# ความสัมพันธ์เกาหลีเหนือ–เกาหลีใต้

ความสัมพันธ์เกาหลีเหนือ–เกาหลีใต้|  |
|  |
|  |  |
|  เกาหลีเหนือ |  เกาหลีใต้ |
|  |
| คณะผู้แทนทางการทูต |
| เปียงยาง | โซล |

คาบสมุทรเกาหลีซึ่งเคยเป็นประเทศเดียวกันก่อนถูกญี่ปุ่นผนวกดินแดนใน ค.ศ. 1910 ถูกแบ่งออกเป็นเขตยึดครองนับตั้งแต่สิ้นสุดสงครามโลกครั้งที่สองเมื่อวันที่ 2 กันยายน ค.ศ. 1945 ต่อมาใน ค.ศ. 1948 ประเทศที่มีอำนาจอธิปไตยสองประเทศได้รับการสถาปนาตั้งขึ้นทางตอนเหนือและตอนใต้ของคาบสมุทร นำไปสู่การแบ่งแยกอย่างเป็นทางการ แม้จะแยกจากกัน แต่ทั้งสองประเทศต่างอ้างสิทธิ์อธิปไตยเหนือพื้นที่ทั้งหมดของเกาหลีในรัฐธรรมนูญของตนและทั้งคู่ต่างใช้ชื่อ "เกาหลี" ในภาษาไทย ทั้งสองประเทศทำสงครามเกาหลีตั้งแต่ ค.ศ. 1950 ถึง 1953 ซึ่งสิ้นสุดลงด้วยความตกลงการสงบศึกยิงแต่ไม่มีสนธิสัญญาสันติภาพ เกาหลีเหนือเป็นรัฐพรรคเดียว ที่ปกครองโดยตระกูลคิม ส่วนเกาหลีใต้เคยปกครองโดยเผด็จการทหารหลายสมัย (ยกเว้นช่วงเวลาสั้น ๆ ของความเป็นประชาธิปไตยเพียงหนึ่งปีระหว่าง ค.ศ. 1960 ถึง 1961) กระทั่งเกิดการทำให้เป็นประชาธิปไตยอย่างเต็มตัวใน ค.ศ. 1987 ซึ่งมีการจัดการเลือกตั้งโดยตรงหลังจากนั้น ทั้งสองประเทศอ้างสิทธิ์เหนือคาบสมุทรเกาหลีทั้งหมดและเกาะต่าง ๆ โดยรอบ ทั้งสองชาติเข้าเป็นสมาชิกสหประชาชาติใน ค.ศ. 1991 และได้รับการยอมรับจากรัฐสมาชิกส่วนใหญ่ ตั้งแต่ทศวรรษ 1970 ทั้งสองประเทศได้จัดให้มีการหารือทางการทูตอย่างไม่เป็นทางการเพื่อบรรเทาความตึงเครียดทางทหาร

ใน ค.ศ. 2000 คิม แด-จุงกลายเป็นประธานาธิบดีเกาหลีใต้คนแรกที่ไปเยือนเกาหลีเหนือในรอบ 55 ปีหลังคาบสมุทรถูกแบ่งแยก ภายใต้ประธานาธิบดีคิม เกาหลีใต้ดำเนินนโยบายตะวันฉาย (Sunshine Policy) เพื่อมุ่งแสวงหาความสัมพันธ์ที่สงบสุขยิ่งขึ้นกับเกาหลีเหนือ นโยบายนี้นำไปสู่การตั้งเขตอุตสาหกรรมแคซ็องและโครงการอื่น ๆ นโยบายนี้ถูกสานต่อโดยประธานาธิบดีคนต่อมา โน มู-ฮย็อน ผู้ซึ่งไปเยือนเกาหลีเหนือใน ค.ศ. 2007 และพบกับผู้นำเกาหลีเหนือ คิม จ็อง-อิล ในการพบกันครั้งนั้น ผู้นำทั้งสองลงนามในปฏิญญาเพื่อแสวงหาสันติภาพและฟื้นฟูความสัมพันธ์ระหว่างเกาหลี อย่างไรก็ตาม เมื่อเผชิญกับการวิพากษ์วิจารณ์ที่เพิ่มขึ้น นโยบายตะวันฉายจึงถูกยกเลิกในรัฐบาลสองสมัยถัดมา ในช่วงสมัยประธานาธิบดีอี มย็อง-บักและพัก กึน-ฮเย ความสัมพันธ์ระหว่างเกาหลีเหนือและใต้กลับมาเป็นปรปักษ์กันมากขึ้น

ภายใต้ประธานาธิบดีมุน แจ-อิน เริ่มจากการที่เกาหลีเหนือเข้าร่วมการแข่งขันโอลิมปิกฤดูหนาว 2018 ความสัมพันธ์ได้ก้าวหน้าทางการทูตอย่างก้าวกระโดดและอบอุ่นขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ ในเดือนเมษายน ค.ศ. 2018 ทั้งสองประเทศลงนามในปฏิญญาพันมุนจ็อม การประชุมสุดยอดระหว่างเกาหลีเหนือและใต้ยังช่วยส่งเสริมความสัมพันธ์อันดีระหว่างเกาหลีเหนือและสหรัฐด้วย อย่างไรก็ดี การเจรจาหยุดชะงักใน ค.ศ. 2020 และความสัมพันธ์ก็เสื่อมถอยลง โดยเฉพาะในช่วงสมัยประธานาธิบดียุน ซ็อก-ย็อล ที่มีความตึงเครียดทางทหารเพิ่มสูงขึ้น

วันที่ 30 ธันวาคม ค.ศ. 2023 คิม จ็อง-อึนประกาศว่าการรวมชาติอย่างสันตินั้นเป็นไปไม่ได้ โดยระบุว่าเกาหลีเหนือไม่ได้มี "สายเลือดเดียวกันหรือมีความเป็นเนื้อเดียวกัน" กับเกาหลีใต้อีกต่อไป และเกาหลีทั้งสองได้กลายเป็นสองกลุ่มชาติพันธุ์ที่แยกจากกัน (มินจก) หลังการประกาศนี้ เกาหลีเหนือเริ่มเรียกเกาหลีใต้อย่างเป็นทางการว่า "ฮันกุก" (เอ็นโดนิมเกาหลีใต้ในภาษาเกาหลี) และนิยามความสัมพันธ์ระหว่างเกาหลีว่าเป็น "ความสัมพันธ์โชซ็อน–ฮันกุก" แทนการใช้คำเดิมว่า "ความสัมพันธ์เหนือ–ใต้" สิ่งนี้ตอกย้ำถึงการที่เกาหลีเหนือถอยห่างจากนโยบายเกาหลีใต้แบบเดิมที่ตั้งอยู่บนพื้นฐานของชาตินิยมชาติพันธุ์เกาหลี ถือเป็นการตัดขาดทางเมืองและวัฒนธรรมที่*เดลีเอ็นเค* นิยามว่าเป็น "การลดทอนความเป็นชาติพันธุ์"

## การแบ่งเกาหลี

คิม อิล-ซ็องท่ามกลางคอมมิวนิสต์เกาหลีและตัวแทนโซเวียตคนอื่น ๆ ในการประชุมที่เปียงยางใน ค.ศ. 1946 นั่งอยู่ใต้ภาพเหมือนขนาดใหญ่ของโจเซฟ สตาลิน ผู้นำโซเวียต และภาพของตัวเขาเอง
อี ซึง-มันพร้อมด้วยนายพลดักลาส แมกอาเธอร์แห่งสหรัฐในพิธีสถาปนารัฐบาลสาธารณรัฐเกาหลี (เกาหลีใต้) ใน ค.ศ. 1948
คาบสมุทรเกาหลีถูกญี่ปุ่นยึดครองมาตั้งแต่ ค.ศ. 1910 จนวันที่ 9 สิงหาคม ค.ศ. 1945 ในช่วงท้ายของสงครามโลกครั้งที่สอง สหภาพโซเวียตประกาศสงครามต่อญี่ปุ่นและเคลื่อนทัพเข้าสู่เกาหลี แม้การประกาศสงครามของโซเวียตจะเป็นไปตามความตกลงของฝ่ายสัมพันธมิตรในการประชุมยอลตา แต่รัฐบาลสหรัฐเริ่มมีความกังวลต่อโอกาสที่เกาหลีทั้งหมดจะตกอยู่ภายใต้การควบคุมของโซเวียต รัฐบาลสหรัฐจึงร้องขอให้กองกำลังโซเวียตหยุดการรุกคืบที่เส้นขนานที่ 38 องศาเหนือ โดยเหลือพื้นที่ทางตอนใต้ของคาบสมุทร รวมถึงโซลซึ่งเป็นเมืองหลวงไว้ให้สหรัฐเข้ายึดครอง ความตกลงนี้ถูกรวมเข้าไว้ในคำสั่งทั่วไปหมายเลข 1 ที่แจ้งต่อกองกำลังญี่ปุ่นภายหลังการยอมจำนนของญี่ปุ่นในวันที่ 15 สิงหาคม ต่อมาในวันที่ 24 สิงหาคม กองทัพแดงเคลื่อนพลเข้าสู่เปียงยางและตั้งรัฐบาลทหารขึ้นปกครองเกาหลีทางเหนือของเส้นขนาน ส่วนกองกำลังอเมริกันยกพลขึ้นบกทางใต้ในวันที่ 8 กันยายนและตั้งรัฐบาลทหารของกองทัพสหรัฐในเกาหลี

เดิมทีฝ่ายสัมพันธมิตรวาดภาพให้มีภาวะทรัสตีร่วมเพื่อนำพาเกาหลีไปสู่อิสรภาพ แต่กลุ่มชาตินิยมเกาหลีส่วนใหญ่ต้องการเอกราชในทันที ขณะเดียวกัน ความร่วมมือในช่วงสงครามระหว่างสหภาพโซเวียตและสหรัฐเริ่มเสื่อมถอยลงเมื่อสงครามเย็นเริ่มก่อตัว มหาอำนาจผู้ยึดครองทั้งสองฝ่ายเริ่มสนับสนุนชาวเกาหลีที่มีแนวคิดทางการเมืองสอดคล้องกับฝ่ายตนให้ขึ้นดำรงตำแหน่งที่มีอำนาจและกีดกันฝ่ายตรงข้ามออกไป ผู้นำทางการเมืองที่โดดเด่นขึ้นมาเหล่านี้จำนวนมากเป็นผู้ลี้ภัยที่เพิ่งกลับประเทศและมีฐานเสียงสนับสนุนจากประชาชนเพียงเล็กน้อย ในเกาหลีเหนือ สหภาพโซเวียตสนับสนุนคอมมิวนิสต์เกาหลี โดยคิม อิล-ซ็อง ผู้ซึ่งเคยรับราชการในกองทัพโซเวียตมาตั้งแต่ ค.ศ. 1941 กลายเป็นบุคคลสำคัญทางการเมือง สังคมถูกรวมศูนย์และจัดระเบียบแบบรวมหมู่ตามแบบโซเวียต ส่วนการเมืองในภาคใต้นั้นมีความวุ่นวายมากกว่า แต่อี ซึง-มัน ผู้มีแนวคิดต่อต้านคอมมิวนิสต์อย่างรุนแรงก็ก้าวขึ้นมาเป็นนักการเมืองที่โดดเด่นที่สุด

รัฐบาลสหรัฐนำปัญหานี้เข้าสู่กระบวนการของสหประชาชาติ ซึ่งนำไปสู่การตั้งคณะกรรมาธิการชั่วคราวแห่งสหประชาชาติว่าด้วยเกาหลี (UNTCOK) ใน ค.ศ. 1947 สหภาพโซเวียตคัดค้านความเคลื่อนไหวนี้นับตั้งแต่ต้นและปฏิเสธไม่ให้ UNTCOK เข้าไปทำหน้าที่ในภาคเหนือ UNTCOK จึงจัดการเลือกตั้งทั่วไปขึ้นในภาคใต้ในวันที่ 10 พฤษภาคม ค.ศ. 1948 สาธารณรัฐเกาหลีได้รับการสถาปนาขึ้นโดยมีอี ซึง-มันเป็นประธานาธิบดี และเข้ามาแทนที่การยึดครองโดยทหารของสหรัฐอย่างเป็นทางการในวันที่ 15 สิงหาคม ส่วนในเกาหลีเหนือ มีการประกาศสถาปนาสาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนเกาหลีในวันที่ 9 กันยายน โดยมีคิม อิล-ซ็องเป็นนายกรัฐมนตรี กองกำลังโซเวียตถอนตัวออกจากภาคเหนือในวันที่ 10 ธันวาคม ค.ศ. 1948 และกองกำลังสหรัฐถอนตัวออกจากภาคใต้ในปีถัดมา แม้คณะที่ปรึกษาทางทหารเกาหลี (KMAG) ของสหรัฐจะยังคงอยู่เพื่อฝึกฝนกองทัพสาธารณรัฐเกาหลีก็ตาม

รัฐบาลทั้งสองฝ่ายที่เผชิญหน้ากันต่างถือว่าตนเองเป็นรัฐบาลของเกาหลีทั้งหมด และทั้งคู่ต่างมองว่าการแบ่งแยกนี้เป็นเพียงเรื่องชั่วคราว สาธารณรัฐประชาธิปไตยประชาชนเกาหลีประกาศให้โซลเป็นเมืองหลวงอย่างเป็นทางการของตน ซึ่งเป็นจุดยืนที่ไม่เปลี่ยนแปลงจนกระทั่ง ค.ศ. 1972

## สงครามเกาหลี

ผู้แทนลงนามในความตกลงการสงบศึกเกาหลีในพันมุนจ็อม
เกาหลีเหนือเปิดฉากบุกเกาหลีใต้ในวันที่ 25 มิถุนายน ค.ศ. 1950 และรุกคืบยึดพื้นที่ส่วนใหญ่ของประเทศได้อย่างรวดเร็ว ในเดือนกันยายน ค.ศ. 1950 กองกำลังสหประชาชาตินำโดยสหรัฐได้เข้ามาแทรกแซงเพื่อปกป้องเกาหลีใต้ และรุกคืบเข้าสู่เกาหลีเหนือ เมื่อกองกำลังเข้าใกล้พรมแดนจีน กองทัพจีนได้เข้ามาแทรกแซงในนามเกาหลีเหนือ เป็นผลให้ดุลอำนาจของสงครามเปลี่ยนไปอีกครั้ง การสู้รบสิ้นสุดลงในวันที่ 27 กรกฎาคม ค.ศ. 1953 ด้วยการสงบศึกที่ทำให้เส้นแบ่งเขตระหว่างเกาหลีเหนือและใต้กลับไปอยู่ใกล้เคียงจุดเดิมก่อนสงคราม อี ซึง-มันปฏิเสธการลงนามในการสงบศึก แต่ยอมตกลงปฏิบัติตามอย่างไม่เต็มใจนัก การสงบศึกนี้ถือเป็นการเริ่มต้นการหยุดยิงอย่างเป็นทางการ แต่ไม่ได้นำไปสู่สนธิสัญญาสันติภาพ โดยมีการตั้งเขตปลอดทหารเกาหลี (DMZ) เพื่อเป็นพื้นที่กันชนระหว่างทั้งสองฝ่าย เป็นเส้นที่ตัดผ่านเส้นขนานที่ 38 แต่ไม่ได้วางตัวทับไปตามแนวเส้นขนานนั้น เกาหลีเหนือประกาศว่าจะไม่ยอมปฏิบัติตามการสงบศึกนี้อีกต่อไปอย่างน้อยหกครั้ง ใน ค.ศ. 1994, 1996, 2003, 2006, 2009 และ 2013

สงครามครั้งนี้ส่งผลให้ผู้คนจำนวนมหาศาลต้องพลัดถิ่น และหลายครอบครัวต้องถูกพรากจากกันด้วยการตั้งเส้นเขตแดนใหม่ ใน ค.ศ. 2007 มีประมาณการว่ายังมีผู้คนอีกราว 750,000 คนที่ยังคงต้องแยกจากสมาชิกในครอบครัวสายตรง และการจัดงานรวมญาติได้กลายเป็นประเด็นสำคัญลำดับต้น ๆ ทางการทูตของเกาหลีใต้มาอย่างยาวนาน

## สงครามเย็น

การแข่งขันระหว่างเกาหลีเหนือและใต้กลายเป็นปัจจัยสำคัญในการตัดสินใจของทั้งสองฝ่าย ตัวอย่างเช่น การก่อสร้างรถไฟใต้ดินเปียงยางกลายเป็นแรงผลักดันให้เกิดการก่อสร้างรถไฟใต้ดินในโซล ภายในทศวรรษ 1980 รัฐบาลเกาหลีใต้สร้างเสาธงสูง 98 เมตรในหมู่บ้านแดซ็อง-ดงภายในเขตปลอดทหาร เพื่อตอบโต้ เกาหลีเหนือจึงสร้างเสาธงสูง 160 เมตรขึ้นในหมู่บ้านคีจ็อง-ดงที่อยู่ใกล้เคียง

ความตึงเครียดพุ่งสูงขึ้นในช่วงปลายทศวรรษ 1960 ด้วยเหตุปะทะด้วยอาวุธระดับต่ำหลายครั้งที่รู้จักในนามความขัดแย้งในเขตปลอดทหารเกาหลี ในช่วงเวลานี้ เกาหลีเหนือและใต้ส่งหน่วยจู่โจมลับเข้าไปในดินแดนของกันและกันเพื่อตอบโต้กันไปมา ซึ่งรวมถึงความพยายามลอบสังหารผู้นำของทั้งสองฝั่ง วันที่ 21 มกราคม ค.ศ. 1968 หน่วยคอมมานโดเกาหลีเหนือบุกโจมตีทำเนียบฟ้าของเกาหลีใต้ และวันที่ 11 ธันวาคม ค.ศ. 1969 เครื่องบินโดยสารของเกาหลีใต้ถูกจี้

ระหว่างการเตรียมการสำหรับการเยือนจีนของประธานาธิบดีนิกสันแห่งสหรัฐใน ค.ศ. 1972 ประธานาธิบดีพัก ชุง-ฮีของเกาหลีใต้ริเริ่มการติดต่อลับกับคิม อิล-ซ็องของเกาหลีเหนือ ในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 1971 การเจรจาระหว่างสภากาชาดเกาหลีเหนือและใต้ถูกจัดขึ้นเป็นครั้งแรก ผู้เข้าร่วมจำนวนมากแท้จริงแล้วคือเจ้าหน้าที่ข่าวกรองหรือเจ้าหน้าที่พรรค ในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1972 อี ฮู-รัก ผู้อำนวยการสำนักข่าวกรองกลางเกาหลี (KCIA) เข้าพบคิม อิล-ซ็องอย่างลับ ๆ ที่เปียงยาง โดยคิมกล่าวขอโทษสำหรับเหตุบุกทำเนียบฟ้าและปฏิเสธว่าเขาไม่ได้เป็นผู้อนุมัติแผนการนั้น ในการตอบแทน พัก ซ็อง-ช็อล รองนายกรัฐมนตรีเกาหลีเหนือก็เดินทางมาเยือนโซลอย่างลับ ๆ เช่นกัน วันที่ 4 กรกฎาคม ค.ศ. 1972 ทั้งสองฝ่ายออกแถลงการณ์ร่วมเหนือ–ใต้ โดยประกาศสามหลักการแห่งการรวมชาติ ได้แก่: หนึ่ง การรวมชาติจะต้องดำเนินการอย่างอิสระโดยไม่มีการแทรกแซงหรือพึ่งมหาอำนาจต่างชาติ สอง การรวมชาติจะต้องเกิดขึ้นอย่างสงบโดยไม่ใช้กำลังทหารต่อกัน และสุดท้าย การรวมชาติจะต้องอยู่เหนือความแตกต่างทางอุดมการณ์และสถาบันเพื่อส่งเสริมความเป็นอันหนึ่งอันเดียวกันของเกาหลีในฐานะกลุ่มชาติพันธุ์เดียว นอกจากนี้ยังมีการจัดตั้ง "สายด่วน" ระหว่างสองฝั่งเป็นครั้งแรก

เกาหลีเหนือระงับการเจรจาใน ค.ศ. 1973 หลังเกิดเหตุลักพาตัวคิม แด-จุง ผู้นำฝ่ายค้านเกาหลีใต้โดยเจ้าหน้าที่ KCIA อย่างไรก็ดี การเจรจาได้เริ่มต้นใหม่ และระหว่าง ค.ศ. 1973 ถึง 1975 มีการประชุมคณะกรรมการประสานงานเหนือ–ใต้ที่พันมุนจ็อมรวม 10 ครั้ง

ปลายทศวรรษ 1970 ประธานาธิบดีจิมมี คาร์เตอร์ แห่งสหรัฐหวังจะสร้างสันติภาพในเกาหลี แต่แผนการของเขาต้องล้มเหลวด้วยข้อเสนอที่จะถอนทหารอเมริกันออกนั้นไม่ได้รับความนิยม

ใน ค.ศ. 1983 ข้อเสนอของเกาหลีเหนือที่จะจัดการเจรจาสามฝ่ายกับสหรัฐและเกาหลีใต้เกิดขึ้นในช่วงเวลาเดียวกับเหตุพยายามลอบสังหารประธานาธิบดีเกาหลีใต้ที่ย่างกุ้ง ประเทศพม่า พฤติกรรมที่ขัดแย้งกันเช่นนี้ไม่เคยมีการอธิบายเหตุผลออกมาอย่างชัดเจน

ในเดือนกันยายน ค.ศ. 1984 สภากาชาดเกาหลีเหนือส่งสิ่งของบรรเทาทุกข์ฉุกเฉินไปยังเกาหลีใต้หลังเกิดน้ำท่วมรุนแรง การเจรจาจึงเริ่มต้นขึ้นอีกครั้ง ส่งผลให้เกิดการพบปะกันครั้งแรกของครอบครัวที่พัดพรากใน ค.ศ. 1985 รวมถึงมีการแลกเปลี่ยนวัฒนธรรมหลายครั้ง สันถวไมตรีสลายตัวไปเมื่อมีการจัดซ้อมรบร่วมระหว่างสหรัฐและเกาหลีใต้ภายใต้รหัสทีมสปิริตใน ค.ศ. 1986

เครื่องในเหตุระเบิดโคเรียนแอร์ เที่ยวบินที่ 858 ทะเบียน HL7406 พบเห็นเมื่อหนึ่งเดือนก่อนถูกทำลาย
ธงรวมเกาหลี
เมื่อโซลได้รับเลือกให้เป็นเจ้าภาพจัดการแข่งขันโอลิมปิกฤดูร้อน 1988 เกาหลีเหนือพยายามวิ่งเต้นให้พันธมิตรคอมมิวนิสต์คว่ำบาตรการแข่งขันหรือขอเป็นเจ้าภาพร่วม เมื่อไม่สำเร็จ เหตุกระเบิดเครื่องบินบินโคเรียนแอร์ เที่ยวบินที่ 858 ใน ค.ศ. 1987 จึงถูกมองว่าเป็นความพยายามล้างแค้นของเกาหลีเหนือ อย่างไรก็ดี ในเวลาเดียวกัน ท่ามกลางบรรยากาศการคลายตัวของสงครามเย็นทั่วโลก ประธานาธิบดีโน แท-อูของเกาหลีใต้ที่เพิ่งได้รับเลือกตั้งใหม่ดำเนินนโยบายทางการทูตที่เรียกว่า*นโยบายเกี่ยวกับทางเหนือ* (*Nordpolitik*) ซึ่งเสนอให้มีการพัฒนา "ชุมชนเกาหลี" ในระยะเฉพาะหน้า ซึ่งมีความคล้ายกับข้อเสนอการตั้งสมาพันธรัฐของเกาหลีเหนือ ระหว่างวันที่ 4 ถึง 7 กันยายน ค.ศ. 1990 การเจรจาระดับสูงถูกจัดขึ้นที่โซล ในขณะเดียวกับที่เกาหลีเหนือออกมาประท้วงที่สหภาพโซเวียตปรับความสัมพันธ์ทางการทูตสู่ระดับปกติกับเกาหลีใต้ การเจรจาเหล่านี้นำไปสู่ความตกลงว่าด้วยการปรองดอง การไม่รุกรานกัน การแลกเปลี่ยน และความร่วมมือ รวมถึงปฏิญญาร่วมว่าด้วยการทำให้คาบสมุทรเกาหลีปลอดอาวุธนิวเคลียร์ใน ค.ศ. 1991 สิ่งนี้เกิดขึ้นพร้อมกับการที่ทั้งเกาหลีเหนือและใต้ได้รับการตอบรับเข้าเป็นสมาชิกสหประชาชาติ ในขณะเดียวกัน วันที่ 25 มีนาคม ค.ศ. 1991 คณะกีฬาเกาหลีรวมเป็นหนึ่งได้ใช้ธงรวมเกาหลีเป็นครั้งแรกในการแข่งขันปิงปองชิงแชมป์โลกที่ญี่ปุ่น และในวันที่ 6 พฤษภาคม ค.ศ. 1991 คณะรวมก็ได้ลงแข่งขันในศึกฟุตบอลเยาวชนโลกที่โปรตุเกส

อย่างไรก็ดี การฟื้นฟูความสัมพันธ์ยังมีขีดจำกัด ใน ค.ศ. 1989 อิม ซู-คย็อง นักศึกษาเกาหลีใต้ซึ่งเป็นนักกิจกรรมที่เข้าร่วมเทศกาลเยาวชนโลกที่เปียงยาง ถูกตัดสินจำคุกเมื่อเธอเดินทางกลับถึงบ้าน

## แสงตะวันและเงาหม่น

การเปรียบเทียบการคาดหมายคงชีพระหว่างเกาหลีใต้และเหนือ
การสิ้นสุดของสงครามเย็นนำวิกฤตเศรษฐกิจมาสู่เกาหลีเหนือและนำไปสู่ความคาดหวังว่าการรวมชาติใกล้จะเกิดขึ้นจริง ชาวเกาหลีเหนือเริ่มหลบหนีไปเกาหลีใต้ในจำนวนเพิ่มมากขึ้น ตามสถิติอย่างเป็นทางการระบุว่ามีผู้แปรพักตร์อาศัยอยู่ในเกาหลีใต้ 561 คนใน ค.ศ. 1995 และเพิ่มขึ้นเป็นกว่า 10,000 คนใน ค.ศ. 2007

ในเดือนธันวาคม ค.ศ. 1991 ทั้งสองรัฐทำความตกลงว่าด้วยความปรองดอง การไม่รุกรานกัน การแลกเปลี่ยน และความร่วมมือ โดยให้คำมั่นว่าจะไม่รุกรานกันและจะมีการแลกเปลี่ยนทางวัฒนธรรมและเศรษฐกิจ นอกจากนี้ยังเห็นชอบให้มีการแจ้งล่วงหน้าเกี่ยวกับการเคลื่อนไหวทางทหารที่สำคัญ ตั้งสายด่วนทางทหาร และพยายามเปลี่ยนความตกลงการหยุดยิงให้กลายเป็น "ระบอบสันติภาพ"

ใน ค.ศ. 1994 ความกังวลเกี่ยวกับโครงการนิวเคลียร์ของเกาหลีเหนือนำไปสู่กรอบความตกลงที่เห็นชอบร่วมกันระหว่างสหรัฐและเกาหลีเหนือ

ใน ค.ศ. 1998 ประธานาธิบดีเกาหลีใต้ คิม แด-จุง ประกาศนโยบายตะวันฉายต่อเกาหลีเหนือ แม้จะมีการปะทะทางเรือใน ค.ศ. 1999 แต่นโยบายนี้ก็นำไปสู่การประชุมสุดยอดระหว่างเกาหลีครั้งแรกในเดือนมิถุนายน ค.ศ. 2000 ระหว่างคิม แด-จุงกับคิม จ็อง-อิล ส่งผลให้คิม แด-จุงได้รับรางวัลโนเบลสาขาสันติภาพ หลังการประชุมสุดยอดมีการจัดงานรวมญาติที่พลัดพรากในเดือนสิงหาคม ในเดือนกันยายน คณะกีฬาเกาหลีเหนือและใต้เดินขบวนเข้าสู่สนามด้วยกันในโอลิมปิกที่ซิดนีย์ การค้าเพิ่มขึ้นจนถึงจุดที่เกาหลีใต้กลายเป็นคู่ค้าที่ใหญ่ที่สุดของเกาหลีเหนือ ตั้งแต่ ค.ศ. 1998 เขตท่องเที่ยวเขาคึมกังได้รับการพัฒนาขึ้นภายใต้การร่วมทุนระหว่างรัฐบาลเกาหลีเหนือกับฮุนได ใน ค.ศ. 2003 ได้มีการตั้งเขตอุตสาหกรรมแคซ็องเพื่ออนุญาตให้ธุรกิจของเกาหลีใต้เข้าไปลงทุนในเกาหลีเหนือ ในช่วงต้นทศวรรษ 2000 เกาหลีใต้ยังยุติการส่งสายลับเข้าไปในเกาหลีเหนือ

อย่างไรก็ดี ประธานาธิบดีสหรัฐ จอร์จ ดับเบิลยู. บุช ไม่สนับสนุนนโยบายตะวันฉายและใน ค.ศ. 2002 เขาตีตราเกาหลีเหนือว่าเป็นหนึ่งในสมาชิกของแกนแห่งความชั่วร้าย

ความกังวลอย่างต่อเนื่องเกี่ยวกับศักยภาพของเกาหลีเหนือในการพัฒนาขีปนาวุธนิวเคลียร์นำไปสู่การเจรจาหกฝ่ายใน ค.ศ. 2003 ที่ประกอบด้วยเกาหลีเหนือ เกาหลีใต้ สหรัฐ รัสเซีย จีน และญี่ปุ่น อย่างไรก็ดี ใน ค.ศ. 2006 เกาหลีเหนือกลับมาทดสอบขีปนาวุธอีกครั้งและในวันที่ 9 ตุลาคม ก็ได้ทำการทดสอบอาวุธนิวเคลียร์เป็นครั้งแรก

ปฏิญญาร่วม 15 มิถุนายน ค.ศ. 2000 ที่ผู้นำทั้งสองลงนามระหว่างการประชุมสุดยอดเหนือ–ใต้ระบุว่า พวกเขาจะจัดการประชุมสุดยอดครั้งที่สองในเวลาที่เหมาะสม เดิมทีคาดการณ์ว่าการประชุมครั้งที่สองจะจัดขึ้นในเกาหลีใต้ แต่สิ่งนั้นไม่ได้เกิดขึ้น จนกระทั่งวันที่ 2 ตุลาคม ค.ศ. 2007 ประธานาธิบดีเกาหลีใต้ โน มู-ฮย็อน ได้เดินเท้าข้ามเขตปลอดทหารและเดินทางต่อไปยังเปียงยางเพื่อเจรจากับคิม จ็อง-อิล ทั้งสองฝ่ายยืนยันเจตนารมณ์ของปฏิญญาร่วม 15 มิถุนายน และหารือในประเด็นต่าง ๆ เพื่อผลักดันความสัมพันธ์เหนือ–ใต้ สันติภาพบนคาบสมุทรเกาหลี ความเจริญรุ่งเรืองร่วมกันของประชาชน และการรวมชาติเกาหลี วันที่ 4 ตุลาคม ค.ศ. 2007 ประธานาธิบดีโน มู-ฮยอนและผู้นำคิม จ็อง-อิลลงนามในปฏิญญาสันติภาพ เรียกร้องให้มีการเจรจาระหว่างประเทศเพื่อเปลี่ยนการสงบศึกที่ยุติสงครามเกาหลีให้กลายเป็นสนธิสัญญาสันติภาพถาวร

ในช่วงเวลานี้ พัฒนาการการเมืองยังสะท้อนออกมาในงานศิลปะ ภาพยนตร์*ชีริ เด็ดหัวใจยอดจารชน* ใน ค.ศ. 1999 และ*สงครามเกียรติยศ มิตรภาพเหนือพรมแดน* ใน ค.ศ. 2000 นำเสนอภาพลักษณ์ของชาวเกาหลีเหนือในเชิงเห็นอกเห็นใจและมีความเป็นมนุษย์มากขึ้น

## สิ้นสุดนโยบายตะวันฉาย

### รัฐบาลอี มย็อง-บัก

เขตปลอดทหารเกาหลีใน ค.ศ. 2012 มองจากฝั่งเหนือ
นโยบายตะวันฉาย (Sunshine Policy) ถูกละทิ้งอย่างเป็นทางการโดยประธานาธิบดีเกาหลีใต้คนใหม่ อี มย็อง-บัก ใน ค.ศ. 2010

วันที่ 26 มีนาคม ค.ศ. 2010 เรือคอร์เวตอาร์โอเคเอส *ช็อนอัน* (ROKS *Cheonan*) ขนาด 1,500 ตัน พร้อมลูกเรือ 104 นาย อับปางนอกเกาะแบ็งนย็องในทะเลเหลือง ทางโซลระบุว่ามีการระเบิดเกิดขึ้นที่ท้ายเรือ และกำลังตรวจสอบว่าการโจมตีด้วยตอร์ปิโดเป็นสาเหตุหรือไม่ จากลูกเรือทั้งหมด 104 นาย มีผู้เสียชีวิต 46 นาย และได้รับการช่วยเหลือ 58 นาย ประธานาธิบดีอีเรียกประชุมฉุกเฉินเจ้าหน้าที่ฝ่ายความมั่นคงและสั่งให้กองทัพมุ่งเน้นไปที่การช่วยเหลือลูกเรือ ต่อมาในวันที่ 20 พฤษภาคม ค.ศ. 2010 คณะนักวิจัยนานาชาติเผยแพร่ผลการตรวจสอบโดยระบุว่าการอับปางเกิดจากตอร์ปิโดของเกาหลีเหนือ แต่เกาหลีเหนือปฏิเสธข้อสรุปดังกล่าว เกาหลีใต้เห็นพ้องกับผลการวิจัยและประธานาธิบดีอีประกาศในเวลาต่อมาว่าโซลจะตัดการค้าทั้งหมดกับเกาหลีเหนือซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของมาตรการที่มุ่งตอบโต้เกาหลีเหนือทางการทูตและการเงินเป็นหลัก ฝั่งเกาหลีเหนือปฏิเสธข้อกล่าวหาทั้งหมดและตอบโต้ด้วยการตัดความสัมพันธ์ระหว่างประเทศพร้อมประกาศยกเลิกความตกลงไม่รุกรานกันที่มีก่อนหน้านี้

วันที่ 23 พฤศจิกายน ค.ศ. 2010 ปืนใหญ่ของเกาหลีเหนือยิงถล่มเกาะย็อนพย็องของเกาหลีใต้ในทะเลเหลืองและเกาหลีใต้ยิงโต้ตอบ นาวิกโยธินเกาหลีใต้สองนายและพลเรือนสองรายเสียชีวิต มีผู้บาดเจ็บมากกว่าสิบรายรวมถึงพลเรือนสามราย เชื่อกันว่ามีชาวเกาหลีเหนือเสียชีวิตประมาณ 10 นาย อย่างไรก็ดี รัฐบาลเกาหลีเหนือปฏิเสธเรื่องนี้ เมืองบนเกาะถูกอพยพและเกาหลีใต้เตือนว่าจะมีการตอบโต้ขั้นรุนแรง โดยประธานาธิบดีอีสั่งให้ทำลายฐานขีปนาวุธใกล้เคียงของเกาหลีเหนือหากมีการยั่วยุเกิดขึ้นอีก สำนักข่าวกลางเกาหลี (KCNA) ของเกาหลีเหนือระบุว่าเกาหลีเหนือยิงหลังจากที่ฝ่ายใต้ "ยิงเข้ามาในเขตทะเลของเราอย่างบ้าบิ่น" เท่านั้น

ใน ค.ศ. 2011 มีการเปิดเผยว่าเกาหลีเหนือลักพาตัวนายทหารระดับสูงของเกาหลีใต้สี่นายใน ค.ศ. 1999

### รัฐบาลพัก กึน-ฮเย

วันที่ 12 ธันวาคม ค.ศ. 2012 เกาหลีเหนือปล่อยดาวเทียมควังมย็องซ็อง-3 ท่อนที่ 2 ดาวเทียมทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี และสามารถเข้าสู่วงโคจรได้ เพื่อเป็นการตอบโต้ สหรัฐได้ส่งเรือรบเข้ามาในภูมิภาค ในช่วงเดือนมกราคมถึงกันยายน ค.ศ. 2013 เกิดการยกระดับความตึงเครียดระหว่างเกาหลีเหนือและเกาหลีใต้ สหรัฐ และญี่ปุ่นที่เริ่มมาจากข้อมติคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติที่ 2087 ที่ประณามเกาหลีเหนือสำหรับการปล่อยดาวเทียมดังกล่าว วิกฤตการณ์ครั้งนี้โดดเด่นด้วยการใช้ถ้อยคำรุนแรงอย่างสุดโต่งโดยรัฐบาลใหม่ของเกาหลีเหนือภายใต้การนำของคิม จ็อง-อึน และการกระทำที่บ่งชี้ถึงการโจมตีด้วยนิวเคลียร์ที่อาจเกิดขึ้นต่อเกาหลีใต้ ญี่ปุ่น และสหรัฐ

วันที่ 24 มีนาคม ค.ศ. 2014 พบโดรนเกาหลีเหนือตกลงใกล้กับพาจู กล้องบนโดรนมีภาพทำเนียบฟ้าและฐานทัพทหารใกล้กับเขตปลอดทหาร ต่อมาในวันที่ 31 มีนาคม หลังมีการยิงปืนใหญ่โต้ตอบกันในน่านน้ำบริเวณเส้นจำกัดเขตเหนือ (NLL) ก็พบโดรนเกาหลีเหนือตกลงที่เกาะแบ็งนย็อง วันที่ 15 กันยายน ซากโดรนที่ต้องสงสัยว่าเป็นของเกาหลีเหนือถูกพบโดยชาวประมงในน่านน้ำใกล้เกาะแบ็งนย็อง โดยมีรายงานว่าโดรนดังกล่าวมีลักษณะคล้ายโดรนลำหนึ่งที่ตกในเดือนมีนาคม ค.ศ. 2014

ตามผลสำรวจของบีบีซีเวิลด์เซอร์วิซใน ค.ศ. 2014 พบว่าชาวเกาหลีใต้เพียงร้อยละ 3 ที่มองอิทธิพลของเกาหลีเหนือในแง่บวก ขณะที่ร้อยละ 91 แสดงความเห็นในแง่ลบ ทำให้เกาหลีใต้เป็นประเทศที่มีความรู้สึกลบต่อเกาหลีเหนือมากที่สุดในโลกรองจากญี่ปุ่น อย่างไรก็ดี การสำรวจที่ได้รับทุนจากรัฐบาลใน ค.ศ. 2014 พบว่าชาวเกาหลีใต้ร้อยละ 13 มองว่าเกาหลีเหนือเป็นศัตรู และร้อยละ 58 เชื่อว่าเกาหลีเหนือเป็นประเทศที่ควรให้ความร่วมมือด้วย

วันที่ 1 มกราคม ค.ศ. 2015 คิม จ็อง-อึนกล่าวสุนทรพจน์เนื่องในโอกาสวันขึ้นปีใหม่ว่าเขายินดีที่จะรื้อฟื้นการเจรจาระดับสูงกับฝ่ายใต้

ในสัปดาห์แรกของเดือนสิงหาคม ค.ศ. 2015 เกิดเหตุกับระเบิดในเขตปลอดทาร ทำให้ทหารเกาหลีใต้บาดเจ็บสองนาย รัฐบาลเกาหลีใต้กล่าวหาว่าเกาหลีเหนือเป็นผู้ฝังระเบิด ซึ่งทางเหนือปฏิเสธ หลังจากนั้นเกาหลีใต้ได้เริ่มการแพร่ภาพกระจายเสียงโฆษณาชวนเชื่อไปยังฝั่งเหนืออีกครั้ง

วันที่ 20 สิงหาคม ค.ศ. 2015 เกาหลีเหนือยิงกระสุนปืนใหญ่ใส่ย็อนช็อน เกาหลีใต้ยิงปืนใหญ่ตอบโต้ไปหลายนัด ไม่มีผู้เสียชีวิตในฝั่งใต้แต่ชาวบ้านบางส่วนต้องอพยพ การยิงถล่มกันทำให้ทั้งสองประเทศประกาศสถานะเตรียมพร้อมก่อนสงครามและมีการเจรจาโดยเจ้าหน้าที่ระดับสูงที่พันมุนจ็อมเพื่อบรรเทาความตึงเครียดในวันที่ 22 สิงหาคม ค.ศ. 2015 ซึ่งการเจรจาล่วงเลยไปถึงวันถัดไป อย่างไรก็ตาม ขณะที่การเจรจาดำเนินอยู่ เกาหลีเหนือเคลื่อนกำลังเรือดำน้ำมากกว่าร้อยละ 70 ซึ่งทำให้ความตึงเครียดพุ่งสูงขึ้นอีกครั้งในวันที่ 23 สิงหาคม การเจรจาดำเนินต่อไปจนถึงวันรุ่งขึ้นและสิ้นสุดลงในวันที่ 25 สิงหาคม เมื่อทั้งสองฝ่ายบรรลุความตกลงและความตึงเครียดทางทหารได้รับการผ่อนปรน

แม้จะมีการเจรจาสันติภาพระหว่างเกาหลีใต้และเกาหลีเหนือในวันที่ 9 กันยายน ค.ศ. 2016 เกี่ยวกับการทดสอบขีปนาวุธของทางเหนือ แต่เกาหลีเหนือยังคงดำเนินการทดสอบขีปนาวุธต่อไป เกาหลีเหนือทำการทดสอบนิวเคลียร์ครั้งที่ห้าซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของการเฉลิมฉลองครบรอบ 68 ปีการสถาปนารัฐ เพื่อเป็นการตอบโต้ เกาหลีใต้เปิดเผยว่าตนมีแผนการลอบสังหารคิม จ็อง-อึน

ตามข้อมูลจากสถาบันเพื่อการรวมชาติแห่งชาติเกาหลีใน ค.ศ. 2017 ชาวเกาหลีใต้ร้อยละ 58 ตอบว่าการรวมชาติเป็นสิ่งจำเป็น โดยในบรรดาผู้ตอบแบบสอบถามร้อยละ 14 กล่าวว่า "เราจำเป็นต้องรวมชาติจริง ๆ" ขณะที่ร้อยละ 44 กล่าวว่า "ค่อนข้างจำเป็น" สำหรับคำถามที่ว่า "เรายังต้องการการรวมชาติอยู่หรือไม่แม้ว่าเกาหลีใต้และเกาหลีเหนือจะสามารถอยู่ร่วมกันได้อย่างสันติ?" ร้อยละ 46 เห็นด้วยและร้อยละ 32 ไม่เห็นด้วย

## การผ่อนคลายความตึงเครียดใน ค.ศ. 2017 และ 2018

คิม จ็อง-อึนพบคณะทูตเกาหลีใต้ ณ อาคารหลักของพรรคแรงงานเกาหลี, 6 มีนาคม ค.ศ. 2018
ในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 2017 มุน แจ-อินได้รับเลือกเป็นประธานาธิบดีเกาหลีใต้พร้อมคำมั่นสัญญาที่จะกลับไปใช้นโยบายตะวันฉาย ในคำปราศรัยเนื่องในโอกาสวันขึ้นปีใหม่ ค.ศ. 2018 คิม จ็อง-อึน ผู้นำเกาหลีเหนือ เสนอให้มีการส่งคณะผู้แทนไปร่วมการแข่งขันกีฬาโอลิมปิกฤดูหนาวที่กำลังจะมาถึงในเกาหลีใต้ สายด่วนโซล–เปียงยางถูกเปิดใช้งานอีกครั้งหลังปิดไปเกือบสองปี ในช่วงโอลิมปิกฤดูหนาว เกาหลีเหนือและใต้เดินขบวนร่วมกันในพิธีเปิดและส่งทีมฮอกกี้น้ำแข็งหญิงรวมกันเป็นทีมเดียว นอกจากนักกีฬาแล้ว เกาหลีเหนือยังส่งคณะผู้แทนระดับสูงอย่างไม่เคยปรากฏมาก่อน นำโดยคิม ยอ-จ็อง น้องสาวของคิม จ็อง-อึน และประธานคิม ย็อง-นัม รวมถึงคณะนักแสดงอย่างวงดุริยางค์ซัมจีย็อน คณะศิลปะของเกาหลีเหนือยังทำการแสดงในสองเมืองของเกาหลีใต้ รวมถึงโซล เพื่อเป็นเกียรติแก่การแข่งขันกีฬาโอลิมปิกด้วย เรือเกาหลีเหนือที่บรรทุกคณะนักแสดงมาคือเรือมันกย็องบง 92 ยังเป็นเรือเกาหลีเหนือลำแรกที่เดินทางมาเกาหลีใต้นับตั้งแต่ ค.ศ. 2002 คณะผู้แทนได้ส่งมอบคำเชิญให้ประธานาธิบดีมุนไปเยือนเกาหลีเหนือ

หลังจบการแข่งขันโอลิมปิก ทางการของทั้งสองประเทศยกความเป็นไปได้ที่พวกเขาจะร่วมกันเป็นเจ้าภาพจัดการแข่งขันเอเชียนเกมส์ฤดูหนาว 2021 วันที่ 1 เมษายน เหล่าดาราเคป็อปของเกาหลีใต้จัดการแสดงคอนเสิร์ตในเปียงยางภายใต้ชื่อ "Spring is Coming" (ฤดูใบไม้ผลิกำลังมาถึง) โดยมีคิม จ็อง-อึนและภริยาเข้าร่วมชม ดาราเคป็อปเหล่านี้เป็นส่วนหนึ่งของคณะนักแสดงเกาหลีใต้จำนวน 160 คนที่เดินทางไปแสดงในเกาหลีเหนือในต้นเดือนเมษายน ค.ศ. 2018 ถือเป็นครั้งแรกนับตั้งแต่ ค.ศ. 2005 ที่มีศิลปินเกาหลีใต้ไปแสดงในเกาหลีเหนือ ในขณะเดียวกัน การกระจายเสียงโฆษณาชวนเชื่อได้ยุติลงทั้งสองฝ่าย

คิมและมุนจับมือทักทายกันที่เส้นปดปันเขต
วันที่ 27 เมษายน การประชุมสุดยอดระหว่างมุนและคิมเกิดขึ้นในเขตเกาหลีใต้ของพื้นที่ความมั่นคงร่วม (JSA) นับเป็นครั้งแรกตั้งแต่สงครามเกาหลีที่ผู้นำเกาหลีเหนือย่างเท้าเข้าสู่ดินแดนเกาหลีใต้ ผู้นำเกาหลีเหนือ คิม จ็อง-อึน และประธานาธิบดีเกาหลีใต้ มุน แจ-อิน พบกันที่เส้นแบ่งเขตเกาหลี การประชุมสุดยอดสิ้นสุดลงด้วยการที่ทั้งสองประเทศให้คำมั่นว่าจะพยายามไปสู่การปลดอาวุธนิวเคลียร์บนคาบสมุทรเกาหลีอย่างสมบูรณ์ พวกเขายังให้คำมั่นว่าจะประกาศยุติสงครามเกาหลีอย่างเป็นทางการภายในหนึ่งปี และเป็นส่วนหนึ่งของปฏิญญาพันมุนจ็อมที่ลงนามโดยผู้นำทั้งสองประเทศ ทั้งสองฝ่ายยังเรียกร้องให้ยุติกิจกรรมทางทหารที่ดำเนินมาอย่างยาวนานในบริเวณชายแดนเกาหลีและมุ่งสู่การรวมชาติเกาหลี นอกจากนี้ ผู้นำทั้งสองยังตกลงจะทำงานร่วมกันเพื่อเชื่อมและพัฒนาเส้นทางรถไฟให้ทันสมัย

วันที่ 5 พฤษภาคม เกาหลีเหนือปรับเขตเวลาของตนให้ตรงกับเกาหลีใต้ ในเดือนพฤษภาคม เกาหลีใต้เริ่มถอดลำโพงโฆษณาชวนเชื่อออกจากพื้นที่ชายแดนตามปฏิญญาพันมุนจ็อม

มุนและคิมพบกันเป็นครั้งที่สองในวันที่ 26 พฤษภาคมเพื่อหารือเกี่ยวกับการประชุมสุดยอดครั้งที่สองระหว่างคิมกับทรัมป์ที่กำลังจะเกิดขึ้น การประชุมสุดยอดนี้นำไปสู่การพบปะกันเพิ่มเติมระหว่างเจ้าหน้าที่เกาหลีเหนือและใต้ในช่วงเดือนมิถุนายน วันที่ 1 มิถุนายน เจ้าหน้าที่จากทั้งสองประเทศตกลงที่จะดำเนินการหารือด้านการทหารและสภากาชาดต่อไป พวกเขายังตกลงจะเปิดสำนักงานประสานงานระหว่างเกาหลีในแคซ็องอีกครั้งซึ่งเกาหลีใต้สั่งปิดไปในเดือนกุมภาพันธ์ ค.ศ. 2016 หลังการทดสอบนิวเคลียร์ของเกาหลีเหนือ การประชุมครั้งที่สองที่เกี่ยวข้องกับสภากาชาดและทหารจัดขึ้นที่รีสอร์ตเขาคึมกังของเกาหลีเหนือในวันที่ 22 มิถุนายน ซึ่งมีการตกลงกันว่าจะกลับมาจัดงานรวมญาติที่พลัดพรากกันอีกครั้ง หลังการประชุมสุดยอดในเดือนเมษายน การประชุมสุดยอดระหว่างประธานาธิบดีดอนัลด์ ทรัมป์ของสหรัฐและคิม จ็อง-อึนถูกจัดขึ้นในวันที่ 12 มิถุนายน ค.ศ. 2018 ที่สิงคโปร์ ซึ่งเกาหลีใต้ได้ยกย่องว่าเป็นความสำเร็จ

เกาหลีใต้ประกาศในวันที่ 23 มิถุนายน ค.ศ. 2018 ว่าจะไม่จัดการซ้อมรบประจำปีร่วมกับสหรัฐในเดือนกันยายน และจะหยุดการฝึกซ้อมของตนเองในทะเลเหลือง เพื่อไม่เป็นการยั่วยุเกาหลีเหนือและเพื่อดำเนินบทสนทนาอย่างสันติต่อไป วันที่ 1 กรกฎาคม ค.ศ. 2018 เกาหลีใต้และเหนือกลับมาใช้การสื่อสารทางวิทยุระหว่างเรือต่อเรือ ซึ่งสามารถป้องกันการปะทะกันโดยอุบัติเหตุระหว่างเรือรบเกาหลีใต้และเหนือรอบเส้นจำกัดตอนเหนือ (NLL) ในทะเลตะวันตก (ทะเลเหลือง) วันที่ 17 กรกฎาคม ค.ศ. 2018 เกาหลีใต้และเหนือฟื้นฟูสายการสื่อสารทางทหารในฝั่งตะวันตกของคาบสมุทรอย่างเต็มรูปแบบ

เกาหลีใต้และเกาหลีเหนือเข้าแข่งขันในฐานะทีม "เกาหลี" ในบางประเภทกีฬาในเอเชียนเกมส์ 2018 ความร่วมมือนี้ขยายไปถึงอุตสาหกรรมภาพยนตร์ โดยเกาหลีใต้อนุญาตให้ฉายภาพยนตร์เกาหลีเหนือในเทศกาลท้องถิ่นของประเทศพร้อมกับเชิญผู้สร้างภาพยนตร์หลายคนจากเกาหลีเหนือมาร่วมงาน ในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 2018 การรวมญาติของครอบครัวที่พรากจากกันตั้งแต่สงครามเกาหลีถูกจัดขึ้นที่เขาคึมกังในเกาหลีเหนือ ต่อมาในเดือนกันยายน ณ การประชุมสุดยอดกับมุนในเปียงยาง คิมตกลงจะรื้อถอนสิ่งอำนวยความสะดวกด้านอาวุธนิวเคลียร์ของเกาหลีเหนือหากสหรัฐดำเนินมาตรการตอบแทน ในเปียงยาง ความตกลงที่ใช้ชื่อว่า "ปฏิญญาปฏิบัติการร่วมเปียงยาง กันยายน ค.ศ. 2018" ได้รับการลงนามโดยผู้นำเกาหลีทั้งสอง ความตกลงเรียกร้องให้ถอดทุ่นระเบิด ป้อมยาม อาวุธ และกำลังพลในพื้นที่ความมั่นคงร่วมจากทั้งสองฝั่งของชายแดนเกาหลีเหนือ–ใต้ พวกเขายังตกลงจะตั้งเขตกันชนที่ชายแดนเพื่อป้องกันการปะทะ มุนกลายเป็นผู้นำเกาหลีใต้คนแรกที่กล่าวสุนทรพจน์ต่อหน้าสาธารณชนเกาหลีเหนือเมื่อเขากล่าวต่อผู้ชม 150,000 คนในเทศกาลอารีรังในวันที่ 19 กันยายน นอกจากนี้ในระหว่างการประชุมสุดยอดเดือนกันยายน ค.ศ. 2018 ผู้นำทางทหารจากทั้งสองประเทศได้ลงนามใน "ความตกลงว่าด้วยการประนีประนอม การไม่รุกราน การแลกเปลี่ยน และความร่วมมือ" (หรือที่เรียกว่าความตกลงพื้นฐาน) เพื่อช่วยรับประกันความตึงเครียดทางทหารที่ลดลงและการควบคุมอาวุธที่ดีขึ้น

วันที่ 23 ตุลาคม ค.ศ. 2018 มุนให้สัตยาบันต่อความตกลงพื้นฐานและปฏิญญาเปียงยางเพียงไม่กี่ชั่วโมงหลังคณะรัฐมนตรีของเขาอนุมัติ

วันที่ 30 พฤศจิกายน ค.ศ. 2018 รถไฟเกาหลีใต้ข้ามพรมแดนเขตปลอดทหารไปยังเกาหลีเหนือและจอดที่สถานีพันมุน เป็นครั้งแรกที่รถไฟเกาหลีใต้เข้าไปในดินแดนเกาหลีเหนือนับตั้งแต่ ค.ศ 2008

## การทูตระหว่างมุน–คิม ค.ศ. 2019–2022

ทรัมป์ คิม และมุน ณ เขตปลอดทหาร
### ค.ศ. 2019

วันที่ 30 มิถุนายน คิมและมุนพบกันอีกครั้งในเขตปลอดทหาร โดยมีประธานาธิบดีดอนัลด์ ทรัมป์ของสหรัฐเข้าร่วมด้วย ซึ่งทรัมป์เป็นผู้ริเริ่มการพบปะครั้งนี้ ทั้งสามร่วมประชุมกันที่สภาเสรีภาพระหว่างเกาหลี ขณะเดียวกัน เกาหลีเหนือทำการทดสอบขีปนาวุธพิสัยใกล้หลายครั้ง ส่วนสหรัฐและเกาหลีใต้เข้าร่วมการซ้อมรบทางทหารร่วมกันในเดือนสิงหาคม วันที่ 16 สิงหาคม ค.ศ. 2019 พรรครัฐบาลของเกาหลีเหนือออกแถลงการณ์วิพากษ์วิจารณ์ฝ่ายใต้ที่เข้าร่วมการซ้อมรบและซื้อยุทธภัณฑ์จากสหรัฐ โดยเรียกการกระทำนี้ว่า "ยั่วยุอย่างร้ายแรง" และกล่าวว่าจะไม่มีการเจรจาอีกต่อไป

วันที่ 5 สิงหาคม ประธานาธิบดีมุน แจ-อินของเกาหลีใต้ กล่าวในการประชุมร่วมกับที่ปรึกษาอาวุโส ณ ทำเนียบฟ้าในโซล โดยหารือเกี่ยวกับมาตรการจำกัดทางการค้าที่ญี่ปุ่นบังคับใช้กับเกาหลีใต้อันเป็นผลมาจากประเด็นทางประวัติศาสตร์ มุนพิจารณาถอนตัวจากความตกลงแบ่งปันข้อมูลข่าวกรองกับญี่ปุ่น (GSOMIA) เพื่อแสวงหาความก้าวหน้าในกระบวนการกับเกาหลีเหนือ แต่ในนาทีสุดท้ายก็ตัดสินใจไม่ถอนตัว ในการประชุมที่ทำเนียบฟ้าในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 2019 ท่ามกลางข้อพิพาททางการค้าที่ทวีความรุนแรงระหว่างเกาหลีใต้และญี่ปุ่น มุนแสดงความเต็มใจที่จะร่วมมือทางเศรษฐกิจกับเกาหลีเหนือเพื่อก้าวข้ามเศรษฐกิจของญี่ปุ่น

วันที่ 15 ตุลาคม เกาหลีเหนือและเกาหลีใต้ลงแข่งขันฟุตบอลโลกรอบคัดเลือกในเปียงยาง ซึ่งเป็นการแข่งขันฟุตบอลในเกาหลีเหนือครั้งแรกในรอบ 30 ปี การแข่งขันจัดขึ้นแบบปิดโดยอนุญาตให้เฉพาะเจ้าหน้าที่รัฐบาลเกาหลีเหนือรวม 100 คนเข้าชมเท่านั้น ไม่อนุญาตให้แฟนบอลหรือสื่อมวลชนเกาหลีใต้เข้าสนาม และไม่มีการถ่ายทอดสด ผลการแข่งขันคือไม่มีฝ่ายใดทำประตูได้ ขณะเดียวกัน คิมและมุนยังคงมีความสัมพันธ์ใกล้ชิดและให้เกียรติซึ่งกันและกัน

สมุดปกขาวด้านกลาโหมของเกาหลีใต้ ค.ศ. 2019 ไม่ได้ระบุว่าเกาหลีเหนือเป็น "ศัตรู" หรือ "ภัยคุกคาม" เป็นครั้งแรกในประวัติศาสตร์ แม้จะไม่ได้เรียกเกาหลีเหนือว่าศัตรูอย่างชัดเจน แต่ในเอกสารกล่าวว่าอาวุธอานุภาพทำลายล้างสูงของเกาหลีเหนือเป็นภัยคุกคามต่อสันติภาพและเสถียรภาพบนคาบสมุทรเกาหลี

### ค.ศ. 2020

วันที่ 9 มิถุนายน ค.ศ. 2020 เกาหลีเหนือเริ่มตัดช่องทางการสื่อสารทั้งหมดกับเกาหลีใต้ สิ่งนี้เกิดขึ้นหลังจากเปียงยางเตือนโซลซ้ำแล้วซ้ำเล่าเกี่ยวกับประเด็นที่เกาหลีใต้ล้มเหลวในการหยุดยั้งนักกิจกรรมชาวเกาหลีเหนือที่ลี้ภัยจากการส่งใบปลิวโฆษณาชวนเชื่อต่อต้านระบอบข้ามพรมแดน สำนักข่าวกลางเกาหลี (KCNA) อธิบายว่านี่เป็น "ก้าวแรกของความมุ่งมั่นที่จะปิดช่องทางการติดต่อกับเกาหลีใต้อย่างสมบูรณ์และกำจัดสิ่งไม่จำเป็นออกไป" คิม ยอ-จ็อง น้องสาวของคิม จ็อง-อึน รวมถึงคิม ย็อง-ช็อล รองประธานคณะกรรมการกลางพรรคแรงงานเกาหลี ระบุว่าเกาหลีเหนือเริ่มปฏิบัติต่อเกาหลีใต้ในฐานะศัตรู หนึ่งสัปดาห์ก่อนการกระทำเหล่านี้ คิม ยอ-จ็องได้เรียกผู้แปรพักตร์ชาวเกาหลีเหนือว่า "เดนมนุษย์" และ "สุนัขพันทาง" การตัดขาดสายสื่อสารส่งผลให้ความตกลงที่ทำไว้ใน ค.ศ. 2018 อ่อนแอลงอย่างมาก

วันที่ 13 มิถุนายน คิม ยอ-จ็องเตือนว่า "ในไม่ช้า จะได้เห็นภาพเหตุการณ์น่าสลดใจที่สำนักงานประสานงานร่วมเหนือ-ใต้ที่ไร้ประโยชน์พังทลายลงอย่างสิ้นเชิง" วันที่ 16 มิถุนายน ฝ่ายเหนือขู่ว่าจะส่งทหารที่เคยถอนกำลังออกจากชายแดนกลับไปยังจุดประจำการเดิม และในช่วงบ่ายของวันเดียวกัน สำนักงานประสานงานร่วมในแคซ็องก็ถูกรัฐบาลเกาหลีเหนือระเบิดทำลาย ด้วยการระบาดทั่วของโควิด-19 คณะผู้แทนเกาหลีใต้ได้เดินทางออกจากอาคารไปตั้งแต่เดือนมกราคม วันที่ 5 มิถุนายน ค.ศ. 2020 รี ซ็อน-กว็อน รัฐมนตรีต่างประเทศเกาหลีเหนือกล่าวว่าโอกาสสำหรับสันติภาพระหว่างสองเกาหลีและสหรัฐได้ "จางหายไปกลายเป็นฝันร้ายที่มืดมน" วันที่ 21 มิถุนายน ค.ศ. 2020 เกาหลีใต้เรียกร้องให้เกาหลีเหนืออย่าส่งใบปลิวโฆษณาชวนเชื่อข้ามพรมแดน หลังจากฝ่ายเหนือประกาศว่าเตรียมพร้อมจะส่งใบปลิว 12 ล้านฉบับ ซึ่งอาจกลายเป็นการรณรงค์สงครามจิตวิทยาต่อเกาหลีใต้ครั้งใหญ่ที่สุด

วันที่ 14 ธันวาคม ค.ศ. 2020 รัฐสภาเกาหลีใต้ผ่านกฎหมายที่กำหนดให้การส่งใบปลิวโฆษณาชวนเชื่อเข้าไปในเกาหลีเหนือเป็นความผิดอาญา คำสั่งห้ามนี้ไม่เพียงแต่ครอบคลุมถึงใบปลิวจำนวนมากที่ส่งผ่านบอลลูนเท่านั้น แต่ยังรวมถึงใบปลิวที่ใส่ขวดส่งผ่านแม่น้ำตามแนวชายแดนเกาหลีด้วย ผู้ฝ่าฝืนกฎหมายซึ่งมีผลบังคับใช้ 3 เดือนหลังการอนุมัติ จะต้องระวางโทษจำคุกสูงสุด 3 ปีหรือปรับสูงสุด 30 ล้านวอน (27,400 ดอลลาร์สหรัฐ)

### ค.ศ. 2021

ในช่วงเดือนกุมภาพันธ์–มีนาคม ค.ศ. 2021 เกาหลีใต้ยังคงตัดสถานะการเป็น "ศัตรู" ของเกาหลีเหนือออกจากสมุดปกขาวของกองทัพเกาหลีใต้หลังจากลดระดับสถานะของญี่ปุ่นลงไปก่อนหน้านี้

ในแถลงการณ์ในวันที่ 4 ตุลาคม ค.ศ. 2021 กระทรวงการรวมชาติของเกาหลีใต้ประกาศว่าช่องทางการสื่อสารระหว่างเกาหลีเหนือและใต้ได้รับการฟื้นฟูแล้ว การเปิดช่องทางสื่อสารอีกครั้งเกิดขึ้นหลังจากผู้นำเกาหลีเหนือ คิม จ็อง-อึน ให้คำมั่นว่าจะเริ่มการสื่อสารกับเกาหลีใต้ใหม่ กระทรวงกลาโหมเกาหลีใต้ระบุว่ากองทัพของทั้งสองประเทศยังฟื้นฟูสายด่วนบริเวณชายฝั่งตะวันออกและตะวันตก

### การถ่ายทอดผ่านงานศิลปะ

*ปักหมุดรักฉุกเฉิน* (เกาหลี: 사랑의 불시착; อาร์อาร์: **Sarangui Bulsichak**; เอ็มอาร์: **Sarangŭi pulshich'ak**) เป็นละครชุดทางโทรทัศน์เกาหลีใต้ ค.ศ. 2019–2020 กำกับโดยอี จ็อง-ฮโย นำแสดงโดยฮย็อน บิน, ซน เย-จิน, คิม จ็อง-ฮย็อน และซอ จี-ฮเย เกี่ยวกับหญิงชาวเกาหลีใต้ที่ประสบอุบัติเหตุร่มร่อนตกลงในเขตเกาหลีเหนือ ออกอากาศทางช่องทีวีเอ็นในเกาหลีใต้และเน็ตฟลิกซ์ทั่วโลก ตั้งแต่วันที่ 14 ธันวาคม ค.ศ. 2019 ถึง 16 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 2020

*นรกล้างเมือง* (เกาหลี: 백두산; ฮันจา: 白頭山; อาร์อาร์: **Baekdusan**) เป็นภาพยนตร์โลดโผนกาหลีใต้ ค.ศ. 2019 กำกับโดยอี แฮ-จุนและคิม บย็อง-ซอ นำแสดงโดยอี บย็อง-ฮ็อน, ฮา จ็อง-อู, มา ดง-ซ็อก, แพ ซู-จี และจ็อน ฮเย-จิน ออกฉายในเดือนธันวาคม ค.ศ. 2019 ในเกาหลีใต้ เนื้อหาเกี่ยวกับภูเขาไฟแพ็กดูที่เกิดปะทุขึ้นอย่างกะทันหัน ส่งผลให้เกิดแผ่นดินไหวรุนแรงทั้งในเกาหลีเหนือและใต้

## การกลับมาเป็นปรปักษ์ภายใต้รัฐบาลยุน ซ็อก-ย็อล

### ค.ศ. 2021

ในช่วงหาเสียงเลือกตั้งใน ค.ศ. 2021 ยุน ซ็อก-ย็อลกล่าวว่าเขาจะร้องขอให้สหรัฐนำอาวุธนิวเคลียร์เชิงยุทธวิธีกลับมาติดตั้งในเกาหลีใต้อีกครั้งหากมีการคุกคามจากเกาหลีเหนือ มาร์ก แลมเบิร์ต รองผู้ช่วยรัฐมนตรีต่างประเทศสหรัฐฝ่ายกิจการญี่ปุ่นและเกาหลี ปฏิเสธข้อเสนอของยุน โดยระบุว่าข้อเสนอดังกล่าวขัดต่อนโยบายสหรัฐ

### ค.ศ. 2022

ในเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 2022 การซ้อมรบทางอากาศระหว่างสหรัฐและเกาหลีใต้ภายใต้รหัส*วิจิแลนต์สตอร์ม* (*Vigilant Storm*) ถูกตอบโต้โดยเกาหลีเหนือด้วยการทดสอบขีปนาวุธและการซ้อมรบทางอากาศ

### ค.ศ. 2023

ในเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 2023 ทั้งสองเกาหลีระงับความตกลงลดความตึงเครียดทางทหาร ความตกลงที่มุ่งลดความตึงเครียดระหว่างสองประเทศที่ลงนามในการประชุมสุดยอดระหว่างเกาหลีเมื่อเดือนกันยายน ค.ศ. 2018 หลังจากเกาหลีเหนือส่งดาวเทียมจารกรรมขึ้นสู่อวกาศ

### ค.ศ. 2024

วันที่ 15 มกราคม ค.ศ. 2024 คิม จ็อง-อึนประกาศว่าการรวมชาติอย่างสันติไม่สามารถเป็นไปได้อีกต่อไปและเสนอให้ระบุว่าเกาหลีใต้เป็นรัฐปรปักษ์ในรัฐธรรมนูญเกาหลีเหนือ นอกจากนี้ยังมีการประกาศว่าเกาหลีเหนือจะยุบคณะกรรมการเพื่อการรวมชาติอย่างสันติแห่งมาตุภูมิ สำนักความร่วมมือทางเศรษฐกิจแห่งชาติ และการท่องเที่ยวระหว่างประเทศภูเขาคึมกัง ในเดือนมกราคม ค.ศ. 2024 ซุ้มประตูการรวมชาติในเปียงยางถูกรื้อถอนทำลาย

วันที่ 4 มิถุนายน ค.ศ. 2024 คณะรัฐมนตรีของเกาหลีใต้ยุติปฏิญญาพันมุนจ็อม ค.ศ. 2018 ด้วยความตึงเครียดบริเวณชายแดนจากกรณีที่เกาหลีเหนือส่งบอลลูนข้ามฝั่งมา วันที่ 9 มิถุนายน ค.ศ. 2024 เกาหลีใต้ประกาศจะกลับมาขยายเสียงโฆษณาชวนเชื่อต่อต้านเกาหลีเหนืออีกครั้งหลังจากเปียงยางส่งบอลลูนบรรจุขยะกว่า 300 ลูกข้ามพรมแดนมา กองทัพของโซลตรวจพบขยะจากบอลลูนประมาณ 330 ลูกตั้งแต่วันที่ 8 มิถุนายน ค.ศ. 2024 โดยพบในเขตแดนเกาหลีใต้ประมาณ 80 ลูก ทำเนียบประธานาธิบดีระบุว่าการแพร่ภาพกระจายเสียงมีจุดประสงค์เพื่อส่งข้อความแห่งความหวังไปยังทหารและพลเมือง การตอบโต้นี้เกิดขึ้นหลังจากหลายสัปดาห์ที่กลุ่มนักเคลื่อนไหวในเกาหลีใต้ส่งบอลลูนบรรจุแผ่นซีดีเพลงเคป็อป ธนบัตรดอลลาร์ และใบปลิวโฆษณาชวนเชื่อต่อต้านคิม จ็อง-อึน ซึ่งสร้างความโกรธแค้นให้แก่เปียงยาง การกลับมาขยายเสียงโฆษณาชวนเชื่อนี้เกิดขึ้นหลังจากเกาหลีใต้ระงับความตกลงลดความตึงเครียด ค.ศ. 2018 เปิดทางให้สามารถรณรงค์โฆษณาชวนเชื่อและอาจมีการซ้อมรบใกล้ชายแดน

เกาหลีใต้ประกาศว่าจะติดตั้งอาวุธเลเซอร์ใน ค.ศ. 2024 เพื่อยิงโดรนของเกาหลีเหนือ ถือเป็นประเทศแรกที่ดำเนินการดังกล่าว อาวุธนี้พัฒนาร่วมกับฮันฮวาแอโรสเปซ (Hanwha Aerospace) โดยเลเซอร์ที่มีราคาถูกและมองไม่เห็นด้วยตาเปล่านี้จะช่วยเพิ่มขีดความสามารถในการป้องกันโดยการเผาทำลายเครื่องยนต์ของโดรนภายในไม่กี่วินาที ความเคลื่อนไหวนี้เกิดขึ้นหลังจากเหตุการณ์ในเดือนธันวาคม ค.ศ. 2023 ที่โดรนเกาหลีเหนือรุกล้ำเข้ามาในน่านฟ้าเกาหลีใต้

วันที่ 26 สิงหาคม ค.ศ. 2024 สื่อของรัฐเกาหลีเหนือเปิดเผยภาพโดรนพลีชีพรุ่นใหม่ โดยมี คิม จ็อง-อึนควบคุมการทดสอบด้วยตนเอง โดรนเหล่านี้อาจได้รับมาจากรัสเซียและมีความคล้ายคลึงกับซาลา แลนเซ็ต (ZALA Lancet) เป็นอย่างมาก โดยมีความสามารถในการโจมตีเป้าหมายทั้งบนบกและในทะเล สร้างความกังวลด้านความปลอดภัยแก่เกาหลีใต้

วันที่ 13 ตุลาคม ค.ศ. 2024 เกาหลีเหนือขู่เกาหลีใต้ว่าจะต้องเผชิญ "ผลอย่างรุนแรง" หากโดรนรุกล้ำเข้าน่านฟ้าเปียงยางอีกครั้ง หลังจากมีการกล่าวหาว่ามีกิจกรรมของโดรนเมื่อเร็ว ๆ นี้ แม้รัฐมนตรีกลาโหมของเกาหลีใต้จะปฏิเสธข้ออ้างดังกล่าว แต่คณะเสนาธิการร่วมระบุว่าพวกเขาไม่สามารถยืนยันเหตุการณ์ดังกล่าวได้ทั้งหมด

วันที่ 15 ตุลาคม ค.ศ. 2024 เกาหลีเหนือทำลายถนนที่เชื่อมระหว่างเกาหลีเหนือและใต้ เกาหลีใต้คาดการณ์ว่าเกาหลีเหนือมีเจตนาจะแสดงให้เห็นถึงการตัดขาดอย่างสมบูรณ์ระหว่างสองเกาหลี อย่างไรก็ดี เนื่องจากเกาหลีใต้เคยให้เงินสนับสนุนเกาหลีเหนือจำนวน 125 ล้านดอลลาร์ในการก่อสร้างถนนสายนี้ เกาหลีใต้จึงกำลังพิจารณาที่จะเรียกร้องให้เกาหลีเหนือชดใช้เงินคืน

วันที่ 24 ตุลาคม ค.ศ. 2024 พบพบบอลลูนจากเกาหลีเหนือที่บรรจุใบปลิวโฆษณาชวนเชื่อมุ่งเป้าโจมตีประธานาธิบดียุน ซ็อก-ย็อลของเกาหลีใต้และสุภาพสตรีหมายเลขหนึ่ง คิม ค็อน-ฮี ในโซล ท่ามกลางความตึงเครียดที่เพิ่มสูงขึ้นระหว่างสองเกาหลี

วันที่ 11 ธันวาคม ค.ศ. 2024 เกาหลีเหนือออกแถลงการณ์ว่าด้วยการประกาศกฎอัยการศึกในเกาหลีใต้ผ่านบทความในหนังสือพิมพ์*โรดงชินมุน*ของรัฐ โดยอธิบายว่าเป็น "การกระทำวิกลจริต" ซึ่ง "คล้ายการรัฐประหารในยุคเผด็จการทหารเมื่อหลายทศวรรษก่อน" นอกจากนี้ยังระบุว่าเหตุการณ์ดังกล่าว "เผยให้เห็นถึงความอ่อนแอในสังคมเกาหลีใต้" และส่งสัญญาณถึงจุดจบของเส้นทางการเมืองของยุน หนังสือพิมพ์ดังกล่าวยังตีพิมพ์ภาพการประท้วงต่อต้านยุนในโซลด้วย

### ค.ศ. 2025

วันที่ 28 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 2025 คิม จ็อง-อึน ผู้นำเกาหลีเหนือ ควบคุมดูแลการทดสอบขีปนาวุธร่อนเชิงยุทธวิธีและสั่งให้เตรียมพร้อมทางนิวเคลียร์เต็มรูปแบบ ตามรายงานจากสื่อของรัฐ การทดสอบนี้มีจุดประสงค์เพื่อแสดงขีดความสามารถทางนิวเคลียร์ของประเทศเพื่อตอบโต้ต่อสิ่งที่มองว่าเป็นภัยคุกคาม แม้ขีปนาวุธร่อนจะไม่ถูกสั่งห้ามภายใต้ข้อมติสหประชาชาติ แต่เกาหลีเหนือยังคงถูกคว่ำบาตรจากโครงการขีปนาวุธและโครงการนิวเคลียร์ การทดสอบนี้เกิดขึ้นในขณะที่คิมเน้นย้ำเรื่องความจงรักภักดีและการฝึกฝนทางทหาร พร้อมทั้งยังคงใช้ถ้อยคำแสดงความเป็นศัตรูต่อเกาหลีใต้และสหรัฐต่อไปแม้จะเคยมีความร่วมมือทางการทูตในอดีตก็ตาม

เกาหลีเหนือยังคงวิพากษ์วิจารณ์การซ้อมรบร่วมระหว่างเกาหลีใต้และสหรัฐ โดยเฉพาะการฝึก "ฟรีดอมชีลด์" (Freedom Shield) ที่เริ่มขึ้นเมื่อวันที่ 10 มีนาคมและดำเนินไปจนถึงวันที่ 20 มีนาคม เกาหลีเหนือประณามการซ้อมรบเหล่านี้ โดยมองว่าเป็นเครื่องยั่วยุและทำให้สถานการณ์ในคาบสมุทรเกาหลีเลวร้ายลง เพื่อเป็นการตอบโต้ เกาหลีเหนือยิงขีปนาวุธหลายลูกเมื่อวันที่ 10 มีนาคม โดยสื่อของรัฐอ้างว่าการซ้อมรบเหล่านี้จะทำให้สถานการณ์เสื่อมทรามลง

ดูเหมือนว่าเกาหลีเหนือใกล้จะเสร็จสิ้นการสร้างเครื่องบินแจ้งเตือนทางอากาศล่วงหน้าลำแรก ซึ่งเป็นการพัฒนาทางทหารที่สำคัญที่จะช่วยเพิ่มขีดความสามารถในการเฝ้าระวังของตน

## สมัยประธานาธิบดีอี แจ-มย็อง (ค.ศ. 2025–ปัจจุบัน)

### ค.ศ. 2025

เมื่อวันที่ 11 มิถุนายน ค.ศ. 2025 ประธานาธิบดีอี แจ-มย็องแห่งเกาหลีใต้ที่เพิ่งได้รับเลือกตั้งใหม่ ออกคำสั่งให้กองทัพสาธารณรัฐเกาหลี (ROKA) ยุติการแพร่ภาพกระจายเสียงผ่านลำโพงและการโฆษณาชวนเชื่อข้ามพรมแดนไปยังเกาหลีเหนือ เพื่อพยายามบรรเทาความเป็นศัตรูและความตึงเครียดระหว่างทั้งสองประเทศ

เกาหลีเหนือปฏิเสธข้อเสนอดังกล่าวในเดือนกรกฎาคมและระบุว่าตนไม่มีความสนใจที่จะเจรจากับเกาหลีใต้

## ดูเพิ่ม

* ความขัดแย้งในเกาหลี
* รายชื่ออุบัติการณ์ชายแดนที่เกี่ยวข้องกับเกาหลีเหนือและเกาหลีใต้
* ฟุตบอลเกาหลีเหนือ–เกาหลีใต้
* ความสัมพันธ์จีนแผ่นดินใหญ่–ไต้หวัน
* ความสัมพันธ์ฮ่องกง–จีนแผ่นดินใหญ่
* ความสัมพันธ์ภายในเยอรมนี
* ความแตกแยกระหว่างปาเลสไตน์–อิสราเอล
* ความแตกแยกระหว่างเลบานอน–อิสราเอล
* ความสัมพันธ์อิหร่าน–อิสราเอล
* ความสัมพันธ์ปากีสถาน–อินเดีย
* ความสัมพันธ์รัสเซีย–ยูเครน
* ความสัมพันธ์กัมพูชา–ไทย
* ความสัมพันธ์อินเดีย–ศรีลังกา
* ความสัมพันธ์รัสเซีย–สหรัฐ

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* ความสัมพันธ์ระหว่างเกาหลี: อดีต ปัจจุบัน และอนาคต (บทนำ) – cfr.org
* ความสัมพันธ์ระหว่างเกาหลี: อดีต ปัจจุบัน และอนาคต (ตอนที่ 1) – cfr.org
* สาธารณรัฐเกาหลีและความสัมพันธ์ระหว่างเกาหลี
* การกินอสูรกายแห่งดวงอาทิตย์ – มหากาพย์แห่งการรวมชาติ
* ความตึงเครียดระหว่างเกาหลี: อุดมการณ์ต้องมาก่อน ไม่ว่าจะด้วยวิธีใด? โดยอเลน แนสส์ (ผู้เชี่ยวชาญด้านเอเชียและเกาหลี), เครือข่ายเอเชียและแปซิฟิก, ตุลาคม 2011
* สภาวิจัยนโยบายการรวมประเทศ เก็บถาวร 21 ตุลาคม 2018 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* สถาบันรวมชาติเกาหลี
* สถาบันบรุกกิงส์
* *นิวยอร์กไทมส์* เกี่ยวกับเกาหลีเหนือ