Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# 1825

|  |  |
| --- | --- |
| Müňýyllyk: | 2-nji müňýyllyk |
| Asyrlar: | 18-nji asyr - **19-njy asyr** - 20-nji asyr |
| Onýyllyklar: |  1790ýý  1800ýý  1810ýý  - 1820ýý -  1830ýý  1840ýý  1850ýý  |
| Ýyllar: | 1822 1823 1824 - **1825** - 1826 1827 1828 |

## Wakalar

### Sebitler boýunça

### Tema boýunça

## Dünýä inenler

## Aradan çykanlar
# 1 iýun

|  |
| --- |
| ← **iýun** → |
| Du | Si | Ça | Pe | An | Şe | Ýe |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| 29 | 30 |   |   |   |   |   |
| 2026 |
# 1135

|  |  |
| --- | --- |
| Müňýyllyk: | 2-nji müňýyllyk |
| Asyrlar: | 11-nji asyr - **12-nji asyr** - 13-nji asyr |
| Onýyllyklar: |  1100ýý  1110ýý  1120ýý  - 1130ýý -  1140ýý  1150ýý  1160ýý  |
| Ýyllar: | 1132 1133 1134 - **1135** - 1136 1137 1138 |

## Wakalar

### Sebitler boýunça

### Tema boýunça

## Dünýä inenler

## Aradan çykanlar
# Benjamin Franklin

Benjamin Frenklin öz döwründe tanymal alym, täze açyşlar eden Amerika koloniýasy döwründe bolan ussat diplomat. Benjamin Frenklin 1706-njy ýylyň 17-nji ýanwarynda Boston şäherinde dogulýar. Ol diplomat işgäri bolup işlän döwründe Amerikanyň Britaniýa koloniýasyndan özbaşdaklygyny almakda öz tagallalaryny edýär we Fransiýadan bu ugur boýunça goldaw almagy başarýar. Ol syýasat işi bilen hem içgin meşgullanýar.

Benjamim Frenlin

“Men köp adamlaryň açlykdan, müňlerçe adamyň bolsa iýmekden ölýänini gördüm”

“Sen öz aýtmal isleýän zadyňy däl-de adamlaryň eşitmek isleýän zadyny aýt”

“Lezzet almak durmuşy bilen ýaltalyk ýaşaýşy bir zat. Gabyrda dynç almak üçin ýeterlik wagtyňyz bolar.”

“Üç adam syr saklap biler, eger-de olaryň ikisi öli bolsa.”

“Durmuşyň tragedyýasy biz çalt ulalýarys, ýöne giç akyllanýarys.”

“Hiç haçan hem gowy uruş, erbet parahatçylyk bolmandy.”

Jeren Gutlyýewa

Halkara Ynsanperwer Ylymlary we Ösüş uniwersiteti
# 1860ýý

|  |  |
| --- | --- |
| **Müňýyllyk:** | 2-nji müňýyllyk |
| **Asyrlar:** | 18-nji asyr - **19-njy asyr** - 20-nji asyr |
| **Onýyllyklar:** | 1830ýý 1840ýý 1850ýý - **1860ýý** - 1870ýý 1880ýý 1890ýý |
| **Ýyllar:** | 1860 1861 1862 1863 1864 1865 1866 1867 1868 1869 |
| **Kategoriýalar:** | Dünýä inenler - Aradan çykanlar - Binagärçilik Gurlan döwletler - Synan döwletler |

## Wakalar we akymlar

## Möhüm şahsyýetler
# NASDAQ

**NASDAQ** gazna biržasy ýa-da ýöne NASDAQ bu Amerikanyň gazna biržasydyr. Onuň ady "National Association of Securities and Dealers Automated Quotations" gysgaltmasydyr. Amerikanyň iň uly elektron biržasy bolup durýar. NASDAQ-da 3700 golaý kompaniýa hasaba alnan, bu bolsa onuň iň uly birža bolmagynyň esasy sebäbi.

## NASDAQ indeksleri

NASDAQ-da diňe ýokary tehnologiki kompaniýalaryň paýnamalarynyň söwdasynyň edilmegi bilen çäklenilmeýär, bu sebäpli, her biri ykdysadyýetiň degişli pudagyndaky ýagdaýlary görkezýän indeksler ulgamy döredildi. Häzir bolsa şeýle indeksleriň on üçüsi bar. Olaryň esasynda NASDAQ elektron ulgamynda söwda edilýän gymmat bahaly kagyzlar ýer alýar.

### NASDAQ Composite

Nasdaq Composite indeksi NASDAQ biržasynda ýer alan ähli kompaniýalaryň (jemi 5000-den gowrak) paýnamalaryny öz içine alýar. Bazar bahasy şeýle hasaplanylýar: kompaniýanyň paýnamalarynyň umumy sany bir paýnamanyň häzirki bazar bahasyna köpeldilýär.

### Nasdaq-100

Nasdaq-100-e paýnamalary NASDAQ biržasynda söwda edilýän, maýalaşdyrmak boýunça iň uly 100 kompaniýany girýär. Indekse maliýe pudagyndaky kompaniýalar girmeýär. 2021-nji ýylyň ýagdaýy boýunça, Nasdaq-100-iň 57% tehnologiki kompaniýalardan ybarat. Nasdaq biržasynda QQQ belligindäki gazna ýokary takyklyk bilen Nasdaq-100 dinamikasyny gaýtalaýar.

### NASDAQ beýleki indeksleri

* NASDAQ Bank Index – bank ulgamyndaky kompaniýalar üçin
* NASDAQ Biotechnology Index – lukmançylyk we derman senagaty kompaniýalary üçin
* NASDAQ Computer Index – kompýuterleriň programma we enjam üpjünçiligi bilen meşgullanýan kompaniýalar üçin
* NASDAQ Financial Index – bank we ätiýaçlandyryş kompaniýalarynda başga, maliýe pudagyndaky kompaniýalar üçin
* NASDAQ Industrial Index – senagat kompaniýalary üçin
* NASDAQ Insurance Index – ätiýaçlandyryş kompaniýalary üçin
* NASDAQ Telecommunications Index – telekommunikasiýa kompaniýalary üçin

## Salgylanmalar
# Penşenbe

Köne ady *Sogapgün*.

| Wagt |
| --- |
| **Şu wagt** aýyň - 21 iýun 2026, sagat 02:59 (UTC+0) | Seniň sagadyňdan 5 sagat yzda (London Time Archived 2020-04-23 at the Wayback Machine). |

Wagty elden berme!
Bu gün agyz beklemek sünnetdir.
Ol saglygyň baş girewidir. Bu gün ölenlere sadaka, doga we dileg edilýär. Çünki olara sogap barar ýaly.
# Atina

Atina
**Atina** (grek. Αθήνα) — Ýunanystannyň paýtagty. Ol Merkezi Ýunanystanda ýerleşýär we ýurduň ykdysady, medeni we administratiw merkezi bolup durýar.
# 9 oktýabr

|  |
| --- |
| ← **oktýabr** → |
| Du | Si | Ça | Pe | An | Şe | Ýe |
|   |   |   | 1 | 2 | 3 | 4 |
| 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 |
| 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 |
| 19 | 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 |
| 26 | 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |   |
| 2026 |
# Şweýsariýa

**Şweýsariýa**|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| (Baýdak) | (Gerb) |

 |
|  |
|  |
| Paýtagty
Iň uly şäheri | Bern
Zürih |
| Resmi dilleri | Nemes dili
Fransuz dili
Italýan dili
Romanş dili |
| Meýdany | 41.285 kw.km. |

**Şweýsariýa** (nem. *Schweiz*, fr. *Suisse*, ital. Svizzera, rom. Svizra), resmi ady — **Şweýsariýa Konfederasiýasy** (nem. *Schweizerische Eidgenossenschaft*, fr. *Confédération suisse*, ital. Confederazione Svizzera, rom. Confederaziun svizra) — Merkezi Ýewropada uly bolmadyk, deňze çykalgasyz döwlet. Ol demirgazykda Germaniýa, günortada — Italiýa, günbatarda — Fransiýa, gündogarda — Awstriýa we Lihtenşteýn bilen serhetleşýär. Onuň ady Şwis kantonynyň gadymy nemes dilinde "ýakmak" diýmekligi aňladýan sözden dörän adyndan gelip çykypdyr.

Şweýsariýanyň resmi dilleri: nemes dili, fransuz dili, italýan dili we romanş dili.

Şweýsar peýzažy
# Abdulla Aripow

**Abdulla Aripow**—Özbegistanyň döwlet işgäri, respublikanyň premýer-ministri.

## Terjimehaly

* 1961-nji ýylyň 24-nji maýynda Daşkende dünýä indi. Milleti - Özbek. Bilim - has ýokary.
* 1983-nji ýylda Daşkent Aragatnaşyk we Elektrik In Engineeringenerçilik Institutyny (häzirki Daşkent Maglumat Tehnologiýa Uniwersiteti) gutardy.
* 1983-1992 - Daşkent telefon we telegraf stansiýasynda 1-nji kategoriýa inereneri.
* 1992-1993 - Özbegistan Respublikasynyň Aragatnaşyk ministrliginiň baş hünärmeni
* 1993-1995 - "Uzimpeksaloqa" Daşary söwda kompaniýasynyň müdiriniň orunbasary.
* 1995 - Özbegistanyň Aragatnaşyk ministrliginiň Gurluşyk we üpjünçilik bölüminiň başlygy.
* 1995-1996 - “TashAfinalAL JV” -niň baş müdiri, şeýle hem Özbegistan Aragatnaşyk ministrliginiň Hususylaşdyrma we bäsdeşlik bölüminiň müdiri.

## Çeşme