# Çin İç Savaşı

| Çin İç Savaşı |
| --- |
|  Üstten saat yönünde; Siping Muharebesi'nde komünist birlikler, Ulusal Devrimci Ordu'nun Müslüman askerleri, 1930'lu yıllarda Mao Zedong, Çan Kay Şek'in askerleri, ÇKP'li general Su Yu Menglianggu Operasyonu öncesi askerleri denetliyor. |
|

|  |  |
| --- | --- |
| Tarih | 1 Ağustos 1927 - 22 Aralık 1936 31 Mart 1946 - 7 Ağustos 1950 |
| Bölge | Çin |
| Sonuç |
Komünistlerin zaferi.

* Çin Halk Cumhuriyeti kuruldu.
* Milliyetçi Çin hükümeti Tayvan Adası'na çekildi.
 |

 |
| Taraflar |
|  Kuomintang |  Komünist Parti |
| Komutanlar ve liderler |
|  **Çan Kay Şek**  Bai Chongxi  Çen Çeng  Li Zongren  Yan Xishan  He Yingqin  Hu Zongnan  Gu Zhutong  Wei Lihuang  Du Yuming   Sun Li-jen  Fu Zuoyi   Liu Çi  Xue Yue  Wang Yaowu  Tang Enbo  Huang Baitao (ölü)  Zhang Lingfu (ölü)  Zhang Xueliang  Feng Yuxiang  Zhang Huizan  Ma Jiyuan  Ma Bufang  Ma Dunjing  Xu Yungquan  He Chengjun  Li Mingzhong  Ma Hushan  Ma Ju-lung  Pai Tzu-li  Xu Guansheng  Ma Zhongying  Zhang Peiyuan  Wang Tiexiyang  Xiong Shihui |  **Mao Zedong**  Zhu De  Peng Dehuai  Çu Enlay  Lin Biao  Liu Bocheng  He Long  Chen Yi  Luo Ronghuan  Xu Xiangqian  Nie Rongzhen  Ye Jianying  Deng Şiaoping  Su Yu  Chen Geng  Wang Jiaxiang  Ye Ting (ölü)  Bo Gu (ölü)  Li De  Zhang Guotao  Liu Zhidan  Xu Haidong  Luo Ruiqing  Zhang Zongxun  Yang Dezhi  Li Zhimin  Xu Xiangqian  Zeng Zhongsheng  Yang Chengwu  Xu Shiyou |
| Güçler |
| : 4.300.000 (1945) 3.650.000 (1948) 1.490.000 (1949) | : 1.200.000 (1945) 2.800.000 (1948) 4.000.000 (1949) |
| Kayıplar |
|
~1.500.000 ölü (1948-1949) |
~250.000 ölü (1948-1949) |

**Çin İç Savaşı**, Çin'de Milliyetçi Parti (Kuomintang) ile Komünist Parti arasında yaşanmış bir savaştır. 1927 yılında Kuzey Seferi sonrasında, Çan Kay Şek tarafından yönetilen Çin Milliyetçi Partisi'nin sağ kanadının ÇMP-ÇKP ittifakındaki komünistleri temizlemesi ile başladı. Asıl çatışma 1950 yılında düşmanlığın bitmesi ile sona erdi. Komünistler şu anki Çin'i (Hainan Adası dahil olmak üzere) kontrolleri altına alırlarken, milliyetçilerin elinde ise şu anki Tayvan, Penghu ve birkaç ada kaldı.

## İlk Birleşmiş Cephe

Qing Hanedanlığı'nın çökmesinden sonra Kuzey Çin'in büyük bir bölümünü yerel diktatörlerce yönetiyordu. Bu diktatörlere karşı Batılı güçlerden yardım isteyen Sun Yat-sen umduğunu bulamadı ve yüzünü Sovyetler Birliği'ne çevirdi. Sovyetler Birliği kendi politik çıkarları doğrultusunda hem Sun'a hem de yeni kurulmuş olan ÇKP'ye yardım etmeye başlayarak Sun'un bu isteğini geri çevirmedi. Sovyetler'in bu yardımla Çin'de bir komünist yöne kayış olacağını ummuştu, buna karşı her iki tarafın da savaşı kazanabileceği olasılığı karşısında da hazırlıklarını yapmıştı. Böylece Çin'deki komünistler ve milliyetçiler arasındaki güç kavgası başlamış oldu.

1923 yılında Şangay'da Sun ve Sovyetler'in temsilcisi Adolph Joffe arasında Sovyetler'in Çin'in bir ulus olarak birleşmesine yardımcı olacağını üstlenen Sun-Joffe Manifestosu adındaki bir belge imzalandı. Bu belgede ÇMP ve ÇKP arasında bir birliğin bir an önce sağlanarak birleşmiş ve bağımsız bir Çin'in kurulması gerektiği vurgulanıyordu. Bundan sonra Sovyetler'den yetkililer her iki partiye birleşme ve yeniden organizasyon için yardım ettiler ve böylece **İlk Birleşmiş Cephe** kurulmuş oldu. Bu sırada Moskova'ya politik ve askeri eğitim almak için giden ve Sun'un arkadaşlarından biri olan Çan Kay Şek, geri dönerek Whampoa Askeri Akademisi'ni kurdu. 1924 yılında akademinin başkanı olan Chiang burada sivrilerek göze batmaya başladı, en sonunda Sun'dan sonra ÇMP'nin başkanı oldu. Chiang Sovyetler'in giderek artarak Çin politikasına karışması ve içinde olunan "parti içinde parti" durumundan hoşnut olmayarak komünistleri yavaş yavaş ÇMP'den görev sonlandırmaya başladı. Bu Çin İç Savaşı'nın başladığına bir gösterge oldu.

## Kuzey Seferi (1926–1928) ve ÇMP'nin cepheden ayrılması

Sun'un 1925 yılında ölümünden birkaç ay sonra Millî Devrimci Ordu'nun başkumandanı olarak, Chiang uzun süredir ertelenmiş olan Kuzey Seferi'ne çıkarak kuzeydeki mahalli diktatörleri yenip Çin'i ÇMP altında birleştirme kararı aldı.

1926 yılında ÇMP sağ-sol diye iki gruba ayrılırken, partideki komünist blok da giderek büyümekteydi. 1926 yılının mart ayında kendisine yapılan bir kaçırma girişiminden kurtulan Çan, derhal Sovyet danışmalarını kovarak partisindeki ÇKP üyelerine yükselme sınırlamaları getirdi ve kendini üst ÇMP lideri olarak atadı.

## Kaynakça