Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Вилояти Саратов

**Вилояти СаратовСаратовская область**

|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Парчами вилояти Саратов | Нишони вилояти Саратов |

 |
|  |
| **Маркази маъмурӣ** | Саратов |
| **Масоҳат**
- Ҳамагӣ
- % дар об. | 36-ум
100 200 км²
2,05 |
| **Аҳолӣ**
- Ҳамагӣ
- Зичӣ | 19-ум
тақрибан 2 608 300 (2006)
тақрибан 25,8 нафар/дар 1 км² |
| **Округи Федералӣ** | Приволже |
| **Губернатор** | Павел Ипатов |
| **Соат** | MSK (UTC+3, тобистон UTC+4) |

**Вилояти Саратов** (русӣ: Сара́товская о́бласть) — вилоятест дар Федератсияи Русия. Маркази маъмурии вилоят — шаҳри Саратов.

## Ҷуғрофия

### Мавқеи ҷуғрофӣ

### Боигариҳои табии

#### Канданиҳои фоиданок

### Иқлим

## Таърих

## Аҳолӣ

## Тақсимоти маъмурӣ

## Иқтисодиёт

### Саноат

### Нақлиёт

## Объектҳои ҳарбӣ

## Ҳокимияти вилоятӣ

### Губернатор

### Думаи вилоятӣ

### Шӯрои Федератсия

## Пайвандҳо

* Ҳукумати вилояти Саратов Бойгонӣ шудааст 21 июли 2016  сол.
* Ҳаёти фарҳангии Саратов Бойгонӣ шудааст 25 марти 2008  сол.
# Вилояти Херсон

| Вилояти Херсон |
| --- |
| укр. Херсонська область |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Парчам | Нишон |

 |
| Кишвар | Укроин |
| Маркази маъмурӣ | Херсун[d] |
| Роҳбар | Hennadiy Lahuta[d] |
| Таърих ва ҷуғрофиё |
| Таърихи таъсис | 30 март 1944 |
| Масоҳат | * 28 461 км²
 |
| Баландӣ | 50 ± 100 м |
| Вақти минтақавӣ | UTC+02:00 ва UTC+03:00 |
| Аҳолӣ |
| Аҳолӣ | * ▼1 001 598 тан (1 январ 2022)
 |
| Шиносаҳои ададӣ |
| Рамзи ISO 3166-2 | UA-65 |
| Коди мошинҳо | BT |
| Вебгоҳи расмӣ |
|  |
|  Парвандаҳо дар Викианбор |

Табиати киштзорҳои вилояти Херсон
**Вилояти Херсон** (укр. Херсо́нська о́бласть)  — яке аз вилоятҳои Укроин мебошад, ки дар қисми Ҷанубӣ кишвар воқеъ аст. Вилоят назди соҳилҳои баҳри Сиёҳ дар ҷанубу ғарб ва баҳри Азов — дар ҷанубу шарқ воқеъ аст. Марказ — шаҳри Херсон. Шаҳрҳои бузргтарин: Новая Каховка, Алёшки, Каховка

Вилоят 30 марти соли 1944 таъсис ёфтааст.

Масоҳат — 28,461 км² (Ҷойи 7-ум аз рӯи масоҳат). Аҳолӣ — 1 032 668 нафар (2019)

## Таърих

## Бахшбандии кишварӣ

## Иқтисодиёт

## Аҳолӣ

## Фарҳанг

### Ҷозибаҳои гардишгарӣ

### Дин

### Идҳо

## Пайвандҳо

* Официальный сайт Херсонской областной государственной администрации. — Херсонська обласна державна адміністрація. // khoda.gov.ua
* Автомобильные номерные знаки Херсонской области Украинской ССР. Бойгонӣ шудааст 20 июли 2019  сол. // avtonomer.net
* «Электронная книга памяти Херсонской области 1941—1945». Бойгонӣ шудааст 16 май 2021  сол. // memory-book.com.ua
* Херсонская и Гомельская области будут сотрудничать. Бойгонӣ шудааст 17 май 2018  сол. Херсонское информационное интернет-издание «Площадь Cвободы» // pskherson.com.ua (26 сентября 2011 года)
* Острова и реки Херсонской области. // wikimapia.org
* Природа Херсонщины. Водоёмы Херсонской области. // mycity.kherson.ua
* Официальный сайт Международного аэропорта «Херсон». Бойгонӣ шудааст 30 марти 2020  сол. // airport.kherson.ua
* 3d-панорамы Херсонской области. Бойгонӣ шудааст 20 июли 2019  сол. Сайт «Виртуальный Херсон» // 3dkherson.com

## Эзоҳ
# Вуҳон

|  |
| --- |
| Маҳалли аҳолинишин |
| Вуҳон |
| чинӣ: 武汉市 |
|  |
| Кишвар |  [[|]] |
| Роҳбар | Cheng Yongwen[d] |
| Таърих ва ҷуғрофиё |
| Масоҳат | * 8 569,15 км²
 |
| Баландии марказ | 37 ± 1 м |
| Минтақаи замонӣ | UTC+8:00 |
| Аҳолӣ |
| Аҳолӣ | * ▲12 447 718 тан (2020)
 |
| Шиносаҳои ададӣ |
| Пешшумораи телефон |
027 |
| Нишонаи почта | 430000 |
| Коди мошин | 鄂A |
| wuhan.gov.cn​(чинӣ) |
|
|  |
|  Парвандаҳо дар Викианбор |

Вуҳон
**Вуҳон** (чинии сода: 武汉, пинйин: *Wǔhàn*) — яке аз шаҳрҳои кишвари Ҷумҳурии Халқи Чин аст. Ин шаҳр ҳафтумин шаҳри пурҷамъияти Чин бо аҳолии беш аз 11 млн нафарӣ аст.

## Эзоҳ
# Диктатура

**Диктату́ра** (лот. dictatura — ҳокимияти беҳадду ҳудуд) — ҳодисаи фавқулодда дар давлатро номанд, ки бо ин ё он мақсад барои муддати муайян аз принсипҳои демократӣ ва ё нормаҳои ҳуқуқӣ даст мекашад ё чунин принсипу нормаҳо тавассути қувваҳои сиёсӣ барои ноил шудан ба мақсад дағалона вайрон карда мешаванд.

## Таърих

Диктатура дар Руми қадим ихтиёроти номаҳдуд, ҳокимият ва ё даврони ҳукумати шоҳӣ (императори) мустабид бо ихтиёроти беҳадду ҳудудро номанд.

Яке аз муҳаққиқони машҳури диктатура файласуф ва ҳуқуқшиноси олмонӣ К. Шмитт қайд карда, ки диктатура ҳама вақт воситае барои ба мақсад ноил шудан мебошад. Зеро моҳиятан он дар ҳама ҳолат танҳо барои натиҷаи дилхоҳ ба даст овардан равона шудааст ва вобаста ба вазъи бавуҷудомадаи сиёсӣ мебошад. Аксаран диктатураро «ҳукумати авторитарӣ», «сезарӣ», «бонопартизм», «ҳокимияти иҷроияи қавӣ бо дастгоҳи марказӣ ва роҳбарии автократӣ» ва ғ. меноманд. Баъзан онро ба мафҳумҳои «шоҳи мустабид», «ситамкор» айният медиҳанд. Аз рӯи мазмун бо ҳам наздиканд, вале онҳоро ҳамчун муродиф (синоним) истифода бурдан нашояд. Зеро мувофиқи нуқтаи назари дар байни олимон паҳншуда шоҳи мустабид ё худ сардори давлат як нафар мебошад, ҳол он ки диктатура метавонад ҳокимияти беҳадду ҳудуди як нафар (император ё сардори давлат) ва ё як гурӯҳ (мас., диктатураи пролетариат) бошад.

Дар соҳаи сиёсат диктатура гуфта режимеро меноманд, ки қонунҳоеро, ки қаблан давлат қабул кардааст, риоя намекунад. Диктатураро ҳамчун абзор низ истифода мебаранд. Мас., дар ИМА муқобилони ҳокимияти марказӣ ҳар гуна дастури ҳокимияти давлатиро, ки манфиатҳо ё худ қонунҳои дигар штатҳоро вайрон мекунанд, диктатура талаққӣ мешаванд.

## Адабиёт

* Шмит К. Диктатура, СПб., 2005;
* Шраус Л. Отираниш. СПб., 2006;
* Робин К. Страх. История политической идеи. М., 2007.

## Сарчашма

* Диктатура // Ғ — Дироя. — Д. : СИЭМТ, 2016. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир Н. Амиршоҳӣ ; 2011—2023, ҷ. 5). — ISBN 978-99947-33-67-5.
# Базел

|  |
| --- |
| Маҳалли аҳолинишин |
| Базел |
| олм.-швейтс. Basel‎ |
|  |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Парчам | Нишон |

 |
| Кишвар |  [[|]] |
| Роҳбар | Conradin Cramer[d] |
| Таърих ва ҷуғрофиё |
| Аввалин номбарӣ | 374 |
| Масоҳат | * 23,85 км² (2005)
 |
| Баландии марказ | 260 м |
| Минтақаи замонӣ | UTC+1[d] ва UTC+02:00 |
| Аҳолӣ |
| Аҳолӣ | * ▲176 329 тан (31 декабр 2024)
 |
| Забони расмӣ | олмонӣ |
| Шиносаҳои ададӣ |
| Пешшумораи телефон |
061 |
| Нишонаи почта | 4000, 4001, 4002, 4005, 4009, 4010, 4018, 4019, 4020, 4030, 4031, 4040, 4051, 4052, 4053, 4054, 4055, 4056, 4057, 4058, 4059, 4070, 4075 ва 4091 |
| Коди мошин | BS |
| bs.ch​(олмонӣ) |
|
|  |
|  Парвандаҳо дар Викианбор |

**Базел** (олмонӣ: *Basel* [ˈbaːzəl], фр. Bâle, итол. *Basilea*) — севумин шаҳри пурҷамъияти кишвари Суис аст.

## Эзоҳ
# Медали тилло

Медалитиллои олимпӣ
 Нэ́нси Линн Ҷонсон (Сидней—2000)
**Медали тилло** — яке аз навъҳои медал, ки ҳамчун мукофот истифода мешавад.Одатан ба варзишгаре дода мешавад, ки дар мусобиқа ё рақобат ҷойи аввалро ишғол кардааст ё дар ягон ҳисобот (зачёт) натиҷаи беҳтарин нишон додааст. Ғолибоне, ки ҷойҳои дуюм ва сеюмро мегиранд, мувофиқан бо медали нуқра ва медали биринҷӣ сарфароз гардонида мешаванд.

## Таърих

Номи ин мукофот аз истифодаи, ҳадди ақал, қисми тилло дар шакли рӯйпӯшкунӣ ё легиронӣ ҳангоми сохти медал сарчашма мегирад.

Мафҳуми чунин нишони сарфарозӣ бори аввал дар соҳаи ҳарбӣ ҳанӯз дар Асрҳои миёна ба вуҷуд омадааст. Бо гузашти вақт, дар аксари мавридҳо медали тилло барои хизматҳои ғайринизомӣ дода мешуд. Ин то андозае бо пайдо шудани мукофотҳои мушаххастар дар соҳаи ҳарбӣ (масалан: Силоҳи тиллоӣ «Барои шуҷоат», Ордени Пашми тиллоӣ, Медали «Ситораи тиллоӣ» ва ғ.) вобаста буд.

Аз асри XVIII сар карда, бо медали тилло шахсиятҳои барҷастаи соҳаи санъат низ қадрдонӣ мешуданд. Академияи Императории ҳунарҳо медалҳои тиллои Бузург ва Хурдро таъсис дода буд, ки бо онҳо беҳтарин асарҳои меъморон, ҳайкалтарошон ва рассомонро мукофотониданд.

Ба дорандагони Ҷоизаи Нобел низ медали тилло супорида мешавад, ки бар хилофи бисёр мукофотҳои ҳамном, воқеан аз тиллои холис сохта шудааст.

## Бозиҳои олимпӣ

Дар Мусобиқаҳои Бозиҳои олимпии қадим мукофоти асосӣ медал набуд; медал танҳо дар Бозиҳои олимпии соли 1896 ҷорӣ гардид. Он вақт медалҳои ҷоизадорон аз нуқра буданд, новобаста аз ҷойи ишғолкардаашон. Анъанаи супоридани медалҳои тилло, нуқра ва биринҷӣ барои се ҷойи аввал аз Бозиҳои олимпии соли 1904 оғоз шуда, баъдан ба бисёр дигар чорабиниҳои варзишӣ паҳн гардид.

## Эзоҳ

## Адабиёт

* *Косарева А. В.* Санъати медал: Китоб барои омӯзгор. — Нашри 2-юм, иловашуда ва такмилёфта. — Москва: Просвещение, 1982. — 127 саҳ.
* *Максимов М. М.* Очерк дар бораи тилло. — Нашри 2-юм, такмилёфта ва иловашуда. — Москва: Недра, 1988. — 112 саҳ.

## Пайвандҳои беруна

* Тарҳи медалҳои олимпӣБойгонӣ шудааст 21 июли 2009  сол.
# Ҳайсам ибни Ториқ Оли Саъид

| Ҳайсам ибни Ториқ Оли Саъид |
| --- |
| ар. السلطان هيثم بن طارق آل سعيد‎ |
|  |
|  |
| Sultan of Oman[d] |
| аз 11 январ 2020 |
| Пешгузашта | Қобус ибни Саъид |
| Minister of Finance of Oman[d] |
| 11 январ 2020 — 18 август 2020 |
| Foreign Minister of Oman[d] |
| 11 январ 2020 — 18 август 2020 |
| Ҷонишин | Badr bin Hamad Al Busaidi[d] |
| Minister of Heritage and Culture[d] |
| марти 2002 — 1 март 2020 |
| Grand Master of the Order of the Renaissance of Oman[d] |
| аз 11 январ 2020 |
| Пешгузашта | Қобус ибни Саъид |
|

---

 |
| Таваллуд | 11 октябр 1955(1955-10-11) (70 сол)* Масқат, Салтанати Масқату Умон[d]
 |
| Падар | Ториқ ибни Таймур[d] |
| Модар | Шавона бинти Ҳамӯд ибни Аҳмад Ал Бусаъидия[d] |
| Ҳамсар | Ahad bint Abdullah Al Busaidi[d] |
| Фарзандон | Theyazin bin Haitham Al Said[d] ва Bilarab bin Haitham Al Said[d] |
| Таҳсилот | * Коллеҷи Пембрук[d]
* Донишгоҳи Оксфорд (1979)
* Q12192620?
* Brummana High School[d] (1972)
 |
| Дин | ислом |
| Ҷоизаҳо |                 The Accolade[d]  Order of Establishment, 1st class[d] (23 ноябр 2010)   |
|  Парвандаҳо дар Викианбор |

**Ҳайсам ибни Ториқ Оли Саъид** (ар. هيثم بن طارق آل سعيد‎; тав. 13 октябри 1954) — султони Умон, ки пештар ҳамчун вазири меросу фарҳанги кишвар кор мекард. Амакбачаи султони пешин Қобус ибни Саъид.

## Зиндагинома

Ҳайсам ибни Ториқ 13 октябри соли 1954 дар шаҳри Масқатии Салтанати Масқату Умон ба дунё омадааст. Соли 1979 Барномаи хидмати дипломатиро дар Донишгоҳи Оксфорд хатм кардааст. Аспирантура дар Коллеҷи Пембрук мегузарад. Ӯ вазири меросу фарҳанг, муовини вазири корҳои хориҷӣ барои масъалаҳои сиёсӣ (1986—1994) ва Дабири кулли Вазорати корҳои хориҷӣ (1994—2002) буд.

10 январи соли 2020, султони бефарзанд Қобус ибни Саъид даргузашт ва Ҳайсам ибни Ториқ Оли Саъид вориси ӯ дар ҷаласаи фавқулоддаи Шӯрои Умон дар Ал-Бӯстон номида шуд. Тибқи иттилои телевизиони давлатии Умон, пас аз даргузашти Султон Қобус ибни Саъид, мақомот номае кушоданд, ки дар он Ҳайсам ибни Ториқ Оли Саъид ҷонишин эълом шудааст.

## Эзоҳ
# Манома

| Манома |
| --- |
|  |
| Кишвар |  [[|]] |
| Таърих ва ҷуғрофиё |
| Таърихи таъсис | 1345 |
| Масоҳат | * 30 км²
 |
| Аҳолӣ |
| Аҳолӣ | * ▲297 502 тан (2012)
 |
| Шиносаҳои ададӣ |
| Рамзи ISO 3166-2 | PK-IS |
| Вебгоҳи расмӣ​(ар.)​(англ.) |
|  Парвандаҳо дар Викианбор |

**Манома** (араб. المنامة al-Manāmah)- пойтахти Баҳрайн.

## Эзоҳ
# Парведор

**Парведор** (суғ. *parwēδār* < *parwēδ* «ҷустан; ҷустуҷӯ кардан, дар ёфтан» < эронии бостон: *\*pari-vaid-*) — гирдоварии иттилоъот дар бораи душман ё рақиб барои таъмини амнияти худ ва ба даст овардани бартарӣ дар заминаи нерӯҳои мусаллаҳ, амалиёти низомӣ, сиёсат ё иқтисод.

## Вожашиносӣ

**Парведор** аз забони суғдӣ вом гирифта шуда, ки дар он «*parwēδār*» ба маънои «*ҷустуҷӯ кардан*; *нигоҳ кардан*, *дар ёфтан*» буда, вале дар забони илмӣ он чун исми амал ва исми масдар дар забони форсӣ ба кор гирифта ва сохташуда аз «*парвед*» (асоси замони гузаштаи феъл) + «*-ор*» (пасванди исмсоз ва сифатсоз) шумурда ва исми амал ё исми масдар донистаанд. Дар забони форсӣ «*-ор*» пасвандест, ки ба ситоки гузашта (асоси замони гузаштаи феъл) мепайвандад ва ҳосили ин пайванд исм ё сифат аст. Исмҳое, ки аз ин сохтор ба даст меоянд, бештар исми амал ё исми масдар ҳастанд: *дидор*, *рафтор*, *куштор*, *кирдор*, *ҷустор*. Шумори вожаҳое, ки дар форсии қадим бо ин пасванд сохта шудааст, андак аст ва метавон гуфт, ки ин пасванд зоёии худро аз даст дода будааст. Аммо дар даҳаҳои ахир чанд исм ё исми масдари дигар низ бо он сохта шудааст: *сохтор*, *гаштор*, *истор*, *пайвастор*, *навиштор*, *шунидор*.
Сифатҳое, ки бо ин пасванд сохта шудаанд, бештар сифатҳои фоъилӣ ҳастанд: *хостор*, *харидор*, *намудор*, *бурдор*. Ин сифатҳои фоъилӣ, чун бештари сифатҳои дигар, дар мақоми исм низ метавонанд ба кор раванд. Дар мавориди андаке бо ин сохтор сифати мафъулӣ сохта шудааст: *гирифтор*.

## Эзоҳ
# Ҷомеаи байналмилалӣ

**Ҷомеаи ҷаҳонӣ** (ё ҷомеаи байналмилалӣ) — истилоҳи сиёсиест, ки дар сиёсатшиносӣ, баромадҳои ходимони давлатӣ ва васоити ахбори омма барои ишора ба гурӯҳи давлатҳо истифода мешавад.

Гарчанде ки аз номаш чунин бармеояд, ки он ҳамаи миллатҳо ё давлатҳои ҷаҳонро дар бар мегирад, дар амал ин истилоҳ аксар вақт барои тавсифи як ақаллияти **хурди давлатҳои пуриқтидор** истифода мешавад.

## Хусусиятҳои асосии истилоҳ

Мувофиқи ақидаи ҳуқуқшиноси Суди байналмилалии ҷиноӣ, **Виктор П. Цилонис**, ин мафҳум бештар «манфиатҳои давлатҳои пуриқтидортарин» ё гурӯҳи иборат аз «ҳафт то даҳ давлат»-ро ифода мекунад.

Вобаста ба контекст, ин истилоҳ метавонад маъноҳои зеринро дошта бошад:

* **Муттаҳидӣ бар асоси арзишҳо**: Гурӯҳи давлатҳое, ки дорои хусусиятҳои шабеҳи иқтисодӣ, сиёсӣ ва идеологӣ мебошанд.
* **Воситаи легитимият:** Истифодаи ин мафҳум барои нишон додани он ки як мавқеи мушаххас (масалан, дар Созмони Милали Муттаҳид) аз ҷониби аксарият дастгирӣ мешавад.
* **Усули риторикӣ**: Барои муқобил гузоштани сиёсати як давлати алоҳида ба гурӯҳи давлатҳои дигар, ки худро «ҷомеаи ҷаҳонӣ» меноманд.

## Сохтори ҷомеаи байналмилалӣ

Дар сатҳи расмӣ, сохтори ҷомеъаи байналмилалиро метавон тавассути ниҳодҳои асосии ҷаҳонӣ тасаввур кард, ки дар онҳо давлатҳо бо ҳам ҳамкорӣ мекунанд:
**Мафҳумҳои алоқаманд**

Барои дарки беҳтари ин мавзӯъ, донистани истилоҳоти зерин муфид аст:

* **Глобализатсия:** Раванди ҳамгироии иқтисодӣ, сиёсӣ ва фарҳангии давлатҳо.
* **Истеблишмент:** Гурӯҳҳои ҳукмрон ё нухбагони сиёсӣ, ки тасмимҳои асосиро мегиранд.
* **Ҷаҳони озод:** Истилоҳи идеологӣ, ки маъмулан ба давлатҳои демократии ғарбӣ ишора мекунад.
* **Ҷомеаи ҷаҳонӣ:** Мафҳуми васеътар, ки на танҳо давлатҳо, балки созмонҳои ғайриҳукуматӣ ва шаҳрвандони ҷаҳонро низ дар бар мегирад.

## Пайвандҳо

## Адабиёт

1. **Дайнес И.** «История России и мирового сообщества. Хроника событий». — М: Олма-пресс, 2004.

2. **Яценко Н. Е.** «Толковый словарь обществоведческих терминов». — СПб, 1999.
# Вилояти Белгород

**Вилояти БелгородБелгородская область**

|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Парчами вилояти Белгород | Нишони вилояти Белгород |

 |
|  |
| **Маркази маъмурӣ** | Белгород |
| **Масоҳат**
- Ҳамагӣ
- % дар об. | 71-ум
27 100 км²
0,07 |
| **Аҳолӣ**
- Ҳамагӣ
- Зичӣ | 31-ум
тақрибан 1 511 620 (2002)
тақрибан 56 нафар/дар 1 км² |
| **Округи Федералӣ** | Марказӣ |
| **Губернатор** | Савченко Евгений Степанович |
| **Соат** | MSK (UTC+3, тобистон UTC+4) |

**Вилояти Белгород** (русӣ: Белгоро́дская о́бласть) — вилоятест дар маркази Русия аз Москва дар масофаи 500—700 километри самти ҷануб наздики сарҳади Украина ҷойгир аст.

*Ташкил шудааст:* - 6 январи соли 1954.

*Маркази маъмуриаш* — шаҳри Белгород

## Тақсимоти маъмурӣ

### Ноҳияҳо

### Шаҳрҳо

## Аҳолӣ

## Органҳои ҳукумати давлатӣ

### Губернатор

### Думаи вилоятии Белгород

## Таърих

## Нақлиёт

## Ҷуғрофия

### Маълумоти умумӣ

### Гидрография

### Иқлим

### Олами наботот

### Олами ҳайвонот

## Иқтисодиёт

### канданиҳои фоиданок

### Хоҷагии қишлоқ

## Пайвандҳо

* Сомонаи расмии губернатора ва ҳукумати вилояти Белгород Бойгонӣ шудааст 10 Декабри 2020  сол.
* Думаи вилоятии Белгород. Сомонаи расмӣ
# Одинтсово

**Одинтсово** (русӣ: Одинцово) — шаҳрест дар вилояти Москоу дар Русия аст. Aҳолиаш 134844 нафар аст.

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисодёт

## Инҷоро ҳам бингаред

Викианбор маводҳои вобаста ба мавзӯи
Одинтсово дорад
# Иравади (дарё)

| Иравади (дарё) |
| --- |
|  **•** Координатаҳо | 25°42′35″ с. ш. 97°29′55″ в. д.[[Гурӯҳ:Қуттии дарё: Викимаълумот: истифодабарии таркиб: координатаҳо|]] |
| Мавқеъ |
| Иравади (дарё) дар Викианбор |

**Айеяруади** — дарё дар Осиё аст. Дарё дар давлати Мянма мерезад.

## Инҷоро ҳам бингаред

Викианбор маводҳои вобаста ба мавзӯи
Иравади (дарё) дорад
# Telenor

**Telenor** — Норвегия — ширкати телекоммуникатсионӣ, бузургтарин дар кишвар, ки яке аз сармоягузорони пешбари дар сегменти мобилӣ. Қароргоҳи — ба наздики Осло наздик Fornebu. Ӯ яке аз соҳибони асосии Таком Ltd. аст,

## Пайвандҳо

* Дигар адад Telenor Бойгонӣ шудааст 14 Январ 2015  сол.
* Официальный сайт компании
* Официальный сайт на русском Бойгонӣ шудааст 10 ноябри 2006  сол.(рус.)
# Вилояти Ғарбӣ (Камерун)

**Province de l'Ouest
West ProvinceВилояти Ғарбӣ**|  |
| **Пойтахт** | Бафоуссам |
| **Масоҳат** | 13,872 км² |
| **Аҳолӣ**  (1987) |
|  - **Аҳолӣ** | 1,339,791 |
|  - **Зичии аҳолӣ** | 97 нафар/км² |

**Вилояти Ғарбӣ** (фаронсавӣ: Province de l'Ouest, англисӣ: West Province) — яке аз вилоятҳои Камерун аст.

## Таърих

## Ҷуғрофия

## Иқтисодиёт

## Инҷоро ҳам бингаред

Викианбор маводҳои вобаста ба мавзӯи
Вилояти Ғарбӣ (Камерун) дорад
# Аббат

Либоси аббат
**Аббат** (лот. abbas, аз ибрӣ: אבּאאבּאибрӣ: אבּא — падар), роҳиби бузург, роҳиби аъзам — дар калисои католикӣ роҳбалад ва пири дайр, қисман соҳибваколати роҳибони насронӣ, падари рӯҳонӣ, устод ва пешвои диндорон дар ҷамъияти роҳибон.

## Таърихи пайдоиши унвон

Салоҳияти Аббат аз рӯи низомномаву қавоиди дайрӣ, ки муаллифону мураттибонаш Василий Великий (асри 4) ва Бенедикт Нурсийский (охири садаи V ва аввали садаи VI) буданд, муқаррар карда шудааст. Аз соли 530 ба Аббат ваколати якумра дода мешавад. Аббат дар иерархия (мартаба)-и калисоӣ баъд аз епископ ҷойи дуюмро ишғол мекард. Дар асрҳои 8 – 9 дар системаи сиёсии Европаи Ғарбӣ Аббат яке аз мансабҳои муҳим ва муфид ҳисоб меёфт. Арбоби давлатӣ ба роҳибону зоҳидон барои ҳар гуна хидмати шоиста унвони Аббатро медоданд. Баъд аз ислоҳоти папаи Рум Григорий VII (асри 11) Аббат аз тобеияти ҳокимияти императорӣ бароварда шуд. Аббат, ки дайри католикиро сардорӣ мекунад, одатан, аз вилояти тобеъ ба епископ интихоб ва ҳамчун Аббат қиёсан номгузорӣ карда мешавад (лотини abbasnulius); гарчанде ӯ унвони епископӣ надошта бошад ҳам, доираи ҳуқуқи вай ба салоҳияти епископи епархиалӣ мутобиқат мекунад. Аббатзан дар рафти идоракунии дайри занона ҳамон вазифаҳоро иҷро мекунад, лекин аз ҳуқуқу мартабаи олии муқаддаси роҳибӣ маҳрум аст.

## Эзоҳ

## Сарчашма

* А — Асос. — Д. : СИЭМТ, 2011. — 608 с. — (Энсиклопедияи Миллии Тоҷик : [тахм. 25 ҷ.] /  сармуҳаррир А. Қурбонов ; 2011—2023, ҷ. 1). — ISBN 978-99947-33-45-3.
# Ал-Ҳилол (бошгоҳи футбол)

|  |
| --- |
|  **Ал-Ҳилол (Ар-Риёз)** |
|  |
| **Номи пурра** | نادي الهلال السعودي لكرة القدم |
| **Лақаб** | *Роҳбар (ар. الزعيم‎)* *Бузурги Осиё (ар. كبير آسيا‎)* *Бошгоҳи қарни осиёӣ (ар. نادي القرن الآسيوي‎)* *Бузурги Риёз (ар. كبير الرياض‎)* *Мавҷи обӣ (ар. الموج الأزرق‎)* |
| Таъсис | 15.10.1957 |
| **Майдон** |  «Малик Фаҳд» |
| **Ғунҷоиш** | 68 752 |
| **Молик** | Public Investment Fund (75%) Al-Hilal Non-Profit Foundation (25%) |
| **Президент** |  Навоф бин Саъд |
| **Мураббӣ** |  Симоне Индзаги |
| **Капитан** |  Салим Ад-Довсарӣ |
| **Сарпараст** |  SAVVY Games Group |
| **Сайт** | alhilal.com |
| Мусобиқа | Пролигаи Саудӣ |
| 2024/25 |  ҷойи **2-юм** |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|

**Либоси асосӣ** |

**Либоси меҳмонӣ** |

**Либоси дуввум** |

 |
|  *2025/2026* |

**«Ал-Ҳилол»** (ар. نادي الهلال السعودي‎) — пурифтихортарин бошгоҳи футболи арабӣ, ки дар шаҳри Ар-Риёз – пойтахти Арабистони Саудӣ қарор дорад.

## Таърих

## Ҳайати ҳозира

## Эзоҳ

Портал:Футбол

## Пайвандҳо
# Браҳим Диас

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Браҳим Диас |
|  |
| *Иттилооти умумӣ* |
| **Номи пурра** | Браҳим Абдулқодир Диас (исп. **Brahim Abdelkader Díaz**) |
| **Таваллуд** | 3 август 1999(1999-08-03) (26 сол) Малага, Андалусия, Испониё |
| **Шаҳрвандӣ** |  Испониё |
| **Қад** | 170 см |
| **Вазн** | 68 кг |
| **Мавқеъ** |  ҳамлагар |
| *Иттилоот дар бораи бошгоҳ* |
| **Бошгоҳ** |  «Реал Мадрид» |
| **Шумора** | 21 |
| *Маснад* |
| Бошгоҳҳои ҷавонон |
| 2010—2013 |  «Малага» |
| 2013—2017 |  «Манчестер Сити» |
| Маснади бошгоҳӣ\* |
| 2016—2019 |  «Манчестер Сити» | 5 (0) |
| 2019—то ҳол |  «Реал Мадрид» | 15 (1) |
| 2020—2023 | →  «Милан» | 65 (9) |
| Мунтахаби миллӣ\*\* |
| 2016 |  Испониё (то 17 сола) | 10 (3) |
| 2016–2018 |  Испониё (то 19 сола) | 10 (1) |
| 2017–2021 |  Испониё (то 21 сола) | 7 (2) |
| 2021—то ҳол |  Испониё | 1 (1) |
| \* Миқдори бозӣ ва гол барои бошгоҳи ҳирфаӣ фақат барои лигаҳои мухталифи миллӣ ба назар гирифта мешавад.
\*\* Миқдори бозӣ ва гол барои мунтахаби миллӣ дар бозиҳои расмӣ. |
|

**Браҳи́м Абдулқоди́р Ди́ас** (исп. **Brahim Abdelkader Díaz**; 3 августи 1999, Малага, Испониё) — футболбози испониёӣ, ҳамлагари бошгоҳи «Реал Мадрид» ва тими миллии Испониё.

## Зиндагинома

## Маснади бошгоҳӣ

## Мунтахаби миллӣ

## Эзоҳ

## Пайвандҳо
# Соли 1374

**Соли 1374 (ҳазору сесаду ҳафтоду чорум)** дар гоҳшумории юлианӣ — соли кабиса, оғоз дар рӯзи якшанбе. Ин 1374 соли даврони ҳозир, 374 соли ҳазораи 2, 74 соли садаи XIV, 4 соли даҳаи 8 садаи XIV, 5 соли даҳаи 1370-ум.

## Рӯйдодҳо

## Зодрӯзҳо

*Бознигаред: Гурӯҳ:Зодагони соли 1374*

## Даргузаштҳо

*Бознигаред: Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1374*

## Нигаред низ

  Соли 1374
## Эзоҳ
# Соли 1862

**Соли 1862 (ҳазору ҳаштсаду шасту дувум)** дар гоҳшумории мелодӣ — насоли кабиса, оғоз дар рӯзи чоршанбе. Ин 1862 соли даврони ҳозир, 862 соли ҳазораи 2, 62 соли садаи XIX, 2 соли даҳаи 7 садаи XIX, 3 соли даҳаи 1860-ум.

## Рӯйдодҳо

## Зодрӯзҳо

*Бознигаред: Гурӯҳ:Зодагони соли 1862*

## Даргузаштҳо

*Бознигаред: Гурӯҳ:Даргузаштагони соли 1862*

## Нигаред низ

  Соли 1862
## Эзоҳ
# Порис (бошгоҳи футбол)

|  |
| --- |
|  **Порис** |
|  |
| **Номи пурра** | Бошгоҳи футболи Порис (фр. Paris Football Club) |
| **Лақаб** | Обиҳо (фр. Les Bleus) |
| Таъсис | 01.08.1969 |
| **Майдон** | «Жан Буэн», Порис |
| **Ғунҷоиш** | 20 000 |
| **Молик** | Agache Sport (52,4%) Alter Paris (29,8%) Red Bull GmbH (10,6%) BRI Sports Holdings (7,2%) |
| **Президент** |  Пиер Фераччи |
| **Мураббӣ** |  Стефан Гилли |
| **Капитан** |  Тимоте Колодзейчак |
| **Сарпараст** |  «Bahrain Victorious» |
| **Сайт** | parisfc.fr |
| Мусобиқа | Лига 1 |
| 2024/2025 | ▲  ҷойи **2-юм** дар Лига 2 |
|

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
|

**Либоси асосӣ** |

**Либоси меҳмонӣ** |

**Либоси дуввум** |

 |
|  *2025/2026* |

**«Порис»** (номи пурра — **Бошгоҳи футболи «Порис»**, фр. Paris Football Club, талаффузи фаронсавӣ: ​[paʁi futbol klœb]) — як бошгоҳи футболи фаронсавӣ дар шаҳри Порис, ки дар Лига 1-и Фаронса бозӣ мекунад.

## Таърих

## Варзишгоҳ

## Ҷоизаҳо

### Миллӣ

* **Лига 2**
	+ **Ноиби қаҳрамон (2):** 1977/78, 2024/25
* **Ҷоми Фаронса**
	+ **Нимниҳоӣ:** 1979/80

## Ҳайати ҳозира

## Гузаришҳо

## Эзоҳ

## Пайвандҳо

* Сомонаи расмии бошгоҳи футболи «Порис»
# Овешан

| Овешан |
| --- |
|  Овешан дар боғи гиёҳшиносии Карлсруэ |
| Таснифи илмӣ |
| **Lua error in Модул:Taxonomy/classification at line 72: attempt to concatenate a boolean value.** |
| Номи илмӣ |
| Thymus  Линней, 1753 |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  Викинамуд |  Викианбор |

 |

**Сисанбар**, **овешан** (лот. Thýmus, аз юн.-қад. θύμος ё θύμον) — ҷинси гиёҳҳои бисёрсола ё нимбуттаест аз оилаи лабгулҳо.

## Тавсифоти гиёҳшинохтӣ

Пояаш одатан хамида, сершохчаи резабарг, пудинамонанд. Гулаш майда, гулобитоб, сафед ё нилгун, як ё дуҷинса, хӯшагулаш саракмонанд. Мевааш «чормағзак». Дар Кишварҳои паосшӯравӣ қариб 140 намуди сисанбар мерӯяд ва махсусан ду намуди он бисёр мебошад. Сисанбари боғиро дар Украина ва кишвари Краснодар мепарваранд. Дар Тоҷикистон 4 намуди сисанбар асосан дар нишебиҳои серсангу шахи баландкӯҳи Помиру Олой ва Тиёншон; миёнакӯҳи Ҳисору Дарвоз, Помири Шарқию қаторкӯҳи Туркистон ва фақат дар Помири Шарқӣ) мерӯяд.

## Корбурдҳо

Сисанбар равғани эфири хушбӯй дорад. Сисанбарро дар саноати атриёту хӯрокворӣ ва тиб истифода мебаранд. Дар тибби мардумӣ барги сисанбарро ҳамчун давои киҷҷарон, балғамовар, мусаккин тавсия медиҳанд. Баргашро чун хушбуй ба таом меандозанд.

## Эзоҳ

## Сарчашма

* Овешан // Муҳит — Плеханов. — Д. : СИЭСТ, 1984. — (Энциклопедияи Советии Тоҷик : [дар 8 ҷ.] /  сармуҳаррир А. С. Сайфуллоев ; 1978—1988, ҷ. 5).