# อันดับสัตว์กินแมลงแท้

| อันดับสัตว์กินแมลงแท้ ช่วงเวลาที่มีชีวิตอยู่:  |
| --- |
|  |
| Clockwise from upper left: a solenodon, hedgehog, mole and shrew |
| การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์  |
| อาณาจักร: | สัตว์ Animalia |
| ไฟลัม: | สัตว์มีแกนสันหลัง Chordata |
| ชั้น: | สัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม Mammalia |
| Magnorder: | Boreoeutheria |
| อันดับใหญ่: | Laurasiatheria |
| อันดับ: | **สัตว์กินแมลงแท้** Eulipotyphla Waddell *et al.*, 1999 |
| Families |
| * †Amphilemuridae?
* †Nyctitheriidae?
* †Plesiosoricidae
* **Solenodonota** Brace *et al.*, 2016
	+ †Nesophontidae
	+ Solenodontidae
* **Erinaceota** van Valen, 1967
	+ Talpidae
	+ Soricidae
	+ Erinaceidae
 |
| ชื่อพ้อง |
| * Euinsectivora
* Insectivora
 |

**Eulipotyphla** (/ˌjuːlɪpoʊˈtɪflə/, จาก *eu-* + *Lipotyphla* ความหมายคือ ขาดแคลนลําไส้ใหญ่ส่วนต้น; บางครั้งเรียกว่า **อันดับสัตว์กินแมลงแท้** หรือ **true insectivores**) เป็นอันดับของสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนม ได้แก่วงศ์ Erinaceidae (เฮดจ์ฮอก และหนูผีป่า); Solenodontidae (โซเลโนดอน); Talpidae (ตุ่น, หนูผี-เหมือนตุ่น และ เดสมาน); และ Soricidae (หนูผี)

## ประวัติศาสตร์อนุกรมวิธาน

ในอดีต สัตว์เหล่านี้จะถูกจัดกลุ่มรวมกับสัตว์อื่นๆ เช่น กระแต หนูผีช้าง และ กาเลโก ภายใต้หมวดหมู่ที่กว้างกว่าสัตว์กินแมลงซึ่งประกอบด้วยสัตว์เลี้ยงลูกด้วยนมที่มีรกขนาดเล็กที่กินแมลงทั้งหมด วิลเฮ็ล์ม ปีเตอรส์ ระบุกลุ่มย่อยของสัตว์กินแมลงสองกลุ่ม ซึ่งแยกแยะได้จากการมีหรือไม่มี กระเปาะลำไส้ใหญ่ในลำไส้ใหญ่ ใน *Generelle morphologie der organismen* ปี พ.ศ. 2409 แอร์นสท์ เฮคเคิลตั้งชื่อกลุ่มเหล่านี้ว่า Menotyphla และ Lipotyphla จาก *μένω* ("ยังคงอยู่")/*λείπω* ("ขาด" หรือ "ทิ้งไว้ข้างหลัง") ตามลำดับ + *τυφλὸν* แปลว่า "ขาดแคลน" อย่างแท้จริง เช่นใน *τυφλὸν ἔντερον* ("ขาดแคลนกระเปาะลำไส้ใหญ่" ซึ่งภาษาละติน *intestinum caecum* มาจากคำว่า calque)

ตั้งแต่ช่วงปลายคริสต์ทศวรรษ 1990 เป็นต้นมา การศึกษาระดับโมเลกุล ได้แสดงหลักฐานว่าไลโปไทฟลาไม่ใช่กลุ่ม โมโนไฟลีติก สิ่งนี้ทำให้ tenrecs, นาก Shrews, และ golden moles ถูกจัดอยู่ในอันดับใหม่ (Afrosoricida ในอันดับ Afrotheria) โดยสมาชิกที่เหลือของ Lipotyphla ถูกจัดประเภทใหม่เป็น Eulipotyphla

การศึกษาวิจัยในปี 2023 แสดงให้เห็นว่าลำดับการสูญพันธุ์เริ่มมีความหลากหลายก่อน การสูญพันธุ์ K-Pg โดยอิงจากการประมาณค่า นาฬิกาโมเลกุล

## การจำแนกประเภท

ตุ่นยุโรป (Talpidae)
เฮดจ์ฮอกยุโรป (Erinaceidae)
หนูผีธรรมดา (Soricidae)
โซเลโนดอนฮิสปันโยลา (Solenodontidae); มีการสันนิษฐานกันว่าโซเลโนดอนมีวิวัฒนาการมาจาก eulipotyphla ชนิดอื่นที่ยังมีอยู่ในยุคครีเทเชียสตอนปลาย
* อันดับ Eulipotyphla (= 'Lipotyphla' - Afrosoricida = 'Erinaceomorpha' + 'Soricomorpha')
	+ วงศ์ Erinaceidae
		- วงศ์ย่อย Erinaceinae: เฮดจ์ฮอก
		- วงศ์ย่อย Galericinae: หนูผีป่า หรือ หนูเหม็น
	+ วงศ์ Soricidae
		- วงศ์ย่อย Crocidurinae: หนูผีฟันขาว
		- วงศ์ย่อย Soricinae: หนูผีฟันแดง
		- วงศ์ย่อย Myosoricinae: หนูผีฟันขาวแอฟริกา
	+ วงศ์ Talpidae
		- วงศ์ย่อย Talpinae: ตุ่นโลกเก่าและเดสมานตุ่นโลกเก่าและ
		- วงศ์ย่อย Scalopinae: ตุ่นโลกใหม่
		- วงศ์ย่อย Uropsilinae: ตุ่นหนูผี
	+ วงศ์ Solenodontidae: โซเลโนดอน
	+ † วงศ์ Nesophontidae: หนูผีอินเดียตะวันตกที่สูญพันธุ์ไปแล้วหนูผีอินเดียตะวันตกที่สูญพันธุ์ไปแล้ว
	+ † วงศ์ Amphilemuridae
	+ † วงศ์ Nyctitheriidae
	+ † วงศ์ Plesiosoricidae

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **Eulipotyphla** |

|  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|  |

|  |  |
| --- | --- |
|  |
†Nesophontidae  |
|  |
|  |
Solenodontidae  |
|  |

 |
|  |
|  |

|  |  |
| --- | --- |
|  |
Talpidae  |
|  |
|  |

|  |  |
| --- | --- |
|  |
Soricidae  |
|  |
|  |
Erinaceidae  |
|  |

 |
|  |

 |
|  |

 |
|  |

กลุ่มย่อยฐานบนและล่างภายในต้นไม้คืออันดับย่อย Solenodonota และ Erinaceota ตามลำดับ คาดว่าสองสาขานี้แยกออกจากกันเมื่อประมาณ 72–74 ล้านปีมาแล้ว เชื่อกันว่า Nesophontidae และ Solenodontidae แยกออกจากกันเมื่อประมาณ 57 ล้านปีก่อน คาดว่าเวลาแยกตัวของวงศ์ตุ่นเทียบกับหนูผีบวกกับวงศ์เฮดจ์ฮอก และสำหรับหนูผีเทียบกับวงศ์เฮดจ์ฮอก อยู่ที่ 69 ล้านปีก่อนและ 64 ล้านปีก่อนตามลำดับ

## หมายเหตุ

## อ้างอิง