Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Falanjizm

Falanj bayrağı
**Falanjizm**, 1933 yılında José Antonio Primo de Rivera tarafından İspanya'yı ele geçirmeye çalışan İspanyol komünistlere karşı geliştirilen, en çok Francisco Franco tarafından uygulanmış otoriter-kralcı faşist ideolojidir.

## Kökenleri ve gelişimi

1933 yılında falanjizmi temsil edecek olan Falanj Partisi, José Antonio Primo de Rivera ve Onesimo Redondo tarafından kurulduğunda küçük bir partiydi. Diğer birçok küçük grupla birleşerek "*Falange Española de las Juntas de Ofensiva Nacional Sindicalista*" (Ulusal Sendikacı Hücum Örgütlerinin İspanyol Falanjı) adını aldı.

Parti üyesi falanjlar, komünistlerin yönetmekte olduğu cumhuriyet sırasında sokaklarda mücadele verdiler. 1936 yılında Jose Antonio Primo de Rivera'nın komünistlerce hapsedilmesi üzerine parti cumhuriyetten kurtulmak için yapılan kliğe katıldı.

Milliyetçi ve kralcı güçlerin cumhuriyete başkaldırısıyla başlayan İspanyol İç Savaşı'nda falanjlar da ulusal cephedeki yerini aldı. Bu sırada Primo de Rivera komünistlerce öldürüldü. İç Savaşın başarıyla sonuçlanmasından sonra General Francisco Franco, "*Comunion Tradicionalista*" ile falanjları birleştirdi. Yeni örgüt "Falange Española Tradicionalista de Las Jons" adını aldı. Ancak bu birleşme sancısız olmadı, Francisco Hedilla gibi Falanjın modernizme daha yakın üyeleri karşı geldiler ancak Franco tarafından etkisizleştirildiler. Yeni örgüt aynı zamanda "*Movimento Nacional*" (Milliyetçi Hareket) olarak da biliniyordu. Falanj tek resmî parti oldu.

Falanj bir gençlik örgütüne (*pelayos*) ve bir kadın bölümüne de sahipti (*sección femenina*). Primo de Rivera'nın kız kardeşinin önderlik ettiği bu kadın bölümü genç kızlara "iyi bir vatansever, iyi bir Hristiyan ve iyi bir eş" olmayı öğretiyordu. Komünist partilerinin ve sendikalarının mal varlığı da falanja devredildi.

General Franco'nun yönetiminin ilk yıllarında Falanjist kökenli bakanlar önemli görevlerdeydi. Ancak İspanya'nın NATO'ya girmesinden sonra Franco, *Opus Dei* örgütüne ve teknokratlara bel bağlamaya başladı.

1975'te Franco'nun vefatının ardından krallık yeniden kuruldu ve serbest seçimler yapıldı. Falanjın zamanla heterojenleşen yapısı nedeniyle parti üçe bölündü. Francocular, Hedillacılar ve Carlistler yollarını ayırdılar.

## Falanjizmin temel özellikleri

* İşçiyi ve işvereni bir araya getirip sınıf uzlaşmacılığını dayatan korporatist devlet, dikey sendikacılık.
* Ruhban karşıtı bir Katolik Hristiyanlık.
* *Kastilya Köylülüğüne* özel vurgu ile etnik milliyetçilik.
* İspanyol İmparatorluğu'nun tarihine yapılan vurgu ve sahiplenme.
* Faşizm, anti-komünizm ve anti-anarşizm.

## Falanjizmin sembolleri

* Katolik kralların sembolü olan boyunduruk ve oklar. (*el yugo y las flechas*)
* Sanayi işçilerinin sembolü olan mavi gömlek.
* Carlizm'in kırmızı beresi.
* Kırmızı-siyah-kırmızı renkli Falanj bayrağı.
* Cara al Sol marşı.

## Ayrıca bakınız

* Franco diktatörlüğü
* Kataeb Partisi
* Avrupa'da faşizm

## Kaynakça
# Szeged faşizmi

**Szeged faşizmi** ya da **Szeged düşüncesi** (Macarca: *A Szegedi Gondolat*), I. Dünya Savaşı'ndan sonra Macaristan'da ortaya çıkan antikomünist düşünceye verilen isim.

Macar Ulusal Savunma Birliği'nin ortaya attığı bu düşünceye 1919 yılından itibaren nasyonal sosyalizm ve faşizm fikirleri de eklenmiştir. Adını Szeged şehrinden alan bu düşünce, savaş yıllarında komünistlerin ülkelerine ihanet ettiği ve bu sebeple savaşı kaybettiği doktrini üzerine kuruludur.

## Kaynakça
# 9 Işık Doktrini

**9 Işık Doktrini**, Alparslan Türkeş tarafından **Millî Doktrin Dokuz Işık** adıyla ortaya konulan ülkücülüğün ana ilkeleridir.

9 Işık doktrini, 1965'te Cumhuriyetçi Köylü Millet Partisi'nin (CKMP), 1969 yılından itibaren de Milliyetçi Hareket Partisi'nin (MHP) programının temelini oluşturur. Türkeş bu tezini, başta kapitalizm, liberalizm ve komünizm olmak üzere yabancı doktrinler ve yönetim sistemlerine karşı bağımsız son Türk devletini koruyabilmek için, millî bir görüş etrafında birleşmek için ortaya koymuştur.

## İlkeler

1. Milliyetçilik
2. Ülkücülük
3. Ahlakçılık
4. İlimcilik
5. Toplumculuk
6. Köycülük
7. Hürriyetçilik ve Şahsiyetçilik
8. Gelişmecilik ve Halkçılık
9. Endüstricilik ve Teknikçilik

## Konuyla ilgili yayınlar

* Temel Görüşler; Alparslan Türkeş; Dergah Yayınları; İstanbul
* 9 Işık; Hamle Yayınevi; İstanbul
* Dokuz Işık; Berikan Elektronik Basım Yayım
* Milli Doktrin 9 Işık; Alparslan Türkeş Kamer Yayınları; İstanbul, 1997.

## Kaynakça
# Gladio

Gayri nizami kuvvetlere karşı koyma operasyonları cephe elkitapçığı (İngilizce) ([[İngilizce]: *Field Manual 31-15: Operations Against Irregular Forces*)] gerilla kuvvetlerin önerilen komuta yapısı. Bu yapıda bahsi geçen ülke Türkiye'dir.
**Gladio** (Türkçe:  *Kısa Kılıç*), II. Dünya Savaşı sonrasında Batı Avrupa'da gelecekte olması beklenen bir Varşova Paktı işgaline cephe gerisinde bir direniş başlatmak amacıyla İtalya'da NATO tarafından gizli olarak örgütlenen kontrgerilla (stay-behind) operasyonunun kod adı. Gladyo, özel olarak NATO cephe gerisi direniş organizasyonun İtalyan kolunu belirtse de bazen "Gladyo operasyonu" NATO'nun bütün cephe gerisi (stay-behind) operasyonlarının gayriresmî adı olarak kullanılır ve bazen "Süper NATO" adıyla da anılır.

Latince'de kılıç anlamına gelen **Gladio** sözcüğünü ad olarak kullanan örgüt, Amerikan ve İngiliz kontrgerilla örgütlenmesi olan *Stay Behind* tarafından 1952 yılında kuruldu. CIA tarafından yönetilen ve finanse edilen örgüt, 1956 yılında ABD ile iş birliği içinde, casusluk ve gerilla savaşı yapmak üzere örgütlendi. Sardunya'da örgütün ilk eğitim kampı kuruldu ve Kuzey İtalya'da 139 yerde silah ve mühimmat depoları oluşturuldu. Resmi adı Müttefik Koordinasyon Komitesi (*Allied Coordination Committee*) idi.

1956 sonrasında ikisi kadın 622 kişi ABD ve İngiliz gizli servisleri tarafından eğitildi. Organizasyon dağıtıldı (1972-1973), ancak kaldırılmadı.

Soruşturmaların ünlü yargıcı Felice Casson, gizli servis arşivinde yaptığı incelemelerde, 1972 yılındaki bir bombalamanın kesinlikle NATO destekli bazı gizli örgütlerce yapıldığı sonucuna ulaştı: 2001 yılında, bu hipotez kesin ekarte edilmiş. Yargıç, başbakan Giulio Andreotti'nin bilgisine başvurdu, 1972'de bu olay tespit edildiği için başbakan örgütün varlığını kabul etti, ancak 1972'de örgütün kapatıldığını söyledi. Adli soruşturma arşivlenen olmuştur: hiçbir suç yoktu. Gladio gizli tesis oldu, aynı zamanda yasal ve meşru.

Avrupa Parlamentosu bile sorunla ilgili karar tasarısında şu sözlere yer vermek durumunda kalmıştır: *Avrupa Topluluğu'na üye pek çok ülkede gizli, paralel istihbarat ve silahlı operasyon örgütlerinin 40 yıldır var olduğu Avrupa hükûmetleri tarafından ortaya çıkarılmıştır. Kırk yıldır bu örgütlerin demokratik kontrolden kurtulduğu ve NATO ile iş birliği halinde ABD gizli servislerince yönetildiği anlaşılmıştır.*

Örgütün İtalya'daki adı Gladio idi. Türkiye'de kontrgerilla veya Özel Harp Dairesi, Yunanistan'da B-8 ya da SheepSkin, Belçika'da SDRA-8, Hollanda'da NATO Command, Batı Almanya'da Gehlen Örgütü, *Stay Behind* ya da *Sword*, Avusturya'da Schwert, Fransa'da Rüzgâr Gülü, İspanya'da Anti-Terör Kurtarma Grubu (GAL), İngiltere'de ise Secret British Network olarak bilinir.

## Ayrıca bakınız

* Kontrgerilla
* Özel Harp Dairesi
* JİTEM

## Kaynakça

## Kitap

* Montanelli, Indro; Cervi, Mario. L'Italia degli anni di piombo (1965-1978). Milano: Rizzoli Editore, 1991. (İtalyanca)
* Montanelli, Indro; Cervi, Mario. L'Italia degli anni di fango (1978-1993). Milano: Rizzoli Editore, 1993. (İtalyanca)
# Japon militarizmi

**Japon militarizmi**, katı Japon milliyetçiliği ve gelenekçilikten oluşan militarizm çeşididir. Faşizmin doğuşu sonrası bu görüşe kanalize olmuştur.

Ordunun Meiji Restorasyonu'ndan sonra Japon toplumu üzerinde güçlü bir etkisi vardı. Neredeyse Japon toplumundaki bütün liderler Meiji döneminde (asker, siyasetçi veya iş insanı) ya samuray soyundan geldi ya da samuray ve değerlerine sahip bakış açısına sahipti. Meiji hükûmeti, Japonya'yı Batı emperyalizminin tehdidi altında görüyordu ve *Fukoku Kyohei* politikasının temel ilkelerinden biri olarak Japonya'nın ekonomik ve sanayi temellerini güçlendirmeyi amaçladı. Böylece Japonya'yı dış güçlere karşı savunmak için güçlü bir ordu inşa edilebilecekti.

## Tarihçe

### Faşizmin yükselişi ve Japon militarizmi

Faşizmin Japon versiyonu Showa döneminin başlangıç dönemindeki Japon İmparatorluğu’dur. Bu dönemde Japonya içinde aşırı milliyetçi ve militarist bir politika izlendi.

Japonya 1910 yılında Kore’yi, 1937 yılında ise Çin'i işgal etti. Buralarda savaş tutsakları üzerinde tıbbi deneyler yapıldı. Halktan devlete kutsal bir bağlılık duyması istendi ve Japonlar “tanrısal ırk” olarak görüldü. Japonlar II. Dünya Savaşı sırasında Mihver Devletleri safında başta Amerika Birleşik Devletleri olmak üzere Müttefikler'e karşı Pasifik Cephesi'nde savaştılar. Savaş sırasında Pasifik Okyanusu'ndaki irili-ufaklı tüm adaları işgal ettiler, Avustralya'ya kadar tüm Pasifik'i kontrolleri altına aldılar. Bu işgallerdeki amaç Japon İmparatorluğu'nun sınırlarını genişletmek ve dünyaya hakim olan bir imparatorluk kurmaktı.

Ancak 1943'ten sonra Japonlar yenilmeye başladı ve işgal ettikleri adaları bir bir kaybetmeye başladılar. 1945'e gelindiğinde Japonya'nın elinde günümüzdeki Japonya topraklarından başka bir şey kalmamıştı. Ancak Japonlar hâlâ direnmekteydi. Bunun üzerine ABD savaşı çabuk bitirmek için Hiroşima ve Nagazaki'ye atom bombası attı. Alınan bu büyük darbeden sonra İmparator Hirohito, 15 Ağustos 1945'te radyodan yayınladığı bir bildiriyle Japonya'nın Müttefiklere kayıtsız şartsız teslim olduğunu açıkladı.

Savaştan sonra Japon siyasetinde değişmeler yaşandı. Aşırı milliyetçi ve militarist yönetimin yerine daha ılımlı bir yönetim geldi. Günümüzde Japonya'da hiçbir militarist akım bulunmamaktadır.

## Kaynakça
# Karşı devrim

Vendee isyanı, kraliyet yanlısı bir ayaklanma olup 1796'da cumhuriyetçi güçler tarafından bastırılmıştır.
**Karşı devrim**, bir devrimi yıkmayı ve sonuçlarını yok etmeyi amaçlayan bir karşıt harekettir. Bu eylemi gerçekleştirenlere karşı devrimci denilir.

Bir karşı devrimin sonuçları görece devrimin faydalı veya zararlı karakterine göre olumlu veya olumsuz olabilmektedir. Örneğin, Fransız Devrimi sırasında Jakobenler Vendee isyanını açıkça olumsuz olarak nitelendirdiler.

## Ayrıca bakınız

* Muhafazakarlık
* Antikomünizm
* Karşı Reformasyon
* İrtica
* Çeka

## Kaynakça

## Dış bağlantılar

* alt.revolution.counter 12 Kasım 2016 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. kaynak listesi
# Kızıl Tehlike

I. Kızıl Tehlike zamanında Amerika Birleşik Devletleri hükûmetinin karşıt propaganda afişlerinden biri
1919'de yayınlanan bir karikatür: Avrupalı bir anarşist Özgürlük Heykeli'ne bomba koyuyor
**Kızıl Tehlike** ya da **Kızıl Panik**, Amerika Birleşik Devletleri (ABD) tarafından ilk olarak 1919-1920 yılında politik aktivistlere ve sosyalistlere karşı başlatılan antikomünist propagandaya verilen ad. Ardından II. Dünya Savaşı'nı izleyen 1947-1957 yılları arasında tekrar Amerika Birleşik Devletleri içerisindeki ve dışarısındaki komünistlerin federal hükûmeti yıkıp yerine komünist bir düzen getirmesi tehlikesine karşı yürütüldü.

## Birinci Kızıl Tehlike (1919-1920)

Birinci Kızıl Tehlike, 1917 yılında Rusya'da gerçekleştirilen Ekim Devrimi’nin ardından sosyalizmin politik etkinliğinin artmasına karşı başlatıldı. Aslında *“Kızıl Tehlike”* terimi Amerika Birleşik Devletleri yönetiminin komünizm korkusunu ifade etmektedir. 1920'lerde anarşist, komünist ve diğer radikal sol grupların toplamı 150,000 civarında idi. Bu sayı o dönemki Amerika Birleşik Devletleri nüfusunun yaklaşık %0,1'idir.

Komünizm korkusunu tetikleyen asıl olay ise 1919 yılında yaşanan işçi grevleri idi. Boston polisi, yüzbinlerce metal ve kömür madencisi grevlere çıktı. Amerika Birleşik Devletleri tarafından bunun örgütleyicisi komünistler olarak görüldü. 1920 yılında başlatılan *"komünist avı"* ile beraber 6,000 civarında politik aktivist, ABD'nin “Kızıl Tehlike” adını verdiği anti-komünist propagandasına dayanılarak hapse atıldı. Ardından 1920-1930 yıllarında ABD'de anti-komünist propagandaların yapıldığı bir kültür inşa edildi.

## İkinci Kızıl Tehlike (1947 – 1957)

İkinci Kızıl Tehlike diye adlandırılan (McCartyhism olarak da bilinir) II. Dünya Savaşı’nın ardından Sovyetler Birliği ve komünizme duyulan çekinceye karşı başlatılan karşı siyasi propagandadır. Sovyetler Birliği’nin II. Dünya Savaşı’nda kazandığı başarılar, komünizmin yükselişi, Doğu Avrupa'da ve Çin’nde komünist partilerin iktidara gelmesi gibi faktörler Amerika Birleşik Devletleri yönetimini paniğe düşürmüştür. Amerika Birleşik Devletleri hükûmeti içerisinde çalışan bazı kişiler bile *“Komünist şüphesiyle”* işlerinden olmuşlardır. Savaş sonrası dönemde Sovyet Birliği'nin bir dünya gücü haline gelmesi, silah teknolojisinin gelişmiş olması ve Amerika Birleşik Devletleri içerisindeki komünistlerin Sovyetler Birliği'ne bilgi sızdırabileceği korkusu ABD'li hükûmet yetkililerini korkutmuştur.

## İlgili filmler

* Kızıllar
* Cadı Kazanı

## Ayrıca bakınız

* Hollywood kara listesi
* Reagan Doktrini
* Türkiye'de antikomünizm
* Soğuk Savaş

## Kaynakça

Wikimedia Commons'ta Kızıl Tehlike ile ilgili ortam dosyaları mevcuttur.
# Kontrgerilla

**Kontrgerilla**, kelime anlamıyla gerilla güçlerine karşı kurulmuş güçtür. Bir diğer anlamı ise NATO bünyesindeki ülkelerde sol örgütlenmeye karşı oluşturulan yasa dışı örgütlenmenin Türkiye'deki adı ve ayağıdır. Türkiye'deki yapılanması ise Amerika tarafından Ankara'da bulunan Amerikan Askerî Yardım binasında kurulmuş ve başlarda CIA tarafından fonlanmıştır. 1970 ila 1991 yılları arasında etkin olarak faaliyet gösteren yapılanmanın yasal statüsü yoktur, gizli silah depoları ve kayıt dışı mensupları vardır. Ülkü Ocakları tarafından kurulan Ülkücü komando kampları; Kontrgerilla örgütü için paramiliter üyeler yetiştirmiştir. 20. Yüzyılda özellikle de Soğuk Savaş döneminde Türkiye'de ve birçok NATO ülkesinde tartışmalı olaylarda etkisi olduğu düşünülen bu organizasyon; 1991 yılında Sovyetler Birliği'nin dağılması ve Soğuk Savaşın sona ermesiyle birlikte birkaç yıl içinde etkisini kaybetmiştir.

Yanlış bilinenin aksine organizasyon sadece Türkiye'de faaliyet göstermemiştir. Kontrgerilla hareketi, Soğuk Savaş döneminde NATO ve Batı Bloku'nun yakın ülkelerinin çoğunda farklı isim ve örgütlenme yapılarıyla faaliyet göstermiştir. Sovyetler Birliği'nin etki alanına yakın ülkelerde ise faaliyetleri daha kapsamlı olmuştur.

NATO'nun Özel Harp talimnamelerine göre, üye ülkelerde kurulan NATO birimleri Türkiye'de 1952 ya da 1953'te önce Seferberlik Tetkik Kurulu adıyla örgütlenmiş sonra doğrudan Genelkurmay Başkanlığına bağlı Özel Harp Dairesi çatısı altında ve bunun sivil uzantısı olarak faaliyet yürütmüştür. Bülent Ecevit 1974'te dönemin Genelkurmay Başkanı Semih Sancar'dan Özel Harp Dairesi'nin varlığını öğrenmiştir.

70'li yıllarda, yüzlerce aydın ve farklı siyasi görüşlerden birçok üniversite öğrencisi işkenceden geçirilmiştir. İşkence görenlerden çoğu, tahliyelerinin ardından, kendilerine *kontrgerilla* diyen kişiler tarafından sorgulandıklarını belirtmiştir. İstanbul'daki Ziverbey Köşkü'nde işkence görenler, şu sözleri duyduklarını ifade etmiştir: "*Genelkurmay'a bağlı Kontrgerilla teşkilatının elindesin. Burada Anayasa yok. Yalnızca biz varız. Sorduklarımıza doğru cevapları verirsen kurtulursun. Yoksa ölümlerden ölüm beğen. İstersek seni yok ederiz ve kimse de bizden hesap soramaz.*" *Yankı* dergisinin 17 Ekim 1973 tarihli basımında ise, dönemin İstanbul Sıkıyönetim Komutanı Faik Türün; Kadıköy'deki Ziverbey Köşkü'nün bizzat kendisi tarafından Kontrgerilla örgütü için hazırlatıldığını beyan etmiştir.

## Kontrgerilla örnekleri

* JİTEM
* Türk İntikam Tugayı
* Gladio

## Ayrıca bakınız

* Partizan
* Stay-behind
* Kanlı Pazar
* 12 Mart Muhtırası
* 12 Eylül Darbesi
* Kanlı 1 Mayıs
* Bahçelievler Katliamı
* Doğan Öz
* Bedrettin Cömert
* Abdi İpekçi
* Kemal Türkler
* Ecevit'e yapılan suikast girişimleri
* Özal Suikastı
* Mahmut Yıldırım

## Kaynakça
# McCarthycilik

Özgürlük Heykeli'ni bombalamaya çalışan bir anarşisti resmeden karikatür
**McCarthycilik** ya da **İkinci Kızıl Panik**, 1940'lı yılların sonunda başlayıp 1950'li yılların sonuna değin ABD'de sürmüş antikomünist kuşkuculuğunu belirtmektedir. İkinci Kızıl Tehlike olarak da anılan terim, adını ABD senatörü Joseph McCarthy'den almaktadır.

Bu dönemde, çeşitli durumlardan ötürü türlü insanlar komünist ya da komünist duygudaşı olmakla suçlanmış, özel ve devlet kurumlarınca saldırgan soruşturmalarla karşı karşıya kalmışlardır.

Bu dönem süresince, birçok insan işten kovulmalara, işyerlerinin yok edilmesine ve tutuklanmalara maruz kalmıştır. Bu olaylar, Soğuk Savaş'ın bir parçası olmuştur.

## Kaynakça

## Ayrıca bakınız

* Kızıl Tehlike
* Antikomünizm
# Reagan Doktrini

Başkan Ronald Reagan
**Reagan Doktrini**, Amerika Birleşik Devletleri başkanı Ronald Reagan'ın Soğuk Savaş'ın son yıllarında Sovyetler Birliği ve komünistlerin dünya üzerindeki etkisini kırmayı amaçlayan bir dış politika stratejisydi. Doktrin her ne kadar 10 yıldan az bir süre uygulandıysa da 1980'lerden Sovyetler Birliği'nin dağıldığı 1991 yılına kadar ABD dış politikasının merkezindeydi.

Reagan Doktrini çerçevesinde ABD Sovyetler Birliği destekli Afrika, Asya ve Latin Amerika'daki sosyalist ülkelerdeki antikomünist direniş hareketlerine açık ve gizli destek vermiştir. Doktrinin amacı Reagan yönetiminin genel Soğuk Savaş stratejisinin bir parçası olarak Sovyetler Birliği'nin etkisini etkili olduğu bölgelerde azaltmaktı. Bu kapsamda Afganistan'da mücahitler, Angola'da Jonas Savimbi liderliğindeki UNITA ve Nikaragua'da Kontralar gibi hareketler desteklenmiştir.

Doktrin George H. W. Bush döneminde de devam etmiştir ancak Soğuk Savaş'ın sonlarına doğru etkisi azalmıştır. Doktrinin sona ermesinde Sovyetler Birliği'nin dağılması ve Başkan Bush'un ekonomik nedenlerden dolayı askeri harcamalarda kısıtlamaya gidilmesi kararı etkili olmuştur. Başkan Clinton döneminde askeri harcamaların kısıtlanmaya gidilmesinde devam edilmiştir.

## Ayrıca bakınız

* Siklon Operasyonu
* İran-Kontra skandalı
* Angola İç Savaşı

## Dış bağlantılar

* "The Reagan Doctrine: The Guns of July", by Stephen S. Rosenfeld, *Foreign Affairs* magazine, Spring 1986.

## Kaynakça
# Yeşil Kuşak Projesi

**Yeşil Kuşak Projesi**, Jimmy Carter döneminden itibaren ABD'nin komünizme karşı bir savunma olarak İslam'ı kullanmaya başlamasını ifade etmek için kullanılan varsayımsal projedir. ABD tarafından resmen duyurulmuş bu isme sahip bir proje yoktur. Jimmy Carter'ın SSCB karşıtı politikaları resmen Carter Doktrini adıyla bilinir.

Projeden bahseden yazarlara göre, ilk kez Afganistan'da uygulanmış, daha sonra Orta Doğu ülkeleri ve Türkiye gibi müslüman çoğunluklu ülkelerde de denenmiştir. SSCB'nin Afganistan müdahalesi sırasında CIA ve Pakistan himayesinde mücahit güçler örgütlenmiş, Afganistan'da ekilen haşhaşın, eroin olarak dünya piyasasına sürülmesine göz yumulmuş ve elde edilen gelirin Afganistan Demokratik Cumhuriyeti'ne karşı kullanılması amaçlanmıştır. Afgan gruplara, karşı saldırı yapmaları için yoğun silah satışı yapılmış ve Pakistan'daki askeri kamplarda eğitim verilmiştir.

Bu projenin Taliban gibi radikal dinci örgütlerin ve Türk-İslam sentezi gibi resmi ideolojilerin temellerini attığı iddia edilmiştir. Fethullah Gülen ve Gülen Cemaati'nin de bir yeşil kuşak projesi olduğu iddia edilmektedir.

## Ayrıca bakınız

* Carter Doktrini
* Ilımlı İslam

## Kaynakça
# Arındırma

Arındırma haritası
**Arındırma**, antikomünizm kapsamında siyasette Orta ve Doğu Avrupa'da eski komünist sistemden gelen hükûmet yetkililerinin tasfiye edilmesidir. Komünizm sonrası Avrupa'da çeşitli biçimlerde uygulanmıştır.

## Kaynakça
# 1927 Tevkifatı

**1927 Tevkifatı**, Türkiye'de gizli faaliyet gösteren Türkiye Komünist Partisi (TKP) üyelerine karşı 1927 sonbaharında yapılan yaygın tutuklamalardır. Dönemin TKP Merkez Komitesi Genel Sekreteri Vedat Nedim Tör'ün gizli parti belgelerini ve üye listelerini polise teslim etmesi üzerine o sırada Türkiye'de Komintern sorumlusu olarak bulunan Şefik Hüsnü'yü ve TKP Merkez Komitesi üyelerini de içine alan büyük bir tutuklama yapılarak 1928 TKP Davası açılmıştır. Bu tutuklamalarda Merkez Komitesi üyelerinden Şevket Süreyya Aydemir de Vedat Nedim Tör'le birlikte hareket ederek daha sonra *Kadro* dergisi hareketini başlatmışlardır.

## Arka plan

Bu dönemde TKP Ocak 1921'de parti başkanı Mustafa Suphi ile birlikte çok sayıda Merkez Komitesi üyesinin Bakü'deki kuruluş kongresinden Ankara'ya gelirken Trabzon'da öldürülmelerinin yaralarını sarmaya çalışmıştır. İstanbul, Ankara ve diğer illerde örgütlenmiş, 1927 Adana Demiryolu Grevi başta olmak üzere çeşitli eylemlerde yer almıştır. Fakat gerek Sovyetler Birliği Komünist Partisinin belirleyici rol oynadığı Komintern yönetiminin Kemalizme karşı tutum konusunda değişen kararları, gerek kısmen buna da bağlı olarak parti içinde baş gösteren ayrılıklar, gerekse Takrir-i Sükun ilan edilmesinin ardından ülkede her türlü muhalif harekete karşı artan baskılardan dolayı parti zor durumda kalmıştır.

## Tutuklamalar

Tutuklamalarda aralarında üst düzey parti yöneticilerinin de olduğu çok sayıda komünist yakalanmıştır:

* Şefik Hüsnü, 3 ay hapse mahkûm oldu
* Vedat Nedim Tör, beraat
* Şevket Süreyya Aydemir, beraat
* Nâzım Hikmet, yurt dışında olduğu için gıyabında 3 ay hapse mahkûm oldu
* Hikmet Kıvılcımlı, 3 ay hapse mahkûm oldu

## Kaynakça
# Anti-Sosyalist Yasa

| Anti-Sosyalist Yasa |
| --- |
| Anti-Sosyalist yasanın ilk orijinal basımı, Almanya 1878 |
| Özgün ad | *Gesetz gegen die gemeingefährlichen Bestrebungen der Sozialdemokratie* |
| Onaylanma | 21 Ekim 1878 |
| Kaldırılma | 1 Ekim 1890 |
| İsteyen | Otto von Bismarck |
| Konu | Antikomünizm |
| Amaç | Sosyal demokrat ve sosyalist örgütlerin, yayın organlarının kapatılması, yönetici ve aktivistlerin cezalandırılması |

Otto von Bismarck
**Sosyalistlere Karşı Yasa** ya da **Sosyal Demokrat Çabaların Kurumsal Tehlikelerine Karşı Yasa**, (Almanca: *Sozialistengesetze*; orijinali: *Gesetz gegen die gemeingefährlichen Bestrebungen der Sozialdemokratie*) Otto von Bismarck döneminde 21 Ekim 1878'de Almanya'da çıkartılan antikomünist yasa. Buna yasaya göre, Almanya Sosyal Demokrat Partisi'nin bütün örgütleri ve işçilere ait yayın organları yasaklanmış, sosyalist yayınlar toplattırılmış ve dönemin sosyal demokratları cezalandırılmıştır.

## Arka plan

Almanya Sosyal Demokrat Partisi (SDP), 1874 seçimlerinde % 6,5, 1877'de % 7,1 ve 1878'de % 7,6 oy oranına ulaştı. Bu durumu kendine tehdit olarak gören Otto von Bismarck, Sosyalistlere Karşı Yasa'yı faaliyete geçirdi.

Ünlü sosyalist düşünür Karl Marx, Anti Sosyalist Yasa'nın hazırlanmaya başladığı ancak henüz yürürlüğe konmamış olduğu günlerde, işçi sınıfına karşı zor kullanılmasına karşı işçilerin de zor kullanılmasını önermekte; aynı zamanda birlikte seçilmiş bir hükûmet içinde yer alacak işçi sınıfının üyeleriyle yasal reformlar yapılabileceğinden bahsetmiştir.

## Hakkında

Mayıs 1880, Mayıs 1884, Nisan 1886 ve Şubat 1888 tarihlerinde olmak üzere toplam 4 kere yayınlanan bu yasa, tüm sosyalist örgütlenmeleri partileri kapatmış, toplanma ve dernek kurma hakkını askıya almış, bununla birlikte dönem sözcüleri işçilerin sistemle bütünleşme çabasına girmesini önermiştir. Genel Alman İşçileri Birliği'nin kurucularından ve ilk sekreteri olan Vahlteich Karl Julius yasanın yürürlüğe girmesi üzerine Amerika Birleşik Devletleri'ne göçmüştür.

Yasanın yürürlükte kaldığı 1878-1890 yılları arasında SPD, yarı illegal örgütlenme gerçekleştirdi ve, 1890'daki seçimlerde oyların % 19.7'sini alarak en büyük parti durumuna geldi. Yasa, 1 Ekim 1890'de yoğun baskılar sonucu kaldırıldı.

## Ayrıca bakınız

* Antikomünizm
* Barış Koruma Kanunu

## Kaynakça