Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# telo Mesitelane

lipu ma pi telo Mesitelane**telo Mesitelane** (kulupu toki Lasina: *Mediterrane–*) anu **telo Setoseno** (kulupu toki Lowan: *Sredozemno*) anu **telo Apijata Mutawasi** (toki Alapi: الأبيض المتوسط *al-Abyaḍ al-Mutawassiṭ*) li telo poka, lon poka pi telo Alansi. telo suli Mesitelane li tu e ma Elopa e ma Apika. ona li lon poka pi pini suno pi ma Asija. tenpo pini la, nimi ona li telo Nostun (toki Lasina: *Mare Nostrum*, "telo poka mi"), tan ni: ma Loma li lawa e ma ale pi poka ona.
# ma tomo Nujo

| ma tomo Nujo
 New York |
| --- |
| ma tomo |
|  |
|  len ma |  sitelen lawa |
| ma suli | ma Mewika ma lili Nujo |
| mute jan | 8,804,190 |
| jan lawa | jan Sowan Mantani |
| tenpo | UTC-5:00 |
| lipu ilo | NYC.gov |

**ma tomo Nujo** anu **ma tomo Enwasi** (toki Inli: *New York City, NYC*, "tomo sin pi ma Jo") li ma tomo suli lon ma Mewika. ma Mewika la ona li ma tomo pi suli nanpa wan. jan pi ma tomo Nujo li lon poka mute. tomo suli palisa pi jan mute li lon ma tomo Nujo. ona li lon ma Nujo. tenpo sike 2020 la jan 8,804,190 li lon ona.

## nimi

nimi Nujo li tan jan lawa pi ma tomo Jo (toki Inli: *Duke of York*).

## ma

ma kipisi luka li lon ma tomo Nujo. ona li ma kipisi Panka (toki Inli: *the Bronx*) li ma kipisi Kinsi (toki Inli: *Queens*) li ma kipisi Pukilin (toki Inli: *Brooklyn*) li ma kipisi Menetan (toki Inli: *Manhattan*) li ma kipisi telo Seten (toki Inli: *Staten Island*). suli ma la ma kipisi Kinsi li suli nanpa wan. mute jan la ma kipisi Panka li nanpa wan. ma kipisi Manatan li mani mute.

ma tomo Nuji li telo kipisi. nasin telo Asan (toki Inli: *Hudson River*) en nasin telo pi suno open (toki Inli: *East River*) li lon ma tomo Nujo. kin telo suli pi ma telo suli (toki Inli: *Long Island Sound*) en telo suli sewi (toki Inli: *Upper Bay*) en telo suli anpa (toki Inli: *Lower Bay*) en telo suli Sameka (toki Inli: *Jamaica Bay*) li lon poka ma tomo Nujo. ma tomo Nujo jo mute ma telo kin, ma telo suli li ma telo Manatan (toki Inli: *Manhattan*) en ma telo Seten (toki Inli: *Staten Island*) en ma telo suli (toki Inli: *Long Island*). ma telo lili pi ma tomo Nujo li ma telo Kowena (toki Inli: *Governor's Island*) en ma telo Losewe (toki Inli: *Roosevelt Island*) en ma telo Eli (toki Inli: *Ellis Island*) en ma telo ken (toki Inli: *Liberty Island*).

## tenpo pini

tenpo pini mute la kulupu mute li lon. ona li tan ma ni. ona li tan kulupu Akonkin. jan mute tan ma Elopa li kama. jan tan ma Netelan li kama lawa e ma tomo Nujo. nimi pi ma tomo Nujo li ma tomo Nuwanpatan. jan tan ma Inli li kama jo e lawa tan jan Netelan li ante e nimi.

jan mute li kama tawa ma Mewika tan ma Elopa. ona li kama sin tawa ma telo Eli(?) lon poka pi ma tomo Nujo. tan ni la ma telo Eli li suli tawa jan mute pi ma Mewika.

tenpo sike nanpa 1886 la ma Kanse pana tawa ma Mewika e sitelen kiwen pi ken. ona li pana lon ma telo pi ken lon ma tomo Nujo. sitelen kiwen ni kama sona mute tawa jan mute pi ma ale.

tenpo suno nanpa 11 pi tenpo mun nanpa 9 pi tenpo sike nanpa 2001 la tomo tawa waso tu kama li lawa pi kulupu jan monsuta. kulupu ni li utala e li pakala e tomo suli tu (toki Inli: *Twin Towers*) pi insa esun ma (toki Inli: *World Trade Center*) kepeken tomo tawa ni. jan mute li moli kin tenpo ni tomo suli ni li ala.

## tan sona
# ma tomo Sanka

| ma tomo Sanka
 上海 (Shànghǎi) (toki Sonko) 上海 (Zånhae) (toki U) |
| --- |
| ma tomo |
|  |
|  |
| ma tomo Sane lon ma Sonko,loje lili li ma tomo Sane |
| ma suli | ma Sonko |
| suli ma | km² 6,341 |
| mute jan | tenpo sike 2020 la jan 24,870,895 |
| jan lawa | jan San Sinin pi kulupu Sonkokonsantan
jan Kun Son pi ma tomo Sanka |
| tenpo | UTC+8 |
| ISO 3166 | CN-SH |
| lipu ilo |  |

**ma tomo Sanka** (toki Sonko: *上海* [ʂâŋ.xàɪ]) anu **ma tomo Sane** (toki U: *上海* [zɑ̃˩ hɛ˦], *上海*) li ma tomo suli lon open suno pi ma Sonko. nanpa jan la ona li suli nanpa wan lon ma Sonko.
# ma Ilan

| ma Ilan
 ایران Irān |
| --- |
|  len ma |  sitelen lawa |
| **kalama musi ma** |
| *سرود ملی جمهوری اسلامی ایران* (kalama musi lawa pi ma lawa kulupu Ilan pi nasin sewi Isilami)  |
|  |
| ma Ilan (laso) lon sike ma |
| ma tomo lawa | ma tomo Telan |
| toki lawa | toki Ilan |
| toki ante | toki Asepajan toki Kusi |
| nasin sewi | nasin sewi Isilami (lawa) |
| jan lawa | jan Mojutaba Kameni jan Epawime Lejesi |
| mani | mani Lija pi ma Ilan (﷼) |
| tenpo | UTC+3:30 |
| ISO 3166 | IR |
| lipu ilo |  |

**ma Ilan** (toki Ilan: *ایران*) anu **ma Pasi** li ma lon ma Asija. ma Ilakija en ma Tuki en ma Aja en ma Asepajan en ma Sikimen en ma Akanisan en ma Pakisan li lon poka ona. telo Kapiki li lon poka ona. telo suli Pasi pi telo suli Palata li lon poka ante ona.

tenpo pini mute la, ma Ilan li lon. tenpo lon poka pi tenpo sike 3000 BCE la, ma Elan li kama lon ma Ilan. tenpo lon poka pi tenpo sike 700 BCE la, kulupu jan Mete li wan e ma Ilan. ma Ilan li wan la, ni li tenpo nanpa wan. tenpo sike 550 BCE la, jan lawa Kulu nanpa tu li open e ma lawa suli Akemeni. ni li kama e ma lawa suli suli. tenpo sike 334 BCE la, jan Alekanto suli li anpa li pakala e ma Akemeni.

tenpo ni la kulupu lawa pi ma Ilan li jo e nasin lawa kepeken nasin sewi Isilami. ona li jo e jan lawa nanpa tu: jan lawa pi kulupu lawa en jan lawa sewi nanpa wan. lawa pi jan lawa sewi nanpa wan li open la, tenpo pi lawa ona li lon ali ona.

ma Asija

|  |  |
| --- | --- |
| ma Asija lete | ma Lusi |
| ma Asija pi open suno | ma Anku · ma Monko · ma Nijon · ma Sonko · ma Soson · ma Tawan |
| ma Asija insa | ma Kasa · ma Kilisa · ma Opeki · ma Sikimen · ma Tosiki |
| ma Asija pi pini suno | ma Aja · ma Asepasan · ma Ilaka · ma Imala · ma Isale · ma Jaman · ma Kata · ma Katelo · ma Kiposi · ma Kuwe · ma Lunpan · ma Masu · ma Palen · ma Pilisin · ma Sajusi · ma Sulija · ma Tuki · ma Uman · ma Utun |
| ma Asija seli pi open suno | ma Intonesija · ma Kanpusi · ma Lajo · ma Malesija · ma Mijama · ma Pilipina · ma Pune · ma Simolete · ma Sinkapo · ma Tawi · ma Wije |
| ma Asija seli | ma Akan · ma Ilan · ma Lanka · ma Nepa · ma Pakisan · ma Palata · ma Panla · ma Siwewi · ma Tuku |
# ma palisa Alapi

sitelen pi ma Alapija
**ma Alapija** (toki Alapi: *شِبْهُ الْجَزِيرَةِ الْعَرَبِيَّة*, toki Alapi: *جَزِيرَةُ الْعَرَب*) anu **ma Alawija** (toki Iwisi pi tenpo pini: *‏ערבה*) li ma palisa lon poka telo. suli la, ona li nanpa wan. telo suli Pelsija en telo suli Oman en telo suli Alapija en telo suli Atene en telo suli loje li lon poka ona. ma Palani en ma Utun en ma Jamanija en ma Kata en ma Kuwasi en ma Imala en ma Uman en ma Sajusi en ma Ilakija li lon ona. ma Masu en ma Isale en ma Lunpan en ma Sulija li lon poka ona.

ona li seli. suli pi ma ona li jo e ma moli. kulupu jan Alapi li lon ona.
# telo suli loje

sitelen pi telo suli loje **telo suli loje** li lon telo suli Palata. ona li lon poka pi ma Asija li lon ma Apika. ma Masu en ma Sutan en ma Eliteja en ma Sipusi en ma Isale en ma Jamanija en ma Sajusi en ma Utun li lon poka ona. nasin telo Palaka en nasin telo Komale en nasin telo Lapa e nasin telo Ukio li pana e telo tawa telo suli loje.