# การหาอายุจากคาร์บอนกัมมันตรังสี

**การหาอายุจากคาร์บอนกัมมันตรังสี** (อังกฤษ: *Radiocarbon dating*, มักเรียกสั้นๆว่า **การหาอายุคาร์บอน**) เป็นวิธีการหาอายุจากธาตุกัมมันตรังสี *(radiometric dating)*  รูปแบบหนึ่งโดยการใช้ปรากฏการณ์ธรรมชาติของ คาร์บอน-14 (14
C) ซึ่งเป็นธาตุกัมมันตรังสี เพื่อประมาณการอายุของวัสดุคาร์บอน-แบริ่ง ได้ถึงประมาณ 58,000 ถึง 62,000 ปี แบบหยาบ หรือ ยังไม่สามารถบ่งชี้ได้แน่ชัด การหาอายุคาร์บอนมักนำมาใช้บ่งบอกอายุของคาร์บอนระหว่าง "ช่วงก่อนปัจจุบัน(BP)" กับ "ช่วงปัจจุบัน" ตามที่กำหนดไว้คือปีคริสต์ศักราช 1950 ซึ่งเป็นอายุที่สามารถบ่งชี้ได้เพื่อเทียบกับวันตามปฏิทิน หนึ่งในสิ่งที่ใช้การคำนวณหาอายุของคาร์บอนมากที่สุดคือ การประมาณการอายุของซากสารประกอบอินทรีย์ที่ได้จากการขุดค้นทางโบราณคดี ในขณะที่พืชเปลี่ยนคาร์บอนไดออกไซด์(CO
2) ในชั้นบรรยากาศ ด้วยการแยกอินทรียวัตถุตามขั้นตอนการสังเคราะห์ด้วยแสง เป็นการเพิ่มปริมาณของ 14
Cให้ใกล้เคียงกับระดับของไอโซโทปคาร์บอนในชั้นบรรยากาศ เมื่อพืชตายหรือถูกกินโดยสิ่งมีชีวิตอื่น*(ตัวอย่าง โดยมนุษย์หรือสัตว์อื่นๆ)* การสะสมของส่วนประกอบ 14
Cหยุดตัวลง และวัตถุลดลงตามอัตราเลขชี้กำลังเนื่องจากการย่อยสลายธาตุกัมมันตรังสีของ 14
Cจากการเปรียบเทียบอัตราส่วนคงเหลือของ 14
Cของวัตถุตัวอย่างเมื่อเปรียบเทียบจาก 14
Cในชั้นบรรยากาศ ช่วยให้สามารถประเมินอายุของวัตถุตัวอย่างได้

เทคนิคการหาอายุของคาร์บอนนี้ได้รับการพัฒนาโดย Willard Libby และเพื่อนร่วมสถาบันศึกษาของเขาที่มหาวิทยาลัยชิคาโกในปีค.ศ. 1949

ในประเทศไทย หน่วยงานที่ให้บริการตรวจหาอายุด้วยวิธีคาร์บอนกัมมันตรังสีคือ สถาบันเทคโนโลยีนิวเคลียร์แห่งชาติ (องค์การมหาชน)

## พื้นฐานทางเคมีและกายภาพ

 1: รูปแบบของ คาร์บอน-14
2: การสลาย คาร์บอน-14
3: สมการของสิ่งมีชีวิต และอสมการของสิ่งไม่มีชีวิต ที่ซึ่ง 14
C ย่อยสลาย (ดูกรณีที่ 2)
ธาตุคาร์บอนมีสถานะคงที่ 2 สถานะคือ ไอโซโทปปลอดรังสีได้แก่ คาร์บอน-12 (มีนิวตรอน 6 โปรตอน 6) และ คาร์บอน-13 และไอโซโทปที่ไม่เสถียรคือ คาร์บอน-14 (14
C) ซึ่งมีนิวตรอน 8 ตัว และยังคงหลงเหลือตกค้างอยู่บนโลก คาร์บอน-14 มีอายุสัมพัทธ์ของครึ่งชีวิตประมาณ 5,730 ปี กล่าวคือจำนวนโมเลกุลของคาร์บอน-14 จะเหลือครึ่งหนึ่งเมื่อมีอายุครบ 5,730 ปี โดยการสลายให้อนุภาคบีตา

## การประยุกต์ใช้

### การประยุกต์ใช้ในงานโบราณคดี

### การประยุกต์ใช้ด้านธรณีวิทยา

## ตัวอย่างการหาอายุคาร์บอน

* รอยเท้าโบราณแห่งอากาฮัวลินกา
* ถ้ำชูเวต์
* สมุดทะเลเดดซี
* ดูลอวคอธี
* อีฟแห่งนาฮารอน
* สตรีฮารัลด์สแกร์
* ชายเคนเนวิก
* ผ้าห่อศพแห่งตูริน
* ทะเลสาบโครงกระดูก
* การปะทุของเขาธีรา
* แผนที่วินลันด์

## ดูเพิ่ม

* Arizona Accelerator Mass Spectrometry Laboratory
* Carbon sequestration
* Cosmogenic isotopes
* Discussion of half-life and average-life or mean-lifetime
* Environmental isotopes
* Old wood

## อ้างอิง

## ดูเพิ่ม

* *Radiocarbon* - The main international journal of record for research articles and date lists relevant to 14C เก็บถาวร 2007-05-31 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* C14dating.com - General information on Radiocarbon dating เก็บถาวร 2012-07-18 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* calib.org - Calibration program, Marine Reservoir database, and bomb calibration
* NOSAMS: National Ocean Sciences Accelerator Mass Spectrometry Facility at the Woods Hole Oceanographic Institution
* Discussion of calibration (from U Oxford)
* Several calibration programs can be found at www.radiocarbon.org เก็บถาวร 2016-01-26 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* CalPal Online (Cologne Radiocarbon Calibration & Paleoclimate Research Package)
* OxCal program (Oxford Calibration)
* Fairbanks' Radiocarbon Calibration program (for prior to 12400 BP) เก็บถาวร 2011-08-25 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* Notes on radiocarbon dating, including movies illustrating the atomic physics เก็บถาวร 2010-08-10 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน (from UC Santa Barbara)
* Carbon Dating-How it works?