Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# หลิว หรูอี้

| หลิว หรูอี้ |
| --- |
| กษัตริย์แห่งจ้าว |
| ประสูติ | 208 ปีก่อนคริสตกาล |
| สิ้นพระชนม์ | 194 ปีก่อนคริสตกาล (พระชนม์ประมาณ 14 พรรษา) |
| ราชวงศ์ | ฮั่นตะวันตก |
| พระราชบิดา | จักรพรรดิฮั่นไท่จู่ |
| พระราชมารดา | พระมเหสีชี |

**หลิว หรูอี้** พระราชโอรสองค์ที่ 4 และเป็นพระราชโอรสองค์โปรดของ จักรพรรดิฮั่นไท่จู่ ที่ต้องสิ้นพระชนม์ก่อนวัยอันควร

องค์ชายหลิว หรูอี้ประสูติเมื่อ 208 ปีก่อนคริสตกาล เป็นพระราชโอรสองค์ที่ 4 ในจักรพรรดิฮั่นไท่จู่หรือ หลิวปัง ปฐมจักรพรรดิแห่ง ราชวงศ์ฮั่นตะวันตก ที่ประสูติแต่ พระมเหสีชี

การที่พระองค์ประสูติขึ้นมาทำให้ จักรพรรดินีฮั่นเกา หรือ **หลู จื้อ** มิพอพระทัยเพราะจะทำให้ตำแหน่งรัชทายาทของ หลิว อิ๋ง พระราชโอรสของพระนางต้องสั่นคลอนพระนางจึงวางแผนที่จะสังหารองค์ชายหรูอี้แต่จักรพรรดิฮั่นเกาจู่ก็ล่วงรู้แผนการนี้และพยายามที่จะหยุดยั้งแต่ไม่สำเร็จเพราะพระองค์สวรรคตเสียก่อนเมื่อ 195 ปีก่อนคริสตกาล

ในปีแรกแห่งรัชกาล จักรพรรดิฮั่นฮุ่ย องค์จักรพรรดิก็พยายามที่จะหยุดยั้งแผนการนี้แต่ก็ไม่สำเร็จเพราะองค์ชายหรูอี้ก็ได้ถูกปลงพระชนม์เมื่อ 194 ปีก่อนคริสตกาล ขณะพระชนม์ได้เพียง 14 พรรษา
# กลยุทธ์ลอบตีเฉินชาง

กลยุทธ์ลอบตีเฉินชาง| กลยุทธ์เผชิญศึก.jpgภาพแสดงกลุ่ม "กลยุทธ์เผชิญศึก" |
| ผู้วางกลศึก | ตันฮก |
| ผู้ต้องกลศึก | โจหยิน |
| ผู้ร่วมกลศึก | กวนอู |
| ประเภท | กลยุทธ์เผชิญศึก |
| หลักการ | ดึงดูดความสนใจ ฉกฉวยโอกาสบุกเข้าโจมตี |
| สาเหตุ | ลิชองและลิกองรับอาสานำมาตีเล่าปี่ที่ซินเอี๋ยแต่ถูกตีพ่ายแตกกระจายกลับไป โจหยินจึงคิดตีเล่าปี่และยึดซินเอี๋ยเป็นของตน |
| สถานที่ | ฮูโต๋ |
| ผลลัพธ์ | โจหยินเสียเมืองห้วนเสียให้แก่กวนอู |
| กลศึกก่อนหน้า | กลยุทธ์มีในไม่มี |
| กลศึกถัดไป | กลยุทธ์ดูไฟชายฝั่ง |
| * ด
* ค
* ก
 |

**กลยุทธ์ลอบตีเฉินชาง** หรือ อั้นตู้เฉินชาง (อังกฤษ: *Openly repair the gallery roads, but sneak through the passage of Chencang*; จีนตัวย่อ: 暗渡陈仓; จีนตัวเต็ม: 暗渡陳倉; พินอิน: *Àn dù chén cāng*) เป็นหนึ่งในกลศึกสามก๊ก กลยุทธ์ที่มีความหมายถึงการใช้โอกาสที่ฝ่ายศัตรูตัดสินใจที่จะรักษาพื้นที่เขตแดนของตนไว้ และแสร้งทำเป็นนำกำลังทหารบุกเข้าโจมตีทางด้านหน้า แต่ลอบนำกำลังทหารบุกเข้าโจมตีในพื้นที่เขตแดนที่ฝ่ายศัตรูไม่ทันคาดคิดและสนใจวางแนวกำลังป้องกัน

ในการศึกสงครามการใช้กลวิธีการวกวนลอบเข้าโจมตีย่อมเป็นฝ่ายได้เปรียบ สามารถบุกเข้าโจมตีฝ่ายศัตรูได้โดยที่ไม่ทันระวังตัวและเอาชนะได้โดยง่าย ตัวอย่างการนำเอากลยุทธ์ลอบตีเฉินชางไปใช้ได้แก่ตันฮกที่ให้กวนอูคุมทหารลอบเข้าบุกยึดห้วนเสีย ทำให้โจหยินที่พ่ายแพ้ต้องหนีกลับฮูโต๋

## ตัวอย่างกลยุทธ์

เมื่อคราวที่เล่าปี่ย้ายมาอยู่ซินเอี๋ย โจหยินนำกำลังทหารสามหมื่นนายยกทัพมาที่ห้วนเสีย ลิชองและลิกองรับอาสานำกำลังทหารยกทัพมาตีเล่าปี่ที่ซินเอี๋ยแต่ถูกตีพ่ายแตกกระจายกลับไป โจหยินเห็นลิกองและลิชองพ่ายแพ้เล่าปี่ก็โกรธแค้น คิดนำกำลังทหารยกทัพมาหวังตีเล่าปี่และยึดซินเอี๋ยเป็นของตน แต่ลิเตียนคัดค้านโจหยินและขออยู่รักษาห้วนเสียโดยไม่ขอติดตามไปซินเอี๋ยด้วย โจหยินไม่เชื่อคำคัดค้านและเชื่อว่าลิเตียนเอาใจออกห่างจากตน ไม่จงรักภักดีเช่นเดิม ลิเตียนจึงต้องจำยอมติดตามไปซินเอี๋ยด้วยความจำใจ

โจหยินนำกำลังทหารสองหมื่นสี่พันนายจากห้วนเสียไปซินเอี๋ย ตันฮกซึ่งเป็นที่ปรึกษาของเล่าปี่คาดการณ์ล่วงหน้าว่าโจหยินจะต้องนำทัพกลับมาแก้แค้น และนำกำลังทหารมาจากห้วนเสียทั้งหมด จึงคิดกลอุบายตลบหลังโจหยินโดยให้กวนอูคุมทหารจำนวนพันนาย ลอบไปตีห้วนเสียและยึดครองไว้ โจหยินเมื่อยกทัพมาถึงซินเอี๋ยก็ต้องกลอุบายของตันฮกจนแตกพ่ายต้องนำทัพกลับห้วนเสีย แต่เมื่อกลับถึงห้วนเสียปรากฏว่ากวนอูได้เข้ายึดครองเมืองไว้เป็นของตนแล้ว ทำให้โจหยินต้องนำกำลังทหารที่หลงเหลือหลบหนีกลับไปฮูโต๋ กลยุทธ์ลอบตีเฉินชางหรืออั้นตู้เฉินชางของตันฮก ก็ประสบความสำเร็จในการหลอกให้โจหยินทิ้งห้วนเสียและสามารถยึดครองไว้เป็นของตนได้อย่างงดงาม

## ดูเพิ่ม

* สามก๊ก
* ตำราพิชัยสงคราม
* ตำราพิชัยสงครามซุนวู

## แหล่งข้อมูลอื่น

* 36 กลศึกสามก๊ก

## อ้างอิง
# โต้ว เซี่ยน

| โต้ว เซี่ยน |
| --- |
| *ขุนนาง* |
| เกิด | ? |
| ถึงแก่กรรม | ค.ศ. 92 |

**โต้ว เซี่ยน** (窦宪; เสียชีวิต ค.ศ. 92) เป็นขุนพลจีนสมัยราชวงศ์ฮั่นตะวันออก มีชื่อเสียงเพราะทำลายอาณาจักรของกลุ่มซฺยงหนู

## ต้นชีวิต

โต้ว เซี่ยน เป็นชาวเมืองซึ่งปัจจุบันคือเสียนหยางในฉ่านซี บิดาของเขาเสียชีวิตใน ค.ศ. 70 ทำให้เขากำพร้า แต่เมื่อพี่สาวหรือน้องสาวทั้ง 2 คนของเขาเข้าวังใน ค.ศ. 77 คนหนึ่งได้เป็นจักรพรรดินีจางเต๋อ (章德皇后) มเหสีของจักรพรรดิฮั่นจาง (漢章帝) ทั้งได้สำเร็จราชการแทนโอรส คือ จักรพรรดิฮั่นเหอ (漢和帝) โชคชะตาของโต้ว เซี่ยน ก็เป็นคุณมากขึ้น ชีวประวัติของโต้ว เซี่ยน มีอยู่ในบทที่ 53 ของหนังสือ *โฮ่วฮั่นชู* (後漢書)

## อ้างอิง

## บรรณานุกรม

* Chavannes, Édouard (1907): "Les pays d’Occident d’après le *Heou Han chou*." *T’oung pao* 8, (1907) pp. 149-244.
* Crespigny, Rafe de (2007). *A Biographical Dictionary of Later Han to the Three Kingdoms (23 - 220 AD)*. Leiden: Brill Publishers. ISBN 90-04-15605-4.
* Crespigny, Rafe de (2009). "The Western Han Army". *The Military Culture of Later Han*. Cambridge: Harvard University Press. ISBN 978-0-674-03109-8.
* Lewis, Mark Edward (2007). *The Early Chinese Empires: Qin and Han*. Cambridge: Harvard University Press. ISBN 978-0-674-02477-9.
* Wu, Shu-hui (2013). "Debates and Decision-Making: The Battle of the Altai Mountains (Jinweishan 金微山) in AD 91". *Debating War in Chinese History*. Leiden: Brill. ISBN 978-90-04-22372-1.
* Yü, Ying-shih (1986). "Han Foreign Relations". *The Cambridge History of China, Volume 1: The Ch'in and Han Empires, 221 B.C. - A.D. 220*. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 0-521-24327-0.
# การพิชิตกังตั๋งของซุนเซ็ก

| การพิชิตกังตั๋งของซุนเซ็ก |
| --- |
| ส่วนหนึ่งของ สงครามยุคสิ้นราชวงศ์ฮั่น |
|

|  |  |
| --- | --- |
| วันที่ | ค.ศ. 194-199 |
| สถานที่ | ภูมิภาคเจียงหนาน ประเทศจีน |
| ผล |
ซุนเซ็กชนะ วางรากฐานของรัฐง่อก๊ก |

 |
| คู่สงคราม |
|
ซุนเซ็ก |
ขุนศึกหลายคย, ชานเยฺว่ |
| ผู้บังคับบัญชาและผู้นำ |
|
ซุนเซ็ก จิวยี่ งอเก๋ง ซุน เปิน ซุน ฝู่ เทียเภา ฮันต๋ง อุยกาย จิวท่าย เล่งโฉ เจียวขิม ตังสิด ตันบู ลิบอง เตียวเจียว เตียวเหียน |
เล่าอิ้ว เงียมแปะฮอ เค้าก๋อง อองลอง ลู่ คาง หลิว ซฺวิน เงียมอู **†** หฺวาง หลงหลัว **†** ฉกหยง **†** ไทสูจู้  |

**การพิชิตกังตั๋งของซุนเซ็ก** (อังกฤษ: *Sun Ce's conquests in Jiangdong*) สงครามที่เกิดขึ้นในราว ค.ศ. 194 – ค.ศ. 199 ภายใต้การนำของ ซุนเซ็ก บุตรชายของ ซุนเกี๋ยน ขุนศึกผู้มีฉายาว่า **พยัคฆ์แห่งกังตั๋ง** โดยผลจากสงครามครั้งนี้ซุนเซ็กสามารถรวบรวมดินแดนบริเวณเจียงหนานเข้าด้วยกันพร้อมกับตั้ง ง่อก๊ก ขึ้นในเวลาต่อมา

สงครามนี้เริ่มต้นขึ้นภายหลังจากที่ซุนเซ็กได้นำตราแผ่นดินซึ่งซุนเกี๋ยนผู้เป็นบิดาได้มาจากซากเมืองลกเอี๋ยงในช่วง ศึกปราบตั๋งโต๊ะ มาจำนำกับ อ้วนสุด เพื่อขอยืมทหารจำนวน 3,000 นายนำไปตั้งตนเป็นใหญ่ในภาคตะวันออกบริเวณภูมิภาค เจียงหนาน (ปัจจุบันคือ มณฑลกวางตุ้ง)
# ยุทธการที่ลำพี้

| ยุทธการที่ลำพี้ |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
| วันที่ | มกราคม ถึง กุมภาพันธ์ 205 |
| สถานที่ | อำเภอน่านพี เหอเป่ย์ |
| ผล |
โจโฉได้ชัยชนะ |

 |
| คู่สงคราม |
|
โจโฉ |
อ้วนถำ |
| ผู้บังคับบัญชาและผู้นำ |
|
โจโฉ โจซุน |
อ้วนถำ  **†** |

**ยุทธการที่ลำพี้** (อังกฤษ: *Battle of Nanpi*) ที่เกิดขึ้นในเดือน 1 ของ 205 ระหว่างยุคที่รู้จักในชื่อ ยุคสิ้นราชวงศ์ฮั่น การรบครั้งนี้เป็นการทำลายล้าง อ้วนถำ หนึ่งในบุตรชายของ อ้วนเสี้ยว ที่พยายามสืบทอดตำแหน่งของบิดา โดยศัตรูของเขา โจโฉ ซึ่งรับราชการเป็นหนึ่งในสามเสนาบดี และได้ชัยชนะครั้งสำคัญครั้งก่อนหน้าเหนือบุตรชายอีกคนของอ้วนเสี้ยว อ้วนซง ชัยชนะของโจโฉที่ ลำพี้ ส่งผลให้เขาไม่สามารถควบคุมที่ราบภาคเหนือได้ขณะเดียวตระกูลอ้วนก็ถูกไล่ล่าทำให้ต้องหนีขึ้นเหนือ

## ปูมหลัง

อ้วนเสี้ยว ขุนศึกผู้เรืองอำนาจทางภาคเหนือของจีนพ่ายแพ้อย่างเบ็ดเสร็จใน ยุทธการที่กัวต๋อ โดย โจโฉ ใน 200
# ยุทธการที่อิเหลง (ค.ศ. 208)

| ยุทธการที่อิเหลง (ค.ศ. 208) |
| --- |
| ส่วนหนึ่งของ ยุทธการที่ผาแดง |
|

|  |  |
| --- | --- |
| วันที่ | ฤดูหนาว ค.ศ. 208 |
| สถานที่ | อิเหลง (ปัจจุบันคือ อี้ชาง มณฑลหูเป่ย) |
| ผล |
ซุนกวนได้ชัยชนะ |

 |
| คู่สงคราม |
|
กองทัพซุนกวน |
กองทัพโจโฉ |
| ผู้บังคับบัญชาและผู้นำ |
|
จิวยี่ โลซก เทียเภา |
โจหยิน โจหอง โจซุน |
| กำลัง |
|
31,000 |
ทหารม้า 6,000 |
| ความสูญเสีย |
|  |
3,000 + |

**ยุทธการที่อิเหลง** (จีน: 夷陵之战 (208年)) เป็นการต่อสู้ระหว่างขุนศึก ซุนกวน และ โจโฉ ในปี ค.ศ. 208 ในช่วงปลาย ราชวงศ์ฮั่นตะวันออก โดยสมรภูมิรบครั้งนี้เกิดขึ้นที่อิเหลงตำบลเล็ก ๆ ในเขตเมืองกังเหลงซึ่งอยู่ในเขตแดนของจังหวัด เกงจิ๋ว โดยเป็นการปะทะกันของกองทัพซุนกวนภายใต้การนำทัพของแม่ทัพใหญ่ **จิวยี่** และกองทัพโจโฉภายใต้การนำทัพของแม่ทัพใหญ่แห่งวุยก๊ก **โจหยิน**

จุดเริ่มต้นของสงครามครั้งนี้เกิดขึ้นภายหลังจากความพ่ายแพ้อย่างย่อยยับของโจโฉในยุทธการที่ผาแดงกองทัพโจโฉได้แตกกระสานซ่านเซ็นไปคนละทิศคนละทางซึ่งโจหยินได้คุมทหารม้าจำนวน 6,000 นายมารักษาเมืองกังเหลงจนเจอกับทัพของจิวยี่จำนวน 31,000 นายซึ่งมาตั้งค่ายพักอยู่ริมฝั่งด้านใต้ของ แม่น้ำแยงซี เพื่อดักโจมตีกองทัพโจโฉ

ขณะเดียวกันแม่ทัพที่ เล่าเจี้ยง ส่งมาช่วยโจโฉรบนามว่า **Xi Su** กลับไม่ชอบโจโฉและได้แปรพักตร์ไปรับใช้ซุนกวนโดยไม่มีการต่อสู้ต่อ กำเหลง รองแม่ทัพของจิวยี่เมื่อโจหยินเจอกับทัพของจิวยี่ก็ถูกโจมตีจนแตกพ่ายไปโจหยินนำทหารม้าที่เหลืออยู่ประมาณ 3,000 นายหนีกลับขึ้นไปทางเหนือ
# ยุทธการที่ยี่สู (ค.ศ. 217)

| ยุทธการที่ยี่สู |
| --- |
| ส่วนหนึ่งของ สงครามในช่วงปลายราชวงศ์ฮั่น |
|

|  |  |
| --- | --- |
| วันที่ | ค.ศ. 217 |
| สถานที่ | อำเภอยี่สู มณฑลยังจิ๋ว ฝั่งตะวันออกของทะเลสาบเจาอ๋อ (*เฉาหู*) มณฑลอานฮุยในปัจจุบัน |
| ผล |
ไม่รู้ผลแพ้ชนะ โจโฉล่าถอย |

 |
| คู่สงคราม |
|
ซุนกวน |
โจโฉ |
| ผู้บังคับบัญชาและผู้นำ |
|
ซุนกวน |
โจโฉ |
| กำลัง |
|
73,000 (ประมาณ) |
400,000 (ประมาณ) |

| ยุทธการที่ยี่สู |
| --- |
|  |
| จีนตัวเต็ม | 濡須之戰 |
| จีนตัวย่อ | 濡须之战 |
|

| การถอดเสียง |
| --- |
| ภาษาจีนมาตรฐาน |
| พินอิน | Rúxū Zhī Zhàn |

 |
| ยุทธการที่ปากน้ำยี่สู (*หรูซฺวีโขฺ่ว*) |
| จีนตัวเต็ม | 濡須口之戰 |
| จีนตัวย่อ | 濡须口之战 |
|

| การถอดเสียง |
| --- |
| ภาษาจีนมาตรฐาน |
| พินอิน | Rúxūkǒu Zhī Zhàn |

 |
|  |

**ยุทธการที่ยี่สู** (จีน: 濡須之戰) เป็นการศึกระหว่างขุนศึกโจโฉและซุนกวนในปี ค.ศ. 217 ในช่วงปลายยุคราชวงศ์ฮั่นตะวันออกของจีน สองปีก่อนหน้านี้ซุนกวนพยายามเข้ายึดป้อมปราการที่หับป๋าแต่ไม่สำเร็จเพราะเกิดโรคระบาดที่เกิดขึ้นกะทันหันและการป้องกันอย่างแน่นหนาของทัพโจโฉภายใต้การบัญชาของเตียวเลี้ยว ตั้งแต่นั้นโจโฉจึงเตรียมการตีโจมตีตอบโต้ซุนกวนและนำทัพเรือด้วยตนเองไปยังยี่สูเพื่อทำศึกชี้ขาด แต่การรบสิ้นสุดโดยไม่รู้ผลแพ้ชนะ โจโฉล่าถอยกลับขึ้นเหนือ

ระวังสับสนกับอีกยุทธการหนึ่งที่เกิดขึ้นก่อนหน้านี้ในปี ค.ศ. 213 ที่อำเภอยี่สูเช่นกัน

## ยุทธการ

## บุคคลในยุทธการ

|  |  |
| --- | --- |
| ทัพซุนกวน
* ซุนกวน
* ลิบอง
* เจียวขิม
* ชีเซ่ง
* จิวท่าย
* กำเหลง
* เล่งทอง
* จูเหียน
* สฺวี เสียง
 | ทัพโจโฉ
* โจโฉ
* แฮหัวตุ้น
* โจหยิน
* เตียวเลี้ยว

  |

## ในวัฒนธรรมประชานิยม

## อ้างอิง

* ตันซิ่ว. *จดหมายเหตุสามก๊ก*, เล่มที่ 55, บทชีวประวัติกำเหลง.
* Rafe de Crespigny. *Generals of the South*.
# หลิวไท่กง

| หลิวไท่กง |
| --- |
| พระราชสมภพ | 282 ปีก่อน ค.ศ.? เฟิง (ปัจจุบันอยู่ในอำเภอเฟิง มณฑลเจียงซู) |
| สวรรคต | ป. มิถุนายน 197 ปีก่อน ค.ศ. (85 พรรษา) เยฺว่หยาง |
| พระอัครมเหสี | หวัง หานฉื่อ พระนางหลี่ |
| พระราชบุตร | หลิว ปั๋ว หลิว สี่ จักรพรรดิฮั่นเกาจู่ หลิว เจียว จักรพรรดินีจาวอาย |
|

| พระนามเต็ม |
| --- |
| พระนามตระกูล: หลิว (劉)
พระนามส่วนพระองค์: ทวาน (煓)
พระนามรอง: จื๋อเจีย (執嘉) |
| พระสมัญญานาม |
| จักรพรรดิต้า (大皇帝) |
| วัดประจำรัชกาล |
| ฉือจู่ (始祖) |

 |
| พระราชบิดา | หลิว เหริน |

**หลิวไท่กง** (จีน: 劉太公) พระนามส่วนพระองค์ **หลิว ทวาน** (จีน: 劉煓) เป็นพระบิดาของหลิว ปัง (จักรพรรดิฮั่นเกาจู่)

## ประวัติ

ในทางประวัติศาสตร์ ไม่มีบันทึกเกี่ยวกับหลิวไท่กงมากนัก หลิวไท่กงเกิดและคงดำรงชีวิตช่วงต้นอยู่ในท้องที่ที่ปัจจุบันคืออำเภอเฟิงในมณฑลเจียงซู ชื่อจริงของหลิวไท่กงก็ไม่เป็นที่รับทราบ เอกสารประวัติศาสตร์บางเรื่องระบุชื่อเขาว่า หลิว จื๋อเจีย (劉執嘉) แต่ชื่อนี้น่าจะได้มาภายหลังจากที่หลิว ปัง บุตรชายของหลิวไท่กง ขึ้นเป็นจักรพรรดิฮั่นเกาจูแล้ว อนึ่ง หลิวไท่กงยังน่าจะมีพื้นเพเป็นชนชั้นรากหญ้าในแถบชนบท

เมื่อหลิว ปัง ขึ้นเป็นจักรพรรดิฮั่นเกาจู่แล้ว ฮั่นเกาจู่ยังเสด็จมาเยี่ยมหลิวไท่กง ผู้เป็นพระบิดา สัปดาห์ละครั้ง แต่เมื่อที่ปรึกษาผู้หนึ่งบอกหลิวไท่กงว่า เป็นการมิบังควรที่หลิวไท่กงจะรับเสด็จฮั่นเกาจู่เหมือนเป็นลูกอีกต่อไป เพราะบัดนี้หลิวไท่กงถือเป็นข้าแผ่นดินของฮั่นเกาจู่แล้ว นับแต่นั้น หลิวไท่กงจึงเจรจาด้วยฮั่นเกาจู่ดั่งข้าแผ่นดินกราบบังคมทูลพระมหากษัตริย์ เมื่อฮั่นเกาจู่ทราบถึงเหตุผลดังกล่าว ฮั่นเกาจู่ก็ยกหลิวไท่กงขึ้นเป็นไท่ช่างหฺวัง (พระเจ้าหลวง) ซึ่งทำให้หลิวไท่กงมีสถานะสูงขึ้นแต่ในนามตามระเบียบราชสำนัก และยังสอดคล้องกับหลักเรื่องความกตัญญูของลัทธิขงจื๊อ

หลิวไท่กงถึงแก่กรรมที่ตำหนักแห่งหนึ่งในเมืองเยฺว่หยาง (栎阳) เมื่อ 197 ปีก่อนคริสตกาล ฝังศพไว้ที่ซึ่งปัจจุบันคือเขตหลินถงในมณฑลซีอาน

## ครอบครัว

หลิวไท่กงมีภริยาและบุตร ดังนี้

* ภริยาหลวงชื่อ หวัง หานฉื่อ (王含始) เรียกกันว่า หลิวอ่าว (劉媪; "ยายหลิว") เมื่อสิ้นชีวิตแล้วได้รับการยกขึ้นเป็นจักรพรรดินีเรียก จาวหลิงหฺวังโฮ่ว (昭靈皇后)
	+ บุตรชายคนแรกชื่อ หลิว ปั๋ว (劉伯; เกิด 262 ปีก่อนคริสตกาล) ได้เป็นเจ้าชายเรียก อู่อายหวัง (武哀王)
	+ บุตรชายคนที่สองชื่อ หลิว สี่ (劉喜; 260–193 ปีก่อนคริสตกาล) ได้เป็นเจ้าชายเรียก อู๋ฉิ่งหวัง (吳頃王)
	+ บุตรหญิง ได้เป็นจักรพรรดินีเรียก จาวอายหฺวังโฮ่ว (昭哀皇后)
	+ บุตรชายคนที่สามชื่อ หลิว ปัง (劉邦; 256–195 ปีก่อนคริสตกาล) ได้เป็นจักรพรรดิเรียก ฮั่นเกาจู่ (漢高祖)
* ภริยาน้อยชื่อ นางหลี่ (李氏) ได้รับการยกขึ้นเป็น ไท่ช่างหฺวังโฮ่ว (太上皇后)
	+ บุตรชายคนที่สี่ชื่อ หลิว จาว (劉交; ตาย 179 ปีก่อนคริสตกาล) ได้เป็นเจ้าชายเรียก ฉู่-ยฺเหวียนหวัง (楚元王)

## อ้างอิง

* *จือจื้อทงเจี้ยน*, เล่มที่ 9 ถึง 12
* *ฉื่อจี้*, เล่มที่ 8
* *ฮั่นชู*, เล่มที่ 36
# วัง

ด้านหน้าของพระราชวังดุสิต
**วัง** หรือ **พระราชวัง** เป็นสิ่งก่อสร้างสำหรับที่อยู่อาศัยขนาดใหญ่โดยเฉพาะที่อยู่อาศัยของประมุขของประเทศหรือผู้นำผู้มีตำแหน่งสูงในหลายประเทศในยุโรปเช่นประเทศฝรั่งเศส และ อิตาลี นอกจากนั้นยังเป็นคำที่ใช้สำหรับสิ่งก่อสร้างที่ใหญ่แต่ไม่จำเป็นต้องใหญ่มากในตัวเมืองที่สร้างสำหรับเจ้านาย หรือผู้มีตระกูล ในปัจจุบันวังหรือพระราชวังหลายแห่งเปลี่ยนไปใช้เป็นพิพิธภัณฑ์หรือสำนักงานรัฐบาล หรือโรงแรม

## ดูเพิ่ม

* รายชื่อพระราชวังและวังในประเทศไทย
* ปราสาท
* วังประธานาธิบดี
* บ้านพักทางราชการ

## แหล่งข้อมูลอื่น

 วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อเกี่ยวกับ วัง
# เจลำ

| เจลำ (จี่หนานจฺวิ้น) |
| --- |
|  |
| อนุสรณ์ตงผิงหลิงในเขตลี่เฉิง (歷城) นครจี่หนาน ซึ่งเคยเป็นศูนย์กลางการบริหารของเมืองเจลำ |
| จีนตัวเต็ม | 濟南郡 |
| จีนตัวย่อ | 济南郡 |
|

| ขยายการถอดเสียง |
| --- |
| ภาษาจีนมาตรฐาน |
| พินอิน | Jǐnán Jùn |

 |
|  |

**เจลำ** ในภาษาจีนกลางเรียกว่า **จี่หนานจฺวิ้น** (จีน: 濟南郡; พินอิน: *Jǐnán Jùn*) เป็นกุ๋น (郡 *จฺวิ้น*) หรือเมืองในประวัติศาสตร์จีน ตั้งอยู่บริเวณที่เป็นตอนกลางของมณฑลชานตง (山東) ในปัจจุบัน

## ประวัติศาสตร์

เมืองเจลำได้รับการจัดตั้งในช่วงต้นยุคราชวงศ์ฮั่นตะวันตก (西漢 *ซีฮั่น*) ภายใต้การปกครองของราชรัฐเจ๋ (齊 *ฉี*) ของหลิว เฝย์ (劉肥) พระโอรสของพระเจ้าฮั่นโกโจ (漢高祖 *ฮั่นเกาจู่*) เมื่อ ค.ศ. 165 หลิว เจ๋อ (劉則) พระนัดดาของหลิว เฝย์และเป็นอ๋อง (王 *หวาง*) แห่งราชรัฐเจ๋ สิ้นพระชนม์โดยไม่มีทายาท ราชสำนักของราชวงศ์ฮั่นจึงแบ่งพื้นที่ของราชรัฐเจ๋ให้กับบรรดาพระโอรสของหลิว เฝย์ และเจลำก็กลายเป็นราชรัฐอายุสั้นที่ปกครองโดยหลิว ผี่กวาง (劉辟光) ในช่วงกบฏเจ็ดรัฐ หลิว ผี่กวางถูกปลงพระชนม์ และเจลำก็ถูกเปลี่ยนสถานะเป็นกุ๋น (郡 *จฺวิ้น*) หรือเมือง ในช่วงปลายยุคราชวงศ์ฮั่นตะวันตก เมืองเจลำประกอบอำเภอใต้การปกครอง 14 อำเภอ ได้แก่ ตงผิงหลิง (東平陵), โจวผิง (鄒平), ไถ (臺), เหลียงโจว (梁鄒), ถูกู่ (土鼓), ยฺหวีหลิง (於陵), หยางชิว (陽丘), ปานหยาง (般陽), เจียน (菅), เจาหยาง (朝陽), ลี่เฉิง (歷城), เซียว (猇), จู้ (著) และอี๋เฉิง (宜成) เมื่อ ค.ศ. 2 เมืองเจลำมีประชากร 642,884 คนใน 140,761 ครัวเรือน

ในช่วงเวลาส่วนใหญ่ของยุคราชวงศ์ฮั่นตะวันออก (東漢 *ตงฮั่น*) เจลำมีฐานะเป็นราชรัฐในนาม และทำหน้าที่เป็นเขตศักดินาของสมาชิกในราชตระกูลหลายองค์ โดยองค์แรกคือหลิว คาง (劉康) พระโอรสของพระเจ้าฮั่นกองบู๊ (漢光武帝 *ฮั่นกวางอู่ตี้*) เมื่อ ค.ศ. 39 ครั้น ค.ศ. 140 อาณาเขตของเจลำประกอบด้วย 10 อำเภอ ได้แก่ ตงผิงหลิง, จู้, ยฺหวีหลิง, ไถ, เจียน, ถูกู่, เหลียงโจว, โจวผิง, ตงเจาหยาง (東朝陽) และลี่เฉิง มีประชากร 453,308 คนใน 78,544 ครัวเรือน

ในสมัยของรัฐวุยก๊ก (魏國 *เว่ย์กั๋ว*) ในยุคสามก๊ก (三國 *ซานกั๋ว*) อ๋องแห่งเจลำคือเฉา ไข่ (曹楷) พระนัดดาของโจโฉ (曹操 *เฉา เชา*) และพระนัดดาของโจเจียง (曹彰 *เฉา จาง*) ผู้เป็นอ๋องแห่งเริ่นเฉิง (任城王 *เริ่นเฉิงหวาง*) เจลำถูกเปลี่ยนสถานะกลับเป็นกุ๋นหรือเมืองหลังการก่อตั้งราชวงศ์จิ้นตะวันตก (西晉 *ซีจิ้น*)

เมืองเจลำถูกยึดครองโดยราชวงศ์เว่ย์เหนือ (北魏 *เป่ย์เว่ย์*) ในช่วงต้นยุคราชวงศ์เหนือ-ใต้ (南北朝 *หนานเป่ย์เฉา*) ในรัชสมัยจักรพรรดิซ่งหมิงตี้ (宋明帝) เมืองเจลำในเวลานั้นประกอบด้วย 6 อำเภอ ได้แก่ ลี่เฉิง, เจาหยาง, จู้, ถูกู่, เฝิงหลิง (逢陵) และผิงหลิง (平陵) *ซ่งชู* (宋書) บันทึกว่าเมืองเจลำในเวลานั้นมีประชากร 38,175 คนใน 5,056 ครัวเรือน ส่วน *เว่ย์ชู* (魏書) บันทึกว่าจำนวนประชากรเป็น 68,820 คนใน 20,017 ครัวเรือน เมืองเจลำถูกยกเลิกไปในช่วงต้นยุคราชวงศ์สุย (隋)

## อ๋องแห่งเจลำ

* หลิว ผี่กวาง (劉辟光) 164–154 ปีก่อนตริสตกาล
* หลิว คาง (劉康) อ่องอาน (安) แห่งเจลำ ค.ศ. 41–99
* หลิว ชั่ว (劉錯) อ๋องเจี่ยน (簡) แห่งเจลำ ค.ศ. 99–105
* หลิว เซียง (劉香) อ๋องเซี่ยว (孝) แห่งเจลำ ค.ศ. 105–125
* หลิว เสี้ยน (劉顯) อ๋องหลี (釐) แห่งเจลำ ค.ศ. 125–128
* หลิว กว่าง (劉廣) อ๋องเต้า (悼) แห่งเจลำ ค.ศ. 129–153
* หลิว คาง (劉康) ค.ศ. 174–?
* หลิว ยฺวิน (劉贇) ?–ค.ศ. 207
* หลิว ไค (劉開) ค.ศ. 207–220
* เฉา ไค (曹楷) ค.ศ. 246–265

## อ้างอิง
# เลียงจิ๋ว

มณฑลของราชวงศ์ฮั่นตะวันออกในปี ค.ศ. 189
**เลียงจิ๋ว** ในภาษาจีนกลางเรียกว่า **เหลียงโจว** (涼州) เป็นมณฑลทางตะวันตกเฉียงเหนือของจีนโบราณ ในบริเวณที่เป็นมณฑลกานซู่ในปัจจุบัน ทางตะวันออกติดกับมณฑลซือลี่

## ประวัติศาสตร์

แผนที่ของสงครามฮั่น-ซฺยงหนู
### การก่อตั้ง

บริเวณที่เป็นมณฑลเลียงจิ๋วถูกยึดครองโดยชาวจีนฮั่นเมื่อราวทศวรรษ 120 ก่อนคริสตกาลในช่วงสงครามฮั่น-ซฺยงหนู และก่อตั้งในฐานะมณฑลในอีกหลายสิบปีต่อมา เส้นทางเหอซีทำหน้าที่เชื่อมจีนเข้ากับภูมิภาคตะวันตก ซึ่งช่วยรักษาส่วนสำคัญของเส้นทางสายไหมเข้าสู่เอเชียกลาง

### กบฏชาวเกี๋ยง

### สิ้นสุดการปกครองภายใต้ราชวงศ์ฮั่น

ในปี ค.ศ. 184 เกิดกบฏในมณฑลเลียงจิ๋วขึ้นในเวลาไล่เลี่ยกับกบฏโพกผ้าเหลือง ราชวงศ์ฮั่นกระทำการทัพเพื่อจะชิงพื้นที่คืนแต่ยังไม่รู้ผล และในปี ค.ศ. 189 เลียงจิ๋วกลายเป็นรัฐขุนศึกอิสระโดยพฤตินัยที่ปกครองโดยหันซุยและม้าเท้ง ขุนศึกโจโฉเริ่มรุกมณฑลเลียงจิ๋วในปี ค.ศ. 211 ได้รับชัยชนะครั้งสำคัญในยุทธการที่ตงก๋วน และพิชิตทั้งมณฑลได้ในปี ค.ศ. 215

## อ้างอิง
# คัมภีร์ศิลาซีผิง

| **คัมภีร์ศิลาซีผิง (ซีผิงฉือจิง)** |
| --- |
|  |
| ชิ้นส่วนของคัมภีร์ศิลาซีผิง |
| จีนตัวเต็ม | 熹平石經 |
| จีนตัวย่อ | 熹平石经 |
|

| ขยายการถอดเสียง |
| --- |
| ภาษาจีนมาตรฐาน |
| พินอิน | Xīpíng Shíjīng |

 |
|  |

**คัมภีร์ศิลาซีผิง** หรือ **ซีผิงฉือจิง** (จีน: 熹平石經; พินอิน: *Xīpíng Shíjīng*) เป็นชุดของคัมภีร์ในลัทธิขงจื๊อหลายเล่มที่จารบนแผ่นศิลาในยุคราชวงศ์ฮั่น ตั้งชื่อตามศักราชซีผิง (熹平; ค.ศ. 172–178) ในรัชสมัยพระเจ้าเลนเต้ (漢靈帝 *ฮั่นหลิงตี้*) การจารคัมภีร์ศิลาใช้เวลา 8 ปีตั้งแต่ ค.ศ. 175 ถึง ค.ศ. 183 โดยจารบนแผ่นศิลาซึ่งตั้งอยู่ที่สำนักศึกษาหลวงไท่เสฺว (太學) นอกนครหลวงลกเอี๋ยง (洛陽 *ลั่วหยาง*) โครงการจารคัมภีร์กำกับดูแลโดยซัวหยง (蔡邕 *ไช่ ยง*) และกลุ่มบัณฑิตที่เข้าร่วมผู้ "ทูลขอจักรพรรดิให้โปรดให้มีการจารคัมภีร์ในลัทธิขงจื๊อบนศิลาเพื่อป้องกันการบิดเบือนเนื้อหาเพื่อหนุนทัศนะเฉพาะตัว"

ศิลาจารึกประกอบด้วยอักษร 200,000 ตัวบนศิลาจารึก 46 แผ่น และครอบคลุมเนื้อหาคัมภีร์ 7 เล่มที่ได้รับการยอมมรับในเวลานั้น ได้แก่ *อี้จิง* (易經), *ชูจิง* (書經), *ชือจิง* (詩經), *หลี่จิง* (禮經), *ชุนชิว* (春秋), *เซี่ยวจิง* (孝經) และ *หลุน-ยฺหวี่* (論語) ศิลาจารึกแต่ละแผ่นมีความสูงประมาณ 2.5 เมตร (8.2 ฟุต) และกว้าง 1 เมตร (3.3 ฟุต) ซัวหยงและบัณฑิตคนอื่น ๆ ได้แก่ ม้าหยิด (馬日磾 *หม่า มี่ตี*), หาน เยฺว่ (韓說), โลติด (盧植 *หลู จื๋อ*), ถางซี เตี่ยน (堂谿典), หยาง ชื่อ (楊賜) และเอียวปิว (楊彪 *หยาง เปียว*) บุตรชาย, จาง สฺวิน (張馴), หลี่ สฺวิน (李巡), เจ้า โย่ว (趙祐) และช่าน หยาง (單颺) จะเขียนเนื้อหาบนศิลาโดยใช้ชาดหรคุณ จากนั้นจึงแกะสลัก เมื่อจัดทำแล้วเสร็จ ศิลาจารึก 28 แผ่นที่มีเนื้อหาของ *อี้จิง*, *ชูจิง*, *ชุนชิว* และบทวิจารณ์กงหยางจฺว้าน (公羊傳) ถูกจัดเรียงทางด้านตะวันตกโดยจัดเรียงเป็นรูปตัว "U" ศิลาจารึก 15 แผ่นที่มีเนื้อหาของ *หลี่จิง* รวมถึงที่มีการจารชื่อของซัวหยงและม้าหยิด ถูกวางทางด้านใต้ ศิลาจารึก 5 แผ่นที่มีเนื้อหาของ *หลุน-ยฺหวี่* ถูกวางทางด้านตะวันออก เหล่าบัณฑิตสามารถถูภาพเพื่อลอกลายทำสำเนาเนื้อหาของตำราบนศิลาได้ นอกเหนือจากการศึกษาเนื้อหา

ศิลาจารึกส่วนใหญ่ถูกทำลายในระหว่างการสู้รบหลังการล่มสลายของราชวงศ์ฮั่น มีเพียงชิ้นส่วนเล็กน้อยที่เหลือรอดมาได้

## ดูเพิ่ม

* คัมภีร์ศิลาไคเฉิง

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* ชิ้นส่วนศิลาจากศักราชซีผิง ในฐานข้อมูลภาพถูศิลาจีนที่ศูนย์สนเทศศาสตร์มนุษยศาสตร์เอเชียตะวันออก มหาวิทยาลัยเกียวโต รวมถึงชิ้นส่วน 2 ชิ้นของคัมภีร์ศิลาซีผิง: 61A และ 61B.
# พ.ศ. 421

|  |  |
| --- | --- |
| ศตวรรษ: | * -1
* **0 1
 |
| ปี: | * 418
* 419
* 420
* **421 422
* 423
* 424
 |

123 BC ในปฏิทินอื่น| ปฏิทินสุริยคติไทย | 420–421 |
| ปฏิทินเกรกอรี | 123 BC *CXXIII BC* |
| Ab urbe condita | 631 |
| สมัยอียิปต์โบราณ | ราชวงศ์ที่ XXXIII, 201 |
| *- ฟาโรห์* | ทอเลมีที่ 8 ฟิสคอน, 23 |
| สมัยกรีกโบราณ | 164th Olympiad, year 2 |
| ปฏิทินอัสซีเรีย | 4628 |
| ปฏิทินศกบาหลี | *N/A* |
| ปฏิทินเบงกอล | −716 – −715 |
| ปฏิทินเบอร์เบอร์ | 828 |
| พุทธศักราช | 422 |
| ปฏิทินพม่า | −760 |
| ปฏิทินไบแซนไทน์ | 5386–5387 |
| ปฏิทินจีน | 丁巳年 (มะเส็งธาตุไฟ) 2575 หรือ 2368     *— ถึง —* 戊午年 (มะเมียธาตุดิน) 2576 หรือ 2369 |
| ปฏิทินคอปติก | −406 – −405 |
| ปฏิทินดิสคอร์เดีย | 1044 |
| ปฏิทินเอธิโอเปีย | −130 – −129 |
| ปฏิทินฮีบรู | 3638–3639 |
| ปฏิทินฮินดู |  |
|  - *วิกรมสมวัต* | −66 – −65 |
|  - *ศกสมวัต* | *N/A* |
|  - *กลียุค* | 2978–2979 |
| ปฏิทินโฮโลซีน | 9878 |
| ปฏิทินอิหร่าน | 744 BP – 743 BP |
| ปฏิทินอิสลาม | 767 BH – 766 BH |
| ปฏิทินชวา | *N/A* |
| ปฏิทินจูเลียส | *N/A* |
| ปฏิทินเกาหลี | 2211 |
| ปฏิทินหมินกั๋ว | 2034 ก่อน ROC 民前2034年 |
| ปฏิทินนานักชาฮี | −1590 |
| ซิลูซิดศักราช | 189/190 AG |
| ปฏิทินทิเบต | མེ་མོ་སྦྲུལ་ལོ་ (ธาตุไฟเพศเมีย-มะเส็ง) 4 หรือ −377 หรือ −1149     *— ถึง —* ས་ཕོ་རྟ་ལོ་ (ธาตุดินเพศผู้-มะเมีย) 5 หรือ −376 หรือ −1148 |

**พุทธศักราช 421** ใกล้เคียงกับ ก่อน ค.ศ. 123

## เหตุการณ์

## วันเกิด

## วันถึงแก่กรรม
# ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์

**ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์** หรือ **ผู้สำเร็จราชการแผ่นดิน** (อังกฤษ: *regent*) เป็นผู้ได้รับแต่งตั้งให้ปฏิบัติพระราชกรณียกิจในพระปรมาภิไธยพระมหากษัตริย์ของประเทศที่มีพระมหากษัตริย์เป็นพระประมุข เนื่องจากพระมหากษัตริย์ยังไม่ทรงบรรลุนิติภาวะ หรือทรงพระประชวร หรือไม่ทรงอยู่ในประเทศ หรือทรงบริหารพระราชกิจไม่ได้ไม่ว่าด้วยเหตุใดก็ตาม

ทั้งนี้ ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ยังมีขึ้นได้ในกรณีที่ระบอบพระมหากษัตริย์ยังมิได้มีพระมหากษัตริย์ที่เหมาะสม เช่น เมื่อประเทศฟินแลนด์ประกาศเอกราชจากจักรวรรดิรัสเซียแล้วมีการสถาปนาราชอาณาจักรฟินแลนด์ขึ้น แต่ยังไม่มีเชื้อพระวงศ์ต่างประเทศพระองค์ใดเหมาะสม จึงให้ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ทำหน้าที่ไปพลางก่อน จนรัฐสภาฟินแลนด์เลือกเจ้าชายฟรีดริช คาร์ล แห่งเฮ็สเซิน แห่งแคว้นเฮสส์จากจักรวรรดิเยอรมันขึ้นเป็นสมเด็จพระราชาธิบดีแห่งฟินแลนด์ ตำแหน่งผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์จึงสิ้นสุดลง

## ดูเพิ่ม

* ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ (ประเทศไทย)

## อ้างอิง
# จิงโจว (แก้ความกำกวม)

**จิงโจว** (荆州) เป็นนครระดับจังหวัดในมณฑลหูเป่ย์ ประเทศจีน

**จิงโจว** อาจหมายเถึง:

* เขตจิงโจว ในนครจิงโจว มณฑลหูเป่ย์ ประเทศจีน
* เกงจิ๋ว (จิงโจว) มณฑลจีนโบราณที่ครอบคลุมพื้นที่ของมณฑลหูเป่ย์และมณฑลหูหนานในปัจจุบัน
* จิงโจว (มณฑลกานซู่) (涇州) มณฑลในประวัติศาสตร์ซึ่งอยู่ในมณฑลกานซู่ ประเทศจีนในปัจจุบัน อยู่ในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 5 ถึง 20
# ยิน ลี่หฺวา

| ยิน ลี่หฺวา |
| --- |
|  |
| สมเด็จพระจักรพรรดินีแห่งราชวงศ์ฮั่นตะวันออก |
| ดำรงพระยศ | ค.ศ. 41 – 29 มีนาคม ค.ศ. 57 |
| ก่อนหน้า | จักรพรรดินีกัว |
| ถัดไป | จักรพรรดินีหม่า |
| ฮองไทเฮาแห่งราชวงศ์ฮั่นตะวันออก |
| ดำรงพระยศ | 29 มีนาคม ค.ศ. 57 – 26 กุมภาพันะ์ ค.ศ. 64 |
| ก่อนหน้า | *ไม่มี* |
| ถัดไป | ฮองไทเฮาหม่า |
|  |
| ประสูติ | ค.ศ. 5 |
| สวรรคต | 64 (อายุ 58–59) |
| พระสวามี | จักรพรรดิฮั่นกวังอู่ |
| พระราชบุตร | จักรพรรดิฮั่นหมิง |

**ยิน ลี่หฺวา** (จีนตัวย่อ: 阴丽花; จีนตัวเต็ม: 陰麗華; พินอิน: *Yīn Lìhuā*; ค.ศ. 5–26 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 64) พระนามทางการว่า **จักรพรรดินีกวังเลี่ย** (光烈皇后) เป็นจักรพรรดินีสมัยราชวงศ์ฮั่นตะวันออก เป็นมเหสีองค์ที่สองของจักรพรรดิฮั่นกวังอู่ (汉光武帝) แต่เสกสมรสกับฮั่นกวังอู่ก่อนกั่ว เชิ่งทง (郭聖通) มเหสีองค์แรก ความงามและนอบน้อมของยิน ลี่หฺวา เป็นที่เลื่องลือ พระนามที่ยิน ลี่หฺวา ได้รับหลังสิ้นพระชนม์แล้วเป็นจุดเริ่มต้นค่านิยมที่จะเฉลิมพระนามจักรพรรดินีที่สิ้นพระชนม์แล้วด้วยบางส่วนของพระนามที่พระสวามีได้รับหลังสวรรคตประกอบกับอักษรเพิ่มเติมเพื่อพรรณนาคุณลักษณะ แทนที่ประเพณีเดิมตั้งแต่สมัยราชวงศ์ฮั่นตะวันตกที่ใช้พระนามหลังสวรรคตของพระสวามีเพียงอย่างเดียว

## ภูมิหลังครอบครัวและสมรสกับหลิว ซิ่ว

ยิน ลี่หฺวาประสูติและเติบโตในลำหยง (บริเวณหนานหยาง มณฑลเหอหนานในปัจจุบัน) จฺวิ้นเดียวกันกับจฺวิ้นที่พระสวามีในอนาคตของพระนางมีต้นตอมา

## อ้างอิง

* *โฮ่วฮั่นชู* เล่มที่ 10, ส่วนที่ 1.
* *จือจื้อทงเจี้ยน* เล่มที่ 39, 40, 43, 44, 45.