikle Doğu Asya'da yaşayan okuyucular ve dinleyicilere yönelik haberler, bilgiler ve yorumlar yayınlar. Kendisi tarafından belirtilen misyonu, “hükûmetleri özgür basına erişimi yasaklayan Asya ülkelerine doğru ve zamanında haber ve bilgi sağlamak” tır. RFA üzerinden halihazırda dokuz farklı dilde yayın yapılmaktadır:

* Standart Çince (Putonghua)
* Kantonca
* Birmanca
* Korece (Kuzey Kore için)
* Laoca
* Kmerce
* Tibetçe
* Uygurca
* Vietnamca

## Ayrıca bakınız

Wikimedia Commons'ta Radio Free Asia ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.

* Amerika'nın Sesi
* Özgür Avrupa Radyosu

## Dış bağlantılar

* Resmî web sitesi 16 Aralık 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
# Silahlanma yarışı

**Silahlanma yarışı** terimi, asıl kullanımıyla, iki veya daha fazla taraf arasındaki en iyi silahlı kuvvetlere sahip olma yarışıdır. Her bir taraf büyük miktarlarda silaha, büyük ordulara veya üstün askerî silahlara sahip olmak için yarışır.

## Silahlanma yarışı örnekleri

### Birinci Dünya Savaşı donanma yarışı

Savaş gemilerinin sayısı ve gücü İkinci Dünya Savaşı öncesinde, sırasında ve sonrasında artış gösterdi: Washington Denizcilik Antlaşması ile bu artışa bir son verildi.
1891-1919 yılları arasında, aralarında Almanya, Fransa ve Rusya'nın da bulunduğu birçok Avrupa ülkesi deniz kuvvetleri alanında bir silalanma yarışına girişti. Özellikle Almanya'nın Britanya'nın üstün donanmasına imrenmesi, *Dretnot* sınıfı gemilerin ortaya çıkmasına neden oldu.

### Nükleer silahlanma yarışı

Nükleer silahlanma yarışı, Soğuk Savaş sırasında başladı. Bu gergin dönemin ortaya çıkmasının bir nedeni de bu silahlanma yarışıydı. Sovyetler Birliği'nin dağılmasının ardından nükleer silahlar azaltıldı.

## Ayrıca bakınız

* Uzay Yarışı

## Bibliyografya

* Richard J. Barnet: *Der amerikanische Rüstungswahn.* Rowohlt, Reinbek 1984, ISBN 3-499-11450-X (Almanca)
* Jürgen Bruhn: *Der Kalte Krieg oder: Die Totrüstung der Sowjetunion.* Focus, Gießen 1995, ISBN 3-88349-434-8 (Almanca)
# MI5

Güvenlik Servisi| MI5 |
| --- |
| The Security Service |
|  hames House, Londra'da bulunan MI5 merkezi. |
| Genel bilgiler |
| Kuruluş tarihi | 1909 |
| Bağlılığı | Birleşik Krallık hükûmeti |
| Yönetici(ler) | * Ken McCallum, Genel Direktör
 |

**Güvenlik Servisi** (İngilizce: **Security Service**) veya yaygın adıyla **MI5** (Military Intelligence, Section 5) 1909'da kurulan İngiliz iç istihbarat teşkilatı (Karşı istihbarat). MI5 iç istihbarattan sorumluyken, MI6 dış istihbaratla ilgilenir.

## Kaynakça
# MI6

Secret Intelligence Service| MI6 |
| --- |
|  |
|  |
| Genel bilgiler |
| Kuruluş tarihi | 1909 |
| Bağlılığı | Dışişleri ve İngiliz Milletler Topluluğu Ofisi |
| Adres | SIS Building, Londra, Birleşik Krallık ﻿ / ﻿ |
| Personel sayısı | 2.479 (31 Mart 2015) |
| Yıllık bütçe | 2,6 Milyar Sterlin (2014-2015) |
| Yönetici(ler) | * Yvette Cooper, Sorumlu Bakan
* Richard Moore (diplomat), Genel Direktör
 |

**Gizli İstihbarat Servisi** (İngilizce: **Secret Intelligence Service**, kısaca **SIS**) veya yaygın adıyla **MI6** (Military Intelligence, Section 6), Birleşik Krallık'ın dış istihbarat teşkilatıdır. Temel olarak, İngiltere'nin ulusal güvenliğini sağlamak için denizaşırı bilgilerin gizlice toplanması ve analizi ile görevlendirilmiştir. İngiliz iç istihbarat teşkilatı MI5 ile karıştırılmamalıdır. SIS, İngiliz istihbarat teşkilatlarının bir parçasıdır ve kurumun yöneticisi İngiltere Dışişleri Bakanlığı'na karşı sorumludur.

1909 yılında, dış istihbarat konusunda uzmanlaşması için kurulan örgüt, I. Dünya Savaşı sırasında dramatik bir büyüme yaşadı ve 1920 yılında resmî olarak bugünkü adını aldı. **MI6** adı (Askeri İstihbarat, Bölüm 6 anlamına gelir), SIS'ın II. Dünya Savaşı sırasında elverişli bir şekilde adlandırılması için ortaya çıkmıştır. Bu isim, günümüzde hala yaygın olarak kullanılmaktadır. SIS'in varlığı 1994 yılına kadar resmî olarak kabul edilmedi. 1994 yılında, SIS'ı yasal bir temele oturtmak için 1994 İstihbarat Hizmetleri Yasası (ISA) İngiliz Parlamentosu'na getirildi. Bu yasa, örgütün faaliyetleri için yasal dayanak sağlamaktadır. Günümüzde, SIS, Soruşturma Yetkileri Mahkemesi ve Parlamento'nun İstihbarat ve Güvenlik Komitesi tarafından kamu gözetimine tabidir.

SIS'ın belirtilen öncelikli rolleri terörle mücadele, nükleer silahların yayılmasını önleme, siber güvenliği destekleyen istihbarat sağlama ve denizaşırı suç faaliyetlerini aksatarak istikrarı desteklemektir. Kardeş kurumları olan Güvenlik Servisi (MI5) ve Devlet İletişim Merkezi'nden (GCHQ) farklı olarak, SIS yalnızca yabancı ülkelerde istihbarat toplamaktadır, bununla beraber SIS sadece İngiliz Adaları dışındaki kişilere karşı operasyon yürütme yetkisine sahiptir. 2000'li yıllardan bu yana SIS'ın işkence eylemlerine ortaklık etmesi ve şüphelilerin ülkeler arasında yasa dışı transferine yardımcı olması kamuoyunda önemli tartışmalara yol açmıştır.

1994 yılından bu yana SIS'in merkezi Londra'da, Thames Nehri'nin South Bank semtinde bulunan SIS Binası'dır.

## Resmi durumu ve hiyerarşisi

SIS, Birleşik Krallık Savunma Bakanlığı altındaki Savunma Konseyi'ne bağlı hizmet verir. Ayrıca İçişleri ve Dışişleri bakanlıklarıyla da sürekli irtibat halindedir. Faaliyetleri hakkındaki halka açık yayınları sansür yetkisi bulunur.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* MI618 Ağustos 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
# NATO-Rusya ilişkileri

NATO-Rusya ilişkileri|  |
|  |
|  |  |
|  NATO |  Rusya |
|  |

NATO askeri ittifakı ile Rusya Federasyonu arasındaki ilişkiler 1991 yılında Kuzey Atlantik İşbirliği Konseyi çerçevesinde kurulmuştur. 1994'te Rusya, Barış İçin Ortaklık programına katıldı ve o zamandan beri NATO ve Rusya iş birliği konusunda birkaç önemli anlaşma imzalandı.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* (İngilizce) NATO-Rusya kurulu 25 Şubat 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* (İngilizce) Rusya-NATO misyonu 7 Nisan 2019 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
* (İngilizce) NATO-Rusya ilişkileri 12 Aralık 2004 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
# Çin-Tibet dilleri

| Çin-Tibet dil ailesi |
| --- |
| Coğrafi dağılım | Doğu ve Güneydoğu Asya |
| Sınıflandırma | Temel dil ailelerinden biri |
| Alt bölümler | 40'ı aşkın farklı alt gruba sahiptir. |
| ISO 639-2 / 5 | `sit` |
| Çin-Tibet kolları:

|  |  |
| --- | --- |
|   Çin dilleri
  Lolo-Burma dilleri
  Tibet dilleri

 |   Karen dilleri
  diğerleri

 |

 |

**Çin-Tibet dil ailesi,** 400'den fazla Doğu Asya dilini içeren bir dil ailesi. Çin-Tibet dilleri, 40'ı aşkın farklı alt gruba sahiptir. Ancak genellikle Çin dilleri ile bu gruba ait olmayan tüm farklı grupları tanımlamak için kullanılan Tibet-Birman dilleri şeklinde ayrılmaktadır. Ailenin en çok konuşulan üyeleri Çince, Tibetçe, Dzongka ve Birmanca olmaktadır.

## Sinitik diller

Çin-Tibet dili konuşurlarının gruplara göre dağılımı

  Sinitik (%94.28)  Lolo-Birman dilleri (%3.39)  Tibet dilleri (%0.44)  Karen (%0.30)  diğer hepsi (%1.59)

Çin dilleri, Çin'de yaşayan Hanlıların konuştuğu dillerin tümüne verilen addır. Dünyadaki 1 milyardan fazla kişinin anadili olarak kabul edilen Çince, tamamen ayrı birer dil olarak kabul edilebilecek kadar farklı "diyalektlerden" oluşmuştur. Çoğu Çin dili, bir lehçe sürekliliği oluşturmaktadır. Mandarin, Wu, Min, Amoyca, Kantonca ve Hakkaca Çin dilleri içerisinde en çok konuşana sahip dillerden bazılarıdır. Bu dil veya lehçeler kendi aralarında karşılıklı anlaşılabilirlik göstermezler. Bu kıstas göze alındığında yüzlerce Çin dili olduğu düşünülmektedir.

## Tibet-Birman dilleri

Tibet-Birman dilleri, Çin dilleri dışında kalan tüm Çin-Tibet dillerini tanımlar, ancak bu diller arasında 40'ı aşkın farklı grup bulunmaktadır ve terim herhangi bir akrabalık ilişkisi belirtmemektedir. Lolo-Birman, Tibet ve Karen dilleri, Çin dillerinden sonra Çin-Tibet dilleri içerisindeki en büyük alt grupları oluşturmaktadır. Tibetçe, Dzongka, Birmanca, Lolo, Moso, Şan ve Karence bu yüzeysel sınıflandırma içerisinde en çok konuşulan dillerdendir.

## Ayrıca bakınız

* Çin dilleri

## Kaynakça
# Basitleştirilmiş Çin karakterleri

**Basitleştirilmiş Çin karakterleri** (Çince: 简化字b / 簡化字g, romanize: jiǎnhuàzì), Geleneksel Çin karakterleri ile birlikte çağdaş Çincenin yazımı için yaygın olarak kullanılan iki standart karakter kümesinden biridir. Basitleştirilmiş karakterler Çin Halk Cumhuriyeti'nin 20. yüzyıldaki Kültür Devrimi sürecinde okuryazarlığı teşvik etme girişiminin bir parçası olarak geliştirilmiştir ve 1950 yılından bu yana Çin anakarasında kullanımı teşvik edilmektedir. Basitleştirilmiş karakterler Çin anakarası, Malezya, Singapur ve Endonezya'da Çincenin yazımı için kullanılan resmi formlardır. Geleneksel Çin karakterleri ise Çincenin Hong Kong, Makao ve Tayvan'da yazımı için resmî olarak kullanılmaktadır.

Çin yazısının eski çağlardan beri kullanılan Geleneksel Çin yazısı, 1960'lı yıllarda Çin'de Basitleştirilmiş Çin yazısına geçişinden sonra resmen kalkmıştır.

| Anlamı
 | Karakter
 | Geleneksel Çin yazısı
 | Basitleştirilmiş Çin yazısı
 |
| --- | --- | --- | --- |
| **at** | **mǎ** |  |  |

## Kaynakça