# Rotten Tomatoes

| Rotten Tomatoes |
| --- |
|  |
| URL | rottentomatoes.com |
| Навъи вебгоҳ | online film database[d], review site[d] ва ширкати тиҷорӣ |
| Забон(-ҳо) | American English[d] |
| Молик | Flixster[d] |
| Оғози кор | 19 август 1998 |
| Рутбаи Alexa | 405 |
|  Парвандаҳо дар Викианбор |

**Rotten Tomatoes** (тарҷума аз забони англисӣ — "Помидорҳои пӯсида" талаффуз мешавад — *Ро́т(э)н томэ́йтос*) — вебгоҳи ҷамъоварандаи баррасиҳост, ки баррасиҳои филмҳо ва силсилафилмҳои телевизиониро аз нашрияҳои гуногун, маълумот дар бораи филмҳо ва навигариҳои синамо ҷамъ меорад. *Rotten Tomatoes* рейтинги тасдиқи ҳар як филмро дар асоси баррасиҳое, ки мунаққидон дар ВАО гузоштаанд, ҳисоб мекунад.

Бар хилофи эътиқоди маъмул, *Rotten Tomatoes* баррасиҳои худро наменависад ё ба филмҳо баҳо намедиҳад, балки фоизи баррасиҳои мусбӣ ва ҳисоби миёнаи баррасиҳоеро, ки нашрияҳои дигар нашр кардаанд, ҳисоб мекунад. Аммо, *Rotten Tomatoes* ва рақиби асосии он Metacritic аксар вақт ҳамчун як роҳи чен кардани сифат ё муваффақияти филм бо мунаққидони касбӣ истифода мешаванд.

Номи сомона аз анъанаи партоби помидорҳои пӯсида ба сӯи ҳунармандоне гирифта шудааст, ки ба мардум писанд набуд. Ин аст, ки филмҳое, ки рейтинги баланд доранд, дар сомона тамғаи «тару тоза» мегиранд, ки дар он тасвири як помидор пурра гузошта шудааст, дар ҳоле ки филмҳое, ки дар партов гузошта шудаанд, тамғаи "пӯсида"-ро бо доғе аз помидори "партофта" мегиранд.

*Rotten Tomatoes* аз соли 2016 ба Fandango Media тааллуқ дорад. Сармуҳаррири сомона Мэтт Атчитӣ (англ. Matt Atchity ) мебошад.

## Таърих

Акс:Rt-logo.svg Тамғаи кӯҳна
*Rotten Tomatoes* 19 августи соли 1998 ҳамчун лоиҳаи шахсии Шен Дуонг (англ. Senh Duong) ба кор даромад. Ҳадафи ӯ ин буд, ки "соҳае эҷод кунад, ки одамон метавонанд ба баррасиҳои мунаққидони мухталифи ИМА дастрасӣ пайдо кунанд". Илҳоми ӯ замоне пайдо шуд, ки Дуонг, мухлиси Ҷекӣ Чан ба ҷамъоварии баррасиҳо дар бораи филмҳои Чан, ки дар ИМА нашр шудаанд, оғоз кард. Аввалин филме, ки дар бораи *Rotten Tomatoes* баррасӣ шуд, "Дӯстон ва ҳамсояҳоят" буд. Вебсайт дар Yahoo!, Netscape ва USA Today дар ҳафтаи аввали оғозёбӣ муваффақ шуд.

Дуонг, ки дар якҷоягӣ бо Патрик Лӣ ва Стивен Ванг (англ. Stephen Wang), бо шарикони собиқи худ аз Берклӣ Калифорния, як ширкати тарроҳии веб-дизайни *Design Reactor-ро* таъсис дод, то дар *Rotten Tomatoes* пурра кор кунад ва онро 1 апрели соли 1999 расман оғоз кард.

Моҳи июни соли 2004, IGN Entertainment Rottentomatoes.com-ро ба маблағи номаълум харид. Моҳи сентябри соли 2005, IGN аз ҷониби Fox Interactive Media, ки ба News Corporation тааллуқ дорад, ба даст оварда шуд. 4 январи соли 2010 онҳо эълон карданд, ки Flixster *Rotten Tomatoes* ва *IGN-ро* харидааст.

Моҳи феврали соли 2016, *Rotten Tomatoes* ва *Flixster* *ба Fandango*, як корпоратсияи амрикоӣ фурӯхта шуданд, ки чиптаҳои филмро тавассути телефон ва онлайн мефурӯшанд, ки ба NBCUniversal тааллуқ дорад. WarnerMedia як ҳиссаи ақаллиятро нигоҳ дошт.

## Тавсиф

*Rotten Tomatoes* баррасиҳоро аз аъзоёни сертификатсияшудаи гилдҳои гуногуни нависандагон ё ассотсиатсияҳои мунаққидони синаморо дар бар мегирад. Кормандон пас аз он ҳар як баррасиро мусбат ("тару тоза", ки бо нишони хурди помидори сурх нишон дода шудааст) ё манфӣ ("пӯсида", бо нишони помидори сабз ва бо пӯпанак нишон дода шудааст) арзёбӣ мекунанд. Дар охири сол, яке аз филмҳо мукофоти тиллоии помидорро мегирад, ки рамзи баландтарин рейтинги сол мебошад.

Веб-сайт шумораи баррасиҳои умумиро (ки барои филмҳои калон ва ба наздикӣ нашршуда метавонад то 270 бошад) ва фоизи баррасиҳои мусбиро дар ҷадвал пайгирӣ мекунад. Агар баррасиҳои мусбӣ на камтар аз 60% бошад, филм "тару тоза" ҳисобида мешавад, зеро аксарияти тахассусии баррасикунандагон филмро тасдиқ мекунанд. Дар акси ҳол, филм "пӯсида" ҳисобида мешавад. Илова бар ин, бознигарони ботаҷриба аз қабили Роҷер Эберт, Дессон Томсон, Стивен Ҳантер ва Лиза Швартсбаум дар зеррӯйхат бо номи "Мунаққидони беҳтарин" номбар шудаанд, ки баррасиҳои онҳоро дар ҷадвали алоҳида ҷамъоварӣ мекунанд ва ҳамзамон ақидаҳои онҳоро ба рейтинги умумӣ ворид мекунанд. Вақте ки ҷавобҳои кофӣ барои таҳияи хулоса гирифта шудаанд, изҳороти консенсус нашр карда мешавад, ки сабабҳои ин фикрро ифода мекунад. Рейтингҳои филмҳои навтаъсис аз рӯи шумораи бештари баррасиҳо дар муқоиса бо филмҳои кӯҳна аз сабаби набудани баррасиҳо дар бойгонӣ ба чунин филмҳо дастгирӣ мешаванд.

Ин баҳо, дар навбати худ, бо аломати мувофиқ нишон дода, ба хонанда дар бораи андешаи умумии мунаққидон дар бораи асар тасаввуроти тахминӣ медиҳад. Филмҳое, ки ҳадди аққал 75% холҳои ин вебсайтро доранд ва ҳадди аққал 80 барраси аз мунаққидони томатометрӣ (аз ҷумла панҷ нафар аз мунаққидони беҳтарин) «Сертификати мӯҳри тару тоза» (англ. Certified Fresh ) мегиранд. Дар натиҷаи ин талаботи миқдори баррасиҳо шояд филмҳое пайдо шаванд, ки 100% баррасиҳои мусбӣ доранд, вале сертификат надоранд, зеро шумораи баррасиҳо барои итминон ба тару тоза будан кифоя нест.

Илова ба баррасиҳо, *Rotten Tomatoes* форумҳо дорад, ки дар он ҳазорон аъзоён филмҳо, бозиҳои видеоӣ, мусиқӣ ва дигар мавзӯъҳоро муҳокима мекунанд. Илова бар ин, корбарон метавонанд филмҳоро худашон баҳогузорӣ ва баррасӣ кунанд. Ҳар як филм дорои "холҳои аъзо" мебошад, ки дар асоси шумораи баррасиҳои мусбати аъзоён ба тарзе, ки чӣ тавр ҳисоб кардани холҳои мунаққидон ҳисоб карда мешавад, ҳисоб карда мешавад. Аммо, ин арзиш мушаххастар аст, зеро саҳмгузорон метавонанд аз 1 то 10 хол арзёбӣ кунанд (бар хилофи баррасиҳои мунаққидон, ки маъмулан рейтинги чаҳорситорадорро истифода мебаранд ва аксар вақт сифати намоишро нишон медиҳанд). Мисли баррасиҳои мунаққидон, холҳои ҳадди аққал 6 маънои "тару тоза" будани филмро дорад.

## Танқид

Моҳи январи соли 2010, ба муносибати 75-солагии New York Film Critics Circle, Армонд Уайт (англ. Armond White), сардор, аз ҷумла аз *Rotten Tomatoes* ва дар маҷмӯъ ҷамъоварандаи баррасиҳоро мисол овард, ки чӣ гуна "Интернет аз ифодаи фардият интиқом мегирад" тавассути "тафсиркунандагонро дар вебсайт партофтан ва ба баррасиҳои инфиродӣ додани фоизҳои дилгармии афсонавӣ"; ба гуфтаи Уайт, чунин вебсайтҳо "ба ҷои баҳоҳо консенсусро пешниҳод мекунанд".

Тарзи баҳодиҳии филмҳо дар сомона инчунин барои тамаркуз ба шумораи рейтингҳои мусбӣ, ки филмҳои мавриди баррасӣ гирифта мешаванд, интиқод карда мешавад, ки на худи рейтингҳо, ки фаҳмидани ақидаҳои воқеии мунаққидонро бидуни назар ба рейтингҳои инфиродӣ мушкил мекунад. Яъне, агар филм танҳо якчанд баррасиҳо гирад ва ҳама ба он баҳои миёна диҳанд, филм метавонад ба осонӣ рейтинги умумии беш аз 90% ба даст орад. Мисолҳо «Tokyo Gore Police» ва «Borderland» мебошанд.

## Нисбат бо даромад

Тибқи як таҳқиқоти бетаҷрибаи Эрик Ландегаард (англ. Erik Lundegaard), филмҳое, ки дар соли 2007 ба табъ расидаанд ва бо нишони "тару тоза" ба ҳисоби миёна дар як театр назар ба филмҳое, ки "пӯсида" нишон дода шудаанд, 1000 доллар бештар даромад гирифтанд.

Тадқиқоти дигари соли 2003 аз ҷониби USA Today, ки ба *Rotten Tomatoes* иртибот надорад, низ натиҷаҳои шабеҳро дарёфт кард: "баррасиҳои беҳтар ба даромадҳои баландтари хазина баробаранд." Рӯзнома муайян кард, ки бар хилофи эътиқоди маъмул, мунаққидони филм ва тамошобинони синамо бештар аз он ки бо онҳо розӣ нестанд.

## Сомона дар кишварҳои гуногун

Версияҳои маҳаллии сомона дар Британияи Кабир ва Австралия дастрасанд. Хонандагон дар Фаронса ва Олмон ба таври худкор ба версияи бритониёии сомона, ки санаи баромади маҳаллӣ, рӯйхати филмҳо, даромадҳо ва баррасиҳои мунаққидони бритониёиро пешниҳод мекунад, равона карда мешаванд. Аз соли 2010, барои меҳмонон аз ин кишварҳо ҳеҷ роҳе барои дастрасӣ ба версияи ИМА вуҷуд надорад, ба истиснои нақб ё сервери мувофиқ. Вариантҳои маҳаллишуда дорои тамоми маводи версияи ИМА ва инчунин маводи аз ҷониби муҳаррирон дар Лондон ва Сидней пешниҳодшуда мебошанд.

## Намоиши *Rotten Tomatoes*

Дар аввали соли 2009 *Current Television* версияи телевизионии сомонаро оғоз кард, «The *Rotten Tomatoes* Show», ки аз ҷониби Бретт Эрлих (англ. Brett Erlich ) ва Эллен Фокс (англ. Ellen Fox ) баргузор мешавад. Муаллифи намоиш Марк Ганек (англ. Mark Ganek) мебошад. Намоиш ҳар рӯзи панҷшанбе соати 10:30 саҳар ET / PT дар шабакаи *телевизионии Current* пахш мешавад.

## Ҳамчунин нигаред

* Metacritic — сомонаи ҷамъоварандаест, ки аз ҷиҳати функсионалӣ ба RT монанд аст, аммо аз рӯи усулҳои ҳисобкунии рейтинг фарқ мекунад.

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* *Помидорҳои пӯсида*(англ.)