# ดนตรีสมัยโรแมนติก

**สมัยโรแมนติก** เป็นยุคของดนตรีคลาสสิกในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 19 (ค.ศ. 1810–1910) ซึ่งเน้นอารมณ์ของดนตรีมากกว่าความสมดุลของบทตอน และเน้นความเป็นตัวตนของคีตกวีมากกว่ากฎเกณฑ์ทางดนตรีที่มีมาแต่เดิม

คำว่า "โรแมนติก" นั้นได้รับการนำมาประยุกต์ใช้ในวงการดนตรี ค.ศ. 1810 ซึ่งเอามาจากวงการวรรณกรรม มีความหมายว่า อารมณ์ที่รุนแรงของมนุษย์ โดยลักษณะดนตรีแบบโรแมนติกนี้เริ่มขึ้นในงานของนักประพันธ์เพลงและนักดนตรีชื่อลูทวิช ฟัน เบทโฮเฟิน ดนตรีสมัยโรแมนติกนั้นเริ่มต้นด้วยเพลงขับร้องและเพลงเปียโนสั้น ๆ ต่อมาเป็นเพลงสำหรับวงออร์เคสตรา

## ลักษณะ

ดนตรีสมัยโรแมนติกมีลักษณะของแนวทำนองที่เต็มไปด้วยการบรรยายความรู้สึก มีแนวทำนองเด่นชัด ลักษณะการแบ่งวรรคตอนเพลงไม่ตายตัว การประสานเสียงได้พัฒนาต่อจากสมัยคลาสสิกทำให้เกิดการคิดคอร์ดใหม่ ๆ เพิ่มขึ้น เพื่อใช้แสดงออกถึงอารมณ์และความรู้สึก มีการนำคอร์ดที่เสียงไม่กลมกลืนมาใช้มากขึ้น มีการใช้โน้ตนอกคอร์ด บันไดเสียงที่มีโน้ตครึ่งเสียง (chromatic scale) การเปลี่ยนบันไดเสียงหนึ่งไปอีกบันไดเสียงหนึ่งอย่างคาดไม่ถึง การประสานเสียงแบบสหศัพท์ (homophony) ยังคงเป็นลักษณะเด่นสืบเนื่องมาจากสมัยคลาสสิก การใช้เสียงดัง-เบา มีตั้งแต่ ppp ไปจนถึง fff คีตลักษณ์ของเพลง (form) ยังคงเป็นแบบโซนาตาฟอร์มแบบสมัยคลาสสิก แต่มีความยืดหยุ่นของโครงสร้าง

ในยุคนี้ดนตรีบรรเลงและบทเพลงสำหรับเปียโน เป็นที่นิยมประพันธ์กันมากขึ้น ลักษณะของวงออร์เคสตราจะมีขนาดใหญ่ขึ้นตามแต่ผู้ประพันธ์เพลงจะกำหนด เพลงคฤหัสถ์หรือเพลงสำหรับชาวบ้านเป็นที่นิยมประพันธ์กัน แต่เพลงโบสถ์ก็ยังคงมีการประพันธ์อยู่เช่นกัน ในลักษณะของเพลงแมส ที่ใช้เพื่อประกอบศาสนพิธี และเพลงเรเควียม ที่ใช้ในพิธีศพ สำหรับบทเพลงอุปรากร และเพลงร้องก็มีพัฒนาการควบคู่ไป เนื้อร้องมีตั้งแต่การล้อการเมือง ความรัก ไปจนถึงเรื่องโศกนาฏกรรม

## นักดนตรี

* โจอักกีโน รอสซีนี (Gioacchino Rossini)
* ฟรันทซ์ เพเทอร์ ชูเบิร์ท (Franz Peter Schubert)
* แอ็กตอร์ แบร์ลีโยซ (Hector Berlioz)
* เอ็ดวัด ฮาเกอรึป กริกก์ (Edvard Hagerup Grieg)
* เฟลิคส์ เม็นเดิลส์โซน-บาร์ท็อลดี (Felix Mendelssohn-Batholdy)
* เฟรเดริก ฟร็องซัว ชอแป็ง (Frédéric François Chopin)
* โรแบร์ท อเล็คซันเดอร์ ชูมัน (Robert Alexander Schumann)
* ฟรันทซ์ ลิสท์ (Franz Liszt)
* ริชชาร์ท วากเนอร์ (Richard Wagner)
* จูเซปเป แวร์ดี (Giuseppe Verdi)
* แบดริช สเมตานา (Bedrich Smetana)
* โยฮันเนิส บรามส์ (Johannes Brahms)
* ฌอร์ฌ บีแซ (Georges Bizet)
* ปิออตร์ อิลิช ไชคอฟสกี (Pyotr Ilyich Tchaikovsky)
* อันโตญีน ดโวฌาก (Antonín Dvořák)
* จาโกโม ปุชชีนี (Giacomo Puccini)
* กุสทัฟ มาเลอร์ (Gustav Mahler)
* ริชชาร์ท ชเตราส์ (Richard Strauss)
* จีน ซิเบเลียส (Jean Sibelius)
* เซียร์เกย์ รัคมานีนอฟ (Sergej Rakhmaninov)
* นิกโกเลาะ ปากานีนี (Niccolò Paganin)
* มอริส ราแวล (Maurice Ravel)
* ชาร์ล-ฟร็องซัว กูโน (Charles-François Gounod)
* เซียร์เกย์ เซียร์เกเยวิช โปรโคฟีเอฟ (Sergei Sergeyevich Prokofiev)

## บทประพันธ์ที่สำคัญในสมัยโรแมนติก

* ประเภทซิมโฟนี (Symphony)
	+ Symphony No. 3 (Eroica) - เบทโฮเฟิน
	+ Symphony No. 6 (Pastoral) - เบทโฮเฟิน
	+ Symphony No. 9 (Choral) - เบทโฮเฟิน
	+ Symphony No. 8, in B minor (Unfinished) - ชูเบิร์ท
	+ Symphony No. 4 (Italian) - เม็นเดิลส์โซน
	+ Symphony No. 3 (Rhenish) - ชูมัน
	+ Symphony No. 1-4 - บรามส์
	+ Symphony No. 6 (Pathetique) - ไชคอฟสกี
	+ Symphony No. 9 (From the New World) - ดโวฌาก
* ประเภทคอนแชร์โต (Concerto)
	+ Piano Concerto No.5 (Emperor) - เบทโฮเฟิน
	+ Piano Concerto in B-flat minor - ไชคอฟสกี
	+ Piano Concerto in A minor Op.16 - กริกก์
	+ Piano Concerto No. 1 in E minor - ชอแป็ง
	+ Piano Concerto No.2 - รัคมานีนอฟ
	+ Violin Concerto in D, Op.61 - เบทโฮเฟิน
	+ Violin Concerto in E minor, Op.64 - เม็นเดิลส์โซน
	+ Violin Concerto in D major, Op.77 - บรามส์
	+ Violin Concerto in D major, Op.35 - ไชคอฟสกี
* ประเภทอุปรากร (Opera)
	+ 3.1 Serious Opera
		- Carmen - บีแซ
		- Aida - แวร์ดี
		- La Traviata - แวร์ดี
		- Madama Butterfly - ปุชชีนี (Puccini)
		- Tristan and Isolde - วากเนอร์
		- William Tell - รอสซีนี
	+ 3.2 Comic Opera
		- The Barber of Seville - รอสซีนี
		- The Barthered Bride - รอสซีนี
		- The Doctor Despite Himself - กูโน
* ประเภทดนตรีบรรยายเรื่องราว (Program Music) แบ่งย่อยได้ 4 ชนิดคือ
	+ 4.1 Concert Overture
		- Habrides Overture - เม็นเดิลส์โซน
		- Overture1812 - ไชคอฟสกี
		- Romeo and Juliet - ไชคอฟสกี
	+ 4.2 Incidental Music
		- A Midsummer Night's Dream - เม็นเดิลส์โซน
		- The Planets - โฮลสต์
		- Peer Gynt - กรีก
		- Scheherazade - ริมสกี-คอร์สคอฟ
		- The Carnival of the Animals - แซ็ง-ซ็องส์
	+ 4.3 Program Symphony
		- Dante - ลิสท์
		- Faust - ลิสท์
		- Harold in Italy - แบร์ลีโยซ
		- Romeo and Juliet - แบร์ลีโยซ
		- Symphony Fantastique - แบร์ลีโยซ
	+ 4.4 Tone Poem (Symphonic Poem)
		- Don Juan - ชเตราส์
		- Don Quixote - ชเตราส์
		- Finlandia - ซิเบเลียส
		- The Moldau - สเมนตานา
* ประเภทบัลเลต์ (Ballet)
	+ - Borelo - ราแวล
		- Cinderella Ballet - โปรโคฟีเอฟ
		- Romeo and Juliette - โปรโคฟีเอฟ
		- The Sleeping Beauty - ไชคอฟสกี
		- Swanlake - ไชคอฟสกี
* ประเภทดนตรีแชมเบอร์ (Chamber Music)
	+ Piano Quintet in A Major, Op.114 - ชูเบิร์ท
	+ String Quintet in C D.956 (2 violins, viola, 2 cellos) - ชูเบิร์ท
	+ String Sextet in Bb Op.18 (Spring) - บรามส์
* ประเภทโซนาตา (Sonata)
	+ Piano Sonata in C minor (Pathetique) - เบทโฮเฟิน
	+ Piano Sonata in Bb minor - ชอแป็ง
	+ Violin Sonata Op.47 (Kreutzer) - ชอแป็ง
* ประเภทอื่น ๆ
	+ 8.1 บทเพลงร้องและเพลงสำหรับเปียโน
		- Erikonig - ชูเบิร์ท
		- Nocturne in Eb Major Op.9 No.2 - ชอแป็ง
		- Études Op.10 - ชอแป็ง
		- Ballade No. 1 in G minor, Op. 23 - ชอแป็ง
	+ 8.2 บทเพลงแมส
		- Missa Solemnis - เบทโฮเฟิน
		- Requiem - แบร์ลีโยซ
		- Requiem - แวร์ดี
		- German Requiem - บรามส์

## อ้างอิง

* คมสันต์ วงค์วรรณ์. **ดนตรีตะวันตก**. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. 2551
* ณรุทธ์ สุทธจิตต์. **สังคีตนิยม ความซาบซึ้งในดนตรีตะวันตก**. กรุงเทพฯ : สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. 2548