# ไทระ โนะ คิโยโมริ

|   ไทระ คิโยโมริ 平清盛 |
| --- |
|  |
| ยุค | ปลาย ยุคเฮอัง |
| เกิด | 10 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 1118 |
| ถึงแก่กรรม | 20 มีนาคม ค.ศ. 1181 (63 ปี) |
| ตำแหน่ง | ขุนนางรองขั้น 1, ไดโจไดจิง |
| จักรพรรดิ | ซูโตกุ (โทบะ) →โคะโนะเอะ (โทบะ) →โกะ-ชิรากาวะ →นิโจ (โกะ-ชิรากาวะ) → โรกูโจ (โกะ-ชิรากาวะ) → ทากากูระ (โกะ-ชิรากาวะ) → อันโตกุ (โกะ-ชิรากาวะ • ทากากูระ) |
| บิดามารดา | *ไทระ โนะ ทาดาโมริ* หรืออาจจะเป็น *จักรพรรดิชิรากาวะ* |
| ภรรยา | ภรรยาเอก: บุตรสาวของ *ทากาชิโนะ โมโตอากิ* *ไทระ โนะ โทกิโกะ* ภรรยาน้อย: นาง*โทกิวะ* |
| บุตร | ไทระ โนะ ชิเงโมริ ไทระ โนะ โมะโตะโมริ ไทระ โนะ มูเนโมริ ไทระ โนะ โทโมโมริ จักรพรรดินีไทระ โนะ โทกูโกะ ไทระ โนะ โมริโกะ ไทระ โนะ ชิเงฮิระ |

**ไทระ โนะ คิโยโมริ** (ญี่ปุ่น: たいら の きよもり *Taira no Kiyomori* หรือ 平清盛 *Taira Kiyomori*) หรือ **คิโยโมริแห่งไทระ** ซามูไรซึ่งเรืองอำนาจขึ้นปกครองญี่ปุ่นในช่วงปลายยุคเฮอังในคริสต์ศตวรรษที่ 12 ถือเป็นชนชั้นซามูไรคนแรกในประวัติศาสตร์ที่ได้ขึ้นปกครองประเทศ

## ประวัติ

ชีวประวัติของคิโยโมริมีการกล่าวถึงโดยละเอียดในวรรณกรรมยุคคะมะกุระเรื่อง "เฮเกะ โมะโนะงะตะริ" (平家物語) ซึ่งเป็นเรื่องราวเกี่ยวกับตระกูลไทระและตัวคิโยโมริเป็นหลัก กล่าวถึงจักรพรรดิชิระกะวะ ได้มีพระสนมองค์โปรดเป็นนางรำประจำศาลเจ้ากิอง เรียกว่า กิองเนียวโง (祇園女御) และยังทรงรับเอาน้องสาวของนางกิองมาเป็นพระสนมด้วย ต่อมาได้ประทานน้องสาวของนางกิองให้ไปเป็นภรรยาของไทระ โนะ ทาดาโมริ (平忠盛) ซะมุไรองค์รักษ์ที่ทรงไว้วางพระทัย ปรากฏว่าน้องสาวของนางกิองได้ตั้งครรภ์อยู่ก่อนแล้ว ทำให้เป็นไปได้ทั้งสองกรณีว่า บุตรที่น้องสาวของนางกิองตั้งครรภ์อยู่นั้น เป็นบุตรของทาดาโมริ หรือเป็นพระโอรสของจักรพรรดิชิระกะวะ

ไม่ว่าจะอย่างไรก็ตาม บุตรที่เกิดจากน้องสาวของนางกิองนั้นถือเป็นบุตรชายของทาดาโมริ เกิดที่นครเฮอังเกียว หรือเมืองเคียวโตะในปัจจุบัน โดยมีภรรยาเอกของทาดาโมริคือ ฟุจิวะระ มุเนะโกะ (藤原宗子) หรือที่ต่อมาบวชเป็นชีแล้วมีนามว่า "อิเกะโนะเซ็นนิ" (池禅尼) เป็นแม่เลี้ยง เมื่ออายุครบกำหนดจึงประกอบพิธี *เง็มปุกุ* ได้รับชื่อว่า "ไทระ โนะ คิโยโมริ" รับราชการเป็นทหารองค์รักษ์อยู่ในพระราชวัง ใน ค.ศ. 1146 ได้รับการแต่งตั้งเป็นผู้ปกครองแคว้นอะกิ (安芸守) ทางตะวันตก จนกระทั่งในค.ศ. 1153 ทาดาโมริผู้เป็นบิดาได้เสียชีวิตลง คิโยโมริจึงขึ้นเป็น*โทเรียว* (棟梁) หรือประมุขตระกูลไทระต่อมา

ไทระ คิโยโมริ สมรสกับบุตรสาวที่ไม่ทราบชื่อของทะกะชิโนะ โมะโตะอะกิ (高階基章) ซึ่งภรรยาเอกคนแรกนี้ได้เสียชีวิตไปก่อน มีบุตรชายสองคนคือ ไทระ โนะ ชิเงโมริ (平重盛) และ ไทระ โนะ โมะโตะโมริ ต่อมาคิโยโมริได้สมรสใหม่กับ ไทระ โนะ โทะกิโกะ (平時子) บุตรสาวของไทระ โนะ โทะกิโนะบุ (平時信)

### กบฏโฮเง็ง

การเผาตำหนักชิระกะวะ ช่วงกบฏโฮเง็ง
แม้ว่า จักรพรรดิโทะบะ (鳥羽法皇) จะทรงสละราชสมบัติไปแล้วแต่ยังทรงอำนาจการปกครองอยู่ตามระบอบการปกครองแบบ *อินเซ* (院政) ของช่วงปลายสมัยเฮย์อังซึ่งจักรพรรดิสละราชย์ทรงอำนาจสูงสุด จักรพรรดิโทะบะ-อิงมีพระสนมองค์โปรดคือ ฟุจิวะระ โนะ นะริโกะ (藤原得子) หรือพระนางบิฟุกุมง (美福門院) และมีพระโอรสด้วยกัน อดีตจักรพรรดิโทะบะจึงทรงบังคับให้องค์จักรพรรดิซึ่งในขณะนั้นคือ จักรพรรดิซุโตะกุ (崇徳上皇) ให้สละราชสมบัติลงมากลายเป็น *โจโก* หรือ จักรพรรดิสละราชย์ แล้วให้พระโอรสที่เกิดแต่พระนางนะริโกะขึ้นเป็น จักรพรรดิโคะโนะเอะ ใน ค.ศ. 1142 แต่ทว่าจักรพรรดิโคะโนะเอะอยู่ในราชสมบัติได้สิบสามปีก็สวรรคตใน ค.ศ. 1155 ทำให้อดีตจักรพรรดิซุโตะกุ ทรงคาดหวังว่าราชบัลลังก์จะตกเป็นของพระโอรสคือเจ้าชายชิเงฮิโตะ (重仁親王) แต่อดีตจักรพรรดิโทะบะ กลับทรงมอบราชสมบัติให้แก่พระโอรสอีกองค์หนึ่งขึ้นครองราชย์เป็น จักรพรรดิโกะ-ชิระกะวะ สร้างความคับแค้นใจอย่างมากแก่อดีตจักรพรรดิซุโตะกุ

ในขณะเดียวกันนั้นเอง ในราชสำนักมีการแย่งชิงอำนาจระหว่าง ฟุจิวะระ โนะ ทาดามิชิ (藤原忠通) ผู้สำเร็จราชการ กับน้องชายของตนคือ ฟุจิวะระ โนะ โยะรินะงะ (藤原頼長) ทาดามิชิเข้าสนับสนุนจักรพรรดิโกะ-ชิระกะวะ ในขณะที่โยะรินะงะสนับสนุนอดีตจักรพรรดิซุโตะกุ ในค.ศ. 1156 อดีตจักรพรรดิโทะบะสวรรคต เปิดโอกาสให้ทั้งสองฝ่ายเตรียมแผนการยึดอำนาจโดยการเกณฑ์กองกำลังทหารจากขุนนางซะมุไรในราชสำนักที่มีอยู่ ขุนพลของฝ่ายจักรพรรดิโกะ-ชิระกะวะประกอบด้วย ไทระ โนะ คิโยโมริ และ*โทเรียว*หรือประมุขตระกูลเซวะเง็นจิ (清和源氏) คือ มินะโมะโตะ โนะ โยะชิโตะโมะ (源義朝) แต่ทว่าไทระ โนะ ทาดามะซะ (平忠正) ผู้เป็นอาของคิโยโมริกลับไปเข้าพวกกับฝ่ายของอดีตจักรพรรดิซุโตะกุ เกิดเป็นการปะทะกันเรียกว่า "กบฏโฮเง็ง" (保元の乱) ซึ่งเกิดขึ้นในปีโฮเง็งที่ 1 หรือ ค.ศ. 1156

ทัพของฝ่ายจักรพรรดิโกะ-ชิระกะวะตั้งอยู่ที่ตำหนักทะกะมะสึ (高松殿) โยะชิโตะโมะได้เสนอแผนการยกทัพโจมตีฝ่ายอดีตจักรพรรดิซุโตะกุที่ตำหนักชิระกะวะ (白河殿) ในเวลากลางคืนเพื่อให้ฝ่ายตรงข้ามไม่ทันตั้งตัว ทัพของคิโยโมริจึงยกไปในตอนกลางคืนเพื่อต่อสู้กับทาดามะซะผู้เป็นอาของตนเอง จนได้รับชัยชนะสามารถเข้ายึดและเผาตำหนักชิระกะวะได้ อดีตจักรพรรดิซุโตะกุทรงถูกเนรเทศ โยะรินะงะเสียชีวิตในที่รบ และทาดามะซะผู้เป็นอาถูกลงโทษประหารชีวิต โดยให้คิโยโมริเป็นผู้ลงมือตัดศีรษะด้วยตนเอง

### กบฏเฮจิ

การขึ้นครองราชย์ของจักรพรรดิโกะ-ชิระกะวะ ทำให้ขุนนางข้ารับใช้คนสนิทของจักรพรรดิคือ พระภิกษุชินเซ (信西) ชื่อเดิมว่า ฟุจิวะระ โนะ มิชิโนะริ (藤原通憲) ขึ้นมามีอำนาจในราชสำนัก พระภิกษุชินเซให้การสนับสนุนคิโยโมริอย่างมาก โดยผลักดันให้คิโยโมริได้รับการแต่งตั้งเป็น*ดะไซ โนะ ไดนิ* (大宰大弐) หรือผู้ปกครองเกาะคีวชู ในค.ศ. 1158 แต่การขึ้นสู่อำนาจของพระภิกษุชินเซสร้างความไม่พอใจแก่ขุนนางคนอื่นๆ โดยเฉพาะฟุจิวะระ โนะ โนะบุโยะริ (藤原信頼) อีกทั้งความก้าวหน้าในอาชีพของคิโยโมริยังสร้างความอิจฉาให้แก่มินะโมะโตะ โนะ โยะชิโตะโมะ ซึ่งไม่ได้รับการปูนบำเหน็จเท่าที่ควรและดำรงตำแหน่งเป็นเพียงแค่คนเลี้ยงม้าในพระราชวัง

การเผาตำหนักซันโจ
ค.ศ. 1158 จักรพรรดิโกะ-ชิระกะวะทรงสละราชสมบัติให้พระโอรสขึ้นครองราชย์ต่อเป็นจักรพรรดินิโจ ค.ศ. 1160 ในขณะที่คิโยโมริได้เดินทางออกจากเมืองเฮอังเพื่อทำการคารวะสถานที่ศักดิ์สิทธิ์นอกเมือง ฟุจิวะระ โนะ โนะบุโยะริ จึงวางแผนร่วมกับ มินะโมะโตะ โนะ โยะชิโตะโมะ ในการก่อการยึดอำนาจ โยะชิโตะโมะยกทัพเข้ายึดพระราชวังกุมองค์จักรพรรดินิโจไว้ และยกทัพเข้าโจมตีตำหนักซันโจ (三条殿) อันเป็นที่ประทับของอดีตจักรพรรดิโกะ-ชิระกะวะ เข้าสังหารข้าราชบริพารของอดีตจักรพรรดิไปมากรวมถึงพระภิกษุชินเซด้วย แล้วจึงกุมองค์อดีตจักรพรรดิไว้

ฝ่ายคิโยโมริทราบข่าวเหตุการณ์ในเมืองเฮอังจึงรีบเดินทางกลับมา โดยแสร้งทำเป็นยอมจำนนต่อการยึดอำนาจของโนะบุโยะริและโยะชิโตะโมะ ในขณะเดียวกันได้จัดการให้จักรพรรดิทั้งสองพระองค์หลบหนีออกจากที่กุมขังออกมาได้สำเร็จ แล้วจึงส่งบุตรชายคนโตคือ ไทระ โนะ ชิเงโมริ ยกทัพเข้าโจมตีฝ่ายตระกูลมินะโมะโตะที่พระราชวัง จากนั้นจึงล่าถอยออกมาหลอกให้ทัพมินะโมะโตะติดตามมาจนถึงโระกุฮะระ (六波羅) อันเป็นที่อยู่ของตระกูลไทระ แล้วคิโยโมริจึงนำทัพเข้าโจมตีจนทัพฝ่ายมินะโมะโตะพ่ายแพ้ไป

โนะบุโยะริถูกสังหารที่รบ ส่วนโยะชิโตะโมะหลบหนีเข้าป่าไปถูกข้ารับใช้ของตนเองสังหาร คิโยโมริจึงทำการกวาดล้างตระกูลเซวะเง็นจิโดยการตัดสินประหารชีวิตเซวะเง็นจิทุกคนที่จับตัวได้ แต่ด้วยคำขอของนางอิเกะผู้เป็นมารดาเลี้ยง คิโยโมริได้ไว้ชีวิตบุตรชายของโยะชิโตะโมะคือ มินะโมะโตะ โนะ โยะริโตะโมะ (源頼朝) ซึ่งถูกเนรเทศไปยังแคว้นอิซุทางตะวันออก รวมทั้งได้ไว้ชีวิตบุตรชายทั้งสามคนของโยะชิโตะโมะที่เกิดกับนางโทะกิวะ-โกเซ็ง (Tokiwa-Gōzen) โดยมีข้อแลกเปลี่ยนว่านางโทะกิวะจะต้องมาเป็นภรรยาน้อยของคิโยโมริ

### เรืองอำนาจในราชสำนัก

เมื่อสิ้นสุดสงครามเฮจิแล้วทำให้คิโยโมริมีความดีความชอบมากขึ้นมากลายเป็นผู้มีอำนาจในราชสำนักเมืองเฮอัง ในค.ศ. 1161 น้องสะใภ้ของคิโยโมริคือ ไทระ โนะ ชิเงโกะ (平滋子) ซึ่งเป็นน้องสาวของนางโทะกิโกะภรรยาเอกของคิโยโมริ ได้อภิเษกเป็นพระสนมพระองค์ใหม่ในอดีตจักรพรรดิโกะ-ชิระกะวะ และประสูติพระโอรสให้แก่อดีตจักรพรรดิในปีเดียวกัน ทำให้จักรพรรดินิโจซึ่งยังไม่มีพระโอรสทรงเกรงว่าจักรพรรดิโกะ-ชิระกะวะจะทรงยกราชบัลลังก์ให้พระโอรสองค์ใหม่ ในปีเดียวกันนั้นคิโยโมริได้รับการแต่งตั้งเป็น *ชูนะงง* (中納言) นับว่าเป็นขุนนางระดับสูงหรือ *คุเงียว* (公卿) คนแรกในประวัติศาสตร์ที่มาจากชนชั้นซะมุไร เนื่องจากตระกูลไทระพำนักอยู่ที่เขตโระกุฮะระในเมืองเฮอัง คิโยโมริจึงได้รับฉายาตามที่อยู่ของตนว่า "ท่านโระกุฮะระ" (六波羅殿)

จักรพรรดินิโจมีพระโอรสในที่สุดเมื่อค.ศ. 1164 จึงทรงรีบชิงสละราชสมบัติให้แก่พระโอรสของพระองค์เอง ขึ้นครองราชย์เป็นจักรพรรดิโระกุโจในค.ศ. 1165 แล้วจักรพรรดินิโจก็สวรรคตในปีเดียวกัน คิโยโมริได้รับการเลื่อนขั้นเป็น*ไดนะงง* (大納言) และในปีต่อมาค.ศ. 1166 เป็น *ไนไดจิง* (内大臣) จนกระทั่งค.ศ. 1167 คิโยโมริขึ้นสู่ตำแหน่งสูงสุดในราชสำนักรองจากผู้สำเร็จราชการคือ *ไดโจไดจิง* (太政大臣) แต่ทว่าคิโยโมริอยู่ในตำแหน่ง*ไดโจไดจิง*ได้เพียงสามเดือนก็ล้มป่วยลงจนต้องลาออกจากตำแหน่งและบรรพชาเป็นพระภิกษุ (ชาวญี่ปุ่นสมัยเฮอังเชื่อว่าหากบวชเป็นพระแล้วจะหายจากความเจ็บป่วย) จักรพรรดิโกะ-ชิระกะวะทรงเกรงว่าคิโยโมริจะถึงแก่อสัญกรรมและพระองค์จะสูญเสียอำนาจ จึงทรงบังคับให้จักรพรรดิโระกุโจสละราชสมบัติให้แก่พระโอรสของพระองค์ที่ประสูติแต่พระสนมชิเงโกะ ขึ้นครองราชย์เป็น จักรพรรดิทะกะกุระในค.ศ. 1168 ต่อมาในค.ศ. 1172 คิโยโมริจึงส่งบุตรสาวของตนคือ ไทระ โนะ โทะกุโกะ (平徳子) เข้าอภิเษกเป็นจักรพรรดินีในจักรพรรดิทะกะกุระ และประสูติพระโอรสให้แด่จักรพรรดิในค.ศ. 1178

เมื่อจักรพรรดิทะกะทุระขึ้นครองราชย์แล้วอดีตจักรพรรดิโกะ-ชิระกะวะทรงต้องการที่จะมีอำนาจในการปกครองแบบ*อินเซ* แต่ทว่าคิโยโมริก็แสวงหาอิทธิพลเหนือจักรพรรดิองค์ใหม่เช่นกัน ทำให้ความสัมพันธ์ระหว่างคิโยโมริกับอดีตจักรพรรดิโกะ-ชิระกะวะต้องขาดสะบั้นลง ในค.ศ. 1177 ฟุจิวะระ โนะ นะริชิกะ (藤原成親) ข้ารับใช้คนสนิทของอดีตจักรพรรดิ ซึ่งเป็นน้องชายของภรรยาเอกของชิเงโมริ วางแผนโค่นอำนาจของตระกูลไทระที่เขตชิชิงะตะนิ (鹿ケ谷) ในเมืองเฮอัง แต่ทว่าหน่วยสืบราชการลับของคิโยโมริไปพบเข้า จึงมีการลงโทษขุนนางที่เกี่ยวข้องจำนวนมาก นะริชิกะถูกเนรเทศและประหารชีวิตในเวลาต่อมา และทำให้คิโยโมริมีความแคลงใจในองค์อดีตจักรพรรดิอย่างมาก

ในค.ศ. 1164 คิโยโมริส่งบุตรสาวของตนอีกคนคือ ไทระ โนะ โมริโกะ (平盛子) ไปสมรสกับผู้สำเร็จราชการฯ โคะโนะเอะ โมะโตะซะเนะ (Konoe Motozane) ซึ่งเป็นบุตรชายของฟุจิวะระ โนะ ทาดามิชิ เมื่อผู้สำเร็จราชการโมะโตะซะเนะถึงแก่อสัญกรรมในค.ศ. 1166 คิโยโมริได้ใช้อิทธิพลของตนบังคับให้ทรัพย์สินมรดกของโมะโตะซะเนะตกเป็นของนางโมริโกะแทนที่จะส่งต่อให้แก่บุตรชาย แต่เมื่อนางโมริโกะเสียชีวิตในค.ศ. 1179 อดีตจักรพรรดิโกะ-ชิระกะวะทรงยึดเอาทรัพย์สินของนางโมริโกะที่ได้จากสามีเข้าราชสำนักทั้งหมด และในปีเดียวกันนั้นบุตรชายคนโตของคิโยโมริคือชิเงโมริได้ถึงแก่อสัญกรรมลง ทรัพย์สินของชิเงโมริก็ถูกริบไปทั้งหมดเช่นกัน ทำให้คิโยโมริไม่พอใจอย่างมาก จึงทำการยึดอำนาจจากอดีตจักรพรรดิในค.ศ. 1179 กุมขังงค์อดีตจักรพรรดิเอาไว้ รวมทั้งปลดขุนนางระดับสูงในราชสำนักเฮอังออกทั้งหมดตั้งแต่ผู้สำเร็จราชการลงมา แล้วแต่งตั้งขุนนางจากตระกูลไทระเข้าไปแทนที่ขุนนางเหล่านั้น

ศาลเจ้าอิสึกุชิมะ
ในปีต่อมาค.ศ. 1180 คิโยโมริได้บังคับให้จักรพรรดิทะกะกุระทรงสละราชบัลลังก์ แล้วให้พระโอรสที่เกิดแต่จักรพรรดินีโทะกุโกะซึ่งมีพระชนมายุเพียงสองปี ขึ้นครองราชย์เป็นจักรพรรดิอันโตะกุ เท่ากับว่าคิโยโมริมีศักดิ์เป็นพระอัยกา (ตา) ของจักรพรรดิ แล้วคิโยโมริจึงพาอดีตจักรพรรดิทะกะกุระเสด็จไปกราบไหว้ศาลเจ้าอิสึกุชิมะ (厳島神社) ทางตะวันตกใกล้กับเมืองฮิโรชิม่าในปัจจุบัน ซึ่งเป็นศาลเจ้าที่ตระกูลไทระให้การสนับสนุน แทนที่จะเป็นศาลเจ้าหลวงใกล้กับเมืองเฮอัง

### สงครามเก็มเปและบั้นปลายชีวิต

ในค.ศ. 1180 ระหว่างที่คิโยโมริพาอดีตจักรพรรดิทะกะกุระเสด็จไปศาลเจ้าอิสึกุชิมะอยู่นั้น เจ้าชายโมะชิฮิโตะ (以仁王) พระโอรสอีกองค์หนึ่งของอดีตจักรพรรดิโกะ-ชิระกะวะซึ่งไม่พอใจการมีอำนาจของคิโยโมริ ร่วมมือกับ มินะโมะโตะ โนะ โยะริมะซะ (源頼政) ขุนพลอาวุโสแห่งตระกูลเซวะเง็นจิ ซึ่งเคยเปลี่ยนฝ่ายมาเข้ากับตระกูลไทระเมื่อครั้งสงครามเฮจิ ออกประกาศให้สมาชิกตระกูลเซวะเง็นจิที่ยังคงมีชีวิตอยู่ทั่วทั้งญี่ปุ่นลุกฮือขึ้นต่อต้านการปกครองของตระกูลไทระ เมื่อคิโยโมริทราบเรื่องจึงส่งทัพนำโดยบุตรชายคนที่สี่คือ ไทระ โนะ โทะโมะโมริ (平知盛) และบุตรชายคนที่ห้าคือ ไทระ โนะ ชิเงฮิระ (平重衡) ออกไปปราบกบฏที่เมืองเฮอัง ฝ่ายเจ้าชายโมะชิฮิโตะและโยะริมะซะได้หลบหนีออกจากเมือง แต่ถูกทัพของสองพี่น้องตระกูลไทระตามจนพบที่แม่น้ำอุจิได้ต่อสู้กันจนฝ่ายไทระได้รับชัยชนะ โยะริมะซะกระทำการ*เซ็ปปุกุ*เสียชีวิตและเจ้าชายโมะชิฮิโตะหลบหนีไปแต่ถูกจับองค์ได้และสำเร็จโทษในเวลาต่อมา

หลังจากปราบกบฏได้แล้วคิโยโมริได้ย้ายราชสำนักพร้อมทั้งจักรพรรดิอันโตะกุไปยังเมืองฟุกุฮะระ (福原) ทางตะวันตกในเขตที่เป็นเมืองโกเบในปัจจุบัน แต่ย้ายไปเป็นเวลาเพียงห้าเดือนจึงย้ายราชสำนักกลับมายังเมืองเฮอัง ในเวลาเดียวกันนั้น มินะโมะโตะ โนะ โยะริโตะมะ สามารถตั้งตัวเป็นใหญ่ได้ในภูมิภาคคันโตทางตะวันออก โดยมีที่มั่นที่เมืองคะมะกุระ คิโยโมริจึงส่งหลานชายคือ ไทระ โนะ โคะเระโมริ (平維盛) บุตรชายของชิเงโมริ ยกทัพไปปราบโยะโระโตะโมะในค.ศ. 1181 แต่พ่ายแพ้อย่างราบคาบ ในปีเดียวกันอดีตจักรพรรดิทะกะกุระสวรรคต และอีกเพียงหนึ่งเดือนต่อมาคิโยโมริก็ได้ล้มป่วยลงจนถึงแก่อสัญกรรมด้วยอายุ 63 ปี โดยที่สงครามเก็มเป (源平合戦) ยังไม่สิ้นสุด

ยุทธนาวีดังโนะอุระ
เนื่องจากชิเงโมริบุตรชายคนโตได้เสียชีวิตไปก่อนเมื่อค.ศ. 1179 และโมะโตะโมริบุตรชายคนที่สองเสียชีวิตเมื่อค.ศ. 1162 บุตรชายคนที่สามคือ ไทระ โนะ มุเนะโมริ (平宗盛) จึงเป็นผู้สืบทอดตำแหน่งประมุขของตระกูลไทระต่อจากคิโยโมริผู้เป็นบิดา ตระกูลไทระภายใต้การนำของมุเนะโมริยังคงดำเนินการต่อสู้กับตระกูลมินะโมะโตะในสงครามเก็มเปต่อไป จนกระทั่ง มินะโมะโตะ โนะ โยะชินะกะ (源義仲) ผู้เป็นลูกพี่ลูกน้องของมินะโมะโตะ โนะ โยะริโตะโมะ สามารถหักตีเอาเมืองเกียวโตได้ในค.ศ. 1183 มุเนะโมริจึงพาสมาชิกตระกูลไทระและจักรพรรดิอันโตะกุอพยพหลบหนีไปยังเมืองยะชิมะ (屋島) บนเกาะชิโกกุ ต่อมาโยะชินะกะได้พ่ายแพ้ต่อมินะโมะโตะ โนะ โยะชิสึเนะ บุตรชายของนางโทะกิวะซึ่งคิโยโมริได้เคยไว้ชีวิต โยะชิสึเนะได้ยกทัพมาล้อมเมืองยะชิมะจนสามารถตีเมืองได้ในค.ศ. 1185 มุเนะโมริจึงอพยพจักรพรรดิและสมาชิกตระกูลไทระลงเรือหนีไปทางตะวันตก โยะชิสึเนะยกทัพเรือติดตามมาจนเอาชนะทัพเรืองไทระได้ในยุทธนาวีดังโนะอุระ (壇ノ浦の戦い) สมาชิกตระกูลไทระเกือบทั้งหมดจึงกระโดดลงทะเลเสียชีวิตเพื่อหนีความพ่ายแพ้ โดยที่นางโทะกิโกะภรรยาเอกของคิโยโมริ ได้อุ้มจักรพรรดิอันโตะกุที่ทรงพระเยาว์กระโดดลงทะเลสวรรคตและเสียชีวิตทั้งคู่ เพียงสี่ปีหลังจากการอสัญกรรมของคิโยโมริ ตระกูลไทระก็ถึงแก่กาลอวสาน เปลี่ยนเป็นการปกครองของรัฐบาลโชกุนคะมะกุระ

## ครอบครัว

* บิดา ไทระ โนะ ทาดาโมริ (ค.ศ. 1096 - 1153) หรือจักรพรรดิชิระกะวะ
* มารดา น้องสาวของคิอง-เนียวโง
* พี่น้อง (บุตรของนางอิเกะ-โนะ-เซ็นนิ)
	+ ไทระ โนะ อิเอะโมริ (ค.ศ. 1123 - 1149)
	+ ไทระ โนะ สึเนะโมริ (ค.ศ. 1124 - 1185)
	+ ไทระ โนะ โนะริโมริ (ค.ศ. 1128 - 1185)
	+ ไทระ โนะ โยะริโมริ (ค.ศ. 1133 - 1186)
	+ ไทระ โนะ ทาดาโนะริ (ค.ศ. 1144 - 1184)
* ภรรยาเอกคนแรก: บุตรสาวของทะกะชิโนะ โมะโตะอะกิ
	+ ไทระ โนะ ชิเงโมริ (ค.ศ. 1138 - 1179)
	+ ไทระ โนะ โมะโตะโมริ (ค.ศ. 1139 - 1162)
* ภรรยาเอกคนที่สอง: ไทระ โนะ โทะกิโกะ (ค.ศ. 1126 - 1185) บุตรสาวของไทระ โนะ โทะกิโนะบุ
	+ ไทระ โนะ มุเนะโมริ (ค.ศ. 1147 - 1185)
	+ ไทระ โนะ โทะโมะโมริ (ค.ศ. 1152 - 1185)
	+ ไทระ โนะ โทะกุโกะ (ค.ศ. 1155 - 1214) จักรพรรดินีในจักรพรรดิทะกะกุระ หรือพระนางเค็งเรมง (建礼門院)
	+ ไทระ โนะ โมริโกะ (ค.ศ. 1156 - 1179) สมรสกับผู้สำเร็จราชการโคะโนะเอะ โมะโตะซะเนะ
	+ ไทระ โนะ ชิเงฮิระ (ค.ศ. 1157 - 1185)
	+ ไทระ โนะ ซะดะโกะ สมรสกับผู้สำเร็จราชการโคะโนะเอะ โมะโตะมิจิ

## อ้างอิง

* John Whitney Hall, Donald H. Shively, William H. McCullough. The Cambridge History of Japan Volume 2 Heian Japan. Cambridge University Press, 1999.

## ข้อมูลเพิ่มเติม

* 日本の苗字7000傑 姓氏類別大観 桓武平氏清盛流【1】 เก็บถาวร 2011-02-11 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน
* Itsukushima Shrine, Miyajima Tourism Official site เก็บถาวร 2010-12-21 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน