# แฮหัวหลิม

| แฮหัวหลิม (เซี่ยโหว เหมา) |
| --- |
| 夏侯楙 |
|  |
| ขุนพลพิทักษ์ภาคตะวันออก (鎮東將軍 *เจิ้นตงเจียงจฺวิน*) |
| **ดำรงตำแหน่ง** ค.ศ. ? (?) – ค.ศ. ? (?) |
| กษัตริย์ | โจยอย |
| ราชเลขาธิการ (尚書 *ช่างชู*) |
| **ดำรงตำแหน่ง** ค.ศ. 228 (228) – ค.ศ. ? (?) |
| กษัตริย์ | โจผี / โจยอย |
| ขุนพลสงบภาคตะวันตก (安西將軍 *อานซีเจียงจฺวิน*) |
| **ดำรงตำแหน่ง** ค.ศ. 220 (220) – ค.ศ. 228 (228) |
| กษัตริย์ | โจผี / โจยอย |
|  |
| ข้อมูลส่วนบุคคล |
| เกิด | ไม่ทราบ |
| เสียชีวิต | ไม่ทราบ |
| คู่สมรส | เจ้าหญิงชิงเหอ |
| บุพการี | * แฮหัวตุ้น (บิดา)
 |
| ญาติ | * เซี่ยโหว ชง (พี่ชาย)
* เซี่ยโหว จื่อจาง (น้องชาย)
* เซี่ยโหว จื่อเจียง (น้องชาย)
* *พี่ชายน้องชายคนอื่น ๆ อีกอย่างน้อย 3 คน*
 |
| อาชีพ | ขุนพล |
| ชื่อรอง | จื่อหลิน (子林) |
| บรรดาศักดิ์ | *เลี่ยโหว* (列侯) |
|  |

**แฮหัวหลิม** (มีบทบาทในช่วงทศวรรษ 190 – 230) มีชื่อในภาษาจีนกลางว่า **เซี่ยโหว เหมา** (จีน: 夏侯楙; พินอิน: *Xiàhóu Máo*) ชื่อรอง **จื่อหลิน** (จีน: 子林; พินอิน: *Zǐlín*) เป็นขุนพลของรัฐวุยก๊กในยุคสามก๊กของจีน เป็นบุตรชายคนที่สองของแฮหัวตุ้นขุนพลผู้รับใช้ขุนศึกโจโฉ โดยที่แฮหัวหลิมเป็นเพื่อนสนิทของโจผีจักรพรรดิผู้ก่อตั้งรัฐวุยก๊กและบุตรชายของโจโฉ แฮหัวหลิมแต่งงานกับเจ้าหญิงชิงเหอซึ่งเป็นบุตรสาวคนหนึ่งของโจโฉ แม้ว่าชีวิตสมรสจะไม่ค่อยมีความสุข และครั้งหนึ่งแฮหัวหลิมถูกกล่าวหาว่าคิดการกบฏจากครอบครัวของตนเอง

## ประวัติ

จากการที่ตระกูลแฮหัวสนิทสนมกับตระกูลโจมาอย่างยาวนาน และช่วยสนับสนุนในการสงคราม แฮหัวหลิมจึงเป็นสหายสนิทของโจผีขณะโจผีอยู่ในวัยเยาว์ แฮหัวหลิมได้รับการแต่งตั้งจากโจโฉให้เป็นราชเลขาธิการ (尚書 *ช่างชู*) และได้รับบรรดาศักดิ์เลี่ยโหว (列侯) แฮหัวหลิมยังได้แต่งงานกับบุตรสาวคนโตของโจโฉ เมื่อโจผีบังคับพระเจ้าเหี้ยนเต้ (จักรพรรดิลำดับสุดท้ายของราชวงศ์ฮั่น) สละราชบัลลังก์เมื่อ ค.ศ. 220 และขึ้นเป็นจักรพรรดิลำดับแรกของวุยก๊ก แฮหัวหลิมมีส่วนช่วยสนับสนุนการสร้างศิลาจารึกบันทึกเหตุการณ์ อาจจะในฐานะตัวแทนของแฮหัวตุ้นบิดาที่ล่วงลับไปแล้ว โจผีตั้งให้น้องสาว (ที่เป็นภรรยาของแฮหัวหลิม) เป็นเจ้าหญิงชิงเหอ (清河公主 *ชิงเหอกงจู่*) และตั้งให้แฮหัวหลิมเป็นขุนพลสงบภาคตะวันตก (安西將軍 *อันซีเจียงจฺวิน*) มอบหมายให้ดูแลกิจการการทหารในภูมิภาคกวนต๋ง (關中 *กวานจง*) โดยมีศูนย์บัญชาการที่นครเตียงฮัน (長安 *ฉางอัน*; ปัจจุบันคือนครซีอาน มณฑลฉ่านซี) ซึ่งเดิมมีตำแหน่งว่างจากการเสียชีวิตของแฮหัวเอี๋ยนผู้เป็นญาติ ข้อมูลใน*เว่ย์เลฺว่*บันทึกว่าแฮหัวหลิมมีชื่อเสียงในเรื่องการไร้ความสามารถด้านการทหารและมีความสนใจในกิจการส่วนตัว โฮเวิร์ด กูดแมน (Howard Goodman) ให้ความเห็นว่าแฮหัวหลิมอาจจะใช้เวลาไปกับการเที่ยวเตร่ในพื้นที่มากกว่าจะทำหน้าที่ของตน ขณะที่อยู่ห่างจากนครหลวง แฮหัวหลิมสนุกไปกับการสะสมนางรำและภรรยาน้อย เจ้าหญิงชิงเหอไม่พอใจกับความเจ้าชู้ของแฮหัวหลิม

เมื่อจูกัดเหลียงอัครมหาเสนาบดีแห่งจ๊กก๊กเตรียมการจะโจมตีวุยก๊กเป็นครั้งแรก อุยเอี๋ยนเสนอให้ส่งกองทหารข้ามภูมิประเทศกันดารลอบเข้าโจมตีเตียงฮันด้วยเชื่อว่าแฮหัวหลิมยังอายุน้อย ขี้ขลาด และโลเล เมื่อทัพจ๊กก๊กมาถึงแฮหัวหลิมจะต้องตื่นตระหนกและหนีออกจากเตียงฮัน ทิ้งเมืองให้อุยเอี๋ยนเข้ายึดได้โดยง่ายดาย แต่จูกัดเหลียงปฏิเสธแผนของอุยเอี๋ยน ครั้นฤดูใบไม้ผลิ ค.ศ. 228 จูกัดเหลียงเริ่มการรบบุกขึ้นเหนือครั้งแรก โจยอยจักรพรรดิวุยก๊กลำดับที่ 2 ทรงนำทัพเสริมด้วยพระองค์เองไปยังเตียงฮัน และทรงได้ยินข้อร้องเรียนเกี่ยวกับพฤติกรรมของแฮหัวหลิม จึงทรงถอดแฮหัวหลิมจากตำแหน่งบัญชาการ และมอบหมายให้โจจิ๋นที่เหมาะสมกว่าแทน แล้วแต่งตั้งให้แฮหัวหลิมกลับไปเป็นราชเลขาธิการ (尚書 *ช่างชู*) ในราชสำนักวุยก๊กที่นครลกเอี๋ยง (洛陽 *ลั่วหยาง*)

ราว ค.ศ. 230 ความตึงเครียดระหว่างแฮหัวหลิมและภรรยาก็เลวร้ายลง น้องชายสองคนของแฮหัวหลิมคือเซี่ยโหว จื่อจาง (夏侯子臧) และเซี่ยโหว จื่อเจียง (夏侯子江) ทำให้แฮหัวหลิมโกรธเพราะไม่มีมารยาท น้องชายทั้งสองกลัวการลงโทษจึงร่วมมือกับเจ้าหญิงชิงเหอพี่สะใภ้เขียนฎีกากล่าาวหาว่าแฮหัวหลิมคิดการกบฏ โจยอยมีรับสั่งให้จับกุมแฮหัวหลิมและกำลังจะสั่งประหารชีวิต แต่ตฺว้าน มั่ว (段默) ทูลทัดทานโดยยกเรื่องความสัมพันธ์ที่ไม่ดีระหว่างแฮหัวหลิมและภรรยาซึ่งบ่งบอกว่าเรื่องนี้เป็นการใส่ร้ายและเรื่องที่แฮหัวหลิมรับใช้จักรพรรดิโจผีเป็นอย่างดี โจยอยมีรับสั่งให้สอบสอนว่าใครเป็นผู้เขียนฎีกา เมื่อความจริงปรากฏจึงมีรับสั่งให้ปล่อยตัวแฮหัวหลิมและคืนตำแหน่งราชเลขาธิการดังเดิม

ภายหลังในช่วงหนึ่งของรัชสมัยโจยอย แฮหัวหลิมได้รับการแต่งตั้งเป็นขุนพลผู้พิทักษ์ภาคตะวันออก (鎮東將軍 *เจิ้นตงเจียงจฺวิน*) ไม่มีการบันทึกว่าแฮหัวหลิมเสียชีวิตเมื่อใด

## ในนิยาย *สามก๊ก*

ในนวนิยายอิงประวัติศาสตร์เรื่อง *สามก๊ก* ในคริสต์ศตวรรษที่ 14 แฮหัวหลิมมีชื่อรองว่า **จื่อซิว** (จีน: 子休; พินอิน: *Zǐxiū*) เป็นบุตรชายของแฮหัวเอี๋ยน แต่ยกให้เป็นบุตรบุญธรรมของแฮหัวตุ้นตั้งแต่วัยเด็ก ภายหลังเมื่อแฮหัวเอี๋ยนถูกฮองตงสังหาร โจโฉรู้สึกสงสารจึงให้เจ้าหญิงชิงเหอบุตรสาวแต่งงานเป็นภรรยาของแฮหัวหลิม

ความน่าจะไร้ความสามารถของแฮหัวหลิมได้รับการเสริมแต่งในนวนิยาย *สามก๊ก* เมื่อแฮหัวหลิมได้รับมอบหมายให้ป้องกันชายแดนระหว่างวุยก๊กและจ๊กก๊ก แต่ไม่ได้รับความเชื่อถือจากเหล่าขุนนางเพราะเห็นว่าแฮหัวหลิมคงไม่สามารถทำหน้าที่ได้สำเร็จ แฮหัวหลิมจึงตอบโต้คำวิจารณ์ของขุนนางเหล่านี้ว่า:

> "แม้ว่าข้ายังเยาว์ แต่ก็เรียนพิชัยสงครามมาและคุ้นเคยกับเรื่องการทหารเป็นอย่างดี เหตุใดท่านจึงดูหมิ่นความเยาว์ของข้า แม้นว่าข้าจับตัวจูกัดเหลียงไม่ได้ก็ขอสาบานว่าจะไม่กลับมาเข้าเฝ้าฝ่าบาทอีก"
>
>

ในการรบกับจ๊กก๊กในช่วงต้นเป็นไปได้ไม่ดี และแฮหัวหลิมถูกบีบให้ต้องล่าถอย หลังจากปรึกษากับเหล่าขุนพลจึงวางแผนซุ่มโจมตีเตียวจูล่งขุนพลของจ๊กก๊กได้สำเร็จและเข้ารบตัวต่อตัวกับเตียวจูล่งได้มากกว่า 50 เพลง โชคไม่ดีที่ชัยชนะของแฮหัวหลิมครั้งนี้เกิดเพียงชั่วคราว เมื่อขุนพลจ๊กก๊กเตียวเปาและกวนหินยกกำลังทหาร 10,000 นายมาช่วยชีวิตเตียวจูล่งไว้ได้ ทัพของแฮหัวหลิมถูกตีแตกพ่ายในตอนกลางคืน แฮหัวหลิมนำทหารม้าที่เหลือเพียง 100 นายไปยังเมืองลำอั๋น (南安郡 *หนานอานจฺวิ้น*) แฮหัวหลิมต้านทานการปิดล้อมได้เป็นเวลาสิบวัน กระทั่งจูกัดเหลียงยกทัพมาถึงและเข้าตีเมืองฮันเต๋ง (安定郡 *อานติ้งจฺวิ้น*) ซุยเหลียง (崔諒 *ชุย เลี่ยง*) เจ้าเมืองฮันเต๋งพ่ายแพ้ต่อจูกัดเหลียงถูกจับตัวได้ ซุยเหลียงเสนอตนกับจูกัดเหลียงขอไปเกลี้ยกล่อมเอียวเหลง (楊陵 หยาง หลิง) เจ้าเมืองลำอั๋นให้ยอมยกเมืองลำอั๋นให้ แต่แท้จริงแล้วซุยเหลียงไม่ได้มีเจตนาจะเกลี้ยกล่อมเอียวเหลง แต่ไปแจ้งเอียวเหลงถึงเรื่องราวที่เกิดขึ้น ทั้งสองและแฮหัวหลิมพยายามจะลวงทัพจ๊กก๊กเข้าเมืองและเข้าโจมตี

จูกัดเหลียงมองแผนการฝ่ายวุยก๊กออกจึงดำเนินการซ้อนแผน ทำให้ทั้งซุยเหลียงและเอียวเหลงถูกสังหารโดยเตียวเปาและกวนหิน ส่วนแฮหัวหลิมถูกจับตัวได้ แฮหัวหลิมร้องขอชีวิตจึงได้รับการปล่อยตัวภายใต้เงื่อนไขว่าเกียงอุยแปรพักตร์มาเข้าด้วยจ๊กก๊กจึงยอมปล่อยตัวแฮหัวหลิมไป ความจริงแล้วแฮหัวหลิมเพียงถูกหลอกให้คิดว่าเกียงอุยแปรพักตร์แล้ว แฮหัวหลิมเดินไปทางไปยังเมืองเทียนซุย (天水 *เทียนฉุ่ย*) เข้าพบกับม้าจุ้น (馬遵 *หม่า จุน*) เจ้าเมืองเทียนซุย ความเชื่อที่ผิดที่ว่าเกียงอุยแปรพักตร์ถูกทำให้แน่ใจยิ่งขึ้นเมื่อเกียงอุยตัวปลอมนำกองกำลังเข้าโจมตีเมืองเทียนซุย แฮหัวหลิมและม้าจุ้นจึงขับไล่ไป และทำกับเกียงอุยตัวจริงเช่นกันเมื่อเกียงอุยตัวจริงมาถึงเมืองเทียนซุยในภายหลัง เกียงอุยตัวจริงจึงเข้าสวามิภักดิ์กับจ๊กก๊ก จากการแปรพักตร์ของเกียงอุยและการทรยศของเลี้ยงซี (梁緒 *เหลียง ซฺวี่*) และอินเชียง (尹賞 *อิ๋น ฉ่าง*) (ทั้งคู่เป็นสหายของเกียงอุย) เมืองเทียนซุยจึงตกเป็นของทัพจ๊กก๊ก แฮหัวหลิมถอยหนีพร้อมด้วยผู้ภักดีไม่กี่ร้อยคนและลี้ภัยไปอาศัยด้วยชนเผ่าเกี๋ยง โดยรักษาคำพูดของตนว่าจะไม่กลับมายังนครหลวงอีกหากจับตัวจูกัดเหลียงไม่ได้

## ดูเพิ่ม

* รายชื่อบุคคลในยุคสามก๊ก

## หมายเหตุ

## อ้างอิง

## บรรณานุกรม

* ตันซิ่ว (คริสต์ศตวรรษที่ 3). *สามก๊กจี่* (*ซานกั๋วจื้อ*).
* เผย์ ซงจือ (คริสต์ศตวรรษที่ 5). *อรรถาธิบายสามก๊กจี่* (*ซานกั๋วจื้อจู้*).
* ล่อกวนตง (คริสต์ศตวรรษที่ 14). *สามก๊ก* (*ซานกั๋วเหยี่ยนอี้*).