Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Зулфи ятимак

| Зулфи ятимак |
| --- |
|  |
| Таснифи илмӣ |
| **Lua error in Модул:Taxonomy/classification at line 72: attempt to concatenate a boolean value.** |
| Номи илмӣ |
|
ХАТО Параметри **лотинӣ** набояд холӣ бошад |
|

|  |
| --- |
|  Викианбор |

 |

**Зулфи ятимак**, **зулфак**, **зуфтурум**, **морпечон**, **баргизуф**, **баргизулф** (лот. Plantágo lanceoláta) — гиёҳест бисёрсола, мансуби зуфиҳо.

## Тавсифоти гиёҳшинохтӣ

Пояаш бебарг (5-70 см қад мекашад). Баргаш нештаршакл (3-7 раг дорад), думчабаргаш дароз (якҷо бо барг то 37 см). Гулаш майда, ғӯзааш дарозрӯя. Тухмаш қаҳваранг (вазни 1000 донааш 1 г). Апрел — май гул карда, июн — октябр дон мебандад. Зулфи ятимак қариб дар ҳама ноҳияҳои Тоҷикистон вомехӯрад (дар баландиҳои 600-3400 м аз с. б.). Дар канори ҷӯйбору роҳ, заминҳои партов, нишебии теппаҳо, боғ, полез, юнучқазор ва наздикии чашмасор мерӯяд. Дар таркиби узвҳои нашвии зулфи ятимак флавоноидҳо, карбоҳидратҳо ва кислотаҳои органикӣ мавҷуданд. Тухмаш равған дорад. Бо мақсади табобат баргҳои сабзи онро аз оғози гулшукуфт то пажмурда шуданашон меғундоранд. Тухм тирамоҳ ҷамъоварӣ карда мешавад.

## Корбурди пизшкӣ

Зулфи ятимак барои муолиҷаи бемориҳои гурда, газаки шуш, илтиҳоби асаб (неврит), бронхит, ҷароҳат, захм, сурфа ва ғ. нофеъ аст. Барги он давои хунбанд, ҷӯшобу нақеи решааш давои хунравии узвҳои дарун ва хунпартоӣ мебошад. Шираи барги сабзи зулфи ятимак кори узвҳои ҳозима, ҷигар ва сипурзро беҳтар намуда, хунравии бавосир ва бачадонро бозмедорад; онро хоида ба ҷароҳату думмал низ мебанданд. Ҷӯшобаи тухми кӯфтаи зулфи ятимак барои исҳоли хунин ва дарунравӣ нафъ дорад. Ҷӯшобаи барги сабзаш ба газак ва захми меъда даво мебахшад. Барги дар оби гарм таркардаи онро ба ҷароҳат, сӯхтагӣ, ҳафтпӯст ва думмал мебанданд. Ҷӯшобаи тухму баргаш давои бемории меъдаю рӯдаҳост. Бо ин мақсад баргҳои рустаниро чида нағз мешӯянд. Сипас онҳоро ба оби ҷӯш андохта, баъди 2-3 дақиқа обро мерезанд ва ба зарф оби хунук гирифта, даворо то ғафс шуданаш (2-3 соат) меҷӯшонанд. Баъд онро полонда, ҳар пагоҳӣ дар дили наҳор як чумча меошоманд. Пас аз 10 рӯзи табобат як ҳафта танаффус карда, сипас муолиҷаро боз 10 рӯзи дигар идома медиҳанд. Ҳамин тавр, табобатро боз 2 бори дигар такрор кардан лозим аст. Зулфи ятимакро то «арақ» карданаш рӯи оташ дошта, сипас ба захм банданд, фасодро мекашад.

Дар тибби илмӣ нақеъ ва шираи барги зулфи ятимак барои илоҷи гастрит, бемориҳои шадиди меъдаву рӯда, халаи шадид ва музмин, тухми он чун давои исҳоловар (ҳангоми қабзияти бардавом) истифода мешавад.

## Нигаред низ

* Барги зулф

## Эзоҳ

## Адабиёт

* Зулфи ятимак / М. Ҳоҷиматов // Замин — Илля. — Д. : СИЭМТ, 2018. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2023, ҷ. 7). — ISBN 978-99947-33-89-9.
# Зуфиҳо

| Зуфиҳо |
| --- |
|  |
| Таснифи илмӣ |
| **Lua error in Модул:Taxonomy/classification at line 72: attempt to concatenate a boolean value.** |
| Номи илмӣ |
|
ХАТО Параметри **лотинӣ** набояд холӣ бошад |
|

|  |
| --- |
|  Викианбор |

 |

**Зуфиҳо** (лот. Plantaginaceae) — оилаи рустаниҳои дупалла.

## Тавсифоти гиёҳшинохтӣ

Баргашон муқаррарӣ, аз бехи поя нумӯ мекунад. Гулашон хурди дуҷинса, аз 4 гулбарг ва 4 косабарги мутаносиб иборат буда, дар хӯша ва ё нӯги он ҷой гирифтааст. Зуфиҳо ғӯзамева ё баъзан меваи чормағзшакл доранд. Гули зуфиҳо бештар ба воситаи шамол гардолуд мешавад. Дар дунё 3 ҷинс ва 265 намуди зуфиҳо вуҷуд доранд. Дар Тоҷикистон фақат як ҷинси онҳо — зуф мерӯяд.

## Эзоҳ

## Адабиёт

* Зуфиҳо // Замин — Илля. — Д. : СИЭМТ, 2018. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2023, ҷ. 7). — ISBN 978-99947-33-89-9.
# 5 июл

|  |
| --- |
| ← **Июл** → |
| Дш | Сш | Чш | Пш | Ҷм | Шн | Яш |
|   |   | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 |
| 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 |
| 13 | 14 | 15 | 16 | 17 | 18 | 19 |
| 20 | 21 | 22 | 23 | 24 | 25 | 26 |
| 27 | 28 | 29 | 30 | 31 |   |   |
| с. 2026 |

**5 июл** — 186-умин рӯзи сол (187-умин дар солҳои кабиса) дар тақвими григорӣ.
То поёни сол 179 рӯз боқӣ мемонад.

## Ҷашнҳо

*Бознигаред: Гурӯҳ:Ҷашнҳои 5 июл*

### Миллӣ

* Рӯзи истиқлоли Алҷазоир

### Динӣ

18 рӯзи моҳи шарифи Рамазон с. 1436, Гоҳшумори Ҳиҷри қамарӣ

## Рӯйдодҳо

*Бознигаред: Гурӯҳ:Рӯйдодҳои 5 июл*

## Зодрӯзҳо

*Бознигаред: Гурӯҳ:Зодагони 5 июл*

* 1918 — 2001 — Давлатбек Абдуллоев, пахтакор, Қаҳрамони Меҳнати Сотсиалистӣ.
* 1928 — Назир Мансуров, олими соҳаи биология.
* 1938 — Ҳабиба Қаҳҳорова, олимаи соҳаи биология.
* 1968 — Мавлудаи Равшанёр, шоира.
* 1968 — Сарабек Қаландаров, забоншинос.

## Даргузаштҳо

*Бознигаред: Гурӯҳ:Даргузаштагони 5 июл*

* 1971 — рӯзи вафоти Муҳаммадҷон Қосимов, ҳунарпешаи театр ва кино, Ҳунарпешаи халқии СССР

## Тақвими мардумӣ

**Саратон** (22 Июн — 22 Июл) — яке аз бурҷҳои дувоздаҳгона аст ва баробар бо моҳи Тир дар тақвими Эронӣ аст.

Саратон

## Ҳамчунин нигаред

|  |
| --- |
| **Дарахти гурӯҳҳо(боб):*
  5 июл |

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* wikiwand ба забони тоҷикӣ
*  дастнорас)
*
* Наука, 5.07
* cyclowiki 5.07

## Эзоҳ