# เขตอภิมหานครจาการ์ตา

| เขตอภิมหานครจาการ์ตา
*จาโบเดตาเบิก* หรือ *จาโบเดตาเบิกปุนจูร์* |
| --- |
| มหานครและอภิมหานคร |
| **จากบน ซ้ายไปขวา:** ภาพถ่ายทางอากาศของอนุสาวรีย์เซอลามัตดาตังในกรุงจาการ์ตา, นครโบโกร์และเขาซาลัก, เส้นขอบฟ้านครเดปก, ย่านธุรกิจกลางอาลัมซูเตอราในนครตาเงอรังใต้, ภาพถ่ายทางอากาศช่องเขาปุนจัก, เส้นขอบฟ้านครเบอกาซียามค่ำคืนและภาพถ่ายดาวเทียมแลนด์แซตของมหานครจาการ์ตายามค่ำคืน |
|  |
| พิกัด: ﻿ / ﻿ |
| ประเทศ |  อินโดนีเซีย |
| จังหวัด |  จังหวัดบันเติน  จาการ์ตา  จังหวัดชวาตะวันตก |
| ศูนย์กลาง | จาการ์ตา |
| นครบริวาร | โบโกร์ เดปก ตาเงอรัง ตาเงอรังใต้ เบอกาซี |
| อำเภอ | โบโกร์ ตาเงอรัง เบอกาซี จียันจูร์บางส่วน |
| พื้นที่ |
|  • รวมปริมณฑล | 6,822.03 ตร.กม. (2,634.00 ตร.ไมล์) |
| ประชากร (กลาง ค.ศ. 2024) |
|  • เขตเมือง | 35,386,000 คน |
|  • ปริมณฑล | 32,257,654 คน |
|  • ความหนาแน่นรวมปริมณฑล | 4,700 คน/ตร.กม. (12,000 คน/ตร.ไมล์) |
| จีดีพีภายในเขตอภิมหานคร |
|  • จีดีพี | 6,404,701 ล้านล้านรูปียะฮ์ (ค.ศ. 2023) |
|  • จีดีพีราคาตลาด | 420.192 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ (ค.ศ. 2023) |
|  • พีพีพี | 1.346 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ (ค.ศ. 2023) |
| เขตเวลา | UTC+7 (เวลาอินโดนีเซียตะวันตก) |
| รหัสไปรษณีย์ | 1xxxx |
| รหัสพื้นที่โทรศัพท์ | (62)21, (62)251, (62)263 |
| ป้ายทะเบียนรถยนต์ | A, B, F |
| จีดีพีภายในเขตมหานคร | ค.ศ. 2023 |
|  - รวม | 5,164,649  ล้านล้านรูปียะฮ์ 338.836 พันล้านดอลลาร์สหรัฐ  1.085 ล้านล้านดอลลาร์สหรัฐ (พีพีพี) |
|  - ต่อหัว | 149.221 ล้านรูปียะฮ์ 9,789 ดอลลาร์สหรัฐ 31,353 ดอลลาร์สหรัฐ (พีพีพี) |
| **จุดสูงสุด** 3,019 เมตร (เขาปังรังโกในอำเภอโบโกร์) |

**เขตอภิมหานครจาการ์ตาเกรเทอร์จาการ์ตา** หรือในชื่อท้องถิ่นว่า **จาโบเดตาเบิก** (อินโดนีเซีย: *Jabodetabek*; **จา**การ์ตา-**โบ**โกร์-**เด**ปก-**ตา**เงอรัง-**เบอก**าซี) หรือ**จาโบเดตาเบิกปุนจูร์** (อินโดนีเซีย: *Jabodetabekpunjur*) ซึ่งรวมช่องเขา**ปุน**จักในอำเภอโบโกร์และบางส่วนของอำเภอจียัน**จูร์** เป็นเขตมหานครที่มีประชากรมากที่สุดในประเทศอินโดนีเซีย ซึ่งมีพื้นที่ครอบคลุมกรุงจาการ์ตา เมืองหลวงของประเทศเป็นเมืองศูนย์กลางของเขตอภิมหานคร พร้อมด้วยนครห้านคร อำเภอสามอำเภอ และพื้นที่บางส่วนของอำเภอจียันจูร์ ชื่อดั้งเดิม "จาโบตาเบิก" ย้อนไปได้ถึงปลายทศวรรษ 1970 ก่อนที่จะเปลี่ยนเป็น "จาโบเดตาเบิก" เมื่อมีการผนวกนครเดปกเข้ามาใน ค.ศ. 1999 ชื่อ "จาโบเดตาเบิกจูร์" หรือ "จาโบเดตาเบิกปุนจูร์" ประกาศใช้ตามประกาศประธานาธิบดีฉบับที่ 54 ค.ศ. 2008 ซึ่งทำให้ชื่อ "จาโบเดตาเบิกปุนจูร์" ได้ใช้อย่างเป็นทางการ

## ประวัติศาสตร์

เขตอภิมหานครนี้สถาปนาขึ้นใน ค.ศ. 1976 ตามคำสั่งประธานาธิบดีหมายเลข 13 เพื่อรองรับประชากรในเมืองหลวงที่เพิ่มจำนวนสูงขึ้น โดยเมื่อแรกตั้งนั้นใช้ชื่อว่า "จาโบตาเบิก" รัฐบาลอินโดนีเซียได้จัดตั้ง*บาดันเกอร์จาซามาเปิมบางูนัน* (อินโดนีเซีย: *Badan Kerjasama Pembangunan*) หรือองค์การร่วมพัฒนามหานครจากคณะกรรมาธิการร่วมระหว่างสภาเขตเมืองหลวงพิเศษจาการ์ตาและสภาจังหวัดชวาตะวันตก

## ประชากรศาสตร์

แผนที่เกาะชวาและเกาะมาดูราแสดงความหนาแน่นประชากรรายหมู่บ้านและที่ตั้งเขตเมืองใหญ่ใน ค.ศ. 2022
ประชากรในเขตอภิมหานครจาการ์ตาจากการสำมะโนประชากรของประเทศอินโดนีเซียเมื่อ ค.ศ. 2020 มีจำนวน 31.24 ล้านคน โดยสัดส่วนประชากรในเขตอภิมหานครจาการ์ตาเทียบกับประชากรทั้งหมดของประเทศอินโดนีเซียเพิ่มขึ้นจากร้อยละ 6.1 ใน ค.ศ. 1961 เป็นร้อยละ 11.26 ใน ค.ศ. 2010 สำนักงานสถิติแห่งประเทศอินโดนีเซียได้คาดการณ์ว่ากลางปี ค.ศ. 2024 ประชากรจะเพิ่มจำนวนขึ้นเป็น 32.3 ล้านคน จากการคาดการณ์โดยองค์การสหประชาชาติใน ค.ศ. 2025 เขตอภิมหานครจาการ์ตามีประชากร 41,913,860 คน ซึ่งทำให้เขตอภิมหานครจาการ์ตาเป็นเขตอภิมหานครที่มีประชากรมากที่สุดในโลก ตามด้วยเขตอภิมหานครธากาในประเทศบังกลาเทศ และเขตอภิมหานครโตเกียวในประเทศญี่ปุ่น

จากการคาดการณ์ของสำนักงานสถิติแห่งประเทศอินโดนีเซีย กลางปี ค.ศ. 2024 มีประชากรอาศัยในเขตเมืองหลวงพิเศษจาการ์ตาประมาณ 10.68 ล้านคน ในนครบริวารห้านครได้แก่นครโบโกร์ นครเดปก นครเบอกาซี นครตาเงอรัง และนครตาเงอรังใต้รวมประมาณ 9.24 ล้านคน และในสามอำเภอได้แก่อำเภอเบอกาซีและอำเภอโบโกร์ในจังหวัดชวาตะวันตกและอำเภอตาเงอรังในจังหวัดบันเตินรวมประมาณ 12.33 ล้านคน

## เศรษฐกิจ

ย่านธุรกิจกลางซูดีร์มัน (เอ็ซเจเบเด) ยามค่ำคืน

| จังหวัด | จีดีพี (พันล้านรูปียะฮ์) | จีดีพี (พันล้านดอลลาร์สหรัฐ) |
| --- | --- | --- |
|  จาการ์ตา | 3,442,981 | 225.883 |
|  จังหวัดชวาตะวันตก | 2,625,219 | 172.232 |
|  จังหวัดบันเติน | 814,124 | 53.412 |
| **เขตอภิมหานครจาการ์ตา** | **6,882,324** | **451.257** |

เขตอภิมหานครจาการ์ตายังคงมีบทบาทสำคัญในเศรษฐกิจของประเทศอินโดนีเซียแม้ว่าจะมีนโยบายกระจายอำนาจหลังประธานาธิบดีซูฮาร์โตพ้นจากตำแหน่งแล้วก็ตาม โดยผลิตภัณฑ์มวลรวมของเขตอภิมหานครใน ค.ศ. 2010 คิดเป็นร้อยละ 25.52 ของผลิตภัณฑ์มวลรวมภายในประเทศ (จีดีพี) ทั้งหมดและคิดเป็นร้อยละ 42.8 ของผลิตภัณฑ์มวลรวมของเกาะชวา นครจาการ์ตากลาง นครจาการ์ตาใต้ และนครเบอกาซีมีผลิตภัณฑ์มวลรวมคิดเป็นร้อยละ 4.14 3.78 และ 2.11 ของผลิตภัณฑ์มวลรวมภายในประเทศทั้งหมดตามลำดับ โดยจีดีพีของเขตอภิมหานครจาการ์ตาจะมาจากสามแหล่งหลักได้แก่ภาคอุตสาหกรรม (ร้อยละ 28.36) ภาคธุรกิจการเงิน (ร้อยละ 20.66) และภาคการค้า โรงแรม และร้านอาหาร (ร้อยละ 20.24)

ย่านธุรกิจและการค้าที่สำคัญในเขตอภิมหานครจาการ์ตาได้แก่สามเหลี่ยมทองคำแห่งจาการ์ตา ใจกลางกรุงจาการ์ตาซึ่งมีย่านธุรกิจสำคัญได้แก่ย่านธุรกิจกลางซูดีร์มันหรือเอ็ซเจเบเด เมกากูนีงัน ราซูนาเอพิเซนทรัม ตลอดจนย่านธุรกิจอื่น ๆ บนถนนเจินเดอรัลซูดีร์มัน, ถนน เอ็ม. ฮา. ตัมริน, ถนนเจินเดอรัลกาตต ซูโบรโต และถนนฮา. เอร์. ราซูนา ไซด์ ย่านสามเหลี่ยมทองคำยังเป็นที่รู้จักว่าเป็นศูนย์กลางวิถิชีวิตทั้งสำหรับชาวจาการ์ตาและชาวต่างชาติ ซึ่งมีทั้งร้านเสื้อผ้าหรูหรา ภัตตาคารชั้นสูง ร้านกาแฟ และศูนย์การค้า นอกจากนี้ยังมีย่านธุรกิจใหม่ในแขวงเกอลาปากาดิง นครจาการ์ตาเหนือซึ่งมีบาร์และสถานบันเทิงที่เปิดให้บริการตอนกลางคืน

ในพื้นที่เขตอภิมหานครจาการ์ตายังมีแหล่งพักอาศัยและนิคมอุตสาหกรรมขนาดใหญ่ซึ่งเป็นผลมาจากการพัฒนาโครงสร้างพื้นฐาน โดยเฉพาะทางพิเศษและทางรถไฟ นิคมอุตสาหกรรมจะอยู่ตามแถบชานเมือง โดยเฉพาะในเมืองจีการัง อำเภอเบอกาซี จังหวัดชวาตะวันตก ซึ่งมีนิคมอุตสาหกรรมประมาณสิบกว่าแห่งและมีบริษัทรวมประมาณ 2,500 บริษัท นิคมอุตสาหกรรมจีการังครอบคลุมพื้นที่ประมาณ 11,000 เฮกตาร์ และกลายเป็นศูนย์กลางการผลิตที่ใหญ่ที่สุดในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้

## หมายเหตุ

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* Forbes, Dean. "Jakarta: Globalization, economic crisis, and social change," pp. 268–298, in Josef Gugler (ed.) *World Cities beyond the West: Globalization, Development and Inequality*.