# Amerika Birleşik Devletleri'nde liberteryenizm

Tarihi Gadsden bayrağı, ABD'de özgürlükçülüğü temsil etmek için oldukça kullanılıyor
Amerika Birleşik Devletleri'nde **özgürlükçülük** yahut **liberteryenizm**, bireysel özgürlüğü destekleyen bir politik felsefedir. Amerika Birleşik Devletleri'ndeki muhafazakarlık ve liberalizmin ortak anlamlarına göre, özgürlükçülük ekonomik konularda *muhafazakar* (ekonomik liberalizm ) ve kişisel özgürlük konusunda *liberal* (sivil liberteryenizm ) olarak tanımlanır; ve genellikle müdahalesizliğe dayalı bir dış politikayla ilişkilendirilir. Genel olarak, liberteryenizm içinde dört temel gelenek vardır: 20. yüzyılın ortalarında , New Deal ile ilişkilendirilen liberalizmden sonra Amerika Birleşik Devletleri'ndeki klasik liberalizmin yeniden canlanma geleneğinden gelişen liberteryenizm; Avusturya Okulu ekonomisi ve öznel değer teorisi lehine değer; 1970'lerde Robert Nozick tarafından geliştirilen ve Amerikan ve Avrupa klasik liberal geleneklerinde temelleri atılan liberteryenizm; ve 1971'de kurulan, David Nolan ve Ron Paul gibi politikacıların da dahil olduğu Özgürlükçü Parti ile bağlantılı liberteryenizm

David Lewis Schaefer'e göre *Anarşi, Devlet ve Ütopya* adlı kitapları akademide önemli ilgi gören Murray Rothbard ve Robert Nozick gibi kişilerle ilişkilendirilen sağ özgürlükçülük, ABD'deki sol liberteryenizme oranla en baskın liberteryenizm biçimidir.

Liberteryenizm, diğer ülkelerdeki kadar yaygın olmasa da anarşist ve sosyalist liberteryen eğilimleri içerir. Bu sosyalist gelenek içinde yer alan bir özgürlükçü olan Murray Bookchin, anarşistlerin, liberteryen sosyalistlerin ve solun *"liberteryen"* terimini kendilerine mal etmeleri gerekip öbür liberteryenlerin "*mülkiyetçi*" olarak yeniden nitelendirilmesini önerdi. Tüm özgürlükçüler hükûmet müdahalesine karşı çıksa da, anarşist veya sosyalist özgürlükçüler ile devlet karşıtı konumu benimseyen ve devleti gereksiz bir kötülük olarak gören Rothbard ve David D. Friedman gibi anarko-kapitalistler arasında bir bölünme vardır; genellikle gece bekçisi devleti olarak anılan minimal bir devletin gerekliliğini kabul eden Nozick gibi minarşistler; ve küçültülmüş küçük bir hükümeti ve refah devletinin büyük ölçüde tersine çevrilmesini destekleyen klasik liberaller arasında.

Amerika Birleşik Devletleri'ndeki en büyük liberteryen parti Liberteryen Parti'dir, ancak özgürlükçüler Demokrat ve Cumhuriyetçi partiler içinde de temsil edilirken diğerleri bağımsızdır . Dünya çapında liberalizmle ilişkilendirilen siyasi bir renk olan sarı, Amerika Birleşik Devletleri'nde modern liberteryenizm siyasi rengi olarak da kullanılmıştır. İlk kez Amerikalı devrimcilerin kullandığı bir sembol olan Gadsden bayrağı, liberteryenizm eğilimli Çay Partisi hareketi tarafından sıklıkla kullanılıyor.

*"Liberteryen"* terimi*,* uluslararası alanda devlet karşıtı sosyalistlere atıfta bulunmak için yaygın olarak kullanılmaya devam etse de, Amerika Birleşik Devletleri'ndeki anlamı, öbür yerlerden farklıdır. Liberteryen Parti, liberteryen ve liberteryenizm terimlerini şu şekilde tanımlar: "Liberteryenler hem kişisel hem de ekonomik konularda maksimum özgürlüğü desteklerler. Liberteryenler, çok daha küçük bir hükümeti savunur; ve devletin görev yetki alanı, bireyleri baskı ve şiddetten korumakla sınırlıdır. Liberteryenler bireysel sorumluluğu benimseme, hükümet bürokrasisine ve vergilere karşı çıkma, özel hayırseverliği teşvik etme, farklı yaşam tarzlarına hoşgörü gösterme, serbest piyasayı destekleme ve sivil özgürlükleri savunma eğilimindedir".

## Kaynakça