# Эдит Пиаф

| Эдит Пиаф |
| --- |
| фр. Édith Piaf |
|  |
| Иттилооти асосӣ |
| Ном ба ҳангоми таваллуд | фр. Édith Giovanna Gassion |
| Таърихи таваллуд | 19 декабр 1915(1915-12-19)[…] |
| Зодгоҳ | * Порис
 |
| Таърихи даргузашт | 10 октябр 1963(1963-10-10)[…] (47 сол) |
| Маҳалли даргузашт | * Grasse[d]
 |
| Солҳои фаъолият | 1935 — 1963 |
| Кишвар | * Фаронса
 |
| Пеша(ҳо) | овозхон, ҳунарпеша, овозхони истудиё, chansonnier, street artist, таронасаро, шоири таронасаро |
| Навъи садо | contralto[d] |
| Сабк | шансон[d], chanson réaliste[d] ва ballade[d] |
| Номи мустаъор | La Môme Piaf |
| Ношир(он) | Pathé-Marconi[d] ва Polydor[d] |
| Ҷоизаҳо | Ҷоизаи толори шуҳрати «Грэммӣ»[d] (1998) silver record[d] (1977) gold record[d] platinum record[d] |
| Соядаст |
|  |
|  Парвандаҳо дар Викианбор |

**Эдит Пиаф** (фар. *Édith Piaf*), номи аслиаш **Эдит Ҷованна Гассон** (фар. *Édith Giovanna Gassion*; 19 декабри соли 1915 дар шаҳри Париж — 10 октябри соли 1963, шаҳри Грас, Фаронса) — овозхон ва ҳунарпешаи синамои фаронсавӣ, иҷрокунандаи сурудҳои машҳури фаронсавии зерин: *«Non, je ne regrette rien», «La Vie en rose», «Hymne à l’amour», «Mon légionnaire», «La Foule, Milord», «Tu es partout», «Mon Dieu»* ва *«L’Accordéoniste»*.

## Зиндагинома

**Эдит** 19 декабри соли 1915 дар шаҳри Париж, дар оилаи ҳунарпешаи ҳаваскор Анита Майяр, ки дар саҳна таҳти тахаллуси Лина Марса нақш меофарид ва дорбоз Луи Гассон
ба дунё омадааст.
Падараш солҳои аввали ҷанги дуюми ҷаҳон ихтиёри ба ҷанг рафта буд. Махсусан барои дидорбинии духтари нав тавлид ёфтааш Эдит, аз ҷанг дар охирҳои соли 1915 рухсатномаи дурӯза мегирад. Номи Эдитро ба шарафи ҳамшираи Бритониёи, ки 12 октябри соли 1915 аз тарафи олмониҳо кушта шуда буд гузоштаанд.
Пас аз ду сол ба падари Эдит хабар мерасад, ки модари Эдит аз онҳо ҷудо шудааст ва Эдитро ба волидонаш гузоштааст. Дар шароити даҳшатбор Эдит зиндагӣ кардааст. Бибияш умуман ба тарбият ва нигаҳдории Эдити хурдакак хунукназарона рафтор мекард. Сипас Падараш Эдитро ба Нормандия, ба модари худаш мебарад.
Шоири фаронсавӣ Раймон Ассо ҳамаҷониба барои машҳурият пайдо кардани Эдит Пиаф кӯшиш кардааст. Ба саҳна гузори, тарҳи овозхони, либос, ороиш, матни сурудҳои Эдит Пиаф пурра аз заҳматҳои шоир Раймон Ассо вобаста буд. Эдит Пиаф 10 октябри соли 1963, дар синни 47 солагӣ, дар шаҳри Граси Фаронса аз дарди ҷигар вафот кард.

## Сурудҳо

Рӯйхати қисме аз сурудҳои Эдит Пиаф аз рӯи алифбо бо фаронсавӣ

|  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- |
| 1. À l’enseigne de la fille sans cœur (1951)
2. À quoi ça sert l’amour ? (1962)
3. Adieu mon cœur (1946)
4. Au bal de la chance (1952)
5. Avant l’heure (1951)
6. Avant nous (1956)
7. Avec ce soleil (1954)
8. Bal dans ma rue
9. Boulevard du crime
10. Bravo pour le clown (1953)
11. Browning
12. C’est à Hambourg
13. C’est d’la faute à tes yeux
14. C’est l’amour
15. C’est lui que mon cœur à choisi
16. C’est merveilleux
17. C’est peut-être ça
18. C’est pour ça
19. C’est toi le plus fort
20. C’est un gars
21. C’est un homme terrible
22. C’est un monsieur très distingué
23. C'était pas moi
24. C'était un jour de fête
25. C'était une histoire d’amour
26. Ça fait drôle
27. Carmen’s story
28. Céline
29. Celui qui ne savait pas pleurer
30. 'Chand d’habits
31. Chanson bleue
32. Chanson de Catherine
33. Comme moi
34. Comme un moineau
35. Corrèque et réguyer
36. Coup de grisou
37. Cri du cœur
38. Dans leur baiser
39. Dans ma rue
40. Dans un bouge du vieux port
41. De l’autre côté de la rue
42. Demain (il fera jour)
43. Des histoires
44. Ding din dong
45. Du matin jusqu’au soir
46. Eden blues
47. Elle a dit
48. Elle fréquentait la rue Pigalle
49. Embrasse-moi
50. Emporte-moi
51. Enfin le printemps
52. Entre Saint-Ouen et Clignancourt
53. Escale
54. Et ça gueule ça madame
55. Et moi
56. Et pourtant
57. Exodus
58. Fais comme si
59. Fais-moi valser…
60. Fallait-il
61. Faut pas qu’il se figure
62. Heureuse
63. Hymne à l’amour (1949)
 | 1. Il a chanté
2. Il fait bon t’aimer
3. Il n’est pas distingué
4. Il pleut
5. Il y avait
6. Inconnu, excepté de Dieu
7. J’m’en fous pas mal
8. J’ai dansé avec l’amour
9. J’ai qu'à l’regarder…
10. J’en ai tant vu
11. J’entends la sirène
12. J’suis mordue
13. Je m’imagine
14. Je me souviens d’une chanson
15. Je n’en connais pas la fin
16. Je sais comment
17. Je suis à toi
18. Je t’ai dans la peau
19. Jean et Martine
20. Jérusalem
21. Jézabel
22. Jimmy c’est lui
23. Johnny, tu n’es pas un ange
24. Kiosque à journaux
25. L’accordéoniste (1940)
26. L’effet qu' tu m' fais
27. L’escale
28. L'étranger
29. L’homme à la moto
30. L’homme au piano
31. L’homme de Berlin
32. L’homme des bars
33. L’homme que j’aimerai
34. L’orgue des amoureux
35. La belle histoire d’amour
36. La demoiselle du cinquième
37. La fête continue
38. La foule (1957)
39. La goualante du pauvre Jean
40. La java de Cézigue
41. La Julie jolie
42. La p’tite marie
43. La petite boutique
44. La rue aux chansons
45. La sérénade du pavé
46. La valse de l’amour
47. La vie en rose (1946)
48. La vie, l’amour
49. La ville inconnue
50. Le ballet des cœurs
51. Le billard électrique
52. Le bleu de tes yeux
53. Le bruit des villes
54. Le brun et le blond
55. Le chacal
56. Le chant d’amour
57. Le chant du pirate
58. Le chasseur de l’hôtel
59. Le chemin des forains
60. Le chevalier de Paris
61. Le ciel est fermé
62. Le contrebandier
63. Le diable de la Bastille
 | 1. Le disque usé
2. Le droit d’aimer
3. Le Fanion de la Légion
4. Le gitan et la fille
5. Le grand voyage du pauvre nègre
6. Le mauvais matelot
7. Le métro de Paris
8. Le petit brouillard
9. Le petit homme
10. Le petit monsieur triste
11. Le prisonnier de la tour
12. Le rendez-vous
13. Le roi a fait battre tambour
14. Le vagabond
15. Le vieux piano
16. Légende
17. Les amants
18. Les amants d’un jour (1956)
19. Les amants de demain
20. Les amants de Paris
21. Les amants de Teruel
22. Les amants de Venise
23. Les amants merveilleux
24. Les bleuets d’azur
25. Les blouses blanches
26. Les deux copains
27. Les deux ménétriers (galop macabre)
28. Les deux rengaines
29. Les flon-flons du bal
30. Les gars qui marchaient
31. Les gens
32. Les grognards
33. Les hiboux
34. Les marins, ça fait des voyages
35. Les mômes de la cloche (1936)
36. Les mots d’amour
37. Les neiges de Finlande
38. Les prisons du roy
39. Les trois cloches (1946)
40. Madeleine qui avait du cœur
41. Margot cœur gros
42. Mariage
43. Marie la française
44. Marie-trottoir
45. Mea culpa
46. Milord (1959)
47. Miséricorde
48. Mon amant de la coloniale
49. Mon ami m’a donné
50. Mon apéro
51. Mon Dieu
52. Mon homme
53. Mon légionnaire (1937)
54. Mon manège à moi
55. Mon vieux Lucien
56. Monsieur Ernest a réussi
57. Monsieur et madame
58. Monsieur Incognito
59. Monsieur Lenoble
60. Monsieur Saint-Pierre
61. Musique à tout va
62. N’y vas pas, Manuel
63. Non, je ne regrette rien (1960)
 | 1. Non, la vie n’est pas triste
2. Notre-Dame de Paris
3. On cherche un Auguste
4. On danse sur ma chanson
5. Opinion publique
6. Où sont-ils, tous mes copains ?
7. Ouragan
8. Padam… Padam… (1951)
9. Paris
10. Paris-Méditerranée
11. Pleure pas
12. Plus bleu que tes yeux
13. Polichinelle
14. Pour moi tout' seule
15. Pour qu’elle soit jolie, ma chanson
16. Qu’as-tu fait, John ?
17. Qu’il était triste, cet anglais
18. Quand même
19. Quand tu dors
20. Quatorze juillet
21. Regarde-moi toujours comme ça
22. Reste
23. Retour
24. Rien de rien
25. Roulez tambours
26. Salle d’attente
27. Si si si
28. Si tu partais
29. Simple comme bonjour
30. Soeur Anne
31. Soudain une vallée
32. Sous le ciel de Paris (1954)
33. Sur une colline
34. T’es beau, tu sais
35. T’es l’homme qu’il me faut
36. Tant qu’il y aura des jours
37. Tatave
38. Télégramme
39. Tiens v’là un marin!
40. Toi qui sais
41. Toi, tu l’entends pas
42. Toujours aimer
43. Tous les amoureux chantent
44. Tout fout l’camp
45. Traqué
46. Tu es partout
47. Un coin tout bleu
48. Un étranger
49. Un grand amour qui s’achève
50. Un homme comme les autres
51. Un jeune homme chantait (1937)
52. Un monsieur me suit dans la rue
53. Un refrain courait dans la rue
54. Une chanson à trois temps (1947)
55. Une dame
56. Une enfant
57. Une valse
58. Va danser
59. Y a pas d’printemps
60. Y avait du soleil
61. Y en a un d’trop
 |

## Хотира

Ҳайкали Эдит Пиаф дар майдони Пиаф (*Place Edith Piaf*) дар Порис соли 2003 гузошта шудааст.

Эдит Пиаф ду зиндагинома: «Дар рақси муваффақият» ва «Ҳаёти ман» навиштааст.

Дугонааш Симона Берто оиди зиндагии вай китобе навиштааст.

Маълумоти бештар оиди ин овозхони машҳур аз китоби Пера Дюкло ва Ҷорҷа Мартена «Пиаф», ки соли 1998 чоп шудааст, ёфтан мумкин аст.

Ба шарафи ин овозхон сайёраи хурд (3772) Пиаф, санаи 21 октябри соли 1982 аз тарафи корманди расадхонаи астрофизикии Қрим, Людмила Карачкина гузошта шудааст.

## Филмҳо

Филмҳое, ки оиди зиндагӣ ва фаъолияти Эдит Пиаф бахшида шудаанд:

| Ном
  | Сол
  | Коргардон
 | Дар нақши Эдит Пиаф
  | Эзоҳ
  |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| «Пиаф»
  | 1974
  | Ги Казарил
  | Бриҷит Арел
  | Дар асоси зиндагиномаи Эдит Пиаф
  |
| «Эдит ва Марсел»
  | 1983
  | Клод Лелуш
  | Эвелин Буи
  | Оиди муҳаббати Эдит Пиаф ва муштзан (боксёр) Марсел Сердан
  |
| «Ҳаёти садбарг ранг»
  | 2007
  | Оливе Даан
  | Марион Котийяр
  | Дар асоси зиндагиномаи Эдит Пиаф
  |

## Китобҳо

* Симона Берто. «Эдит Пиаф», Paris,Laffont, 1969 /Москва, «Искусство»,1991, 320 стр. (Хотираҳои Момон — дугонаи кӯдакиҳои Эдит Пиаф).*Édith Piaf*, by Édith Piaf and Simone Berteaut, published January 1982; ISBN 2-904106-01-4
* *The Wheel of Fortune: The Autobiography of Édith Piaf* by Édith Piaf (originally written in 1958, 5 years before her death), Peter Owen Publishers; ISBN 0-7206-1228-4 (originally published 1958 as *Au bal de la chance*)
* *Berteaut, Simone; Boulanger, G. (translator).* Au bal de la chance / Robert Laffont. — 1965 (translation). — Paris: Penguin, 1958. — ISBN 978-0140036695. memoirs, written by stepsister
* *The Piaf Legend*, by David Bret, Robson Books,1988.
* *Piaf: A Passionate Life*, by David Bret, Robson Books, 1998, revised JR Books, 2007
* "The Sparrow — Edith Piaf, " chapter in *Singers & The Song* (pp. 23-43), by Gene Lees, Oxford University Press, 1987, insightful critique of Piaf’s biography and music.
* *Marlene, My Friend*, by David Bret, Robson Books, 1993. Dietrich dedicates a whole chapter to her friendship with Piaf.
* *Oh! Père Lachaise*, by Jim Yates, Édition d’Amèlie 2007, ISBN 978-0-9555836-0-5. Piaf and Oscar Wilde meet in a pink-tinted Parisian Purgatory.
* *No Regrets: The Life of Edith Piaf*, by Carolyn Burke, Alfred A. Knopf 2011, ISBN 978-0-307-26801-3. An in-depth and insightful look at Piaf’s life.
* «Edith Piaf Find me a new way to die» // David Bert 2015
* (Ба забони русӣ). Мишел Марли. «Суруде чун умр дароз». Санкт-Петербург, «Аркадия», 2021, 353 саҳ.; ISBN 978-5-907338-60-9. Тарҷумаи Е.Кормилицына.

## Эзоҳ