Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# İkinci Enternasyonal

| İkinci Enternasyonal |
| --- |
| Stuttgart kongresindeki enternasyonal delegeleri, 1907 |
| Öncül | Birinci Enternasyonal |
| Ardıl | Komintern |
| Kuruluş | 14 Temmuz 1889) (14 Temmuz 1889) |
| Kuruluş yeri | Paris |
| Kapanış | 1916 |
| Tür | İşçi partileri örgütü |
| Amaç | Marksizm
Sosyalizm
Sosyal demokrasi
Ortodoks Marksizm
Sömürgecilik karşıtlığı (1896–1907)

Antimilitarizm (1889–1914) |

İkinci Enternasyonal liderleri, Amsterdam 1904.
**İkinci Enternasyonal**, (1889-1916) hazırlıklarla geçen uzun yıllardan sonra komünist partiler tarafından uluslararası sosyalizm mücadelesini yürütmek amacıyla 1889'da kurulan organizasyon. 1876'da dağılan Birinci Enternasyonal'in görüşlerine paralel olarak anarko-sendikalist hareket organizasyona yine kabul edilmemiştir.

İkinci Enternasyonal 1 Mayıs gününü işçi sınıfının uluslararası birlik, mücadele ve dayanışma günü (1889), 8 Mart gününü de dünya emekçi kadınlar günü (1910) olarak ilan etmiştir.

İkinci kongrenin yapıldığı Brüksel'de 1900 yılından sonra *Uluslararası Sosyalist Büro* kurulmuş ve kalıcı merkez haline gelmiştir. Belçika İşçi Partisi'nden Émile Vandervelde ve Camille Huysmans başkan ve genel sekreter olmuştur. Lenin de 1905 yılından itibaren enternasyonale üyedir.

I. Dünya Savaşı sırasında ayrı uluslardan partilerin savaşa karşı birleşik bir cephe geliştirememesi ve Jean Jaurès suikastinden birkaç gün sonra savaşın patlak vermesi İkinci Enternasyonal'in dağılmasına sebep olmuştur. 1915'teki Zimmerwald Konferansı'nda devrimci komünistler ve sosyal demokratlar arasındaki koalisyon savaş karşıtlığındaki fikir ayrılılıkları, sosyal demokratlar uluslararası karşı birlik yerine kendi ülkelerinin savaşını desteklemeye başlamıştı, sebebiyle sona ermeye başlamıştır.

Dağılan İkinci Enternasyonal'den sonra, 1919 Mart'ında Lenin ve Sovyetler Birliği tarafından Üçüncü Enternasyonal kurulmuştur.

## İkinci Enternasyonal Kongreleri

1. 1889 - Paris
2. 1891 - Brüksel
3. 1893 - Zürih
4. 1896 - Londra
5. 1900 - Paris
6. 1904 - Amsterdam
7. 1907 - Stuttgart
8. 1910 - Kopenhag
9. 1912 - Basel (Olağanüstü kongre)

## İkinci Enternasyonal`in önemli üyeleri

**Almanya: August Bebel
* Hugo Haase
* Karl Kautsky
* Karl Liebknecht
* Wilhelm Liebknecht
* Rosa Luxemburg
* Clara Zetkin

**Fransa: Jean Allemane
* Jules Guesde
* Jean Jaurès
* Gustave Hervé
* Édouard Vaillant

**Rusya: Vladimir Lenin
* Georgi Plekhanov
* Pavel Axelrod

**Avusturya: Victor Adler
* Karl Renner

**Hollanda: Anton Pannekoek
* Pieter Jelles Troelstra

**Belçika: Camille Huysmans
* Émile Vandervelde

**İsviçre: Robert Grimm

## Ayrıca bakınız

* Birinci Enternasyonal
* *İkinci Enternasyonalin Çöküşü*
* Üçüncü Enternasyonal
* Dördüncü Enternasyonal
* Komintern

## Kaynakça
# Tasfiyecilik

**Tasfiyecilik** (Rusça: Ликвидаторство) ya da **Likidasyonizm** Marksist-Leninist terminolojide teorinin tasfiyesi ve parti üyelerinin, parti programını reddetmesini ifade eden terim.

Bolşevik lider Vladimir Lenin'e göre tasfiyecilik proletarya diktatörlüğünün yadsınması ve reddi sonucu oluşur. Lenin, Eylül 1909'da kaleme aldığı *Tasfiyeciler Kendilerini Ele Veriyor* adlı makalesinde bu tasfiyeci olarak tanımladığı kişileri "Tasfiyeciler, Rusya’da bu­gün yasadışı bir sosyal-demokrat partiye gerek olmadığı, Rusya Sosyal Demokrat İşçi Partisi’ne gerek olmadığı görüşünü savunan çok cesur opor­tünistlerdir." şeklinde tanımlamış ve bu kişileri "oportünist" sıfatıyla ele almıştır.

## Ayrıca bakınız

* Marksizm-Leninizm
* *Tasfiyecilik Üzerine*

## Kaynakça
# Sosyalist yurtseverlik

**Sosyalist yurtseverlik** (veya **sosyalist vatanseverlik**), Marksist-Leninist düşünce yapısı içerisinde, çeşitli komünist partilerin yönettiği sosyalist devletlerin bulunduğu topraklara yurtseverlik kapsamında duyulan sevgiye verilen ad. Bir başka tanıma göre ise; sosyalist vatana, toplumun devrimci dönüşümü ve komünizm ideali doğrultusunda sevgi beslemektir. Bu terim, milliyetçilik ve şovenizm kapsamında değerlendirilen vatanseverlik kapsamına girmez.

## Hakkında

Marksist-Leninist teoriye göre milliyetçilik ve onun beraberinde getirdiği tüm fikirler kapitalizm koşullarında egemen sınıf olan burjuva sınıfına ait fikirlerdir ve işçi sınıfını birliğini bozup bölmeyi amaçlamaktadır. Bu kapsamda incelenen vatanseverlik kavramına karşılık olarak "Sosyalist yurtseverlik" kavramı üretilmiş ve proletarya enternasyonalizmi kapsamında tüm sosyalist devletlere ait toprakları savunma ve sevgi duyma anlamında kullanılmıştır. Sovyet yazarlar bu kavramı Karl Marx ve Vladimir Lenin'in görüşlerine dayandırmışlardır.

## Ayrıca bakınız

* Yugoslavizm

## Kaynakça
# Öncü parti

**Öncü parti** ya da **öncücülük**, klasik Marksizm'de yer alan sınıf mücadelesi teorisine, Lenin tarafından *"Proletarya Partisi"* kapsamında yaptığı katkıyı ifade eden terim. Bu kavram Lenin tarafından *Ne Yapmalı?* adlı eserinde detaylı olarak açıklanır. Sovyet Anayasası 6. maddesi bu teoriye göre hazırlanmıştır.

## Hakkında

Marx'a göre; toplumsal konumu gereği proletarya, sınıflı toplumsal yapıyı sona erdirecek olan tek iradedir. Bu irade, proletaryanın *"doğal"* olarak kurup benimseyeceği bir çeşit parti olacaktır. Marx için bu parti, işçi sınıfının içinden tamamen tarihsel bir zorunluluk ve kapitalizmin çelişkileri sonucu ortaya çıkar. Bu noktada Marx'ın saptaması, partinin sosyalist devrim için bir aygıt ve proletaryanın örgütlenmiş bir biçimi, onun buluşma alanı olmasıdır. Devrimi yapansa, proletaryanın bizzat kendisidir.

Bu noktada Lenin, bu iradeyi öncü *Komünist Parti* önderliğindeki proletarya olarak tanımlamıştır. Marksizm-Leninizm ifadesinde tanımlama yapılan Leninizm noktası, buradaki öncü parti vurgusunu da kapsar. Bilinçsiz ve örgütsüz proletaryayı lümpen proletarya olarak tanımlayan Marx'ın görüşlerini ilerleten Lenin, bu saptamasında *Devrim proletarya için yapılmış olsa da, devrimin birincil öğesi ve yaratıcısı kurulmuş olan marksist partidir* görüşünü beyan etmiştir. Bir kısım Marksist düşünür, bunu Leninizm ve Marksizm arasındaki ince farklardan biri olarak tanımlamaktadır. Fakat bu görüşe karşı çıkanlar ve dünyadaki komünist partilerdeki genel görüş Lenin'in bu görüşlerini Marksizm'in geliştirilmesi olarak yorumlar. Lenin'in Devlet ve Devrim adlı eserinde açıkladığı ve SSCB'de hayat bulan teorik saptamalarında Komünist Parti'nin proletarya diktatörlüğüne geçiş için olmazsa olmaz nüvesi olarak belirtmiştir. Ayrıca Proletarya partisi, Lenin'e göre *"Proletarya diktatörlüğü döneminde temel önder güç"* ve *"İşçi sınıfı birliğinin en yüksek değeri"'*dir. Lenin ile benzer görüşleri savunan ve ölümünden sonra Sovyetler Birliği Komünist Partisi Genel Sekreteri olan Stalin de *"Parti'nin, işçi sınıfının örgütlü müfrezesi"* diyerek bu görüşe katılmaktadır.

## Örgütler

Günümüzde faaliyet gösteren birçok örgüt ve parti kendisini öncü parti kavramı kapsamında tanımlamaktadır. Örneğin KCK kendini bu şekilde tarif etmektedir. KCK Yürütme Konseyi üyesi Duran Kalkan bu konuyu şu şekilde izah etmektedir;

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| “
 | "... Dikkat edilirse, öncü parti ve işçi-emekçi örgütlülüğü reddedilmemektedir. Tersine öncü parti anlayışında paradigmasal değişim yaşanmakta ve bu temelde öncü parti dahil işçi ve emekçilerin örgütlülüğünün çok daha geliştirilmesi ve güçlendirilmesi gerektiği görüşü esas alınmaktadır."
 | „
 |
|  |

## Ayrıca bakınız

* Marksizm-Leninizm
* Parti genel çizgisi
* Politbüro

## Kaynakça
# Devrimci durum

**Devrimci durum**, Marksist-Leninist terminolojide devrim ihtimali belirten bir siyasi kavram.

## Hakkında

Kavram ilk kez 1913 yılında Vladimir Lenin tarafından *"Mayovka Devrimci Proletaryası"* adlı makalede kullanıldı. Lenin devrimci bir durumun oluşabilmesi için iki koşul öne sürmüştür, birincisi *"ezilen sınıfların, egemen sınıfları istememesi"*, ikincisi ise *"egemenlerin eski ilişkiler ile yaşayamaması"* durumlarıdır. Ardından Lenin, daha sonraki eserlerinde üçüncü bir koşul daha olduğunu belirtmiş ve bu koşulun *"emekçi kitlelerin yüksek siyasi faaliyetleri ve devrimci eylemlere hazır oluşu"* olduğunu söylemiştir.

Lenin tarihsel olarak gerçekleşen bu durumlara örnek olan üç olay gösterir:

* Paris Komünü
* 1918-1919 Alman Devrimi
* Ekim Devrimi

Lenin *Ne Yapmalı?* ve *"Sol" Komünizm, Bir Çocukluk Hastalığı* adlı eserlerinde bu durumu geniş olarak değerlendirmiş, bir proletaryayı temsil eden öncü partinin bu durumları iyi tahlil etmesi gerektiğinden bahsetmiştir.

## Ayrıca bakınız

* Marksizm-Leninizm

## Kaynakça
# Parti genel çizgisi

**Parti genel çizgisi**, komünizm terminolojisinde, bir partinin (genellikle bir komünist partinin) yönetim organlarının direktiflerini ve partinin genel politik tutumunu ifade eden terim.

İlk kez Sovyetler Birliği Komünist Partisi'inde görülen bu model, ardından pek çok komünist partide uygulanmış, bu partilerin merkez komitesinin aldığı kararlar bu kapsamda uygulanmıştır. Bu karar alma ve kararı uygulama yönteminde demokratik merkeziyetçilik ilkesi vazgeçilmez bir prensip idi.

Günümüzde iktidarda bulunan Çin Komünist Partisi, Küba Komünist Partisi ve Kore İşçi Partisi'nin politik tutumları bu kararlara göre uygulanmaktadır.

## Ayrıca bakınız

* Öncü parti
* Politbüro

## Kaynakça
# Bütün ülkelerin işçileri, birleşin!

SSCB arması; kurdelede "Bütün ülkelerin işçileri, birleşin!" sloganı yazılıdır. Slogan aynı zamanda SSCB resmî sloganıydı.
50 kapik
*Bütün ülkelerin işçileri, birleşin! Yaşasın emekçinin uluslararası ordusu. Sadece halktan gelen komutanlar Kızıl Ordu'yu zafere götürür.* (Rusya İç Savaşı dönemine ait Rusya SFSC afişi)
**Bütün ülkelerin işçileri, birleşin!** (veya zaman zaman **Bütün ülkelerin proleterleri, birleşin!**), özgün Almanca hâli *Proletarier aller Länder, vereinigt euch!* olan Komünist Manifesto kaynaklı ünlü sosyalist slogan. Ayrıca sloganın farklı bir biçimi de Marx'ın mezar taşında kazılıdır. Her ne kadar çoğu dile sıklıkla *işçiler* sözcüğüyle çevrilse de, daha doğrudan bir çevirisi *Bütün ülkelerin proleterleri, birleşin!* şeklindedir. Slogan aynı zamanda SSCB tarafından devletin resmî sloganı olarak da kullanılırdı. Kullanılan Rusça slogan şöyleydi: *Пролетарии всех стран, соединяйтесь!*

Maoist yönelimli kimi gruplar, Komintern'in 1920 yılında yapılan 2. Kongresinde, gündemde bulunan anti-emperyalizm ve sömürgecilik karşıtlığını vurgulamak üzere ortaya atılan *"Bütün ülkelerin işçileri ve ezilen halklar, birleşin!"* sloganını kullanmaktadır.
# Savaşa Hayır, Ancak Sınıf Savaşı

Savaşa Hayır, Ancak Sınıf Savaşı (İngilizce: *No War But The Class War*; NWBTCW), anarşist ve komünist gruplar tarafından sınıf mücadelesi kavramını savunmak için kullanılan ve kapitalizme karşıtlığı ifade eden slogan. Aynı zamanda bazı antikapitalist ve otorite karşıtlığıyla bilinen grupların adıdır.

## Slogan

*Savaşa Hayır, Ancak Sınıf Savaşı*, kendine bu ismi veren gruplardan bağımsız olarak, bu gruplardan herhangi birine bağlı olmayan kişiler tarafından bir slogan olarak kullanılmaya başlanmıştır. Siyasi olarak sınıf mücadelesinin önceliğini vurgulayan bu slogan, çeşitli Marksist-Leninist partiler, organizasyonlar veya gruplar tarafından anti-militarist bir slogan olarak kullanılmıştır.

Slogan ilk kez İngiliz sosyalist yazar Jim Allen tarafından I. Dünya Savaşı yıllarının anlatıldığı *"Umut Günleri"* adlı eserde 1975 yılında kullanılmıştır.

## Grup adları

İtalya'nın Torino kentinde İngilizce olarak yazılan duvar yazısı
İlk NWBTCW grubu 1990-1991 Körfez Savaşı sırasında Londra'da ortaya çıkmıştır. Bu gruplar savaştan sonra kendini feshetmişlerdir.

İkinci NWBTCW grubu ise 1999 Kosova Savaşı sırasında yine Londra'da ortaya çıktı. İlk ortaya çıktığı yıllardaki üyelerin de bulunduğu bu grup da savaş durduktan sonra feshedilmiştir.

Üçüncü NWBTCW grubu ise Ekim 2001'de Afganistan Savaşı sırasında kurulmuştur. Birleşik Krallık'ta faaliyet yürüten Komünist İşçi Örgütü tarafından organize edilen bu grubun bir bölümü "teorici" diğer bölümü ise "pratikçi" olarak anılmaktaydı. Pratikçiler olarak anılan grup zaman zaman eylemler düzenlemekteydi. Bunlardan birisi Critical Mass işgali idi. "Teorici" grup ise kendini "Savaşa Hayır, Ancak Sınıf Savaşı Tartışma Grubu" olarak isimlendirmişti, fakat bir zaman sonra bu grup dağılmıştır.

## Ayrıca bakınız

* Bana ya özgürlük verin ya da ölüm!
* Faşizme ölüm, halka hürriyet

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* No War but the Class War28 Eylül 2015 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
# Komünizmin 20 yılı

Nikita Kruşçev, 1961
**Komünizmin 20 yılı**, 1961 yılında gerçekleşen Sovyetler Birliği Komünist Partisi 22. Kongresi'nde Nikita Kruşçev tarafından ileri sürülen politik slogan.

Kruşçev, kongredeki konuşmasında Sovyetler Birliği'nde sosyalizmden komünizme geçişin 1980 yılında tamamlanacağını ifade etmiştir. Kendi ifadesiyle oluşan "Sovyet halkının şimdiki nesli komünizm altında yaşayacak" sloganı Sovyetler Birliği Komünist Partisi'nin yeni parti programda kabul edilmiştir.

Konuşmaları kaydetmekle görevli Elizar Kuskov'a göre bu slogan "yüzyıllarca yaşayacak bir slogan" olarak kayda geçmiştir.

Komünizmin 20 yılı şiarına uygun olarak Altıncı Beş Yıllık Plan yapıldı, fakat Kruşçev'in Ekim 1964'te görevinden uzaklaştırılmasından sonra bu plan "macera" olarak nitelendirildi.

## Ayrıca bakınız

* Çin-Sovyet ayrılığı

## Kaynakça
# Çin Halk Cumhuriyeti devlet başkanları listesi

**Çin Halk Cumhuriyeti devlet başkanı**, Asya ülkesi Çin'de 1949 yılında bu yana ülkenin en üst makamında yer alan kişiye verilen unvandır.

Çince'de 国家主席 (Guójiā Zhǔxí) olarak adlandırılan makam 1949 ile 1954 yılları arasında *Merkezi Halk Hükûmeti Başkanı* olarak adlandırılmış, 1954 anayasası sonrasında 1975 yılına kadar *Başkan*, 1975 anayasası ile 1978 anayasası'nın yürürlükte olduğu ve kişisel bir başkanlığın fiilen kaldırıldığı 1975 ile 1982 yılları arasında *Ulusal Halk Kongresi Daimi Komitesi Başkanı* olarak, 1983 anayasası kabulü sonrasında da *Devlet Başkanı* olarak ifade edilmiştir.

## Çin devlet başkanları (1949-günümüz)

| Merkezi Halk Hükûmeti Başkanı
 |
| --- |
| İsim | Göreve başlama | Görevi bırakma
 |
| Mao Zedong | 1 Ekim 1949 | 27 Eylül 1954
 |
| Başkan
 |
| İsim | Göreve başlama | Görevi bırakma
 |
| Mao Zedong | 27 Eylül 1954 | 27 Nisan 1959
 |
| Liu Shaoqi | 27 Nisan 1959 | 31 Ekim 1968
 |
| Song Qingling | 31 Ekim 1968 | 24 Şubat 1972
 |
| Dong Biwu | 31 Ekim 1968 | 17 Ocak 1975
 |
| Ulusal Halk Kongresi Daimi Komitesi Başkanı
 |
| İsim | Göreve başlama | Görevi bırakma
 |
| Zhu De | 17 Ocak 1975 | 6 Temmuz 1976
 |
| Song Qingling | 6 Temmuz 1976 | 5 Mart 1978
 |
| Ye Jianying | 5 Mart 1978 | 18 Haziran 1983
 |
| Devlet Başkanı
 |
| İsim | Göreve başlama | Görevi bırakma
 |
| Li Xiannian | 18 Haziran 1983 | 8 Nisan 1988
 |
| Yang Shangkun | 8 Nisan 1988 | 27 Mart 1993
 |
| Jiang Zemin | 27 Mart 1993 | 15 Mart 2003
 |
| Hu Jintao | 15 Mart 2003 | 14 Mart 2013
 |
| Xi Jinping | 14 Mart 2013 | *Görevde* |

## Yaşayan eski devlet başkanları

2026 itibarıyla yaşayan bir eski devlet başkanı bulunmaktadır:

| №
 | Fotoğraf
 | Devlet Başkanı
 | Görev süresi
 | Doğum tarihi
 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 6. |  | Hu Cintao
 | 2003-2013
 | 21 Aralık 1942
 |

Jiang Zemin (1926-2022), 30 Kasım 2022'de 96 yaşında hayatını kaybederek ölen son eski devlet başkanı olmuştur.

## Ayrıca bakınız

* Çin Halk Cumhuriyeti başbakanları listesi
# Çin liderlik nesilleri

**Çin liderlik nesilleri**, Çin Komünist Partisi ve Çin Halk Kurtuluş Ordusu'ndaki yükselmenin kıdeme bağlı olması sonucu, farklı dönemlerde orduyu yöneten kadroların oluşturduğu nesillere verilen addır. Resmi söylemde liderlik, parti ideolojisine belirgin bir uyum ile tanımlanır. Tarihçiler bu "nesillerden" referans alarak Çin hükûmetinin gelişim dönemlerini incelemiştir.
# Kolektif liderlik

**Kolektif liderlik**, dar örgütsel yapı içerisinde iktidarın dağılımıdır. Bu yönetim biçimi genellikle sosyalist devlet içerisinde şekillenmiş olup komünist parti içerisinde ideal bir yönetim formu olarak düşünülür.

## Ülkelere göre kullanım

### Çin

Günümüzde Çin hükûmetinin merkezi otoritesi, Çin Komünist Partisi'nin 7 üyesinden ve Çin Komünist Partisi Genel Sekreteri tarafından başkanlık edilen Politbüro Yürütme Komitesi arasında bölüşülmüştür.

### Vietnam

Günümüzde Vietnam'da devlet nezdinde resmî bir lider yoktur ve iktidar Vietnam Komünist Partisi Genel Sekreteri, başkan, başbakan ile birlikte Politbüro, Sekreterlik ve Merkez Komitesi arasında paylaştırılmıştır.

### Sovyetler Birliği

Sovyetler Birliği'nde, birliği oluşturan Sovyet cumhuriyetleri arasında iktidarın paylaşılması söz konusu idi. Zira Sovyetler Birliği'nin yaklaşık yetmiş yıllık tarihinin hiçbir döneminde ülkenin resmî bir lideri yoktu, çünkü Ekim Devrimi sonrası siyasi sistemi oluşturan iktidar tüm Sovyetler arasında paylaştırılmıştı.

Bununla birlikte dört ayrı dönemde troyka adı verilen triumvirlik sistemi ile üçlü yönetim mekanizması oluşturuldu. Bu yapı İlki Lenin'in hastalığının ağırlaşmasından sonraki 3 yıllık dönemi, ikincisi Stalin'in ölümünden sonraki 3 aylık dönemi, üçüncüsü Kruşçev'in iktidardan düşürülmesi ve Leonid Brejnev'in etkisinin başladığı ilk dönemi, dördüncüsü ise Çernenko'nun hastalığı dönemini kapsar. Kolektif liderliğin hakim olduğu bu dönemlerde ülke bir kişi şahsında liderlik yetkileri olmadan yönetildi.

## Kaynakça
# Çin devlet başkanı

| Çin Halk Cumhuriyeti Devlet Başkanı |
| --- |
| Basitleştirilmiş Çince: 中华人民共和国主席 |
| Çin Halk Cumhuriyeti bayrağı |
| Çin Halk Cumhuriyeti millî amblemi |
| Görevdeki Şi Cinping 14 Mart 2013 tarihinden beri |
| Resmî ikamet | Zhongnanhai (resmi olmayan) |
| Atayan | Ulusal Halk Kongresi |
| Görev süresi | Beş yıl, yenilenebilir |
| İlk sahibi | Mao Zedong İlk devlet başkanı olarak 1954 Anayasası Li Xiannian İlk devlet başkanı olarak 1982 Anayasası |
| Oluşum | 27 Eylül 1954 18 Haziran 1983 |
| Kaldırılma | Ocak 1975 - Aralık 1982 |
| İnternet sitesi | Devlet Başkanlığı |

**Çin Halk Cumhuriyeti Devlet Başkanı** (Çince: 中华人民共和国主席; pinyin: Zhōnghuá Rénmín Gònghéguó Zhǔxí ya da kısaca devlet başkanı anlamında *Guójiā Zhǔxí* 国家主席), Çin'in en yüksek siyasi makamıdır. 1982 Çin Anayasası'nın 62. maddesinin düzenlediği esaslara göre, Çin Ulusal Halk Kongresi tarafından Çin Ulusal Halk Kongresi Prezidyumunun önerdiği aday seçilir.

1949-1982 arasında Çin anayasası, Devlet Başkanının 2 birbirini izleyen dönemden daha fazla görevde olamayacağını belirtiyordu. 1982-2018 arası ve 2018'den beri Başkanlık görevinde dönem sınırı yoktur.

## Seçim, göreve başlama ve gerekli nitelikler

ÇHC Anayasasına göre, Çin'in yasama organı Ulusal Halk Meclisi, ÇHC Devlet Başkanını seçme ve gerektiğinde istifaya zorlama yetkisine sahiptir. Yasaya göre en az 45 yaşında ve ÇHC vatandaşı olmalıdır.

Yetkileri arasında Başbakan, Başbakan yardımcısı, Devlet Konseyi üyeleri, büyükelçiler ile birlikte tüm bakanlar, yasama komiteleri üyeleri haznedar ve sekreterlerin atamalarını yapmak bulunur. Ayrıca Devlet Başkanlığı Kararnamesi çıkarmak, acil durum ve savaş ilan etmek gibi yetkileri vardır.

Çin devlet başkan yardımcısı, ölümü veya görevi bırakması durumunda Devlet Başkanlığı görevini üstlenir.

## Başkanlık ve Devlet

Devletin başı sıfatıyla, yasal olarak Çin'in dışişlerinden sorumludur. 1990'lı yılların başından itibaren genel devlet politikasının oluşturulup yönünün belirlenmesinden sorumludur. Uygulamayı hükûmetin başı olan Çin Başbakanına bırakır.

## Başkanlık ve Parti

Yine 1990'lı yıllardan itibaren uygulamada aynı zamanda Komünist Parti Genel Sekreteri görevini de üstlenmektedir. Böylelikle Parti Başkanı ve Devlet Başkanı arasında bir güç çekişmesinin önüne geçilir.

## Görev yapan devlet başkanları

## Dış bağlantılar

* The President's Official Website

## Kaynakça
# Çin devlet başkanı yardımcısı

| Çin Halk Cumhuriyeti Devlet Başkan Yardımcısı |
| --- |
| 中华人民共和国副主席 |
|  |
|  |
| Görevdeki Wang Qishan 17 Mart 2018 tarihinden beri |
| Resmî ikamet | Zhongnanhai (resmi olmayan) |
| Atayan | Ulusal Halk Kongresi |
| Görev süresi | Beş yıl, yenilenebilir |
| İlk sahibi | Zhu De İlk devlet başkan yardımcısı olarak 1954 Anayasası Ulanhu İlk devlet başkan yardımcısı olarak 1982 Anayasası |
| Oluşum | 27 Eylül 1954 18 Haziran 1983 |
| Kaldırılma | Ocak 1975 - Aralık 1982 |
| İnternet sitesi | Devlet Başkan Yardımcılığı |

**Çin Halk Cumhuriyeti Devlet Başkan Yardımcısı** (Çince (basitleştirilmiş): 中华人民共和国副主席; Çince (geleneksel): 中華人民共和國副主席; pinyin: *Zhōnghuá Rénmín Gònghéguó Fùzhǔxí*), Çin yönetimindeki üst düzey bir siyasi makamdır.

## Seçim, yetkileri ve gerekli nitelikler

Çin Halk Cumhuriyeti 1982 anayasası'yla oluşturulmuştur. Resmi olarak Çin Ulusal Halk Meclisi tarafından seçilir. Anayasaya göre Devlet Başkan yardımcısı, 45 yaşında veya aşmış bir Çin vatandaşı olmalıdır. Başkan Yardımcısı 2 dönemden fazla hizmet veremez. Görevleri Devlet Başkanına yardımcılık yapmak ve ölümü ya da görevi bırakması durumunda Devlet Başkanlığı görevini üstlenmektir.

## Kaynakça
# Çin Komünist Partisi tarihi

Bu maddede **Çin Komünist Partisitarihi** ayrıntılı bir şeklide anlatılmaktadır.

## Devrim sırasındaki tarihi

### Partinin kuruluşu

Marksist fikirler Çin'de 1919 4 Mayıs Hareketi sonrasında yayılmaya başladı. Haziran 1920 tarihinde Komintern ajan Grigori Voitinsky Çin'e gönderildi, Li Dazhao ve diğer reformcularla bir araya geldi. Sosyalist Gençlik Birliğinin kurulmasını finanse etti. Çin Komünist Partisi başlangıçta Chen Duxiu ve Li Dazhao tarafından 1921 yılında Şanghay'da bulunan bir kız okulu binasında çalışma toplumu olarak kuruldu. Resmi başlangıç Şanghay'da toplanan 1. kongreyle gerçekleşti.

## Tek parti dönemi

Mao, 1949 yılında Çin Halk Cumhuriyeti'nin kuruluşunu ilan etti. Böylece Komünist Parti devletin karar ve yürütme mekanizması haline geldi. 1950'li yıllarla beraber, Çin'in Amerika Birleşik Devletleri ve SSCB ile ilişkileri bozulmaya başladı. Yapılmaya çalışılan reformların başarısız olması Mao'nun Komünist Parti içerisindeki gücünü büyük ölçüde zayıflattı. Partinin kontrolünü ele almak ve Çin Devrimi'nin ruhunu tekrar canlandırmak için 1966 yılındaKültür Devrimi'ni başlattı. Mao'nun ölümünün ardından Komünist Parti içerisinde iktidar mücadelesi başladı. 1978 yılında partinin başına Deng Şiaoping geçti.

## Kaynakça