# Sendika

**Sendika**, belirli bir işi yürütmek, ortak bir menfaati takip etmek veya teşvik etmek için kurulan bireyler, şirketler, kurumlar veya kuruluşlardan oluşan kendi kendini organize eden bir gruptur.

## Etimoloji

Sendika kelimesi Fransızca "işçi sendikası" anlamına gelen *syndicat* kelimesinden (*syndic* "yönetici" anlamına gelir), Latince *syndicus* kelimesinden, o da Grekçe "bir konunun bekçisi" anlamına gelen σύνδικος (*syndikos*) kelimesinden gelir; ombudsman veya temsilci ile karşılaştırılabilir.

## Tanım

*Merriam Webster Sözlüğü* sendikayı, bir ekip olarak birlikte çalışan bir grup insan veya işletme olarak tanımlar. Bu, bir görevi üstlenmek veya bir ofis veya yargı yetkisi ile iş görüşmesi yapmak için resmi olarak yetkilendirilmiş bir konsey veya organ veya insan birliği veya bir endişeler birliği olabilir. Organize suçlarda bir haraççılar birliği anlamına gelebilir. Aynı anda bir dizi satış noktasında yayınlanmak üzere (gazete, radyo, TV, internet) materyal satan bir ticari kuruluşu veya tek bir yönetim altında bir grup gazeteyi ifade edebilir.

## İşçi sendikaları

Sendika, çalışan sendikası aynı zamanda bir işçi sendikası anlamına da gelebilir. Bu kullanım, kelimenin Fransızca ve İspanyolca gibi dillerdeki etimolojik kuzenlerinin ortak anlamını yansıtmaktadır.

### Çalışan tarafından yönetilen kuruluş

Bu anlamda terim, sendikaların hem ulus devlete hem de kapitalist şirketlere bir alternatif oluşturduğu anarşist teori, özellikle de anarko-sendikalizm ile de ilişkilidir. Anarşistler, sendikalistler ve diğer özgürlükçü sosyalistler "sendika" kelimesini işçiler tarafından yönetilen bir işletmeye atıfta bulunmak için kullanırlar. Böyle bir işletme, orada çalışan herkesin yüz yüze katıldığı ve her işçinin bir oy hakkına sahip olduğu bir toplantı ile yönetilir. Ya hiç yönetici yoktur ya da yöneticiler doğrudan seçilir ve geri çağrılabilirler. Her iki durumda da en önemli kararlar tüm işgücü tarafından kolektif olarak alınır. Bu, işçilerin kendi kendini yönetmesi olarak bilinir.

## Suç sendikaları

Suç sendikaları, organize suçları koordine etmek, teşvik etmek ve yürütmek, ulus-altı, ulusal veya uluslararası ölçekte ortak yasa dışı işler yürütmek için kurulur. Sendikanın alt birimi, İtalyan mafyası ve İtalyan Amerikan mafyası suç ailelerinde (New York suç dünyasına hakim olan Beş Aile, yani Gambino suç ailesi, Genovese suç ailesi, Lucchese suç ailesi, Bonanno suç ailesi ve Colombo suç ailesi) görüldüğü gibi kan bağıyla örgütlenmiş bir suç ailesi veya klandır.

## Medya sendikaları

Medyada, sendikalar isim ve krediye göre organizasyonlardır. Örneğin, BBC Radio International bir radyo sendikasıdır. Televizyon ekran görüntüsünün alt üçte birlik kısmında yer alan bir haber ticker'ı genellikle sendikasyon haberlerini gösterir.

Basılı sendikasyon, haber makalelerini, köşe yazılarını, karikatür bantlarını ve diğer özellikleri gazetelere, dergilere ve internet sitelerine dağıtır. Yeniden basım hakları sunarlar ve telif haklarına sahip oldukları/temsil ettikleri içeriğin yeniden yayınlanması için diğer taraflara izin verirler.

## İş sendikaları

Bir pazarda ortak çıkarları paylaşan ancak genellikle doğrudan rakip olmayan şirketler veya kurumlar gibi çeşitli ticari kuruluşlardan oluşan bir gruptur. Daha büyük şirketler veya kurumlar, pazardaki konumlarını güçlendirmek için sendikalar oluştururlar. Çeşitli internet girişimlerine odaklanan internet şirketleri, doğrudan rakiplerin de dahil olduğu kendi grupları içinde sendikalar oluşturma eğilimindedir. Bu gibi durumlarda, marka yönetimi veya arama motoru optimizasyonu gibi belirli bir pazar türünü paylaşırlar ve genellikle bir holding sendikası oluştururlar. Ulusal ya da uluslararası sendikalar olabilirler.

## Satış sendikaları

Bir satış sendikası, ortak bir satış acentesi olan bir karteldir. Bu tür kombinasyonlar İkinci Dünya Savaşı'ndan önce yaygındı. Bireysel işletmelerin satış departmanlarının örgütsel olarak birleşmesi, kartel üyesinin kartel yönetimine olan bağımlılığının artmasına neden olmuştur. Bu durum, söz konusu kombinasyonları istikrarlı hale getirmiştir. Bu sendika kartellerinin bazı genel merkezleri ve diğer binaları, tarihi binalar olarak anıt statüsüyle günümüze kadar kalmıştır.

## Finans sendikaları

Finans alanında, genellikle basitçe sendika olarak adlandırılan bir banka (veya kredi birliği) sendikası, geleneksel olarak belirli bir amaç için ve tek bir borçluya genellikle büyük miktarda borç veren bir grup bankadır (veya kredi birliğidir). Sendikasyon kredileri, bir banka sendikası tarafından yazılan kredilerdir ve Avrupa veya Güney Amerika'daki gibi özel sermaye piyasalarından ziyade finansal piyasaların şirket mülkiyetinde olduğu ABD'de daha yaygındır. Sendikalarda krediyi veren bir lider kredi kuruluşu ve krediye katılan sermaye benzeri kredi kuruluşları bulunur. Hizmet, tahsilat vb. genellikle lider kredi veren tarafından yürütülür.

## Sigorta sendikaları

İş organizasyonunun sendika formu altında işlenen sigorta sözleşmeleri (tazminat sözleşmeleri) Hammurabi Kanunları'na kadar uzanmaktadır. Tazminat sağlamaya yönelik bir süreç olarak sigorta sendikası kavramı ilk olarak Lex Rhodia'da kodifiye edilmiş ve bugün hala Denizcilik Müşterek Avarya Kanunu olarak kullanılmaktadır.

### Kurumsal sigortacıdan farklı olarak sigorta sendikası

Sigorta sendikasının işleyişinde, ihtiyaç fazlası tedarikçilerinin sorumluluğunun müşterek değil müteselsil olması esastır. Bu, sigorta sendikalarındaki üyelerin veya abonelerin kendilerini müşterek bir sorumluluktan ziyade kesin bir bireysel ayrı ve müteselsil sorumluluğa tabi tuttukları anlamına gelir. Sigorta sendikaları "anonim şirket" değildir ve anonim şirket olamazlar: ABD Yüksek Mahkemesi Roby v Lloyd's davasında sigorta sendikalarının ayrı bir varlığı olmadığına karar vermiştir.

Bugün, sigorta sendikaları üç şekilde mevcut görünmektedir:

### İngiltere merkezli Lloyd's of London Insurance Exchange Modeli

Lloyd's of London gibi bazı sigorta piyasaları, herhangi bir tazminat talebinin masraflarını karşılamak için tüm sorumluluğu üstlenen yatırımcı sendikaları tarafından sigortalanan sigorta teminatı sağlar. Sendikanın her bir üyesi, sendika tarafından girilen sigortanın sonuçlarına ilişkin masraf ve harcamalar için tam ve sınırsız bir sorumluluk olan müteselsil sorumluluğa sahiptir.

### ABD merkezli Sigorta Değişim Modeli

Amerika Birleşik Devletleri'nde dört büyük sigorta sendikası vardır ve bunlar, abone üyeler olarak adlandırılan sendika isimlerinin çeşitli sorumlulukları yoluyla tazminat sağlamaktadır.

* Birleşik Hizmetler Otomobil Birliği;
* Otomobil Kulübü Sigortalararası Borsası;
* Erie Indemnity Company;
* Farmers Group Inc;

Bu tür sigorta sendikaları Gerçek Avukatlar tarafından işletilmektedir.

### Düzenlenmemiş kamu ve endüstriyel sigorta sendikaları

Bu düzenlemeler ne kamuya açık ne de düzenlemeye tabi olduğu için tanımlanmaları ve nitelendirilmeleri zordur. Ancak bilgi ve inanca göre, dünya çapında risklerin yakınlık/devlet/sanayi grupları tarafından çeşitli sorumluluk esasına göre paylaşıldığı bu tür binlerce düzenleme mevcuttur.

## Piyango sendikaları

Piyango sendikaları biletleri bir havuzda toplamak ve böylece kazanma şansını artırmak için kurulur. Piyango sendikaları genel olarak Birleşik Krallık ve Avrupa'da daha yaygındır. ABD'de yasaldırlar, ancak düzenli olarak yasal sorunlar bildirilmektedir.

## Kitle fonlaması

Kitlesel fonlamada başarısızlık, yaratıcıların çevrimiçi platformlar aracılığıyla birçok farklı yatırımcıdan projeler için fon toplamasına olanak tanıyan bir yöntemdir. Özkaynak kitlesel fonlaması, yaratıcıların projeye yatırım yaptıklarında yatırımcılara özkaynak ihraç etmelerine olanak tanır. Özkaynak kitlesel fonlamasında, yaratıcı ve yatırımcı arasındaki bilgi asimetrisi çeşitli sorunlara ve bazı durumlarda piyasa başarısızlığına neden olabilir.

Bir sendika, bir birey, melek yatırımcı veya risk sermayedarı tarafından başlatılabilir. Sendika kurmak isteyen kişi bir yatırım stratejisi oluşturur ve bunu bir kitlesel fonlama platformunda açıklar. Diğer yatırımcılar, lider olan bireyi desteklemeyi seçebilir. Destekleyen yatırımcılar liderin yatırım stratejisini takip etmeli ve onlara bir ücret ödemelidir. Sendikalar tüm hisse senedi kitle fonlaması platformlarında mevcut değildir.

## Ayrıca bakınız

* Kooperatif
* Akademik birlik
* Meslek birliği

## Kaynakça