Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Jack Albertson

| Jack Albertson |
| --- |
|  |
| Doğum | Harold Albertson 16 Haziran 1907(1907-06-16) Malden, Massachusetts, U.S. |
| Ölüm | 25 Kasım 1981 (74 yaşında) Los Angeles, Kaliforniya, ABD |
| Uğraş | * Oyuncu
* komedyen
* dansçı
* şarkıcı
 |
| Etkin yıllar | 1926–1981 |
| Boy | 1,8 m (5 ft 11 in) |
| Evlilik | June Wallace Thomson (e. 1952) |
| Çocuk(lar) | 1 |
| Akraba(lar) | * Mabel Albertson (kardeşi)
* George Englund (yeğeni)
* Wes Studi (damadı)
 |
|  |

**Harold Albertson** (16 Haziran 1907 - 25 Kasım 1981), profesyonel olarak **Jack Albertson** bilinen, vodvil tiyatrosunda da oynamış Amerikalı aktör, komedyen, dansçı ve şarkıcı. Albertson Tony, Oscar ve Emmy ödüllü bir aktördü. *1964 tarihli tiyatro oyunu The Subject Was Roses* ve onun 1968 yapımı film uyarlamasındaki John Cleary rolüyle, Bir Oyunda Öne Çıkan Erkek Oyuncu dalında Tony Ödülü ve En İyi Yardımcı Erkek Oyuncu dalında Akademi Ödülü kazandı . Diğer önemli rolleri arasında *Willy Wonka & the Chocolate Factory'de* (1971) Büyükbaba Joe, *The Poseidon Adventure'da (1972) Manny Rosen ve* televizyon sitcom'u *Chico and the Man'de* (1974-78) Ed Brown yer alıyor. Televizyon endüstrisine katkılarından dolayı Albertson, 1977'de 6253 Hollywood Bulvarı'nda Hollywood Walk of Fame'de bir yıldızla onurlandırıldı.

## Kaynaklar

## Dış bağlantılar

* IMDb'de Jack Albertson
* TCM.com'da Jack 19 Temmuz 2021 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. Alberston
* AllMovie'de Jack Albertson
* IBDB'de Jack Albertson </img>
* Internet Off-Broadway Database'de Jack Albertson
* Find a Grave'de Jack Albertson
# Jason Robards

| Jason Robards |
| --- |
| Robards (1975) |
| Doğum | Jason Nelson Robards, Jr. 26 Temmuz 1922(1922-07-26) Chicago, Illinois |
| Ölüm | 26 Aralık 2000 (78 yaşında) Bridgeport, Connecticut |
| Milliyet | Amerikalı |
| Uğraş | Oyuncu |
| Boy | 1,75 m (5 ft 9 in) |
|  |

**Jason Nelson Robards, Jr.** (d. 26 Temmuz 1922, Chicago - ö. 26 Aralık 2000, Bridgeport), Amerikalı oyuncu.

## Hayatı

Oscar sahibi Amerikalı oyuncudur. Eleanor Pittman (1948-1958), Rachel Taylor (1959-1961), Lauren Bacall (1961-1969) ve Lois O'Connor (1970-2000) ile evlenmiştir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* IMDb'de Jason Robards
* IBDB'de Jason Robards
# Joe Gruters

Joe Gruters**Joseph Ryan Gruters** (d. 6 Temmuz 1977), 2025'ten beri Cumhuriyetçi Ulusal Komite'nin (RNC) 67. başkanı olarak görev yapan Amerikalı politikacı ve muhasebecidir. 2018'den beri Florida Senatosu üyesidir ve daha önce RNC'nin hazine sorumlusu olarak görev yapmıştır. Cumhuriyetçi Parti üyesi olan Gruters, 2016-2018 yılları arasında Florida Temsilciler Meclisi'nde görev yapmış ve 2019-2023 yılları arasında Florida Cumhuriyetçi Partisi'nin başkanlığını yürütmüştür. 22 Ağustos 2025'te partinin yaz toplantısında ulusal parti başkanı seçilmiştir.

## İlk yılları ve eğitimi

Gruters, 6 Temmuz 1977'de Florida'nın Tampa şehrinde doğdu. Gruters, Sarasota'daki Cardinal Mooney Lisesi'nden mezun oldu. Florida Eyalet Üniversitesi'nden lisans derecesi ve Güney Florida Üniversitesi'nden MBA derecesi aldı.

## Kaynakça
# Steve Scalise

| Steve Scalise |
| --- |
|  |
| Amerika Birleşik Devletleri Temsilciler Meclisi Çoğunluk Lideri
 |
| **Görevde** |
| **Makama geliş** 3 Ocak 2023
 |
| Amerika Birleşik Devletleri Temsilciler Meclisi Louisiana Üyesi
 |
| **Görevde** |
| **Makama geliş** 3 Mayıs 2008
 |
| Kişisel bilgiler
 |
| Doğum
 | Stephen Joseph Scalise 6 Ekim 1965 New Orleans, Louisiana, ABD
 |
| Partisi
 | Cumhuriyetçi
 |
| Evlilik(ler)
 | Jennifer Letulle (e. 2005)
 |
| Çocuk(lar)
 | 2
 |
| Resmî site
 | * House website
* Party website
 |

**Stephen Joseph Scalise** /skəˈliːs/ *skə-LEASE* ; d. 6 Ekim 1965), 2023'ten beri Temsilciler Meclisi Çoğunluk Lideri olarak görev yapan Amerikalı siyasetçidir. Cumhuriyetçi Parti üyesi olan Scalise, 2014'ten 2023'e kadar Cumhuriyetçi Parti Meclis Grup Başkanvekili olarak görev yaptı.

Scalise, Kongre'ye seçilmeden önce Louisiana Eyalet Senatosu'nda dört ay ve Louisiana Temsilciler Meclisinde üç dönem görev yaptı. 2013'ten 2014'e kadar Temsilciler Meclisi Cumhuriyetçi Çalışma Komitesi'nin başkanlığını yaptı. 19 Haziran 2014'te Scalise, Amerika Birleşik Devletleri Temsilciler Meclisi çoğunluk grup başkanvekili olarak seçildi. 1 Ağustos 2014'te göreve başladı.

11 Ekim 2023'te Scalise, Kevin McCarthy'nin görevden alınmasının ardından Ekim 2023 Temsilciler Meclisi Başkanı seçimlerinde Cumhuriyetçi Parti adayı olmak için Jim Jordan'ı mağlup etti. Ancak bir gün sonra gerekli oyları toplayamadığı için adaylıktan çekildi.

## Kaynakça
# Horace Greeley

| Horace Greeley |
| --- |
|  |
| Doğum | 1811 New Hampshire, ABD |
| Ölüm | 29 Kasım 1872 (61 yaşında) New York, ABD |
| Milliyet | ABD vatandaşı |
| Uğraş | Gazeteci, siyasetçi |
| Siyasi parti | Cumhuriyetçi Parti |
| Evlilik | Mary Young Cheney Greeley |
| İmza |
|  |

**Horace Greeley** (3 Şubat 1811 – 29 Kasım 1872), zamanının en büyük gazetelerinden *New York Daily Tribune* editörüydü. Uzun süren siyaset hayatında New York'tan Kongre üyesi oldu; 1872 başkanlık seçiminde Demokrat ve Liberal Cumhuriyetçi Parti'nin (ABD) başkan adayı oldu. Ulysses S. Grant karşısında seçimi kaybeden Greeley seçim sonuçlarını görmeden öldü.
# Alvan E. Bovay

| Alvan Earle Bovay |
| --- |
|  |
| Doğum | 12 Temmuz 1818 Adams, New York |
| Ölüm | 13 Ocak 1903 (84 yaşında) Amerika Birleşik Devletleri |
| Siyasi parti | Cumhuriyetçi Parti Yasak Partisi |
|  |

**Alvan Earle Bovay** (12 Temmuz 1818 - 13 Ocak 1903) Amerikalı politikacı ve Cumhuriyetçi Parti'nin kurucularından biriydi. 1859 ve 1860'da Wisconsin Eyalet Meclisi'nde temsilci olarak görev yapmıştır.

## Hayatının erken dönemi ve eğitimi

Adams, New York'ta doğan Alvan Earle Bovay, Norwich Üniversitesi'nde askeri eğitim aldı.

Buradaki öğrenimini tamamladıktan sonra İngiltere'deki akademilerde, Pensilvanya'daki askeri okullarda ve Amerika Birleşik Devletleri'nin doğusundaki çeşitli kurumlarda matematik ve dil dersleri verdi.

## Kaynakça
# Öğrenci kolu

**Öğrenci kolu**; bir siyasi partinin, öğrencilerin desteğini alabilmek ve onların da aktif olarak siyasete katılmasını sağlamak amacıyla oluşturduğu bir alt örgütlenmedir. Genelde lise ve üniversite çağındaki gençlerden oluşan öğrenci kollarına katılım yaşı ülkeden ülkeye ve partiden partiye değişebilmektedir. Türk Anayasası'na göre 18 yaşını dolduran her Türk vatandaşı bir siyasi partiye üye olabilir.

## Ayrıca bakınız

* Gençlik kolu
* Kadın kolu

## Kaynakça
# Whig Partisi (Amerika Birleşik Devletleri)

| Whig Partisi  |
| --- |
| Kurucu | Henry Clay |
| Kuruluş tarihi | 1833 |
| Kapanış tarihi | 1856 |
| Birleşme | Ulusal Cumhuriyetçi Parti Mason Karşıtı Parti |
| Merkez | Washington, D.C. |
| Gazete(ler) | The American Review: A Whig Journal |
| Resmî renkler |   Mavi   Sarı |

Kılıç tutarak kafatası yığınının üzerine oturmuş apoletli ve tüylü şapkalı askerî üniformalı bir adam gösteren siyasî karikatür. Whig Partisi'nin 1848 yılı başkanlık adaylığı seçiminde partinin ilkeleri üzerine yapılan acı saldırı somutlaşmaktadır. Burada "mevcut aday" General Zachary Taylor veya General Winfield Scott'tu. Her ikisi de Haziran ayında düzenlenen kongre öncesi adaylığı için yarışmacılar idi. Figüre kafataslarından yapılan piramidin tepesinde kanlı kılıç tutarak oturmaktadır. Kafatasları ve kılıç, Whig partililer arasında hem Taylor hem de Scott'a popülerlik kazandırmış olan, kanlı fakat başarılı sonuç ile biten Meksika Savaşı harekâtlarını ima etmektedir. Bu figüre geleneksel olarak Taylor olduğu tespit edilmektedir, fakat süslü, tüylü askerî şapka ve üniforması o dönemdeki Scott'un özelliklerini daha çok temsil etmektedir. Bu baskı 7 Haziran 1848 tarihli Philadelphia kongresi öncesinde ortaya çıkmış olabilir. 9 Haziran'da Zachary Taylor Whig Partisi'nin cumhurbaşkanı adaylığını kazandı.
**Whig Partisi**, Amerika Birleşik Devletleri'nde Jackson demokrasisi döneminde mevcut olmuş bir siyasi partiydi. İkinci parti sistemine entegre olan parti 1832 yılından 1856 yılına kadar hizmet etmiştir. Partinin kuruluş amacı Başkan Andrew Jackson'un ve Demokrat Parti'nin politikalarına karşı gelmekti. Genelde Whigler kongrenin üstün gücüne ve ayrı bir kongre bölümünün modernizasyon ve ekonomik gelişim için uğraşmasına inanıyorlardı. İsimlerini 1776'da bağımsızlık için savaşan Amerikan Whig'lerinden almaktadır. Whig Partisi'nin üyeleri arasında Daniel Webster, William Henry Harrison ve Henry Clay'in yanı sıra; daha sonraki dönemlerde Zachary Taylor, Winfield Scott ve Abraham Lincoln de bulunuyordu.

26 yıllık mevcudiyetinde dört Whig Parti adayı ABD Başkanı seçilmiştir; bunlar Harrison ve Taylor'dur ve her ikisi de görevleri sırasında ölmüşlerdir. Harrison'un yerini alan John Tyler ise partiden aforoz edilmiş ve yeri Millard Fillmore'a kalmıştır. Abraham Lincoln ise daha sonra Cumhuriyetçi Parti'den aday olarak ABD Başkanı seçilmiştir.

Partinin yok olmasının sebebi köleliğin tüm sınırlara taşınmasına izin verilip verilmemesinin sorgusuyla olmuştur. Bu da Winfield Scott'un mevcut Başkan Fillmore karşısında 1852 yılında yılındaki seçimlerde gerçekleşmiştir. Bunun ardından Whig Parti bir daha hiçbir başkan seçememiştir, tüm liderleri de politikayı terk edip (Lincoln bir süreliğine terk etmiştir) ya da partilerini değiştirmişlerdir. Whig Parti oyları da Cumhuriyetçi Parti'ye geçmiştir, bazı eyaletlerde ise Demokrat Parti'ye geçmiştir.

## Kaynakça
# Gençlik kolu

**Gençlik kolu**; bir siyasi partinin veya bunun gibi büyük bir organizasyon veya kuruluşun, genç yaştan insanların desteğini alabilmek ve onları da aktif olarak kendi faaliyetlerine katabilmek amacıyla oluşturduğu bir alt örgütlenmedir. Gençlik kolları temelde ana organizasyona bağlıdır ve üyesi olduğu grubun ideolojisini yansıtır. Fakat her gençlik kolunun, ana organizasyondan bağımsız olarak bir yönetim kurulu ve başkanı bulunur. Gençlik kolları sayesinde siyasi partiler, genç insanların sorunlarını öğrenme ve buna yönelik girişimlerde bulunma fırsatını elde ederler.

## Ayrıca bakınız

* Kadın kolu
* Öğrenci kolu
# Kadın kolu

**Kadın kolu**; bir siyasi partinin, kadınların desteğini alabilmek ve onları da aktif olarak siyasete katabilmek amacıyla oluşturduğu bir alt örgütlenmedir. Genelde siyasi partilerin yönetici kadroları ezici çoğunlukla erkeklerden ve belli bir yaşın üzerindeki insanlardan oluştuğu için, kadınlar ve gençlerin politikada etkin olması zorlaşmaktadır. Bu yüzden de siyasi partiler; kadınları kendi eylem ve organizasyonlarına katılmaya teşvik etmek fakat bunu erkeklerin olmadığı bir ortamda yapmalarına olanak sağlamak amacıyla kendi bünyelerinde ayrı birer kadın kolu oluştururlar.

## Ayrıca bakınız

* Gençlik kolu
* Öğrenci kolu

## Kaynakça
# Amerika Birleşik Devletleri'nde muhafazakârlık

**Amerika Birleşik Devletleri'nde muhafazakârlık**, sınırlı hükûmet ve eyalet hakları (adem-i merkeziyetçilik) olarak adlandırılan, Amerikan geleneklerini, cumhuriyetçiliği ve eyaletlerle ilgili olarak sınırlı federal hükûmet gücünü karakteristik olarak öncelik hâline getiren politik ve sosyal bir felsefedir. Tipik olarak Hristiyan değerlerini, ahlaki evrenselciliği, Amerikan istisnacılığını ve bireyciliği destekler. Genellikle güçlü bir ulusal savunmayı, silah haklarını, serbest ticareti ve Batı kültürünü komünizm, sosyalizm ve ahlaki göreciliğin oluşturduğu tehditlere karşı korumayı savunur.

Amerikalı muhafazakârlar genellikle bireysel özgürlüğü muhafazakâr değerlerin sınırları içinde demokrasinin temel özelliği olarak görürler. Genellikle federal hükûmet ile eyaletlerin hakları arasında bir dengeye inanırlar. Bazı sağ liberterlerin dışında, Amerikalı muhafazakârlar, hükûmetin meşru yargı yetkisi içinde olduğuna inandıkları alanlarda, özellikle ulusal savunma ve kolluk kuvvetlerinde güçlü eylemden yana olma eğilimindedirler. Çoğu dindar olan sosyal muhafazakârlar genellikle kürtaja, sivil birlikteliklere ve eşcinsel evliliğe karşı çıkmaktadır. Genellikle devlet okullarında Hristiyan duasını ve özel Hristiyan okulları için devlet finansmanını tercih ederler.

Amerika Birleşik Devletleri'ndeki çoğu siyasi ideoloji gibi, muhafazakârlık, aristokrat ve monarşik hükûmeti reddeden ve 1776 ABD Bağımsızlık Bildirgesi'nin "tüm insanların eşit yaratıldığı, Yaratıcıları tarafından onlara devredilemez belirli özellikler bahşedildiği" ilkelerini destekleyen cumhuriyetçilikten kaynaklanır. Bunlar arasında yaşam, özgürlük ve mutluluğun peşinde olma hakkı ve hukukun üstünlüğü esasına dayanan federal bir cumhuriyet kuran ABD Anayasası'nın sunduğu haklar vardır. Muhafazakâr felsefe de kısmen, *laissez-faire* ekonomisini (yani ekonomik özgürlük ve deregülasyon) savunan 18. ve 19. yüzyılların klasik liberalizm geleneğinden türemiştir.

## Kaynakça
# Bedelsiz Toprak Partisi

| Bedelsiz Toprak Partisi The Free Soil Party |
| --- |
|  |
| Martin Van Buren
Salmon P. Chase

John P. Hale |
| Kuruluş tarihi | 1848 |
| Kapanış tarihi | 1854 |
| Birleşme | Barnburner Democrats
Conscience Whigs

Liberty Party |
| Merkez | Buffalo, New York |
| Gazete(ler) | Free Soil Banner |
| İdeoloji | Kölelik karşıtlığı |
| Slogan(lar) | "Free Soil, Free Labor, Free Men"
"Özgür Toprak, Özgür Emek, Özgür İnsanlar" |
|

---

Amerika Birleşik Devletleri'nde Siyaset • Siyasi Partiler • Seçimler |

**Bedelsiz Toprak Partisi** (İngilizce: The Free Soil Party), Amerika Birleşik Devletleri'nde 1848 yılından Cumhuriyetçi Parti'ye entegre olduğu 1854 yılına kadar varlığını sürdürmüş kısa ömürlü bir koalisyon partisidir. Parti çoğunlukla köleliğin ABD'nin batı topraklarında yayılmasını önlemek üzerine tek sorun siyaseti yürütmeye odaklanmıştır.

Parti Meksika-Amerika Savaşı ve Meksika'nın çekilmesiyle elde edilen topraklara köleliğin yayılması üzerine çıkan tartışmalar sonrasında gerçekleşen 1848 Başkanlık Seçimleri sırasında kurulmuştur. Whigler'in ve Demokrat Parti'nin başkanlık seçimlerinde köleliğin savaş sonrası elde edilen topraklara yayılmasının yasaklanmasına istekli olmayan adaylar atamaları sonucu kölelik-karşıtı Demokratlar ve Whig partililer aynı politikayı güden Özgürlük Partisi üyeleriyle birlikte yeni Bedelsiz Toprak Partisi'ni kurmak için bir araya gelmişlerdir. Bedelsiz Toprak Partisi adayı olarak Martin Van Buren halk oyunun yüzde 10.1'ini almıştır ve bu dönemin Amerikan tarihi boyunca 3. bir parti tarafından alınmış en yüksek oy oranıdır.

Martin Van Buren ve diğer pek çok parti üyesi 1848 seçimlerinden sonra yeniden Demokrat ya da Whig saflarına geri dönmüşlerdir. ancak parti gelecek 6 yıl boyunca Kongrede varlıklarını sürdürmüştür. Salmon P. Chase, John P. Hale ve Charles Sumner gibi isimler tarafından önderlik edilen Bedelsiz Toprakçılar kölelik tartışmasını bir süreliğine yatıştıran 1850 Uzlaşması'na sıkı bir şekilde karşı çıkmışlardır. Hale 1852 yılında partinin başkan adayı olarak seçimlere katılmıştır ve yüzde 5'lik bir oy almıştır. 1854 Kansas-Nebraska Yasası uzun süredir varlığını sürdürmüş olan Missouri Uzlaşması'nı yürürlükten kaldırmıştır. Bu durum pek çok Kuzeyli kölelik-karşıtı sempatizanı kızdırmış ve Whig partisi'nin yıkılıp yerine yeni Cumhuriyetçi Parti'nin kurulmasına ön ayak olmuştur. Çoğu Bedelsiz Toprakçı sonrasında Birleşik Devletler'in Üç Parti Sistemi (1854-1894) içerisindeki dominant siyasi parti olan bu Cumhuriyetçi Parti'ye katılmıştır.

## Kaynakça
# 1860 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri

1860 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri|

---

 |
|

|  |
| --- |
| **6 Kasım 1860** |

 |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  |  |  |
| Aday
 | **Abraham Lincoln** | John C. Breckinridge
 |  |
| Parti
 | Cumhuriyetçi
 | Güney Demokratlar (Amerika Birleşik Devletleri)
 |
| Aldığı oy
 | **1,865,908** | 848,019
 |
| Oran
 | **39.8%** | 18.1%
 |
|

---

 |
|  |  |  |
| Aday
 | John Bell
 | Stephen A. Douglas
 |  |
| Parti
 | Anayasal Birlik Partisi (Amerika Birleşik Devletleri)
 | Demokratik
 |
| Aldığı oy
 | 590,901
 | 1,380,202
 |
| Oran
 | 12.6%
 | 29.5%
 |

 |
|

---

Cumhurbaşkanlığı seçim sonuçları haritası. Kırmızı, Lincoln ve Hamlin'in, yeşil by Breckinridge ve Lane'nin, turuncu Bell ve Everett'in ve mavi ise Douglas ve Johnson'un kazandığı eyaletleri belirtir. Sayılar, her eyalete tahsis edilen seçmenin oy sayısını gösterir. |
|

---

|  |  |
| --- | --- |
| **Önceki Başkan**
James Buchanan
Demokratik Parti (ABD)

 | **Seçilen Başkan**
Abraham Lincoln
Cumhuriyetçi Parti (ABD)

 |

 |

**1860 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri** 19. dört yıllık başkanlık seçimleriydi. 6 Kasım 1860 salı günü yapıldı. Dört adayın katıldığı seçimi Cumhuriyetçi başkan adayı Abraham Lincoln ve yardımcısı Hannibal Hamlin oyların %39,8'ini alarak kazanmıştır. Seçmen katılımı %81.2 düzeyinde olmuştur.

## Kaynakça
# Kölelik karşıtlığı

Köleliğin kaldırılması akımının önderi John Brown
**Kölelik karşıtlığı** ya da **köleliğin kaldırılması yanlılığı,** Amerika Birleşik Devletleri'nde ve Latin Amerika'da 18. ile 19. yüzyıllar arasında gerçekleşmiş zenci köleliğinin bitirilmesi amaçlı toplumsal akım.

Köleliğin kaldırılması düşüncesi öncelikle Büyük Britanya olmak üzere, Kanada, Fransa ile Rusya gibi ülkelerde destek kazanmıştır. Uluslararası Kölelik Karşıtı Örgüt (Anti-Slavery International) 1839 yılında Büyük Britanya'da kuruldu. ABD'de köleliğin kaldırılması esasen köleliğin suçlanmasıyla sosyal düşüncenin ona karşı yöneltilmesini oluşturuyordu. 1830'lu yıllarda akım kuzey eyaletlerde geniş boyutlara ulaşmıştır. 1859 yılında Virjinya eyaletinde John Brown önderliğinde köleliğin kaldırılması için başkaldırı başladı. ABD'de 1861 ile 1865 yıllarını kapsayan iç savaş sona erdikten sonra tüzel olarak kölelik kaldırıldı. ABD'de Köleliğin kaldırılmasında 16. ABD Başkanı Abraham Lincoln'ün önemli etkisi bulunmuştur.

Köleliğin yasaklanması ile ilgili ilk kanunlar ise İngiltere'de ve ABD'de 19. yüzyılın ilk çeyreğinde çıkarılmış, daha sonra diğer Avrupa devletleri onları izlemiştir. Avrupa'da İngiltere'den sonra 1857 yılında köle ticaretini ilk yasaklayan Osmanlı İmparatorluğu'dur. 1926'da Milletler Cemiyeti bütün dünyada köleliği yasaklamış, daha sonra Birleşmiş Milletler de bu hükmü teyit etmiştir.

## Kaynakça
# 1972 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri

1972 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri|

---

 |
|

|  |
| --- |
| **7 Kasım 1972) (1972-11-07)** |

 |
|

---

538 sandalyeli Seçiciler kurulu seçimi Çoğunluk için 270 sandalye oy gerekli |
| Katılım | %55,2 |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|  |  |  |
| Aday
 | **Richard Nixon** | George McGovern
 |  |
| Parti
 | Cumhuriyetçi
 | Demokrat
 |
| Bölgesi
 | Kaliforniya
 | Güney Dakota
 |
| Beraber aday
 | **Spiro Agnew** | Sargent Shriver (Thomas Eagleton'un yerine)
 |
| Seçim oylaması
 | **520** | 17
 |
| Taşıdığı eyalet
 | **49** | 1 + DC
 |
| Aldığı oy
 | **47.168.710** | 29.173.222
 |
| Oran
 | **%60,7** | %37,5
 |

 |
|

---

Kırmızı - Nixon/Agnew Mavi - McGovern/Shriver Gri - Virginia senatörü John Hospers sadakatsiz seçici |

**1972 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri**, 7 Kasım 1972 tarihinde Mevcut Cumhuriyetçi Başkan Richard Nixon ile Demokrat aday Güney Dakota Senatörü George McGovern arasında gerçekleşti. Seçimleri oyların büyük çoğunluğunu alan mevcut Cumhuriyetçi Başkan Richard Nixon kazandı.

## Kaynakça
# 1980 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri

1980 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri|

---

 |
|

|  |
| --- |
| **4 Kasım 1980) (1980-11-04)** |

 |
|

---

538 sandalyeli Seçiciler kurulu seçimi Çoğunluk için 270 sandalye oy gerekli |
| Katılım | %52,6 |
|

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
|  |  |  |  |
| Aday
 | **Ronald Reagan** | Jimmy Carter
 | John B. Anderson
 |
| Parti
 | Cumhuriyetçi
 | Demokrat
 | Bağımsız
 |
| Bölgesi
 | Kaliforniya
 | Georgia
 | Illinois
 |
| Beraber aday
 | **George H. W. Bush** | Walter Mondale
 | Patrick Lucey
 |
| Seçim oylaması
 | **489** | 49
 | 0
 |
| Taşıdığı eyalet
 | **44** | 6 + Washington, DC
 | 0
 |
| Aldığı oy
 | **43.903.230** | 35.480.115
 | 5,719,850
 |
| Oran
 | **%50,7** | %41
 | 6.6%
 |

 |
|

---

Kırmızı - Reagan/Bush Mavi - Carter/Mondale |

**1980 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri**, 4 Kasım 1980 tarihinde Mevcut Demokrat Başkan Jimmy Carter, eski Cumhuriyetçi California Valisi Ronald Reagan ve eski Cumhuriyetçi Senatör, İş insanı Bağımsız John B. Anderson arasında gerçekleşti.

Seçimleri sürpriz bir şekilde Cumhuriyetçi aday Ronald Reagan kazandı.

## Kaynakça

Wikimedia Commons'ta 1980 Amerika Birleşik Devletleri başkanlık seçimleri ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.
# Evanjelikalizm

**Evanjelikalizm**, **Evanjelikal Hristiyanlık** veya **Evanjelikal Protestanlık**, Protestanlık'ta, İncil'in özünün sadece lütufla, yalnızca İsa'nın kefaretine imanla kurtuluş öğretisinden oluştuğu inancını koruyan, dünya çapında mezhepsel bir harekettir. Evanjelikler, kurtuluşta İncil'in Tanrı'nın insanlığa vahiy olarak yetkisi ve Hristiyan mesajını yayma konusundaki dönüşümün veya "tekrar doğma" deneyiminin merkeziliğine inanırlar. Hareket, uzun süredir Anglosfer'de, 19., 20. ve 21. yüzyılların başlarına yayılmadan önce var oldu.

Evanjelikalizm'in kökenleri genellikle 1738 yılına kadar, Pietizm, Püritenlik, Presbiteryenlik ve Moravya Kilisesi (özellikle piskoposu Nicolaus Zinzendorf ve Herrnhut'taki topluluğu) dahil olmak üzere kuruluşuna katkıda bulunan çeşitli teolojik akışlarla izlenir. Öncelikle, John Wesley ve diğer erken Metodistler İlk Büyük Uyanış sırasında bu yeni hareketi ateşlemenin kökenindeydiler. Bugün, Protestan dallarda ve belirli bir dalda toplanmayan çeşitli mezheplerde Evanjelikler bulunur. Protestan hareketin liderleri ve önemli figürleri arasında John Wesley, George Whitefield, Jonathan Edwards, Billy Graham, Bill Bright, Harold Ockenga, John Stott ve Martyn Lloyd-Jones bulunmaktaydı. Hareket, Britanya ve ABD'deki Büyük Uyanışlar ile 18. ve 19. yüzyıllarda büyük bir ivme kazandı.

2016 yılında, dünyada tahmini olarak 619 milyon Evanjelik bulunmakta olup bu da dört Hristiyandan birinin Evanjelik olduğu anlamına gelmektedir. Amerika Birleşik Devletleri, dünyanın en büyük evanjelik nüfusuna sahip olup Amerikalı Evanjelikler, ülke nüfusunun dörtte birini ve tek en büyük dini grubunu oluşturmaktadırlar. Mezheplerarası bir koalisyon olarak, Protestan mezhep ve geleneğinde, özellikle Kalvinist, Baptist, Wesleyan, Pentekostal ve karizmatik kiliselerde, Evanjelikler bulunabilir.

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* *Institute for the Study of American Evangelicalism*, Wheaton College, 6 Ağustos 2002 tarihinde kaynağından arşivlendi3 Haziran 2020 .
* Spencer, Michael (10 Mart 2009), "The Coming Evangelical Collapse", *The Christian Science Monitor*, 6 Aralık 2009 tarihinde kaynağından arşivlendi3 Haziran 2020 .
* *Modern Evangelical African Theologians: A Primer*, Need not fret, 14 Temmuz 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi3 Haziran 2020 .
* *American Evangelicalism and Islam: From the Antichrist to the Mahdi*, Almanya: Qantara, 3 Haziran 2020 tarihinde kaynağından arşivlendi3 Haziran 2020 .
* *Operation World*, 1 Ağustos 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi3 Haziran 2020  – Statistics from around the world including numbers of Evangelicals by country.
* *World Evangelical Alliance*, 14 Mart 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi3 Haziran 2020  (WEA)
* *FULLER Magazine Issue No. 2 – Evangelical*, 3 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi3 Haziran 2020  – An exploration of what it means to be Evangelical
# İleri yaş

Münih'te yaşlı bakımı ile yaşayan bir adam
**İleri yaş**, insanın yaşam beklentisine yaklaşan veya aşan yaşları ifade eder ve bu nedenle insan yaşam döngüsünün sonudur.

"İleri yaş" olarak belirtilen kronolojik yaş, kültürel ve tarihsel olarak farklılık gösterdiğinden, yaşlılık kesin bir biyolojik evre değildir.

## Kaynakça
# Gazi

Zafer Günü'nde Sovyet gazileri
**Gazi** ya da **kıdemli**, askerî alanda önemli deneyime sahip ve artık orduda hizmet etmeyen kişidir. Bir savaşta doğrudan görev yapanlar, **savaş gazisi** olarak da tanımlanır.

Askerî gaziler, yaşadıkları deneyim sebebiyle bir kitle olarak benzersizdir. Bu nedenle, askeri hizmet içinde ya da dışında yaşanmış deneyimlerini tanımlamaya, anlamaya ve açıklamaya çalışan, yüzyıllarca süren bilimsel çalışmalarla geliştirilmiş geniş bir bilgi birikimi vardır.

## Kaynakça