Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# คอมมานโด

ภาพทหารนาวิกโยธินจากหน่วยคอมมานโดที่ 40กำลังลาดตระเวนใน พื้นที่ ซังกินของอัฟกานิสถาน
**คอมมานโด** (อังกฤษ: *Commando*) ในภาษาอังกฤษ หมายถึง ทหารหรือหน่วยพิเศษ โดยปกติในการใช้ร่วมสมัย คอมมานโด หมายถึง หน่วยทหารราบเบาหัวกะทิหรือกำลังปฏิบัติการพิเศษ ซึ่งมีความเชี่ยวชาญในด้านการขึ้นบกสะเทินน้ำสะเทินบก การกระโดดร่ม การไต่เขาและเทคนิคที่คล้ายกัน เพื่อปฏิบัติการโจมตี เดิมที "คอมมานโด" หมายถึง ชนิดของหน่วยรบ ซึ่งไม่ใช่ปัจเจกบุคคลในหน่วยนั้น

ในช่วงของสงครามโลกครั้งที่สอง วินสตัน เชอร์ชิล นายกรัฐมนตรีของประเทศอังกฤษในขณะนั้น ด้วยก่อตั้งหน่วยที่ชื่อว่าคอมมานโด

ในกองทัพของประเทศส่วนใหญ่ คอมมานโดมีลักษณะเฉพาะตรงที่มีความเชี่ยวชาญในการโจมตีเป้าหมายทางทหารตามแบบ ในขณะที่หน่วยกำลังพิเศษอื่นมีความเชี่ยวชาญพิเศษในการต่อต้านการก่อการร้าย การลาดตระเวนสอดแนม และการก่อวินาศกรรม อย่างไรก็ดี คำว่า คอมมานโด บางครั้งยังใช้เกี่ยวข้องกับหน่วยที่ปฏิบัติภารกิจอย่างหลัง (รวมทั้งหน่วยตำรวจพลเรือนบางหน่วยด้วย) ทั้งยังต้องมีความสามารถที่สูงถึงจะเข้าหน่วยนี้ได้

## อ้างอิง
# รัฐประหารในประเทศเนปาล พ.ศ. 2548

| รัฐประหารในประเทศเนปาล ปี 2005 |
| --- |
| ส่วนหนึ่งของ สงครามกลางเมืองเนปาล |
|  กษัตริย์ชญาเนนทระ ผู้ก่อการรัฐประหาร |
|

|  |  |
| --- | --- |
| วันที่ | 1 กุมภาพันธ์ 2005 |
| สถานที่ | กาฐมาณฑุ ประเทศเนปาล |
| ผล |
การรัฐประหารโดยฝั่งสถาบันกษัตริย์สำเร็จ, ยุบสภา |

 |
| คู่สงคราม |
|  เนปาล |  รัฐสภาเนปาล |
| ผู้บังคับบัญชาและผู้นำ |
|  กษัตริย์ชญาเนนทระ |
เชร์ บะฮาดูร์ เทวพา |

การรัฐประหารในราชอาณาจักรเนปาลเริ่มต้นเมื่อวันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2005 เมื่อสมาชิกรัฐสภาจากพรรคคองเกรสเนปาลซึ่งได้รับเลือกตั้งโดยชอบธรรมผ่านกระบวนการทางประชาธิปไตย ถูกโค่นล้มโดยกษัตริย์ชญาเนนทระแห่งเนปาล ท้ายที่สุด รัฐสภาได้รับการฟื้นคืนในปี 2006 หลังกษัตริย์ชญาเนนทระยอมสิ้นสุดระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์ของตนอันเป็นผลมาจากการปฏิวัติปี 2006

## ภูมิหลัง

รัฐบาลของเนปาลในอดีตเป็นระบอบสมบูรณาญาสิทธิราชย์หลังการรัฐประหารในปี 1960 ซึ่งนำโดยกษัตริย์มเหนทระ ต่อมาเนปาลกลายมาเป็นรัฐกษัตริย์ใต้รัฐธรรมนูญในปี 1991 ในรัชสมัยของกษัตริย์วิเรนทระ เมื่อกษัตริย์ชญาเนนทระขึ้นสู่บัลลังก์หลังเกิดการสังหารหมู่ราชวงศ์เนปาล ที่ซึ่งสมาชิกสิบคนในราชวงศ์ อันรวมถึงกษัตริย์วิเรนทระ, ราชินีไอศวรยะ และมงกุฏราชกุมารทิเปนทระ ถูกสังหาร กษัตริย์ชญาเนนทระได้ปฏิเสธคณะรัฐบาลที่ผ่านมารลแล้วสามคณะตั้งแต่ปี 2002 สงครามกลางเมืองเนปาลซึ่งนำโดยกลุ่มลัทธิเหมายังคงดำเนินอยู่และมียอดเสีชีวิตมากกว่า 11,000 ราย เนปาลคงสถานะเป็นประเทศไร้รัฐสภามาตั้งแต่ปี 2002 และความนิยมในตัวกษัตริย์ชญาเนนทระก็ลดต่ำลง

## การรัฐประหาร

ในวันที่ 1 กุมภาพันธ์กษัตริย์ชญาเนนทระประกาศสถานการณ์ฉุกเฉิน และยุบสภา สมาชิกรัฐสภาถูกคุมขังในบ้านของตน, มีการยกเลิกข้อสิทธิที่สำคัญในรัฐธรรมนูญ, ทหารเข้าควบคุมสื่อโดยสมบูรณ์ และการติดต่อสื่อสารถูกตัด

การรัฐประหารในครั้งนี้ถูกประณามโดยอินเดีย, สหราชอาณาจักร และสหรัฐ การรัฐประหารของกษัตริย์ชญาเนนทระดำเนินอยู่ได้ปีเดียว โดยเมื่อ 24 เมษายน 2006 กษัตริย์ชญาเนนทระได้ออกมายอมคืนรัฐสภาเดิมและสิ้นสุดระบอบราชาธิปไตยของตน อันเนื่องมาจากขบวนการเรียกร้องประชาธิปไตยในตอนนั้น

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* Hutt, Michael (2005). "King Gyanendra's Coup and its Implications for Nepal's Future". *The Brown Journal of World Affairs*. **12** (1): 111–123. ISSN 1080-0786.
# ความขัดแย้งทางการเมืองจาเมกา

| ความขัดแย้งทางการเมืองจาเมกา |
| --- |
| ส่วนหนึ่งของ สงครามกลางเมืองและสงครามยาเสพติด |
|

|  |  |
| --- | --- |
| วันที่ | 1943 - ปัจจุบัน |
| สถานที่ |  จาเมกา |
| สถานะ |
ยังคงดำเนินต่อไป |

 |
| คู่สงคราม |
|
พรรคแรงงานจาเมกา
* Shower Posse

 สหรัฐ
* CIA
 |  จาเมกา
* Jamaica Constabulary Force

 สหรัฐ
* DEA
 |
พรรคชาติประชาชน |

**ความขัดแย้งทางการเมืองจาเมกา** เป็นความบาดหมางระหว่างสมาชิกฝ่ายขวาและฝ่ายซ้ายภายในประเทศมายาวนาน พรรคแรงงานจาเมกาและพรรคชาติประชาชนได้ต่อสู้รบกันเพื่อควบคุมเกาะเป็นเวลาหลายปีและการแย่งชิงดีเด่นจึงได้รับการสนับสนุนในการทำสงครามภายในเมืองในคิงส์ตัน แต่ละฝ่ายต่างเชื่อว่าอีกฝ่ายจะถูกควบคุมโดยองค์กรต่างประเทศ พรรคแรงงานจาเมกาได้รับการสนับสนุนโดยสำนักข่าวกรองกลาง(CIA) ของสหรัฐ และพรรคชาติประชาชนได้รับการสนับสนุนจากสหภาพโซเวียตและฟิเดล กัสโตร

## อ้างอิง
# กองพลน้อยออซ

| กองพลน้อย "ออซ" ที่ 89 |
| --- |
| חטיבה 89 |
| แผ่นปะกองพลน้อย "ออซ" ที่ 89 |
| สถาปนา | 27 ธันวาคม ค.ศ. 2015 – *ปัจจุบัน* |
| ประเทศ |  อิสราเอล |
| รับใช้ |  กองกำลังป้องกันอิสราเอล |
| เหล่า |  กองทัพบกอิสราเอล |
| บทบาท | คอมมานโด |
| กำลังรบ | 3 หน่วยประจำการ |
| ขึ้นต่อ | หน่วยบัญชาการกลาง กองพลพลร่มที่ 98 |
| สมญา | กองพลน้อยคอมมานโด |
| คำขวัญ | Your hand in the back of your enemies |
| ผู้บังคับบัญชา |
| ผู้บัญชาการปัจจุบัน | พลจัตวา เมนี ลิเบอร์ตี |

**กองพลน้อย "ออซ" ที่ 89** (ออซมีความหมายว่า "กล้าหาญ" ในภาษาฮีบรู) เป็นกองพลน้อยที่มีหน้าที่เฉพาะด้านการปฏิบัติการพิเศษ ของกองกำลังป้องกันอิสราเอล (IDF) ถูกสถาปนาเมื่อวันที่ 27 ธันวาคม ค.ศ. 2015 มีสมญาว่า "กองพลน้อยคอมมานโด" โดยประกอบด้วยกำลังทหารราบปฏิบัติการพิเศษ ที่ถูกย้ายโครงสร้างสายการบังคับบัญชา เพื่อการสร้างรูปขบวนทางยุทธวิธีแบบใหม่ กองพลน้อยนี้ดำเนินปฏิบัติการภายใต้ส่วนหนึ่งกับกองพลพลร่มที่ 98.

## แนวคิดและการพัฒนา

## โครงสร้างกำลังรบ

กองพลน้อยออซที่ 89 ประกอบด้วยหน่วยปฏิบัติการพิเศษ 3 หน่วย (เดิมมี 4 หน่วย) ของกองกำลังป้องกันอิสราเอล (IDF) โดยหน่วยที่ถูกยุบเลิกคือ หน่วย 845 หรือ"ริมอน" เป็น​หน่วยรบที่ชำนาญการสงครามทะเลทราย ถูกรวมเข้ากับหน่วยมักลันเมื่อวันที่ 27 มิถุนายน ค.ศ. 2018

* หน่วย 212 – มักลัน – หน่วยลาดตระเวนพิเศษ, เดิมอยู่ใต้การบังคับบัญชาจากกองพลพลร่มที่ 98
* หน่วย 217 – ดุฟเดวาน – หน่วยต่อต้านการ​ก่อการร้ายนอกเครื่องแบบ, เดิมอยู่ใต้การบังคับบัญชาจากกองบัญชาการกลาง
* หน่วย 621 – เอกอซ – หน่วยสงครามกองโจร, เดิมอยู่ใต้การบังคับบัญชาจากกองพลน้อยโกลัน

## ผู้บัญชาการ

* พลจัตวา เดวิด ซินี (ค.ศ. 2015–ค.ศ. 2017)
* พลจัตวา อาวี เบลุต (ค.ศ. 2017–ค.ศ. 2018)
* พันเอก โคบี เฮ็ลเลอร์ (ค.ศ. 2018–ค.ศ. 2021)
* พลจัตวา เมนี ลิเบอร์ตี (ค.ศ. 2021–ปัจจุบัน)

## ตราสัญลักษณ์

ตราสัญลักษณ์สำหรับกองพลน้อยใหม่ที่ได้รับเลือกมา เป็นภาพตัวอักษรในฮีบรูคือ "กุฟ" (ק) เป็นอักษรขึ้นต้นประโยคจากศัพท์คำว่า "คอมมานโด" (קומנדו) ในภาษาฮีบรู โดยประกอบด้วยมีดคอมมานโดที่ลอยขึ้นมาจากทะเล และหัวลูกธนูคู่ที่คล้ายตัวอักษรกุฟอยู่สูงขึ้นไป ตราสัญลักษณ์นี้ถูกใช้เป็นเครื่องแสดงความสามารถของกองพลน้อยที่พิเศษ และมีความคล่องแคล่วในการเคลื่อนที่ทางบก ทางทะเล และทางอากาศ

## อ้างอิง
# ข้อมติคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติ

**ข้อมติคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติ** (อังกฤษ: *United Nations Security Council resolution*) เป็นข้อมติสหประชาชาติซึ่งคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติอันประกอบด้วยสมาชิกสิบห้าคนได้ตกลงรับ คณะมนตรีความมั่นคงเป็นหน่วยงานในสังกัดสหประชาชาติซึ่งได้รับมอบหมายให้มี "ความรับผิดชอบขั้นต้นเป็นการธำรงรักษาความสงบเรียบร้อยและความมั่นคงระหว่างประเทศ"

กฎบัตรสหประชาชาติ ข้อ 27 กำหนดว่า ร่างข้อมติซึ่งไม่เกี่ยวกับกระบวนพิจารณานั้นเป็นอันตกลงรับ เมื่อมีสมาชิกคณะมนตรีความมั่นคงอย่างน้อยเก้าคนลงคะแนนเสียงเห็นชอบ และไม่ถูกสมาชิกประจำคณะมนตรีความมั่นคงผู้ใดยับยั้ง ส่วนข้อมติว่าด้วยกระบวนพิจารณานั้น เมื่อสมาชิกทั้งเก้าเห็นชอบก็เป็นอันใช้ได้

สมาชิกประจำดังกล่าว ได้แก่ ประเทศฝรั่งเศส สหพันธรัฐรัสเซีย (ซึ่งมาแทนสหภาพโซเวียตที่ล่มสลายไปเมื่อปี 1991) สหราชอาณาจักร สหรัฐอเมริกา และสาธารณรัฐประชาชนจีน (ซึ่งมาแทนสาธารณรัฐจีนตั้งแต่ปี 1971)
# ขีปนาวุธนำวิถีต่อต้านรถถัง

ขีปนาวุธต่อต้านรถถัง FGM-148 Javelin ของ กองทัพบกสหรัฐ
9M133 Kornet ขีปนาวุธต่อต้านรถถังแบบติดตั้งบนขาตั้งของ กองกำลังภาคพื้นดินรัสเซีย
**ขีปนาวุธนำวิถีต่อต้านรถถัง** (**ATGM**), **ขีปนาวุธต่อต้านรถถัง**, **อาวุธนำวิถีต่อต้านรถถัง** (**ATGW**) หรือ **อาวุธนำวิถีต่อต้านยานเกราะ** เป็นขีปนาวุธนำวิถีที่ออกแบบมาเพื่อโจมตีและทำลายยานพาหนะหุ้มเกราะที่มีเกราะหนัก ขีปนาวุธต่อต้านรถถังมีหลายขนาด ตั้งแต่อาวุธแบบยิงจากบ่า ซึ่งทหารคนเดียวสามารถพกพาได้ ไปจนถึงอาวุธขนาดใหญ่ที่ติดตั้งบนขาตั้งซึ่งต้องใช้ทีมในการขนย้ายและยิง หรือระบบขีปนาวุธที่ติดตั้งบนยานพาหนะและอากาศยาน

อาวุธต่อต้านรถถังแบบใช้มือพกพาในยุคก่อน เช่น ปืนต่อต้านรถถัง และทุ่นระเบิดต่อต้านรถถัง มีระยะยิงที่สั้นมาก บางครั้งอยู่ในระดับไม่กี่เมตรหรือเพียงสิบเมตร ระบบขีปนาวุธต่อต้านรถถังหัวรบแรงระเบิดสูงต่อต้านเกราะ (HEAT) ที่ใช้จรวดขับเคลื่อน เริ่มปรากฏในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง ขยายระยะยิงออกไปเป็นระดับหลายร้อยเมตร แต่ความแม่นยำยังต่ำ การยิงเป้าหมายในระยะนี้ส่วนใหญ่ขึ้นอยู่กับโชค การผสมผสานระหว่างการใช้จรวดและการนำทางแบบขีปนาวุธนำวิถีด้วยสายไฟ ทำให้อาวุธเหล่านี้มีประสิทธิภาพมากกว่าอาวุธในยุคก่อน และช่วยให้ทหารราบเบามีขีดความสามารถในการต่อสู้กับรถถังที่พัฒนาในยุคหลังสงครามได้ การแนะนำระบบการนำวิถีแบบกึ่งอัตโนมัติในทศวรรษ 1960 ยิ่งเพิ่มประสิทธิภาพของขีปนาวุธต่อต้านรถถังมากขึ้นอีก

ข้อมูลเมื่อ 2016 ขีปนาวุธต่อต้านรถถังถูกใช้งานโดยมากกว่า 130 ประเทศ และกลุ่มที่ไม่ใช่รัฐจำนวนมากทั่วโลก รถถังหลักในยุคหลังสงครามเย็นที่ใช้เกราะผสมและเกราะปฏิกิริยาได้รับการพิสูจน์แล้วว่าทนทานต่อขีปนาวุธต่อต้านรถถังขนาดเล็ก

## อ้างอิง

## เเหล่งข้อมูลอื่น

 วิกิมีเดียคอมมอนส์มีสื่อเกี่ยวกับ Anti-tank missiles
# ลิตเติลบอย

แบบจำลองระเบิด**ลิตเติลบอย**หลังจากระเบิดจริงถูกนำไปทิ้งที่เมืองฮิโรชิมะ
**ลิตเติลบอย** (อังกฤษ: *Little Boy*) เป็นชื่อรหัสของระเบิดปรมาณู ที่ถูกนำไปทิ้งเหนือเมืองฮิโรชิมะ ของประเทศญี่ปุ่น เมื่อวันที่ 6 สิงหาคม พ.ศ. 2488 โดยเครื่องบิน B-29 Superfortress (เครื่องบินลำนี้มีชื่อ Enola Gay) ผู้ทำหน้าที่นักบินคือ พันโทพอล ทิบเบตส์ (Lt.Col.Paul Tibbets) แห่งกองกำลังอากาศในกองทัพบกสหรัฐอเมริกา (ภายหลังได้ยกฐานะขึ้นเป็นกองทัพอากาศ) นับเป็นระเบิดปรมาณูลูกแรก ที่ใช้ในการสงคราม ส่วนระเบิดปรมาณูลูกที่สอง ซึ่งมีชื่อว่า แฟตแมน นั้น ถูกนำไปทิ้งเหนือเมืองนางาซากิของญี่ปุ่นในอีก 3 วันต่อมา

อาวุธนี้ได้รับการพัฒนาขึ้นในระหว่างจัดตั้งโครงการแมนฮัตตัน ในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 และได้กำลังระเบิดมาจากธาตุยูเรเนียมที่ผ่านกระบวนการแยกไอโซโทปแล้ว (enriched uranium) การทิ้งระเบิดปรมาณูเหนือเมืองฮิโรชิมะ และนางาซากิของญี่ปุ่นนั้น ถือเป็นการระเบิดปรมาณูครั้งที่ 2 ในประวัติศาสตร์ (ครั้งแรก เป็นการทดลองเรียกว่า ทดลองทรีนิตี้ (Trinity test) ระเบิดลิตเติลบอย มีความยาว 3 เมตร เส้นผ่าศูนย์กลาง 71 เซนติเมตร และน้ำหนัก 4,000 กิโลกรัม บรรจุธาตุยูเรเนียมประมาณ 64 กิโลกรัม แต่ส่วนที่จะเกิดปฏิกิริยานิวเคลียร์ฟิซชันมีน้ำหนักเพียง 700 กรัมเท่านั้น

## การทิ้งระเบิดถล่มเมืองฮิโรชิม่า

เมฆรูปดอกเห็ดเหนือเมืองฮิโรชิมะหลังการทิ้งระเบิด "ลิตเติลบอย"
ระเบิดลิตเติลบอยนั้นถูกลำเลียงขึ้นเครื่องบิน B29 และบินขึ้นไปยังระดับความสูง 9,600 เมตร เหนือเมืองฮิโรชิมะ จากนั้นจึงปล่อยลงมา เมื่อเวลาประมาณ 8.15 น. (JST) การจุดชนวนระเบิดเกิดขึ้นที่ระดับความสูง 580 เมตร และด้วยแรงระเบิด 13 - 16 กิโลตัน ทำให้ระเบิดลูกนี้มีอานุภาพต่ำกว่า "แฟตแมน" ซึ่งถูกนำไปทิ้งเหนือเมืองนางาซากิ (21 - 23 กิโลตัน) เอกสารของทางการระบุว่าอานุภาพของระเบิดปรมาณูลูกนี้เทียบเท่ากับการระเบิดของระเบิดทีเอ็นที (TNT) ปริมาณราว 15 กิโลตัน นั่นคือ
6.3 × 1013 จูล = 63 TJ (เทอราจูล)

อย่างไรก็ตาม ความเสียหายและจำนวนของเหยื่อระเบิดลูกนี้มีสูงกว่ามาก เพราะเมืองฮิโรชิมะนั้นอยู่บนที่ราบ ขณะที่จุดศูนย์กลางของเมืองนางาซากิอยู่ในหุบเขาขนาดเล็ก

มีผู้คนประมาณ 70,000 คน เสียชีวิตอันเป็นผลจากการระเบิดโดยตรง และที่ได้รับบาดเจ็บอีกเป็นจำนวนใกล้เคียงกัน ขณะที่ผู้คนอีกจำนวนมากต้องเสียชีวิตในภายหลังจากการะเบิด อันเนื่องมาจากกัมมันตรังสี และมะเร็ง

สำหรับมารดาที่กำลังตั้งครรภ์นั้นก็ต้องสูญเสียทารกในครรภ์ไป หรือมิฉะนั้นก็ให้กำเนิดทารกที่พิการ เสื้อผ้าไหม้หมดจนเหลือแต่เนื้อตัวเปล่าเปลือย

ความสำเร็จของการทิ้งระเบิดครั้งนี้ได้ถูกรายงานข่าวกระจายออกไปอย่างกว้างขวางในสหรัฐอเมริกาท่ามกลางความอยากรู้ นักวิจารณ์จำนวนมากคาดว่าน่าจะเป็นจุดสิ้นสุดของสงครามก่อนที่มันจะยืดเยื้อและมีการบุกเกาะญี่ปุ่นอย่างนองเลือด

## อ้างอิง
# โรคติดเชื้อ

**โรคติดเชื้อ** (อังกฤษ: *infectious disease*) เป็นโรคซึ่งเป็นผลจากการมีเชื้อจุลชีพก่อโรค อาทิไวรัส แบคทีเรีย รา โพรโทซัว ปรสิต หรือแม้กระทั่งโปรตีนที่ผิดปกติเช่นพรีออน เชื้อดังกล่าวอาจก่อให้เกิดโรคในสัตว์หรือพืชได้ โรคติดเชื้อจัดเป็น**โรคติดต่อ** (อังกฤษ: *contagious diseases, communicable diseases*) เนื่องจากสามารถติดต่อไปยังบุคคลอื่นหรือระหว่างสิ่งมีชีวิตในสปีชีส์เดียวกัน การติดต่อของโรคติดเชื้ออาจเกิดได้มากกว่า 1 ทาง รวมถึงการสัมผัสผู้ป่วยโดยตรง จุลชีพก่อโรคอาจถ่ายทอดไปโดยสารน้ำในร่างกาย อาหาร น้ำดื่ม วัตถุที่มีเชื้อปนเปื้อน ลมหายใจ หรือผ่านพาหะ

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* สมาคมโรคติดเชื้อแห่งประเทศไทย
* ศูนย์ข้อมูลโรคติดเชื้อและพาหะนำโรค กระทรวงสาธารณสุข เก็บถาวร 2009-03-16 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* European Center for Disease Prevention and Control
* The Infectious Disease Society of America
* Infectious Disease Research Institute เก็บถาวร 2009-03-26 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
*
# เอเอ็มเอ็กซ์-10 อาร์ซี

|  เอเอ็มเอ็กซ์-10 อาร์ซี  |
| --- |
| เอเอ็มเอ็กซ์-10 อาร์ซีของฝรั่งเศสหลังขบวนพาเหรดววันบัสตีย์ ค.ศ. 2021 |
| ชนิด | * รถลาดตระเวนหุ้มเกราะ
* รถสนับสนุนการยิง
 |
| ชาติกำเนิด | ฝรั่งเศส |
| บทบาท |
| ประจำการ | 1981–ปัจจุบัน |
| ผ่านศึก | * สงครามสะฮาราตะวันตก
* สงครามอ่าว
* สงครามคอซอวอ
* สงครามในอัฟกานิสถาน
* สงครามมาลี
* ปฏิบัติการเซอร์วัล
* การรุกรานยูเครนโดยรัสเซีย
 |
| ประวัติการผลิต |
| ช่วงการออกแบบ | 1970 |
| จำนวนที่ผลิต | 464 |
| ข้อมูลจำเพาะ |
| มวล | * 15.8 ตัน (17.4 short ton; 15.6 long ton)
* 16.6 ตัน (18.3 short ton; 16.3 long ton) พร้อมเกราะเสริม
* 17.2 ตัน (19.0 short ton; 16.9 long ton) AMX-10 RCR
* 22 ตัน (24 short ton; 22 long ton) with the SEPAR mine/IED protection kit
 |
| ความยาว | * 9.15 m (30 ft 0 in) (ปืนหน้า)
* 6.24 m (20 ft 6 in) (เฉพาะตัวรถถัง)
 |
| ความกว้าง | 2.78 m (9 ft 1 in) |
| ความสูง | 2.56 m (8 ft 5 in) |
| ลูกเรือ | 4 |
|

---

 |
| เกราะ | * Frontal armour resistant against 23 mm API from 300 m
* 14.5 mm AP all-around with add-on armor
 |
| อาวุธหลัก | 105 mm F2 BK MECA L/47 medium-pressure gun (38 rounds) |
| อาวุธรอง | * 1 × 7.62 mm NF1 coaxial machine gun (4,000 cartridges)
* 1 × 12.7 mm M2HB AA machine gun (optional)
* 4 × GALIX smoke dischargers
 |
| เครื่องยนต์ | * Hispano-Suiza HS-115 multifuel (1981–1985)
* Baudouin Diesel Model 6F11 SRX (current)

* HS-115: 186 kW (249 hp) ที่ 3,200 rpm
* 6F11: 209 kW (280 hp) ที่ 3,000 rpm

 |
| กำลัง/น้ำหนัก | ตั้งแต่ 11.8 kW/ตัน |
| กันสะเทือน | hydropneumatic หลานแบบ |
| พิสัยปฏิบัติการ | 800 km (500 mi) บนถนน |
| ความเร็วสูงสุด | * 85 km/h (53 mph) บนถนน
* 40 km/h (25 mph) นอกถนน
 |

**เอเอ็มเอ็กซ์-10 อาร์ซี** (ฝรั่งเศส: *AMX-10 RC*) เป็นยานรบหุ้มเกราะของฝรั่งเศสที่ผลิตโดย Nexter Systems เพื่อวัตถุประสงค์ในการลาดตระเวนหุ้มเกราะ ประจำการในกองทหารม้าหุ้มเกราะของฝรั่งเศสตั้งแต่ ค.ศ. 1979 มีรถถังกว่า 240 คันยังคงประจำการอยู่ในกองทัพฝรั่งเศสใน ค.ศ. 2021 เมื่อเริ่มทยอยเปลี่ยนมาใช้ EBRC Jaguar รถถังนี้ขายให้กับโมร็อกโก 108 คัน และกาตาร์ 12 คัน คำว่า "RC" ย่อมาจาก "*Roues-Canon*" ซึ่งหมายถึง "ปืนล้อ" เนื่องจากมีล้อ 6 ล้อ และติดตั้งปืนขนาด 105 มม. หนังสือพิมพ์หลายฉบับ และเจ้าหน้าที่หลายคน มักเรียกอย่างไม่ถูกต้องเป็น "char léger" (*รถถังเบา*)

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* Video of AMX-10 RC firing
* Giat-industries.fr
* Federation of American Scientists
* Armour.ws เก็บถาวร 7 กรกฎาคม 2011 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* Ixarm.com
# เกรียน

ตัวอย่างของหน้าที่มีการ**เกรียน**กันบนวิกิพีเดีย
**เกรียน** เป็นศัพท์สแลงแทนบุคคลหรือกลุ่มบุคคลที่มีพฤติกรรมก้าวร้าว ก่อกวน ไร้เหตุผล หรือคิดว่าตัวเองเป็นศูนย์กลางของสังคมอินเทอร์เน็ต บุคคลกลุ่มนี้จะใช้อารมณ์มากกว่าเหตุผลหรือการวิเคราะห์ไตร่ตรอง นอกจากนี้ยังอาจหมายถึงบุคคลที่ชอบแสดงตัวว่ามีความรู้ ทั้งที่ในความเป็นจริงไม่มีความรู้ดังกล่าวเลย หรือมีเพียงผิวเผินเท่านั้น

## ประวัติ

ในช่วงแร็กนาร็อกออนไลน์เป็นที่นิยมในระยะแรก ๆ เยาวชนที่เล่นเกมนี้ยังไม่มีวุฒิภาวะเพียงพอที่จะจัดสรรเวลาและค่าใช้จ่ายของตนในการเล่นที่ร้านอินเทอร์เน็ตหรือที่บ้าน กระทรวงเทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร (ไอซีที) จึงเข้ามาดูแลส่วนนี้โดยตรง โดยออกข้อบังคับบางประการ เช่น ห้ามเยาวชนที่มีอายุต่ำกว่า 18 ปีเล่นเกมออนไลน์ทุกประเภทหลัง 22 นาฬิกา หรือห้ามเล่นเกิน 3 ชั่วโมงต่อวัน ทำให้เยาวชนบางส่วนเข้าไปพูดคุยกันในเว็บบอร์ดของประมูลดอตคอมในลักษณะของการระบายอารมณ์และกล่าวโจมตีกระทรวงไอซีที ซึ่งจุดมุ่งหมายของเว็บไซต์ดังกล่าวคือการซื้อขายสินค้าเท่านั้น แต่ภายหลังเว็บบอร์ดนั้นกลายเป็นที่รวมการแสดงพฤติกรรมก้าวร้าวของเยาวชนที่ขาดการควบคุมดูแล และได้มีการกล่าวคำหนึ่งขึ้นว่า "เกรียน" เพื่อเป็นการดูแคลนเยาวชนเหล่านั้น และคำนี้ได้ถูกนำไปใช้กันอย่างกว้างขวางในเว็บบอร์ดหรือเกมออนไลน์ต่างๆ

คำว่า *เกรียน* อาจมีที่มาจากทัศนคติของเด็กชายที่ตัดผมสั้นหัวเกรียน (ตามความหมายเดิมของพจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถานว่า *สั้นเกือบติดหนังหัว ผิวหนัง หรือพื้นที่*) ซึ่งมักจะแสดงพฤติกรรมก้าวร้าวในร้านอินเทอร์เน็ตที่ให้บริการเกมออนไลน์อยู่บ่อย ๆ เนื่องจากความไม่พอใจในสถานการณ์บางอย่าง เช่นขณะเล่นเกม หรือความต้องการที่จะก่อกวนผู้อื่น และเมื่อถูกใช้บ่อยครั้งเข้า คำนี้จึงใช้แทนกลุ่มบุคคลที่มีพฤติกรรมเหล่านั้นไปเสีย โดยไม่คำนึงถึงอายุหรือวุฒิภาวะ

อย่างไรก็ตาม กลุ่มบุคคลเหล่านั้นมักไม่พอใจที่ถูกเรียกว่าเกรียน ซึ่งดูเหมือนเป็นการแบ่งแยกทางสังคม บางครั้งก็กลับเรียกบุคคลอื่นว่าเป็นเกรียนก็มี และเนื่องด้วยนิสัยส่วนตัวที่คิดว่าตัวเองเป็นศูนย์กลาง เกรียนจึงใช้ศัพท์สแลงแทนตัวอีกคำหนึ่งคือ *เทพ* เช่น *เกรียนเทพ* เป็นต้น ซึ่งใช้เปรียบว่าตนเองมีอำนาจหรือมีความยิ่งใหญ่เหนือกว่าผู้อื่น และมองผู้อื่นว่าด้อยกว่าตน เนื่องจากจุดเริ่มต้นที่เว็บไซต์หรือระบบในเกมออนไลน์บางแห่งไม่รองรับอักษรไทย จึงเขียนเป็น *Inw* (ไอ เอ็น ดับเบิลยู) หรือ *lnw* (แอล เอ็น ดับเบิลยู) ในลักษณะลีทซึ่งคล้ายคำว่า *เทพ* คำนี้สามารถพบเห็นได้บ่อยพอ ๆ กับคำว่าเกรียนและถูกใช้ควบคู่กันเรื่อยมา

## การนำมาใช้

คำนี้มีใช้อย่างแพร่หลายในอินเทอร์เน็ต นอกจากนี้ยังถูกนำมาใช้พาดหัวข่าวและบทวิจารณ์ในหนังสือพิมพ์ และนำมาตั้งชื่อภาพยนตร์ต่างประเทศในภาษาไทยอีกด้วย เช่น เกรียนโคตร มหาประลัย

## ในภาษาอื่น

โทรล (Troll) ในภาษาอังกฤษ หมายถึง คนที่ผ่านการกระทำโดยจงใจพยายามที่จะทำลายชุมชนหรือเรียกความสนใจและการทะเลาะวิวาทด้วยข้อความยั่ว ในคำกริยา *โทรล* มาจากภาษาฝรั่งเศสเก่า *troller* เป็นคำที่หมายถึงการล่าสัตว์ ในคำนาม โทรลเป็นคำภาษานอร์สโบราณ เป็นสัตว์ประหลาดในเทพปกรณัมชนิดหนึ่ง

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* ไอซีที สั่งทำโพลล์ จัดระเบียบ เกมออนไลน์ เก็บถาวร 2007-09-29 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* ปัญหาของเด็กที่ติดเกมออนไลน์
# กองทัพปลดปล่อยชาติกะเหรี่ยง

| กองทัพปลดปล่อยชาติกะเหรี่ยง |
| --- |
| ธงกองทัพปลดปล่อยชาติกะเหรี่ยง |
| ผู้นำ | พลเอก Saw Johnny พลโท Saw Baw Kyaw Heh กองพลน้อยที่ 1 - พลจัตวา Saw Soe Myit Htway กองพลน้อยที่ 2 - พลจัตวา Saw Augustin กองพลน้อยที่ 3 - พลจัตวา Saw Lay Traw กองพลน้อยที่ 4 - พลจัตวา Saw กองพลน้อยที่ 5 - พลจัตวา Saw Gee Nwee กองพลน้อยที่ 6 - พลจัตวา Saw Ner Dah Htoo กองพลน้อยที่ 7 - พลจัตวา Saw Dee Kweh |
| ปีที่ปฏิบัติการ | พ.ศ. 2492 – ปัจจุบัน |
| กองบัญชาการ | เลย์วา มาเนอปลอว์ (จนถึง 2538) |
| ภูมิภาคปฏิบัติการ | รัฐกะยา รัฐกะเหรี่ยง ภาคตะนาวศรี ภาคพะโค รัฐมอญ ชายแดนพม่า–ไทย |
| แนวคิด | ชาตินิยมกะเหรี่ยง การกำหนดการปกครองด้วยตนเอง ระบอบสหพันธรัฐ |
| ส่วนหนึ่งของ |  สหภาพแห่งชาติกะเหรี่ยง |
| พันธมิตร | **แนวร่วม 4K กองทัพกะเหรี่ยงแดง (KA)
* แนวร่วมปลดปล่อยประชาชนแห่งชาติกะเหรี่ยงแดง (KNPLF)
* กองกำลังป้องกันแห่งชาติกะเหรี่ยงแดง (KNDF) **พันธมิตรอื่น องค์การป้องกันชาติกะเหรี่ยง (KNDO)
* แนวร่วมประชาธิปไตยของมวลนักศึกษาพม่า (ABSDF)
* กองทัพยะไข่ (AA)
* กองทัพปลดปล่อยประชาชนบามาร์ (BPLA)
* DKBA-5
* กองทัพเอกราชกะชีน (KIA)
* กองกำลังพิทักษ์ประชาชน (PDF)
* พันธมิตรปฏิวัติประชาชน (มะกเว)
 |
| ฝ่ายตรงข้าม | **ระดับรัฐ พม่า
	+ กองทัพพม่า
	+ กองกำลังพิทักษ์ชายแดน
	+ กองกำลังตำรวจพม่า
	+ กองกำลังปยูซอธี
* สหาภาพพม่า (พ.ศ. 2531–2554)
* สาธารณรัฐสังคมนิยมแห่งสหภาพพม่า (พ.ศ. 2505–2531)
* สหภาพพม่า (พ.ศ. 2491–2505)

**มิใช่รัฐ กองทัพกะเหรี่ยงพุทธประชาธิปไตย (พ.ศ. 2537–2553)
* กองทัพปลดแอกแห่งชาติมอญ (พ.ศ. 2559–2562)
 |
| การต่อสู้และสงคราม | ความขัดแย้งภายในพม่า
* ความขัดแย้งระหว่างพม่ากับกะเหรี่ยง
	+ เหตุการณ์มอโพเคย์
* สงครามอินเส่ง
	+ การล่มสลายของมาเนอปลอว์
	+ ยุทธการคอมูรา
	+ การปะทะตามแนวชายแดนพม่า พ.ศ. 2553–2554
* สงครามกลางเมืองพม่า (พ.ศ. 2564–ปัจจุบัน)
	+ ยุทธการลอยกอ พ.ศ. 2564
	+ ยุทธการแมแส่
* การรุกตอเลทา
	+ ยุทธการธีมูตา
	+ การรุกแม่ขะตา
	+ ยุทธการเลเกก่อ
	+ ยุทธการก่อกะเระ
 |

**กองทัพปลดปล่อยชาติกะเหรี่ยง** (อังกฤษ: *Karen National Liberation Army*; พม่า: ကေအင်အယ်လ်အေ ငြိမ်းချမ်းရေးကောင်စီ) เป็นหน่วยงานทางทหารของสหภาพแห่งชาติกะเหรี่ยง หลังจากที่พม่าได้รับเอกราชจากอังกฤษเมื่อปี ค.ศ. 1948 ได้เกิดความตึงเครียดระหว่างชาวกะเหรี่ยงกับพม่า ชาวกะเหรี่ยงส่วนหนึ่งต้องการเอกราช อีกส่วนหนึ่งต้องการอยู่กับพม่าต่อไป ความตึงเครียดนี้นำไปสู่สงครามประชาชนในรัฐกะเหรี่ยง รัฐบาลพม่าปราบปรามกลุ่มต่อต้านด้วยความรุนแรง ผู้นำกองกำลังทหารของกะเหรี่ยงถูกจับกุมและแทนที่ด้วยนายทหารพม่าที่มีแนวคิดหัวรุนแรงในการต่อต้านกะเหรี่ยงคือนายพลเน วิน ผลของการปราบปรามนี้ทำให้ชาวกะเหรี่ยงหันมาต่อต้านรัฐบาลพม่า และนำไปสู่การรวมตัวจัดตั้งกลุ่มการเมืองเพื่อเรียกร้องเอกราชในที่สุด

ในการต่อสู้ช่วงแรก ๆ กองทัพกะเหรี่ยงมีชัยชนะในทางภาคเหนือของพม่า เข้ายึดครองเมืองมัณฑะเลย์ได้ แต่ผลจากการที่ไม่ได้รับการสนับสนุนอย่างพอเพียง จึงต้องถอนกำลังกลับไปยังภาคตะวันออกเฉียงใต้ของพม่า นับจากเวลานั้น กองทัพปลดปล่อยชาติกะเหรี่ยงยังคงต่อสู้เพื่อเอกราชของรัฐกะเหรี่ยงต่อไป โดยมีฐานที่มั่นอยู่ทางตะวันออกของพม่าใกล้แนวชายแดนไทย ซึ่งเป็นบริเวณที่มีชาวกะเหรี่ยงอยู่เป็นจำนวนมาก

## อ้างอิง

## แหล่งข้อมูลอื่น

* *Karen National Liberation Army*, คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 4 กุมภาพันธ์ 2008
# กองทัพยะไข่

| กองทัพยะไข่ |
| --- |
| အာရက္ခတပ်တော် |
| ไฟล์:Logo of the Arakan Army.png |
| ผู้นำ | ตวัน มยัด นาย ญอ ตวัน ออง |
| โฆษก | Khine Thu Kha |
| ปีที่ปฏิบัติการ | 10 เมษายน 2552 (2552-04-10) – ปัจจุบัน |
| กองบัญชาการ | Laiza, Kachin State (currently) Mrauk-U, Rakhine State (planned) |
| ภูมิภาคปฏิบัติการ | Chin State, Kachin State, Magway Region, Rakhine State, Sagaing Region, Shan State, Bangladesh–Myanmar border China–Myanmar border |
| แนวคิด | ลัทธิชาตินิยมอาระกัน การกำหนดการปกครองด้วยตนเองอาระกัน สมาพันธรัฐ |
| สถานะ | Active |
| ขนาด | 38,000+ (self-claimed in February 2024)
15,000+ in Chin and Rakhine State, around 1500 in Kachin and Shan State (estimated in February 2024) |
| ส่วนหนึ่งของ | * United League of Arakan
 |
| พันธมิตร | Northern Alliance
* Kachin Independence Army
* Myanmar National Democratic Alliance Army
* Ta'ang National Liberation Army

**พันธมิตรอื่น: All Burma Students' Democratic Front
* Bamar People's Liberation Army
* Chin National Army
* Chinland Defense Force
* Karen National Liberation Army
* Karenni Nationalities Defence Force
* People's Defence Force
* People's Liberation Army
* People's Revolution Alliance (Magway)
* Student Armed Force
* United Wa State Army
 |
| ฝ่ายตรงข้าม | * **ระดับรัฐ: พม่า
* Tatmadaw
	+ กองทัพบกพม่า
* Myanmar Police Force
	+ Border Guard Police

* อินเดีย
* **มิใช่รัฐ: Arakan Liberation Army
* Arakan Rohingya Salvation Army
 |
| การต่อสู้และสงคราม | Internal conflict in Myanmar
* Kachin conflict
* 2015 Kokang offensive
* 2015 Bangladesh–Arakan Army border clash
* 2016 Muse offensive
* 2019–2021 Northern Rakhine State clashes
* Myanmar civil war (2021–present)
	+ Clashes in Chin State
	+ Operation 1027
	+ Rakhine Offensive (2023-present)
 |
| ธง |  |
| เว็บไซต์ | www.arakanarmy.net |

**กองทัพยะไข่** หรือ **กองทัพอาระกัน** (อังกฤษ: *Arakha Army*) เป็นองค์กรชาติพันธุ์ติดอาวุธในรัฐยะไข่ ก่อตั้งเมื่อ พ.ศ. 2551 องค์กรนี้ได้สู้รบร่วมกับกองทัพเอกราชกะชีนในความขัดแย้งระหว่างพม่ากับกะชีน กลุ่มนี้กล่าวอ้างว่ามีสมาชิก 400–500 คนในเดือนธันวาคม พ.ศ. 2555 ผู้นำของกองทัพคือ ตะวัน มรัต ไนง์ โญ ตะวัน ออง ผู้นำอันดับสองของกองทัพกล่าวว่า วัตถุประสง์ของกองทัพคือเพื่อปกป้องชาวยะไข่ สร้างสันติภาพ ความยุติธรรม เสรีภาพ และการพัฒนา

## อ้างอิง
# การสังหารหมู่ที่พะโค

| การสังหารหมู่ในพะโค |
| --- |
| เป็นส่วนหนึ่งของการรัฐประหารในพม่า 2021 และการประท้วงต่อต้านการรัฐประหาร |
| พระราชวังกัมโพชธานี ซึ่งตั้งอยู่ไม่ไกลจากจุดเกิดเหตุ |
| จุดเกิดเหตุจุดเกิดเหตุ (ประเทศพม่า) |
| สถานที่ | พะโค ประเทศพม่า |
| วันที่ | 9 เมษายน 2021 |
| ตาย | 82+ (พลเมือง) |
| ผู้ก่อเหตุ | * กองทัพพม่า
* กองกำลังตำรวจพม่า
 |
| ค่าภาระติดพัน | ไม่มี |

**การสังหารหมู่ที่พะโค**เป็นเหตุฆาตกรรมหมู่พลเมืองในนครพะโค ประเทศพม่า ที่เกิดขึ้นเมื่อวันที่ 9 เมษายน 2021 โดยกองทัพพม่าและตำรวจพม่าก่อการฆาตกรรมพลเมืองอย่างน้อย 82 ชีวิต ในเวลานั้น เหตุการณ์นี้เป็นการฆาตกรรมหมู่ที่มียอดเสียชีวิตสูงสุดในประเทศนับตั้งแต่เกิดการรัฐประหาร และเกิดขึ้นไม่นานหลังจากการสังหารหมู่ที่ไหลง์ทะยาเมื่อเดือนก่อน เหตุการณ์นี้เหตุการณ์เดียวคิดเป็น 40% ของยอดผู้เสียชีวิตที่เป็นผลเมืองในพม่าในเดือนเมษายน 2021

การโจมตีเริ่มต้นที่เวลาตีสี่โดยมีทหารรวม 250 นายเข้าบุกรุกบ้านเรือนในเขตชินสอบู (Shinsawbu), นันตอว์ยา (Nantawya), มอว์กัน (Hmawkan) และ ปนนาซู (Ponnasu) ระหว่างถนนมากาดิต (Magadit) กับถนนซันตอว์วีน (Sandawtwin) ไม่ไกลจากพระราชวังกัมโพชธานี และภายในเวลาตีห้า 5 กองกำลังของรัฐเริ่มทำการกราดยิงผู้ประท้วงโดยไม่เลือกหน้า โดยใช้อาวุธสงคราม พลเมืองบางส่วนสู้กลับด้วยการปาสิ่งของและประทัดใส่ เจ้าหน้าที่ทหารสามารถเข้าควบคุมสถานการณ์ในพะโคได้ในเวลาสิบโมงเช้า การโจมตีโดยทหารยังพุ่งเป้าไปที่กลุ่มบุคลากรทางการแพทย์ฉุกเฉิน และมีเหยื่อหลายคนเสียชีวิตจากเสียเลือดมาก

## อ้างอิง