# สังคมศาสตร์

**สังคมศาสตร์** (อังกฤษ: *social science*) เป็นหมวดหมู่สำคัญของสาขาทางวิชาการที่เกี่ยวข้องกับสังคมและความสัมพันธ์ระหว่างปัจเจกภายในสังคม สังคมศาสตร์ประกอบด้วยหลายแขนงในสาขาวิชา สาขาทางสังคมศาสตร์ประกอบด้วย การสื่อสารศึกษา จิตวิทยา นิติศาสตร์ โบราณคดี ประวัติศาสตร์ ภาษาศาสตร์ ภูมิศาสตร์มนุษย์ มานุษยวิทยา รัฐศาสตร์ เศรษฐศาสตร์ สังคมวิทยา สาธารณสุข และสาขาอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้อง นิยามของสังคมศาสตร์ในบางช่วงเวลาถูกใช้ในการอ้างเฉพาะถึงสาขาทางสังคมวิทยาหรือคำดั้งเดิมคือ "ศาสตร์แห่งสังคม" ซึ่งเริ่มใช้ในศตวรรษที่ 19 สำหรับรายละเอียดเพิ่มเติมของสาขาย่อยในสังคมศาสตร์ดูเพิ่มที่เติมที่โครงร่างสังคมศาสตร์

นักสังคมศาสตร์เชิงปฏิฐานนิยมใช้ระเบียบวิธีที่ใกล้เคียงกับวิทยาศาสตร์ธรรมชาติเป็นเครื่องมือในการทำความเข้าใจเกี่ยวกับสังคม และกำหนดนิยามของศาสตร์ภายใต้การรับรู้สมัยใหม่อย่างเคร่งครัด ตรงกันข้ามกับนักสังคมศาสตร์ที่คัดค้านปฏิฐานนิยมอาจใช้การวิพากษ์สังคมหรือตีความเชิงสัญลักษณ์แทนการสร้างทฤษฎีเชิงประจักษ์ที่เป็นเท็จได้และทำให้มีมุมมองของศาสตร์ที่กว้างขึ้น ในการปฏิบัติทางวิชาการสมัยใหม่นักวิจัยมักใช้แนวคิดสรรผสานโดยใช้ระเบียบวิธีหลายวิธี (ตัวอย่างเช่นการมีทั้งการวิจัยเชิงปริมาณและคุณภาพ) นิยามของ "การวิจัยทางสังคมศาสตร์" ยังได้รับความเป็นเอกเทศจากผู้ที่เกี่ยวข้องเนื่องจากมีความหลากหลายของสาขาวิชาในการแบ่งปันจุดมุ่งหมายและวิธีการในการวิจัย

## แขนงวิชา

แขนงวิชาหลักในสาขาสังคมศาสตร์ประกอบด้วย

* การสื่อสารศึกษา ศึกษาการไหลของสารสนเทศผ่านทางสื่อต่าง ๆ
* จิตวิทยา ศึกษาจิตใจและพฤติกรรมของมนุษย์
* นิติศาสตร์ ศึกษาเกี่ยวกับข้อกฎหมาย
* โบราณคดี ศึกษาเรื่องราวในอดีตของมนุษย์ผ่านทางหลักฐานทางโบราณคดี
* ประวัติศาสตร์ ศึกษาพฤติการณ์ของมนุษย์และความเปลี่ยนแปลงของสังคมในประวัติศาสตร์
* ภาษาศาสตร์ ศึกษาเกี่ยวกับภาษาทั้งรูปแบบ ที่มา และพัฒนาการของภาษา
* ภูมิศาสตร์มนุษย์
* มานุษยวิทยา การศึกษาเรื่องราวของมนุษย์ในทุกแง่มุม
* รัฐศาสตร์ ศึกษาการปกครองในระดับกลุ่มและในระดับประเทศ
* เศรษฐศาสตร์ ศึกษาการผลิตและการจัดสรรทรัพยากรและความมั่งคั่งในสังคม
* สังคมวิทยา วิเคราะห์สังคมมนุษย์และความสัมพันธ์ของมนุษย์ในสังคม

## สังคมศาสตร์ในประเทศไทย

สถานะของสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์ในวงการอุดมศึกษาไทยปัจจุบันค่อนข้างถูกละเลยความสำคัญ สาขาวิชาทางด้านสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์ในสถาบันอุดมศึกษาบางแห่งถูกลดสถานะลง หรือได้รับความสนใจจากนิสิตนักศึกษาน้อยลง เนื่องจากเป็นแขนงวิชาที่ถูกมองว่าไม่ตอบสนองโดยตรงต่อต่อความต้องการของตลาดแรงงานและภาคธุรกิจ และการนโยบายการพัฒนาประเทศที่มุ่งเน้นแต่ความสำคัญของสาขาวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี

## ดูเพิ่ม

### ทั่วไป

* สังคม
* วัฒนธรรม
* มนุษยศาสตร์

### ระเบียบวิธี

* ระเบียบวิธีแบบวิทยาศาสตร์
* สหสัมพันธ์

### ขอบเขต

* รัฐศาสตร์
* วิทยาศาสตร์ธรรมชาติ
* พฤติกรรมศาสตร์

### รายการ

* ประวัติศาสตร์วิทยาศาสตร์
* รายการสาขาวิชา

### บุคคล

* แอริสตอเติล
* เพลโต
* ขงจื๊อ
* ออกัสตินแห่งฮิปโป
* นิกโกเลาะ มาเกียเวลลี
* เอมีล ดูร์กายม์
* มักซ์ เวเบอร์
* คาร์ล มากซ์
* ฟรีดริช เอ็งเงิลส์
* อดัม สมิธ
* จอห์น เมย์นาร์ด เคนส์
* มิลตัน ฟรีดแมน
* ซิกมุนด์ ฟรอยด์
* ฌ็อง ปียาแฌ
* โนม ชอมสกี
* โทมัส ฮอบส์
* ฌ็อง-ฌัก รูโซ
* มงแต็สกีเยอ
* จอห์น ล็อก
* เดวิด ฮูม

### อื่น ๆ

* พฤติกรรม
* พฤติกรรมวิทยาและชาติพันธุ์วิทยา
* ทฤษฎีเกม

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* Institute for Comparative Research in Human and Social Sciences (ICR) (ญี่ปุ่น)
* Centre for Social Work Research
* Family Therapy and Systemic Research Centre เก็บถาวร 2011-07-28 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* International Conference on Social Sciences
* International Social Science Council
* Introduction to Hutchinson et al., *There's No Such Thing as a Social Science*
* Intute: Social Sciences (UK) เก็บถาวร 2010-11-11 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* Social Science Research Society เก็บถาวร 2011-07-28 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* Social Science Virtual Library เก็บถาวร 2010-08-13 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* Social Science Virtual Library: Canaktanweb (Turkish) เก็บถาวร 2010-12-30 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* Social Sciences And Humanities เก็บถาวร 2009-08-08 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* UC Berkeley Experimental Social Science Laboratory
* The Dialectic of Social Science by Paul A. Baran
* American Academy *Commission on the Humanities and Social Sciences* เก็บถาวร 2017-05-04 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* Social Phenomena เก็บถาวร 2016-03-04 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน by Teng Wang