# จะมาลุดดีน อัลอัฟกานี

| จะมาลุดดีน อัลอัฟกานี |
| --- |
|  |
| ส่วนบุคคล |
| เกิด | Sayyid Jamaluddin ibn Safdar ฮ.ศ.1254/ ค.ศ.1839 *ไม่ทราบสถานที่แน่นอน* |
| มรณภาพ | 9 มีนาคม ค.ศ.1897 (58 ปี) คอนสแตนติโนเปิล, จักรวรรดิออตโตมัน |
| สาเหตุการเสียชีวิต | มะเร็งที่ขากรรไกร |
| ที่ฝังศพ | คาบูล, อัฟกานิสถาน |
| ศาสนา | อิสลาม |
| สัญชาติ | *ไม่ทราบ* |
| ลัทธิ | *ไม่ทราบ* |
| แนวคิดโดดเด่น | Pan-Islamism, เอกภาพระหว่างซุนนี-ชีอะฮ์, เอกภาพระหว่างฮินดู-มุสลิม |
| ตำแหน่งชั้นสูง |
| ขยาย
ได้รับอิทธิจาก
* Alpharabius, อิบน์ ซีนา, อิบน์ รุชด์, Avempace, Suhrawardi, Mir Damad, Mulla Sadra
 |
| ขยาย
มีอิทธิพลต่อ
* มุฮัมมัด อับดุฮ์, มุฮัมมัด เราะชีด ริฎอ, Maulana Azad, Saad Zaghloul, Mirza Reza Kermani
 |

**ซัยยิด จะมาลุดดีน อัลอัฟกานี** (ปาทาน: سید جمال‌‌‌الدین افغاني) รู้จักกันในชื่อ **ซัยยิด จะมาลุดดีน อัลอัฟกานี อะซะดาบาดี** (ปาทาน: سید جمال‌‌‌الدین اسدآبادي) และรู้จักกันโดยทั่วไปว่า **อัลอัฟกานี** (ค.ศ. 1838/1839 – 9 มีนาคม ค.ศ. 1897) เป็นนักคิดเจ้าของลัทธิรวมกลุ่มอิสลามและเป็นปัญญาชนคนสำคัญในโลกอิสลาม เกิดเมื่อ พ.ศ. 2382 ใกล้กับเมืองฮะมะดันในอิหร่านตะวันตก และเข้าศึกษาทางด้านอิสลามที่สำนักอิสลามนิกายชีอะห์ในอิรัก ก่อนจะเผยแพร่ลัทธิรวมกลุ่มอิสลาม เพื่อฟื้นฟูศาสนาอิสลามให้เป็นหนึ่งเดียวกันทั้งโลก ใน พ.ศ. 2400 เขาได้เดินทางไปอินเดีย และได้เห็นเหตุการณ์กบฏซีปอย ทำให้เขารู้สึกเกลียดชังอังกฤษ เขาได้เดินทางไปอัฟกานิสถานและสนับสนุนให้อัฟกานิสถานต่อสู้กับอังกฤษ แต่ไม่สำเร็จจึงถูกเนรเทศออกมา

จากนั้นจามาลได้ไปเผยแพร่ศาสนาในอียิปต์ ซึ่งความเชื่อของเขาได้รับความนิยมมาก แต่ในที่สุด เขาถูกขับออกจากอียิปต์เพราะเข้าไปเกี่ยวข้องกับการเมือง โดยสนับสนุนให้ข้าหลวงอิสมาอีลสละบัลลังก์ให้เตาฟีก บุตรชาย และสนับสนุนให้ชาวอียิปต์ต่อต้านตะวันตก เมื่ออกจากอียิปต์เขาเดินทางไปยังไฮเดอราบาดและเขียนบทความโจมตีเซอร์ไซยิด อาหมัด ข่านที่นิยมอังกฤษ เขาจึงถูกจำคุกที่กัลกัตตา เมื่อพ้นโทษจึงเดินทางไปปารีสและออกหนังสือพิมพ์ต่อต้านอังกฤษ ภายหลังได้เดินทางไปรัสเซียและอิหร่าน แต่ก็ถูกปฏิเสธจากรัฐบาลเหล่านี้ จามาลจึงตั้งองค์กรลับและออกใบปลิวต่อต้านรัฐบาลที่ยอมให้สัมปทานแก่ตะวันตก

ในบั้นปลายชีวิต เขาได้เดินทางไปยังออตโตมานใน พ.ศ. 2435 เพื่อพบกับสุลต่านอับดุล ฮามิดที่ 2 ในระยะแรก สุลต่านสนับสนุนเขา แต่ภายหลังเมื่อสุลต่านพบว่าจามาลไม่ได้จงรักภักดีต่อพระองค์อย่างแท้จริงจึงสั่งกักบริเวณจนเขาถึงแก่กรรมด้วยโรคมะเร็งเมื่อ 9 มีนาคม พ.ศ. 2439 แม้ว่าจามาลจะใช้เวลาส่วนใหญ่ในการเกลี้ยกล่อมผู้นำมุสลิมต่างๆต่อต้านตะวันตกแต่ไม่สำเร็จ แต่คนรุ่นต่อมาได้นำความคิดของเขามาใช้จนเกิดเป็นขบวนการภราดรภาพอิสลามในอียิปต์

## อ้างอิง

* ศรีสุรางค์ พูลทรัพย์. จามาล อุดดีน อัล-อัฟกานี ใน สารานุกรมประวัติศาสตร์สากลสมัยใหม่: เอเชีย เล่ม 1 อักษร A-B ฉบับราชบัณฑิตยสถาน. กทม.ราชบัณฑิตยสถาน. 2539. หน้า 92 - 95

## สารานุกรม

* Bashiri, Iraj, Bashiri Working Papers on Central Asia and Iran, 2000.
* Black, Antony (2001). *The History of Islamic Political Thought*. New York: Routledge. ISBN 0-415-93243-2.
* Cleveland, William (2004). *A History of the Modern Middle East*. Boulder, CO: Westview Press. ISBN 0-8133-4048-9.
* Keddie, Nikki Ragozin. *Sayyid Jamal ad-Din al-Afghani: A Political biography*. Berkeley: University of California Press, 1972. ISBN 978-0-520-01986-7
* Pankaj Mishra (2012). "Strange Odyssey of Jamal al-Din al-Afghani". *From the Ruins of Empire:The Intellectuals Who Remade Asia*. New York: Farrar, Straus and Giroux. ISBN 0374249598.
* Watt, William Montgomery (1985). *Islamic Philosophy and Theology*. Edinburgh: Edinburgh University Press. ISBN 0-7486-0749-8.
* Mehrdad Kia, *Pan-Islamism in Late Nineteenth-Century Iran*, Middle Eastern Studies, Vol. **32**, No. 1, pp. 30–52 (1996).
* Moazzam, Anwar (1984). *Jamal Al-Din Al-Afghani, A Muslim Intellectual*. New Delhi. ISBN 978-81-7022-150-0.

## แหล่งข้อมูลอื่น

* Jamal-ad-Din Afghani, a comprehensive article in Encyclopædia Iranica.