# Kasakistan

| Republika ng Kasakistan* Қазақстан Республикасы (Kazakh)
* *Qazaqstan Respublikasy*
* Республика Казахстан (Ruso)
* *Respublika Kazakhstan*
 |
| --- |
|
Watawat

 Emblema

 |
| **Awitin:**Kazakh: Менің Қазақстаным *Menıñ Qazaqstanym* "Aking Kasakistan"Duration: 1 minute and 33 second.1:33 |
| Lokasyon ng Republika ng Kasakistan (**lunti**). |
| Kabisera | Astana ﻿ / ﻿ |
| Pinakamalaking lungsod | Almaty ﻿ / ﻿ |
| Wikang opisyal | Kasaho Ruso (ko-opisyal) |
| Katawagan | Kasaho • Kasako |
| Pamahalaan | Unitaryong republikang semi-presidensyal |
|  |
| • Pangulo  | Kassym-Jomart Tokayev |
| • Punong Ministro  | Olzhas Bektenov |
|  |
| Lehislatura | Parlamento |
| • Mataas na Kapulungan | Senado |
| • Mababang Kapulungan | Asembleya |
| Kasakistan |
|  |
| • Kazakh Khanate  | 1465 |
| • Alash Autonomy  | 13 December 1917 |
| • Kirghiz ASSR  | 26 August 1920 |
| • Kazakh ASSR  | 19 June 1925 |
| • Kazakh SSR  | 5 December 1936 |
| • Declaration of Sovereignty  | 25 October 1990 |
| • Reconstituted as the Republic of Kazakhstan  | 10 December 1991 |
| • Independence from USSR  | 16 December 1991 |
| • CIS Accession  | 21 December 1991 |
| • Recognised  | 26 December 1991 |
| • Admitted to the UN  | 2 March 1992 |
| • Current constitution | 30 August 1995 |
|  |
| Lawak |
| • Kabuuan | 2,724,900 km2 (1,052,100 mi kuw) (ika-9) |
| • Katubigan (%) | 1.7 |
| Populasyon |
| • Pagtataya sa 2022 |  19,122,423 (ika-64) |
| • Densidad | 7/km2 (18.1/mi kuw) (ika-236) |
| KDP (PLP) | Pagtataya sa 2020 |
| • Kabuuan |  $569.813 bilyon (ika-41) |
| • Bawat kapita |  $30,178 (ika-53) |
| KDP (nominal) | Pagtataya sa 2020 |
| • Kabuuan |  $179.332 bilyon (ika-55) |
| • Bawat kapita |  $9,686 (ika-69) |
| Gini (2017) | 27.5 mababa |
| TKP (2019) |  0.825 napakataas · ika-51 |
| Salapi | Tenge (₸) (KZT) |
| Sona ng oras | UTC+5 / +6 (West / East) |
| Ayos ng petsa | yyyy.dd.mm dd.mm.yyyy (Ruso) |
| Gilid ng pagmamaneho | kanan |
| Kodigong pantelepono | +7-6xx, +7-7xx |
| Internet TLD | * .kz
* .қаз
 |

Ang **Kasakistan** (Kasaho: Қазақстан, tr. *Qazaqstan*), opisyal na **Republika ng Kasakistan**, ay bansang transkontinental na pangunahing matatagpuan sa Gitnang Asya at bahagya sa Silangang Europa. Hinahangganan ito ng Rusya sa hilaga at kanluran, Tsina sa silangan, Usbekistan sa timog, Kirgistan sa timog-silangan, at Turkmenistan sa timog-kanluran; mayroon din ito ng baybayin sa Dagat Kaspiyo. Sumasaklaw ng mahigit 2,724,900 km2 at may 19 milyong residente, ito ang ikasiyam na pinakamalaking bansa sa mundo ngunit isa sa may pinakamababang pampopulasyong densidad, na mas mababa sa 6 na tao bawat kilometrong kuwadrado. Ang kabisera nito'y Astana at ang pinakamalaking lungsod nito'y Alma Ata.

Sa malaking bahagi ng moderno nitong kasaysayan, iba't-ibang tribong lagalag ang nanirahan sa teritoryong nasasakupan ng Kazakhstan. Noong ika-16 na siglo, nanaig ang mga Kazakh bilang isang natatanging pangkat, na nahahati sa tatlong Juz. Nagsimulang dumating ang mga Russian sa mga kaparangan ng Kasakistan noong ika-18 siglo, at noong kalagitnaan ng ika-19 na siglo ang kabuuan ng bansa ay naging bahagi na ng Imperyong Ruso. Pagkaraan ng Rebolusyon sa Russia noong 1917 at ang sumunod pang digmaang-sibil, ilang-ulit na isinaayos ang teritoryo ng Kasakistan bago ito naging Kazakh Soviet Socialist Republic noong 1936, na bahagi ng USSR.

Ang Kasakistan ang huli sa mga republikang Sobyet na nagpahayag ng kasarinlan nito noong 16 Disyembre 1991. Si Nursultan Nazarbayev ang lider nito noong kapanuhunan ng komunismo, ang naging una at hanggang sa ngayo'y pangulo ng bansa. Pinananatili ni Nazarbayev ang mahigpit na kontrol sa politika ng bansa. Mula noong kasarinlan, nagsulong ang Kasakistan ng balanseng polisiyang panlabas at nagsasagawa ng paraan upang mapaunlad ang ekonomiya, lalo na ang industriya ng hydrocarbon. Matapos ang panahong Sobyet, nakakitaan ng aktibong pakikilahok ang bansa sa mga samahang internasyonal, kasama na rito ang United Nations, Euro-Atlantic Partnership Council, Commonwealth of Independent States at Shanghai Cooperation Organisation. Isa ang Kasakistan sa anim na mga bansang dating bahagi ng USSR na may ugnayan sa NATO na nagpapatupad ng Individual Partnership Action Plan.

Dahil na rin sa malawakang pagpapatapon sa Kasakistan ng iba't-ibang grupong etniko noong pamumuno ni Stalin, naghalo-halo ang iba't-ibang kultura at etniko sa bansa. Ang 16.6 milyong populasyon nito ay may 131 etnisidad, kasama rito ang Kazakh, Russian, Uyghur, Ukrainian, Uzbek, Tatar, at German. Nasa 63 porsiyento ng populasyon ang Kazakh. Pinahihintulutan sa Kasakistan ang kalayaan sa pananampalataya at maraming relihiyon ang matatagpuan sa bansa. Islam ang pangunahing panampalataya sa Kasakistan ng 70 porsiyento ng mamamayan nito, habang malaking bahagi naman ng natitira ay Kristiyanismo. Ang wikang Kasaho ay ang wikang pambansa, samantala opisyal na wika rin ang Ruso na kapantay ng Kasaho sa mga pampublikong institusyon.

## Mga teritoryong pampangasiwaan

1. Astana
2. Almaty
3. Akmola Region
4. Aktobe Region
5. Almaty Region
6. Atyrau Region
7. East Kazakhstan Region
8. Jambyl Region
9. Karaganda Region
10. Kostanay Region
11. Kyzylorda Region
12. Mangystau Region
13. North Kazakhstan Region
14. Pavlodar Region
15. West Kazakhstan Region
16. Turkistan Region
17. Shymkent (18 Hunyo 2018)
18. Baikonur

## Talababa

## Mga sanggunian

 CIS