Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Abort

**Abort** (latynça: abortus - çaganyň wagtyndan öň düşmegi) - 1) göwredäki çaganyň öz-özünden düşmegi, aýrylmagy. Göwredäki çaga 12 hepdä çenli düşse oňa irki, 13-28 hepdä çenli düşse-giçki abort diýilýär. Grip, brusselýoz, toksoplazmoz, ýatgynyň kiçiligi, ganyň rezus deň gelmezligi ýaly agyr we hroniki keseller çaganyň öz-özünden düşmegine sebäp bolýar; 2) emeli ýol bilen çaga düşürmek medisina kömegi bilen diňe wraçlar tarapyndan ýörite keselhanalarda geçirilýär. Keselhanadan başga ýerde ýa keselhanada bolsa-da bikanun esasda, ýa-da ýörite medisinia bilimi bolmadyk adam tarapyndan emeli ýol bilen göwreliligi togtatmak howpludyr. Ol çaga bolmazlygyna we her hili aýal keselleriniň döremegine sebäp bolýar.
# Owulýasiýa

**Owulýasiý** — iki aýbaşyň arasynda bolýan ýagdaý. Bu matganyň çagalanmagy (*tohumlanmagy*) üçin.

Owulýasiýa döwri akýan we sünýän şepbeşik bolmaly.
Ýumurtganyň agyna çalymdaş bolmaly.

## Alamatlary

Barlagyň usuly.
1. Aýbaşy.
2. Gury.
3. Çala öl.
 4. Tyýpdyrýan çyglyk, suwuklyklary.(owulýasiýa) Edil şu döwür jyns gatnaşyk üçin we çaga edinmek üçin iň gowy wagt.
5. Enelik haltasy.
6. Enelik haltaň agzy.
Aýbaşy gutarandan soň indiki aýbaşyň başyna çenli günleri sanap ikä böleniňde, ýagny şol günleriň ortasynda owulýasiýa bolýar. Her zenanyňky tapawutly bolup biler.

**Owulýasiýaň alamatlary: Jyns gatnaşyk höwesi ýokarlanýar;
* Waginada ýumurtganyň agy ýaly reňksiz süýnýän şepbeşik bolýar;
* Begençli, şatlykly duýgulary bolýar;
* Beden temperaturasy ýokarlanýar;

## Norma däl owulýasiýa

Şu ýagdaýlarda ginekologa ýüz tutmaly:

1. erbet ys
2. köpürjikli
3. çal, ýaşyl we ş.m ýagny reňkli

## Salgylanmalar

*