Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Victor Hugo

| Victor Hugo |
| --- |
|  |
| Kapanganakan | 26 Pebrero 1802
* + Besançon
* (arrondissement of Besançon, Doubs, Région Bourgogne Franche-Comté, metropolitanong Pransiya, Pransiya)
 |
| Kamatayan | 22 Mayo 1885
* + Paris
* (Grand Paris, Île-de-France, metropolitanong Pransiya, Pransiya)
 |
| Libingan | Panthéon |
| Mamamayan | Pransiya |
| Nagtapos | Université de Paris Lycée Louis-le-Grand lycée Michelet |
| Trabaho | politiko, mandudula, nobelista, dibuhista, librettist, manunulat ng sanaysay, manunulat, ilustrador, travel writer, makatà, historyador sa sining, publisista, graphic artist, may-akda, Miyembro ng parlamento |
| Opisina | Member of parliament for the Seine (4 Hunyo 1848–2 Disyembre 1851) Senator of La Seine (30 Enero 1876–22 Mayo 1885) member of the Chamber of Peers (13 Abril 1845–Pebrero 1848) Member of parliament for the Seine (8 Pebrero 1871–1 Marso 1871) seat 14 of the Académie française (7 Enero 1841–22 Mayo 1885) president of the Société des gens de lettres (1840–1840) |
| Asawa | Adèle Foucher (12 Oktubre 1822–27 Agosto 1868) |
| Kinakasama | Juliette Drouet (1833–1883) Léonie d'Aunet (1843–) Judith Gautier |
| Anak | Adèle Hugo, Charles Hugo, François-Victor Hugo, Léopoldine Hugo |
| Magulang | * Joseph Léopold Sigisbert Hugo
* Sophie Trébuchet
 |
| Pamilya | Abel Hugo, Eugène Hugo |
| Pirma |
|  |

Si **Victor-Marie Hugo** (26 Pebrero 1802 – 22 Mayo 1885) ay isang Pranses na makata, mandudula, nobelista, manunulat ng sanaysay, artistang pangbiswal, politiko, aktibistang pangkarapatan ng tao, at tagapagtaguyod ng kilusang Romantiko (tagapagtangkilik ng Romantisismo) sa Pransiya.

Sa Pransiya, hindi lamang nakasalalay sa kanyang mga nobela ang kabantugan sa panitikan ni Hugo, subalit gayundin sa kanyang pangmakata at dramatikong mga nagawa. Karamihan sa mga tomo ng panulaan, katulad ng *Les Contemplations* at *La Légende des siècles* ang tinatangkilik ng mga manunuri ng panitikan, at minsang kinikilala si Hugo bilang pinakadakilang makatang Pranses. Sa labas ng Pransiya, pinakakilala ang kanyang mga nobelang *Les Misérables* at *Notre-Dame de Paris* (kilala sa Ingles bilang *The Hunchback of Notre Dame* o "Ang Kuba ng Notre Dame").

Bagamang isang konserbatibong royalista noong kanyang kabataan, naging isang liberal si Hugo habang lumilipas ang mga dekada. Naging tagapagtangkilik siya ng republikanismo, at nagtatalakay ang kanyang mga gawa ng mga paksang pampolitika at panglipunan, pati na ng mga gawi sa sining, noong kanyang panahon.

Nakalibing ang kanyang bangkay sa loob ng *Panthéon*.

## Mga sanggunian

 *Ang lathalaing ito na tungkol sa **Tao**, **Pransiya** at **Panitikan** ay isang usbong. Makatutulong ka sa Wikipedia sa pagpapalawig nito.*
# Dakilang Selyo ng Estados Unidos

Anberso at reberso ng Dakilang Selyo.
Ang **Dakilang Selyo ng Estados Unidos** (Ingles: *Great Seal of the United States*) ay isang pangunahing pambansang simbolo sa Estados Unidos ng Amerika.

Kalakhang idinisenyo ni Charles Thomson, kalihim ng Kongresong Kontinental, at William Barton, at unang ginamit noong 1782, ang selyo ay ginagamit upang patotohanan ang ilang mga dokumentong inisyu ng pederal na pamahalaan ng Estados Unidos. Mula noong 1935, ang magkabilang panig ng Dakilang Selyo ay lumitaw sa kabaligtaran ng isang-dolyar na salapit. Ginagamit ang eskudo de armas sa mga opisyal na dokumento—kabilang ang mga pasaporte ng Estados Unidos—insignia ng militar, mga plakard ng embahada, at iba't ibang watawat. Ang Selyo ng Pangulo ng Estados Unidos ay direktang nakabatay sa Dakilang Selyo, at ang mga elemento nito ay ginagamit sa maraming ahensiya ng gobyerno at mga selyo ng estado.

Ang Departamento ng Estado ay patuloy na gumagamit ng mga disenyo na malapit na nakabatay sa mga orihinal na nilikha noong 1885. Ang reverse side na ginagamit ngayon ay ginawa noong 1972 ng Teagle & Little ng Norfolk, Virginia, at pinapanatili ang halos kaparehong hitsura gaya ng mga naunang interpretasyon, na lahat ay natunton pabalik sa ilustrasyon na inihanda ni Lossing noong 1856.

## Pinagmulan

Noong Hulyo 4, 1776, sa mismong araw na idineklara ng labintatlong kolonya ang kalayaan mula sa Gran Britanya, pinangalanan ng Kongresong Kontinental ang unang komite na magdisenyo ng Dakilang Selyo, o pambansang sagisag, para sa bansa. Katulad ng ibang mga bansa, ang Estados Unidos ay nangangailangan ng isang opisyal na simbolo ng soberanya upang gawing pormal at selyuhan (o lagdaan) ang mga pandaigdigang kasunduan at transaksiyon. Inabot ng anim na taon, tatlong komite, at ang mga kontribusyon ng labing-apat na kalalakihan bago tuluyang tinanggap ng Kongreso ang isang disenyo (na kinabibilangan ng mga elementong iminungkahi ng bawat isa sa tatlong komite) noong 1782.

## Mga sanggunian
# Paghahanap para sa extraterrestrial na intelligence

Ang "Wow!" senyal ay maaaring senyal mula sa ibang sibilisasyon.
Ang **paghahanap para sa extraterrestrial na intelligence** (Ingles: *search for extra-terrestrial life (SETI)*) ay pinagsamang termino ara sa mga siyentipikong paghahanap para sa intelehenteng buhay extraterrestrial, halimbawa, pagsubaybay sa radyasyong elektromagnetiko para sa mga senyales ng mga transmisyon mula sa mga sibilisasyon sa mga ibang planeta.
# Mary Wollstonecraft

| Mary Wollstonecraft |
| --- |
| Si Mary Wollstonecraft. Ang larawan ay ipininta ni John Opie noong *c.* 1797. |
| Kapanganakan | 27 Abril 1759
* + Spitalfields
	+ Middlesex
	+ Kaharian ng Gran Britanya
* (London Borough of Tower Hamlets, Kalakhang Londres, London, Inglatera)
 |
| Kamatayan | 10 Setyembre 1797
* + Somers Town
	+ Middlesex
	+ Kaharian ng Gran Britanya
* (London Borough of Camden, Kalakhang Londres, London, Inglatera)
 |
| Libingan | St Pancras Gardens |
| Mamamayan | Kaharian ng Gran Britanya |
| Trabaho | tagasalin, pilosopo, historyador, nobelista, manunulat ng sanaysay, governess, proprietor, travel writer, children's writer, manunulat, feminist |
| Asawa | William Godwin (29 Marso 1797–) Gilbert Imlay |
| Kinakasama | William Godwin |
| Anak | Mary Shelley, Fanny Imlay |
| Magulang | * Edward John Wollstonecraft
* Elizabeth Dixon
 |
| Pamilya | Charles Wollstonecraft |

Si **Mary Wollstonecraft** (bigkas: /ˈwʊlstənkrɑːft/; 27 Abril 1759 – 10 Setyembre 1797) ay isang pang-ikalabing-walong siglong Briton na manunulat, pilosopo, at peminista. Sa panahon ng kanyang maikling karera, sumulat siya ng mga nobela, kasunduan, isang salaysay tungkol sa paglalakbay, isang kasaysayan ng Rebolusyong Pranses, isang aklat tungkol sa asal, at mga aklat na pambata. Kilala si Wollstonecraft sa kanyang sinulat na *A Vindication of the Rights of Woman* (Isang Pagtatanggol sa mga Karapatan ng Kababaihan) (1792), na kanyang kinatuwiran na hindi mas mababa o mahina ang babae kaysa lalaki, ngunit mukhang ganoon lamang dahil kulang sila sa edukasyon. Minungkahi niya na dapat ituring ang parehong babae at lalaki bilang rasyunal na mga nilalang at iniisip ang isang maayos na lipunan na nakabatay sa katuwiran.

Anak niyang babae ang manunulat din na si Mary Shelley.

 *Ang lathalaing ito na tungkol sa **Talambuhay**, **Kasaysayan** at **United Kingdom** ay isang usbong. Makatutulong ka sa Wikipedia sa pagpapalawig nito.*
# Walter Scott

| Walter Scott |
| --- |
|  |
| Kapanganakan | 15 Agosto 1771
* + Edinburgh
* (City of Edinburgh, Eskosya)
 |
| Kamatayan | 21 Setyembre 1832
* + Abbotsford House
* (Tweedbank, Scottish Borders, Eskosya)
 |
| Libingan | Dryburgh Abbey |
| Mamamayan | Kaharian ng Gran Britanya United Kingdom |
| Nagtapos | University of Edinburgh Royal High School Kelso High School Jordan High School University of Edinburgh School of Law |
| Trabaho | makatà, mandudula, lingguwista, tagasalin, nobelista, musicologist, biyograpo, manunulat, hukom, poet lawyer, abogado, historyador, kritiko literaryo, manunulat ng maikling kuwento, jurist |
| Opisina | hukom () |
| Asawa | Charlotte Genevieve Charpentier (1797–) |
| Anak | Charlotte Sophia Lockhart, Anne Scott, Charles Scott, Sir Walter Scott, 2nd Baronet |
| Magulang | * Walter Scott
* Anne Rutherford
 |
| Pirma |
|  |

Si Gat o Sir **Walter Scott, Unang Baronete**, (15 Agosto 1771 – 21 Setyembre 1832) ay isang prolipikong Eskoses na nobelistang pangkasaysayan at makatang bantog sa buong Europa noong kanyang kapanahunan. Nagsulat siya ng maraming mga pangkasaysayang nobela. Binabasa pa rin sa ngayon ang kanyang mga nobela at panulaan, at karamihan sa kanyang mga nagawa ang itinuturing na mga klasiko sa panitikang Ingles at Eskoses. Ilang sa kanyang bantog na mga akda ang mga sumusunod: ang tulang *The Lady of the Lake* at ang mga nobelang *Ivanhoe*, *Rob Roy*, *Waverley*, *The Heart of Midlothian* at ang *The Bride of Lammermoor*.

Sa ilang mga paraan, si Scott ang unang may-akda sa wikang Ingles na nagkaroon ng tunay na pandaigdigang larangan o karera sa kanyang buhay, na may maraming kontemporaryong mga mambabasa sa buong Europa, Australya, at Hilagang Amerika.

 *Ang lathalaing ito na tungkol sa **Tao**, **Panitikan** at **Eskosya** ay isang usbong. Makatutulong ka sa Wikipedia sa pagpapalawig nito.*
# Hexapoda

| Hexapoda |
| --- |
|  |
| Lumipad |
| Pag-uuring siyentipiko  |
| Kaharian: | Animalia |
| Pilo: | Arthropoda |
| *Klado*: | Pancrustacea |
| Subpilo: | Hexapoda Latreille, 1825 |
| Classes & Orders |
| * Insecta
* Entognatha
 |

Ang subfylum **Hexapoda** (mula sa Griyego para sa anim na paa) ang bumubuo sa pinakamalaking bilang ng mga uri ng mga arthropod at kabilang ang mga insekto pati na rin ang tatlong mas maliit na grupo ng walang pakpak na mga arthropod: Collembola, Protura, at Diplura (lahat ng ito ay itinuturing na mga insekto).

 *Ang lathalaing ito ay isang usbong. Makatutulong ka sa Wikipedia sa pagpapalawig nito.*
# Tanakh

Ang **Tanakh** (Ebreo: תַּנַ״ךְ) ay isang kalipunan ng mga itinuturing na banal na kasulatan sa Hudaismo at halos katumbas ng Lumang Tipan ng Bibliya ng mga Kristiyano. Tinatawag din itong **Mikra** (Ebreo: מקרא).

## Mga bahagi

Kinalalangkapan ang Tanakh ng mga sumusunod na 24 aklat na ginugrupo sa tatlong pangunahing bahagi: Tora, Nevi’im, at Ketuvim. Binabanggit sa talang ito ang mga pamilyar na katawagan na sinundan ng sulat at pagkakabigkas sa Ebreo.

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| **Tora** (תורה)
* *Bereshit* (בראשית, *Henesis*)
* *Shemot* (שמות, *Eksodo*)
* *Vayikra* (ויקרא, *Lebitiko*)
* *Bemidbar* (במדבר, *Mga Bilang*)
* *Devarim* (דברים, *Dyuteronomyo*)
 | **Nevi’im** (נביאים, "Mga Propeta")
* *Yehoshua* (יהושע, *Josué*)
* *Shofetim* (שופטים, "Mga Hukom")
* *Shemu’el* (שמואל, *Samuel*)
* *Melakhim* (מלכים, "Mga Hari")
* *Yesha&#146;yahu* (ישעיה, *Isaías*)
* *Yirmeyahu* (ירמיה, *Jeremías*)
* *Ezekiel* (יחזקאל, *Yeẖezkel*)
* Ang Labindalawa (תרי עשר)
	+ *Hoshea* (הושע, *Oseas*)
	+ *Yo’el* (יואל, *Joel*)
	+ *Amos* (עמוס, *Amós*)
	+ *Ovadya* (עובדיה, *Abdías*)
	+ *Yona* (יונה, *Jonás*)
	+ *Mikha* (מיכה, *Miqueas*)
	+ *Naḥum* (נחום, *Nahum*)
	+ *Ḥavakkuk* (חבקוק, *Habacuc*)
	+ *Tsefanya* (צפניה, *Sofonías*)
	+ *Ḥaggay* (חגי, *Ageo*)
	+ *Zekharya* (זכריה, *Zacarías*)
	+ *Mal’akhi* (מלאכי, *Malaquías*)
 | **Ketuvim** (כתובים, "Mga Kasulatan")
* *Tehillim* (תהלים, *Mga Awit*)
* *Mishle* (משלי, *Mga Kawikaan*)
* *Iyyov* (איוב, *Job*)
* *Shir haShirim* (שיר השירים, *Awit ng mga Awit*)
* *Rut* (רות)
* *Ekha* (איכה, *Mga Panaghoy*)
* *Kohelet* (קהלת, *Mangangaral*)
* *Ester* (אסתר)
* *Daniyyel* (דניאל, *Daniel*)
* *Ezra-Neẖemya* (עזרא ונחמיה, *Esdras-Nehemías*)
* *Divre haYamim* (דברי הימים, *Mga Kronika*)
 |

## Mga panlabas na kawing

* *Mechon Mamre* Naka-arkibo 2011-08-07 sa Wayback Machine., ang Tanakh sa Ebreo at Inggles

 *Ang lathalaing ito na tungkol sa **Hudaismo** ay isang usbong. Makatutulong ka sa Wikipedia sa pagpapalawig nito.*
# Laser

Laser
Ang **laser** (bigkas: /ley-ser/) ay isang kasangkapan na naglalabas ng liwanag(o radiasyong elektromagnetiko) sa pamamagitan ng proseso ng optikal na amplipikasyon (pagpapalaki) ng pinasiglang emisyon (paglabas) ng poton. Ang laser ay akronim ng Light Amplification by Stimulated Emission of Radiation. Ang nilabas na liwanag ng laser ay kilala sa mataas na digri ng koherensiyang (pagkakaugnay) spasyal (spatial) at temporal na hindi makakamit gamit ang ibang mga teknolohiya. Ginagamit din ang laser sa *laser engraving*, isang prosesong gumagamit ng kontroladong sinag upang permanenteng ukitin ang mga disenyo sa mga materyal tulad ng metal, kahoy, at salamin. Ginagawa ito sa pamamagitan ng pag-aalis o pagsingaw ng ibabaw gamit ang mataas na presisyong sinag, na nagreresulta sa detalyado at matibay na marka.

## Mga sanggunian

## Mga panlabas na kawing

* Definitions for Laser - Sa Ingles

 *Ang lathalaing ito na tungkol sa **Pisika** ay isang usbong. Makatutulong ka sa Wikipedia sa pagpapalawig nito.*
# Euro

*Para sa ibang gamit, tingnan Euro (paglilinaw) o EUR (paglilinaw).*

Euro 2015
Mga papel na salaping euro.
Mga baryang euro.
Ang **euro** (simbolo: **€**; kodigong bangko: **EUR**) ay ang opisyal na pananalapi ng Unyong Europeo at isang nag-iisang pananalapi ng higit sa 300 milyong mga Europeo pagkatapos ng labing-dalawang kasaping estado sa Unyong Europeo kolektibong kilala bilang *eurozone*:

1. Austria
2. Belhika
3. Finland
4. Pransiya
5. Alemanya
6. Gresya
7. Ireland
8. Italya
9. Latbiya
10. Lithuania
11. Luxembourg
12. Malta
13. ang Netherlands
14. Portugal
15. Espanya
16. Tseko
17. Tsipre
18. Eslobakya
19. Eslobenya
20. Estonia

Hinggil sa bilateral na mga kasunduan, ito ang opisyal na mga pananalapi sa mga sumusunod na mga hindi kasaping estado: Andorra, Monaco, San Marino, at Lungsod ng Batikano. Isang *de facto* ng pananalapi saKosovo at Montenegro.

 *Ang lathalaing ito ay isang usbong. Makatutulong ka sa Wikipedia sa pagpapalawig nito.*
# Daniel Ortega

| Daniel Ortega |
| --- |
|  |
|  |
| Ika-62 Pangulo ng Nicaragua |
| **Kasalukuyang nanunungkulan** |
| **Unang araw ng panunungkulan**  10 Enero 2007 |
| Pangalawang Pangulo | Jaime Morales Carazo Moisés Omar Halleslevens Rosario Murillo |
| Nakaraang sinundan | Enrique Bolaños |
| **Nasa puwesto** 10 Enero 1985 – 25 Abril 1990 |
| Pangalwang Pangulo | Sergio Ramírez Mercado |
| Nakaraang sinundan | *Mismo* |
| Sinundan ni | Violeta Chamorro |
|  |
| Pansariling Detalye |
| Isinilang | José Daniel Ortega Saavedra  (1945-11-11) 11 Nobyembre 1945 La Libertad, Nicaragua |
| Partido | FSLN |
| Asawa | Rosario Murillo (1979–kasalukuyan) |
| Anak | 8 |

Si **José Daniel Ortega Saavedra** (ipinanganak noong 11 Nobyembre 1945) ay isang politikong Nikaraguwense na naglilingkod bilang Pangulo ng Nicaragua mula 2007, ngunit una siyang nagsilbi bilang pinuno ng Nicaragua mula 1979 hanggang 1990, kung saan naglingkod siya bilang bilang Koordinador ng Hunta ng Rekonstruksiyong Pambansa mula 1979 hanggang 1985, at bilang pangulo mula 1985 hanggang 1990. Bilang isang lider sa Prenteng Sandinista ng Pambansang Pagpapalaya (*Frente Sandinista de Liberación Nacional*, FSLN), isinusulong ng kaniyang pamahalaan ang pagpapatupad ng mga patakaran at repormang makakaliwa sa buong Nicaragua.

## Maagang buhay

Ipinanganak si Ortega sa La Libertad, isang bayan sa departamento ng Chontales. Ang kanyang mga magulang, si Daniel Ortega Cerda at si Lidia Saavedra, ay sumasalungat sa rehimen ni Anastasio Somoza Debayle. Ang kanyang ina ay nabilanggo ni Somoza's National Guard dahil sa pagkakaroon ng "love letters" na ipinahayag ng mga pulis na naka-coded political missives. Si Ortega at ang kanyang dalawang magkapatid, na si Humberto Ortega, dating heneral, lider ng militar, at na-publish na manunulat, at Camilo Ortega, ay naging mga rebolusyonaryo. Mayroon din siyang kapatid na babae na pinangalanang Germania na namatay din..

## Mga sanggunian