Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# మ్యూజికల్ నోట్

A లేదా La గమనికకు చిహ్నం
కొన్ని గమనికల పేర్లు
**మ్యూజికల్ నోట్** లేదా **సంగీత గమనిక** అనేది సంగీతం యొక్క సంగీత సంజ్ఞామానంలో నిర్దిష్ట ధ్వని లేదా పిచ్‌ను సూచించడానికి ఉపయోగించే చిహ్నం. గమనికలు వ్రాతపూర్వక సంగీతం యొక్క బిల్డింగ్ బ్లాక్స్: ప్రదర్శన, గ్రహణశక్తి, సంగీత విశ్లేషణను సులభతరం చేసే సంగీత దృగ్విషయాల విచక్షణ. ఇది నిర్దిష్ట పౌనఃపున్యంతో ధ్వని తరంగం యొక్క దృశ్యమాన ప్రాతినిధ్యం, ఇది నోట్ యొక్క పిచ్‌ను నిర్ణయిస్తుంది. సంగీత గమనికలు సాధారణంగా స్టాఫ్ పై చిహ్నాల ద్వారా సూచించబడతాయి, ఇది విభిన్న పిచ్‌లను సూచించే క్షితిజ సమాంతర రేఖలు, ఖాళీల సమితి. స్టాఫ్ ను స్టేవ్ అని కూడా పిలుస్తారు, ఇది ఐదు క్షితిజ సమాంతర రేఖలు, వాటి మధ్య నాలుగు ఖాళీలను కలిగి ఉంటాయి.

సంగీతంలో, ఆక్టేవ్‌లో 12 విభిన్న స్వరాలు ఉంటాయి, ప్రతి స్వరం సగం-దశ లేదా సెమిటోన్‌తో వేరు చేయబడుతుంది. పాశ్చాత్య సంగీతంలో వర్ణమాలలోని మొదటి ఏడు అక్షరాలను ఉపయోగించి గమనికలకు పేరు పెట్టారు: పాశ్చాత్య సంగీతంలో A, B, C, D, E, F, G. ఈ అక్షరాల పేర్లతో పాటు, గమనికలు ఎక్కువ లేదా తక్కువ పిచ్ అని సూచించడానికి షార్ప్‌లు (#) లేదా ఫ్లాట్‌లతో (b) సవరించబడతాయి.

ఆక్టేవ్‌లోని 12 విభిన్న స్వరాలు. ఇక్కడ C# (C షార్ప్) అన్నా Db (D ప్లాట్) అన్నా ఒకటే.

* C
* C# / Db
* D
* D# / Eb
* E
* F
* F# / Gb
* G
* G# / Ab
* A
* A# / Bb
* B

కర్నాటక సంగీతంలో స, రి, గ, మ, ప, ద, ని అని ఏడు అక్షరాలను ఉపయోగించి గమనికలకు పేరు పెట్టారు. ఈ ఏడు అక్షరాలను సప్తస్వరాలు అంటారు.

స = షడ్జమం (నెమలి క్రేంకారం)

రి = రిషభం (ఎద్దు రంకె)

గ = గాంధర్వం (మేక అరుపు)

మ = మధ్యమం (క్రౌంచపక్షి కూత)

ప = పంచమం (కోయిల కూత)

ద = దైవతం (గుర్రం సకిలింత)

ని = నిషాదం (ఏనుగు ఘీంకారం)

నోటు యొక్క వ్యవధి దాని చిహ్నం ఆకారం ద్వారా సూచించబడుతుంది, పొడవైన నోట్లు మరింత పొడుగు ఆకారం కలిగి ఉంటాయి. విభిన్న నోట్ విలువలలో మొత్తం నోట్లు, సగం నోట్లు, క్వార్టర్ నోట్లు, ఎనిమిదవ నోట్లు, పదహారవ నోట్లు ఉంటాయి.

మొత్తంమీద, సంగీత గమనికలు సంగీత సంజ్ఞామానంలో ముఖ్యమైన భాగం, సంగీత కూర్పు యొక్క పిచ్‌లు, లయలను గుర్తించడానికి కచ్చితమైన మార్గాన్ని అందిస్తాయి.

## ఇవి కూడా చూడండి

* సంగీతం
* సంగీత వాయిద్యం
* కర్ణాటక సంగీతం
* సప్తస్వరాలు

## మూలాలు

* Types Of Musical Notes You Need To Know
* Music 101: What Are Musical Notes? Learn More About How to Read Music
# ఫ్రెంచి భాష

| ఫ్రెంచి Français |
| --- |
| మాట్లాడే దేశాలు: | క్రింది ప్రపంచ పటములో చూపబడినది  |
| ప్రాంతం: | ఐరోపా, ఆఫ్రికా, ఉత్తర అమెరికా, దక్షిణ అమెరికా, ఆసియాలో భాగాలు |
| మాట్లాడేవారి సంఖ్య: | 17.5 కోట్ల మంది |
| భాషా కుటుంబము: |  **ఫ్రెంచి** |
| భాషా సంజ్ఞలు |
| ISO 639-1: | fr |
| ISO 639-2: | fre (B)  | fra (T) |
| ISO 639-3: | fra  |
|
ఫ్రెంచి భాష మాట్లాడు ప్రదేశాల చిత్రపటము.
**Information:**
  ఫ్రెంచి ఏకైక భాషగా గుర్తించబడినది.
  ఫ్రెంచి అధికార భాషగా గుర్తించబడినది లేక జనబాహుళ్యంలో ప్రచారమై ఉన్నది.
  ఫ్రెంచి సాంస్కృతిక భాషగా గుర్తించబడినది.
  ఫ్రెంచి అల్పసంఖ్యాక భాషగా గుర్తించబడినది |
|

**ఫ్రెంచి భాష** ప్రపంచ వ్యాప్తంగా 11.5 కోట్ల మందిచే మొదటి భాషగా మాట్లాడబడు ఒక భాష. రోమన్ సామ్రాజ్యం నాటి లాటిన్ భాష నుండి ఉద్భవించిన పలు భాషలలో ఫ్రెంచ్ లేదా ఫ్రెంచి భాష ఒకటి. ఫ్రాన్స్ దేశస్థుల మాతృభాష అయిన ఈ భాష 54 పై బడి దేశాలలో వాడుకలో ఉన్నప్పటికీ, ఫ్రాన్స్ బయట కెనడా, బెల్జియం, స్విట్జర్లాండ్, లక్సెంబర్గ్, మొనాకో, ఆఫ్రికాలోని కొన్ని భాగాలలో బాగా వ్యాప్తి చెందింది.

ఫ్రెంచి భాష 29 దేశాలలో అధికార భాష. అంతే కాక, ఈ భాష ఐక్య రాజ్య సమితిలోని అంగాలకు అధికార భాష. ఐరోపా సమాఖ్య లెక్కల ప్రకారం 27 సభ్యదేశాలలో 12.9 కోట్ల మంది (26%) ఈ భాష మాట్లాడుతుండగా, వీరిలో 5.9 కోట్ల మందికి (12%) ఇది మాతృభాష కాగా మిగిలిన 7 కోట్ల మందికి (14%) ఇది రెండవ భాష - తద్వారా ఫ్రెంచి భాష ఐరోపా సమాఖ్యలో ఎక్కువగా మాట్లాడబడు భాషలలో ఆంగ్ల భాష, జర్మన్ భాషల తర్వాత మూడవ స్థానంలో ఉంది.

## నాటక రచయితలు

1. అయనెస్కో యూజీన్
2. జీన్ కాక్టో

## దర్శకులు

* జీన్-జాక్వెస్ అన్నాడ్
* అలెగ్జాండర్ అబేలా

## సినిమాలు

1. డే ఫర్ నైట్
2. వాటెల్
3. ది లైఫ్ ఇన్ రోజ్
4. మనోన్ అఫ్ ది స్ప్రింగ్
5. ది సీక్రెట్ ఆఫ్ ది గ్రెయిన్
6. వెల్కమ్ టు ది స్టిక్స్
7. అమేలి
8. సంసార

## నటీనటులు

1. సారా బెర్న్‌హార్డ్ట్: నాటకరంగ నటి.

## చిత్రకారులు

1. జీన్-జోసెఫ్ శాన్‌ఫోర్చే

## నిఘంటు కర్తలు

* ఫ్రెడెరిక్ మిస్ట్రల్

## మూలాలు
# జర్మన్ భాష

| జర్మన్ డాయచ్ (Deutsch) |
| --- |
| మాట్లాడే దేశాలు: | క్రింది ప్రపంచ పటములో చూపబడినది  |
| ప్రాంతం: | ప్రధానంగా జర్మనీ, ఆస్ట్రియా, స్విట్జర్లాండ్ మున్నగు ఐరోపా దేశాలు |
| మాట్లాడేవారి సంఖ్య: | 18.5 కోట్ల మంది |
| భాషా కుటుంబము: |  **జర్మన్** |
| భాషా సంజ్ఞలు |
| ISO 639-1: | de |
| ISO 639-2: | ger (B)  | deu (T) |
| ISO 639-3: | —  |
| జర్మను భాష మాట్లాడు ప్రదేశాల చిత్రపటము.
**Information:**
  జర్మను అధికార భాషగా గుర్తించబడినది.
  జర్మను జనబాహుళ్యంలో ప్రచారమై ఉన్నది.
  జర్మను ప్రాంతీయ లేక అల్పసంఖ్యాక భాష. |
|

**జర్మన్ భాష** ప్రపంచ వ్యాప్తంగా 10.5 కోట్ల మందిచే మొదటి భాషగా మాట్లాడబడు ఒక భాష. ఈ భాషకు డచ్, ఆంగ్ల భాషలతో సారూప్యం ఉంది. జర్మను భాష ఐరోపా సమాఖ్యలోని 23 అధికార భాషలలో ఒకటి. ఐరోపా సమాఖ్యలోని ప్రజల్లో అత్యధికుల మాతృభాష కావడం వలన జర్మన్ లేక జర్మను భాషకు ప్రపంచ భాషలలో ప్రముఖ స్థానం ఉంది. ఐరోపా సమాఖ్యలో ఎక్కువగా మాట్లాడబడు భాషలలో జర్మను భాష ఆంగ్ల భాష తర్వాత రెండవ స్థానంలో ఉంది (ఆంగ్ల భాష ఎక్కువమంది పరభాషగా వాడటం వలన). జర్మనీలో 95% మంది, ఆస్ట్రియాలో 89% మంది, స్విట్జర్లాండ్లో 65% మంది ఈ భాషను మాతృభాషగా కలిగియున్నారు. పైపెచ్చు రమారమి 8 కోట్ల మంది ఈ భాషను పరభాషగా ప్రయోగిస్తున్నారు. ఐరోపా సమాఖ్య మాత్రమే కాక ఐరోపా ఖండం మొత్తాన్ని పరిశీలించినట్లయితే రష్యన్ భాష తర్వాత ఇది రెండవ అతిపెద్ద మాతృభాష.

## జర్మన్ ఆల్ఫాబెట్లు

ఆంగ్లములో ఉన్న 26 అక్షరాలతో బాటు అదనంగా వాటిలోనే మూడు అక్షరాలకి ఉమ్లావ్ట్ (umlauts, తెలుగులో ఒత్తులకి వలె) గలవు. ఉమ్లావ్ట్ అనగా అక్షరం పై వచ్చే రెండు చుక్కలు, ఇవి A/a, O/o, U/u లకి Ä/ä, Ö/ö, Ü/üలుగా వస్తాయి. S, T మధ్యన ఎస్జెట్ట్ (ß) అనబడు మరొక అక్షరము గలదు. ఇది రెండు S లతో సమానము (ss).

* A: ఆ
* Ä: ఏ
* B: బే
* C: ట్సే
* D: డే
* E: ఏ
* F: ఎఫ్
* G: గే
* H: హా
* I: ఈ
* J: యోట్
* K: కా
* L: ఎల్
* M: ఎమ్
* N: ఎన్
* O: ఓ
* Ö:
* P: పే
* Q: కూ, (ఆస్ట్రియాలో క్వే)
* R: ఎర్
* S: ఎస్
* ß: ఎస్జెట్
* T: టే
* U: ఊ
* Ü:
* V: ఫౌ
* W: వే
* X: ఇక్స్
* Y: ఎప్సిలన్
* Z: ట్సెట్

## లింగాలు

జర్మను భాషలో లింగం వాడుక ఎక్కువ. ప్రతి వస్తువు, జీవికి తప్పని సరిగా లింగం వాడతారు. పదాన్ని బట్టి లింగనిర్ధారణ కాకుండా ప్రత్యేకించి లింగాన్ని వాడతారు.

* **పుంలింగం** - డెర్ (der)

ఉదా: der Mann - the man (ఆ పురుషుడు)

* **స్త్రీలింగం** - డీ (die)

ఉదా: die Frau - the woman (ఆ స్త్రీ)

* **నపుంసక లింగం - డస్ (das)**

ఉదా: das Auto - the car (ఆ కారు)

## వాడుక భాష

* Guten Morgen= శుభోదయం
* Guten Abend = శుభ సంధ్య
* Gute Nacht = శుభ రాత్రి
* Hallo = నమస్కారం (ఆంగ్ల hello)
* Wie geht es Ihnen? = ఎలా ఉన్నారు?
* Wie geht es dir? = ఎలా ఉన్నావు?
* Auf Weidersehen = ఇక సెలవు
# సంగీతం

| గంగూభాయ్ హంగల్ దుర్గా పాట |
| --- |
|  |

వాయిద్యాలు మోగిస్తూ పాటలు పాడుతున్న భారతీయ మహిళలు
**సంగీతం** (Music) శబ్దాన్ని కాలంతో మేళవించి వినసొంపుగా మార్చే విలక్షణమైన ప్రక్రియ. సంగీతం విశ్వమంతా వ్యాపించి ఉంది. ప్రకృతిలో సంగీతం మిళితమై జీవన గమనంలో భాగమై పోయింది. ఇదొక సుప్రసిద్ధమైన చతుషష్టి కళలలో ఒకటి.

సంగీతం ప్రాథమిక లక్షణాలు శృతి, రాగం, తాళం, పల్లవి మొదలైన శబ్ద లక్షణాలు. మ్యూజిక్ అనే పదం గ్రీకు భాష *μουσική* (*mousike*), "(art) of the Muses" నుండి వచ్చింది. సంగీతం నిర్వచనం, లక్షణాలు, ప్రాముఖ్యత మొదలైనవి ఆ దేశ సంస్కృతి, సాంఘిక నిర్మాణాన్ని బట్టి మారుతుంది. శాస్త్రీయ సంగీతం ఒక నిర్ధిష్టమైన సాహిత్యపరంగా రచించబడిన రాగాలకు నిబద్ధితమై ఉంటుంది. ఈ రాగాలు అనంతమైనవి. కొన్నింటిని పాడేవారిని బట్టి మారతాయి. సంగీతం సాహిత్యంతో మేళవించి నాట్యం (Dance), నాటకం (Drama), లలిత కళలు (Fine arts), సినిమా (Films) మొదలైన దృశ్య కావ్యాలుగా మలచబడ్డాయి.

బహుళ ప్రోగ్రామ్‌ల నుండి ఎలక్ట్రానిక్‌గా సేకరించబడింది. ఫెస్టివల్స్, రాక్ కచేరీలు, ఆర్కెస్ట్రా ప్రదర్శనలు వంటి ఈవెంట్‌లలో ఫీచర్ చేయబడిన సంగీతం పబ్లిక్, ప్రైవేట్ ప్రదేశాలలో ప్లే చేయబడుతుంది, ఫిల్మ్, టెలివిజన్ షో, ఒపెరా లేదా వీడియో గేమ్ యొక్క స్కోర్ లేదా సౌండ్‌ట్రాక్‌లో భాగంగా యాదృచ్ఛికంగా వినబడుతుంది. మ్యూజికల్ ప్లేబ్యాక్ అనేది MP3 ప్లేయర్ లేదా CD ప్లేయర్ యొక్క ప్రాథమిక విధి, రేడియోలు, స్మార్ట్‌ఫోన్‌ల యొక్క సార్వత్రిక లక్షణం.

## సంగీత విధానాలు

* పాశ్చాత్య సంగీతం
* భారతీయ సంగీతం:
	+ హిందుస్తానీ సంగీతం:
	+ కర్ణాటక సంగీతం: భారతీయ శాస్త్ర సంగీతంలో ఒక శైలి. ఈ సంగీతం భారత ఉపఖండంలోని ద్రవిడ రాష్ట్రాలు లేదా దక్షిణ భారత రాష్ట్రాలైన ఆంధ్రప్రదేశ్, కర్ణాటక, కేరళ తమిళనాడులో ప్రఖ్యాతమైన సంగీతంగా గుర్తింపు పొందింది.
* సంప్రదాయ సంగీతం
* జానపద సంగీతం

## ఇవి కూడా చూడండి

* కళాకారుల జాబితా
* సంగీత వాద్యపరికరాల జాబితా
* తెలుగు లలితగీతాల జాబితా

## మూలాలు

## ప్రముఖ గాయకులు, వాగ్గేయకారులు

* తాళ్ళపాక అన్నమాచార్య - (1408-1503)
* త్యాగరాజు - (1767-1847)
* మంగళంపల్లి బాల మురళి కృష్ణ -  (1938-2016)
# సంగీత సిద్ధాంతం

ఇది 1492లో ప్రచురించబడిన ఫ్రాంచినస్ గఫూరియస్ రచించిన "థియోరికా మ్యూజిక్" అనే పుస్తకం నుండి వుడ్‌కట్ ఇలస్ట్రేషన్ యొక్క వివరణ. వుడ్‌కట్ సంగీతానికి సంబంధించిన సైద్ధాంతిక పరిశోధనలలో నిమగ్నమై ఉన్న జుబాల్, పైథాగరస్, ఫిలోలస్ అనే ముగ్గురు వ్యక్తులను వర్ణిస్తుంది.
**సంగీత సిద్ధాంతం** అనేది సంగీతం యొక్క సృష్టి, పనితీరులో ఉపయోగించే అభ్యాసాలు, సూత్రాల అధ్యయనం. ఇది సంగీతం యొక్క సంజ్ఞామానం, నిర్మాణం, సామరస్యం, శ్రావ్యత, లయ, మీటర్, సంగీత కూర్పు యొక్క వివిధ రూపాలు, శైలులతో సహా అనేక రకాల అంశాలను కలిగి ఉంటుంది.

సంగీత సిద్ధాంతంలో కొన్ని కీలక భావనలు స్కేల్స్, కార్డ్స్, విరామాలు, కీ సిగ్నేచర్స్, సమయ సిగ్నేచర్స్, సంగీత రూపం.

సంగీతంలో, స్కేల్ అనేది సంగీత నమూనా లేదా క్రమాన్ని సృష్టించే నిర్దిష్ట క్రమంలో ప్లే చేయబడిన గమనికల శ్రేణి. సంగీతంలో మెలోడీలు, శ్రావ్యతలు, శ్రుతులు సృష్టించడంలో స్కేల్‌లను ప్రాథమిక బిల్డింగ్ బ్లాక్‌గా ఉపయోగిస్తారు. ఒక సాధారణ స్కేల్ మొత్తం, సగం-దశల (టోన్లు, సెమిటోన్స్ అని కూడా పిలుస్తారు) శ్రేణితో రూపొందించబడింది, సాధారణంగా "టానిక్" అని పిలువబడే ఒక నిర్దిష్ట గమనిక చుట్టూ కేంద్రీకృతమై ఉంటుంది. సంగీతంలో మేజర్ స్కేల్స్, మైనర్ స్కేల్స్, పెంటాటోనిక్ స్కేల్స్, మరిన్ని వంటి అనేక రకాల స్కేల్స్ ఉపయోగించబడతాయి. సంగీతంలో స్కేల్స్ ముఖ్యమైనవి ఎందుకంటే అవి సంగీతకారులకు శ్రావ్యత, సామరస్యం, శ్రుతి పురోగతిని అర్థం చేసుకోవడానికి, సృష్టించడానికి ఫ్రేమ్‌వర్క్‌ను అందిస్తాయి. విభిన్న ప్రమాణాలు, వాటి నమూనాలను నేర్చుకోవడం సంగీతకారులు వారి స్వంత సంగీత ఆలోచనలను మెరుగుపరచడానికి, సృష్టించడానికి కూడా సహాయపడుతుంది.

సంగీతంలో, కీ సిగ్నేచర్స్ అనేది ఒక నిర్దిష్ట సంగీత కీలో ఏ గమనికలు ఎక్కువగా ఉపయోగించబడతాయో సూచించే షీట్ మ్యూజిక్ ముక్క ప్రారంభంలో ఉంచబడిన చిహ్నాల సమితి. కీలకమైన సిగ్నేచర్స్‌లో సాధారణంగా షార్ప్‌లు (#) లేదా ఫ్లాట్‌లు (బి) కొన్ని లైన్‌లు లేదా స్టాఫ్ ఖాళీలపై ఉంచబడతాయి, ఇది సంగీతకారులకు నిర్దిష్ట సంగీతంలో ఏ గమనికలు ప్లే చేయబడతాయో గుర్తించడంలో సహాయపడుతుంది.కీ సిగ్నేచర్స్‌ను ఉపయోగించడం ద్వారా, స్వరకర్తలు, ప్రదర్శకులు ఏ గమనికలను ప్లే చేయాలో, వాటిని ఎలా ప్లే చేయాలో త్వరగా గుర్తించగలరు, ఇది సంగీతాన్ని రూపొందించడంలో, ప్రదర్శించడంలో అవసరం.

సంగీతకారులు సంగీతాన్ని సృష్టించడానికి, ప్రదర్శించడానికి, అలాగే ఇప్పటికే ఉన్న సంగీత భాగాలను విశ్లేషించడానికి, అర్థం చేసుకోవడానికి ఈ భావనలను ఉపయోగిస్తారు.

సంగీతం, జాజ్, పాప్, రాక్, మరిన్నింటితో సహా అనేక విభిన్న సంగీత శైలులకు సంగీత సిద్ధాంతాన్ని అన్వయించవచ్చు. వివిధ చారిత్రక కాలాలు, సాంస్కృతిక సంప్రదాయాల నుండి సంగీతాన్ని విశ్లేషించడానికి కూడా దీనిని ఉపయోగించవచ్చు.

మొత్తంమీద, సంగీత సిద్ధాంతం అనేది సంగీతకారులు, సంగీత ఔత్సాహికుల కోసం ఒక ప్రాథమిక సాధనం, ఇది సంగీత కళపై లోతైన అవగాహన, ప్రశంసలను అందిస్తుంది.

## ఇవి కూడా చూడండి

* సంగీతం

## మూలాలు

*
* Music Theory: The Basics You Need to Make Better Music
* Fundamentals of Music Theory
# 1821

**1821** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

|  |  |
| --- | --- |
| **సంవత్సరాలు:** | 1818 1819 1820 - **1821** - 1822 1823 1824 |
| **దశాబ్దాలు:** | 1800లు 1810లు - **1820లు** - 1830లు 1840లు |
| **శతాబ్దాలు:** | 18 వ శతాబ్దం - **19 వ శతాబ్దం** - 20 వ శతాబ్దం |

## సంఘటనలు

* ఆగస్టు 10: అమెరికా 24వ రాష్ట్రంలో మిస్సోరిని సెనేట్ అంగీకరించింది.
* సెప్టెంబరు 27: మెక్సికో స్పెయిన్ నుండి స్వాతంత్ర్యం పొందినది.\
* దక్కను కళాశాలను స్థాపించారు

## జననాలు

* ఫిబ్రవరి 3: ఎలిజబెత్ బ్లాక్‌వెల్, తొలి అమెరికా మహిళా వైద్యురాలు
* ఏప్రిల్ 9: చార్లెస్ బాడిలేర్, ఫ్రెంచి రచయిత
* నవంబర్ 11: దాస్తొయెవ్‌స్కీ, ప్రముఖ రష్యన్ రచయిత. క్రైమ్‌ అండ్ పనిష్‌మెంట్, బ్రదర్స్ కరమొజొవ్ నవలల ద్వారా ప్రసిద్ధుడు. (మ.1881)
* రామచంద్ర లాల్, భారతీయ గణిత శాస్త్రవేత్త

## మరణాలు

John Keats by William Hilton
* ఫిబ్రవరి 23: జాన్ కీట్స్, బ్రిటీష్ రచయిత. (జ.1795)
* మే 5: నెపోలియన్, ఫ్రెంచ్ చక్రవర్తి. (జ.1769)
* కోలిన్ మెకంజీ తొల భారత సర్వేయర్ జనరల్

## పురస్కారాలు
# 1831

**1831** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

|  |  |
| --- | --- |
| **సంవత్సరాలు:** | 1828 1829 1830 - **1831** - 1832 1833 1834 |
| **దశాబ్దాలు:** | 1810లు 1820లు - **1830లు** - 1840లు 1850లు |
| **శతాబ్దాలు:** | 18 వ శతాబ్దం - **19 వ శతాబ్దం** - 20 వ శతాబ్దం |

## సంఘటనలు

* మార్చి 16: విక్టర్ హ్యూగో నవల నోట్ద్ డేమ్ డి పారిస్ ను తొలిముద్రణ వెలువడింది
* ఏప్రిల్ 22: అహ్మదాబాద్ మునిసిపాలిటి అయింది.
* జూన్ 1: బ్రిటిష్ నేవీ అధికారి జేమ్స్ క్లార్క్ రాస్, బూథియా ద్వీపకల్పంలో అయస్కాంత ఉత్తర ధ్రువాన్ని కనుగొన్నాడు.
* జూలై 20: ఏనుగుల వీరస్వామయ్య కాశీయాత్రనుండి వెనక్కి వచ్చే మార్గంలో పిఠాపురం పెద్దాపురం వచ్చాడు.
* జూలై 21: ఏనుగుల వీరస్వామయ్య రాజమహేంద్రవరం వచ్చాడు. కొచ్చర్లకోట వెంకటరాయంగారి అతిధిగా ఉన్నాడు.
* సెప్టెంబరు 3: ఏనుగుల వీరాస్వామయ్య కాశీయాత్ర ముగిసింది
* సెప్టెంబరు 8: ఇంగ్లాండు కింగ్ విలియం IV పట్టాభిషేకం
* నవంబరు 17: గ్రాన్ కొలంబియా నుండి ఈక్వడార్, వెనెజువెలా విడిపోయాయి
* డిసెంబరు 27: చార్లెస్ డార్విన్ హెచ్‌ఎమ్‌ఎస్ బీగిల్ లో తన చారిత్రాత్మక ప్రయాణాన్ని మొదలుపెట్టాడు
* తేదీ తెలియదు: ఫారడే, జోసెఫ్ హెన్రి ఇరువురూ కూడా విద్యుదయస్కాంత ప్రేరణను స్వతంత్రముగా కనుగొన్నారు.
* తేదీ తెలియదు: మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీ మైసూర్ రాజ్యాన్నిస్వాధీనం చేసుకుంది

## జననాలు

* జనవరి 3: సావిత్రిబాయి ఫూలే, భారతీయ సంఘ సంస్కర్త, ఉపాధ్యాయిని, రచయిత్రి
* మే 16: డేవిడ్ ఎడ్వర్డ్ హ్యుస్, అమెరికాకు చెందిన శాస్త్రవేత్త, సంగీత కారుడు (మ. 1900)
* జూన్ 13: జేమ్స్ క్లార్క్ మాక్స్ వెల్, స్కాట్లండులో జన్మించిన భౌతిక/గణిత శాస్త్రజ్ఞుడు (మ. 1879)
* తేదీ తెలియదు: అల్లంరాజు సుబ్రహ్మణ్యకవి, కవి, రచయిత (మ. 17892)

## మరణాలు

జేమ్స్ మన్రో
* జూలై 4: జేమ్స్ మన్రో, అమెరికా మాజీ అధ్యక్షుడు.
* డిసెంబరు 26: హెన్రీ డెరోజియో, కలకత్తా లోని హిందూ కాలేజీలో అధ్యాపకుడు, పండితుడు, కవి

## పురస్కారాలు

## మూలాలు
# 1904

**1904** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క లీపు సంవత్సరము.

|  |  |
| --- | --- |
| **సంవత్సరాలు:** | 1901 1902 1903 - 1904 - 1905 1906 1907 |
| **దశాబ్దాలు:** | 1880లు 1890లు - **1900లు** - 1910లు 1920లు |
| **శతాబ్దాలు:** | 19 వ శతాబ్దం - **20 వ శతాబ్దం** - 21 వ శతాబ్దం |

## సంఘటనలు

* జూలై 1: మూడవ ఒలింపిక్ క్రీడలు సెయింట్ లూయీస్లో ప్రారంభమయ్యాయి.

## జననాలు

లాల్ బహాదుర్ శాస్త్రి
* ఫిబ్రవరి 29: రుక్మిణీదేవి అరండేల్, కళాకారిణి. (మ.1986)
* మార్చి 28: చిత్తూరు నాగయ్య, నటుడు.
* ఏప్రిల్ 8: జాన్ రిచర్డ్ హిక్స్, ఆర్థికవేత్త.
* జూలై 1: పి. చంద్రారెడ్డి, ఆంధ్రప్రదేశ్ హైకోర్టు ప్రధాన న్యాయమూర్తి, ఆంధ్రప్రదేశ్, తమిళనాడు రాష్ట్రాల ఆపద్ధర్మ గవర్నరు. (మ.1976)
* జూలై 4: నేదునూరి గంగాధరం, తెలుగు రచయిత. (మ.1970)
* జూలై 12: పాబ్లో నెరుడా, చిలీ దేశపు కవి, నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత. (మ.1973)
* జూలై 13: వెంపటి సూర్యనారాయణ, ప్రజావైద్యుడు, గాంధేయవాది. (మ.1993)
* జూలై 29: జె.ఆర్‌.డి.టాటా, పారిశ్రామికవేత్త, తొలి విమాన చోదకుడు. (మ.1993)
* ఆగష్టు 28: దాట్ల సత్యనారాయణ రాజు, స్వతంత్ర సమరయోధుడు, భారత పార్లమెంట్ సభ్యుడు.
* అక్టోబర్ 2: లాల్ బహాదుర్ శాస్త్రి, భారతదేశ రెండవ శాశ్వత ప్రధానమంత్రి. (మ.1966)
* అక్టోబర్ 27: జతీంద్ర నాథ్ దాస్, స్వతంత్ర సమరయోధుడు, విప్లవవీరుడు. (మ.1929)
* నవంబరు 3: క్రొవ్విడి లింగరాజు, స్వాతంత్ర్య సమర యోధులు, రచయిత. (మ.1986)
* నవంబరు 10: వైద్యుల చంద్రశేఖరం, బహురూపధారణ అనే ప్రక్రియను ప్రవేశపెట్టిన రంగస్థల నటుడు. (మ.1996)
* నవంబరు 13: పురిపండా అప్పలస్వామి, బహుభాషావేత్త, జాతీయవాది, రచయిత, పాత్రికేయుడు. (మ.1982)

తేదీ వివరాలు తెలియనివి
* పసల అంజలక్ష్మి, గాంధేయ సిద్ధాంతాలతో జీవితాన్ని మలచుకుని, సమాజ సేవకై ఆస్తినంతా ఆనందంగా సమర్పించిన త్యాగమయి. (మ.1998)
* అమూల్య మున్షి,బెంగాలీ జమీందారు, దాత, సామాజిక సంస్కర్త, సంగీత పోషకుడు. (మ.1984)

## మరణాలు

* మార్చి 24: సర్ ఎడ్విన్ ఆర్నాల్డ్ , ఆంగ్ల రచయిత. భగవద్గీతను ఇంగ్లీషులోనికి అనువదించాడు. (జ.1832)
* జూలై 15: అంటోన్ చెకోవ్, రష్యన్ నాటక రచయిత. (జ.1860)
* సెప్టెంబర్ 1:పూండ్ల రామకృష్ణయ్య, తెలుగు పండితుడు, విమర్శకుడు. (జ.1860)

### తేదీవివరాలు తెలియనివి

## పురస్కారాలు
# 1977

**1977** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

|  |  |
| --- | --- |
| **సంవత్సరాలు:** | 1974 1975 1976 - 1977 - 1978 1979 1980 |
| **దశాబ్దాలు:** | 1950లు 1960లు - **1970లు** - 1980లు 1990లు |
| **శతాబ్దాలు:** | 19 వ శతాబ్దం - **20 వ శతాబ్దం** - 21 వ శతాబ్దం |

## సంఘటనలు

* ఫిబ్రవరి 1: భారత తీర రక్షక దళం ఏర్పాటయింది.
* ఫిబ్రవరి 11: భారత తాత్కాలిక భారత రాష్ట్రపతిగా బి.డి.జట్టి పదవిని చేపట్టాడు.
* మార్చి 24: భారత ప్రధానమంత్రిగా మొరార్జీ దేశాయ్ పదవీబాధ్యతలు చేపట్టినాడు.
* జూలై 25: భారత రాష్ట్రపతిగా నీలం సంజీవరెడ్డి పదవిని చేపట్టాడు.
* నవంబర్ 19: దివి సీమ తుపాను వచ్చింది.

## జననాలు

* జనవరి 14: నిమిషా వేదాంతి, భూగర్భ చమురు నిల్వలపై పరిశోధన చేసిన శాస్త్రజ్ఞురాలు.
* జనవరి 14: నారాయణ్ కార్తికేయన్, భారతదేశానికి చెందిన మొదటి ఫార్ములా వన్ మోటార్ రేసింగ్ డ్రైవరు.
* జనవరి 23: అభినయ శ్రీనివాస్, తెలంగాణ ఉద్యమ, సినీ గీత రచయిత, గాయకుడు.
* జనవరి 31: అంకుష్ చౌదరి, టెలివిజన్, సినిమా నటుడు, స్క్రీన్ రైటర్, దర్శకుడు, నిర్మాత
* మార్చి 2: ఆండ్రూ స్ట్రాస్, ఇంగ్లిష్‌ క్రికెటర్‌. ఇంగ్లండ్‌ క్రికెట్‌ జట్టుకు నాయకుడు. ఎడమచేతి వాటం ఓపెనింగ్‌ బ్యాట్స్‌మన్‌.
* మే 2: కీర్తి గోపినాథ్, మలయాళ సినిమా నటి.
* మే 11: పోసాని సుధీర్ బాబు , తెలుగు సినిమా నటుడు, తెలుగు నటుడు ఘట్టమనేని కృష్ణ చిన్నల్లుడు.
* జూన్ 1: సలోని, తెలుగు, పలు భాషల సినీనటి.
* జూలై 29: అంబటి బాల మురళి, 17 ఏళ్ల వయసులో ప్రపంచంలోనే అతి పిన్న వయస్కుడైన వైద్యునిగా రికార్డు సృష్టించాడు.
* అక్టోబర్ 8: మంచు లక్ష్మి, భారతీయ సినీ, టెలివిజన్ నటి, నిర్మాత,
* డిసెంబర్ 4: అజిత్ అగార్కర్, భారత క్రికెట్ జట్టు మాజీ క్రీడాకారుడు.
* డిసెంబర్ 31: సుచేతా కడేత్కర్, సాహస యాత్రికురాలు. ఆసియాలో అతిపెద్దదైన గోబీ ఎడారిని విజయవంతంగా దాటింది.

## మరణాలు

తిరుపతిలో శంకరంబాడి సుందరాచారి విగ్రహం
* జనవరి 13: హెన్రీ లాంగ్లోయిస్, అంతర్జాతీయ ఫిల్మ్ ఆర్కైవ్స్ సమాఖ్య (ఇంటర్నేషనల్ ఫెడరేషన్ ఆఫ్ ఫిల్మ్ ఆర్కైవ్స్ (ఎఫ్.ఐ.ఎ.ఎఫ్) వ్యవస్థాపకుడు. (జ.1914)
* జనవరి 20: హెన్రీ కిసింజర్, అమెరికా దౌత్యనీతివేత్త.
* జనవరి 29: బస్టర్ నుపెన్, దక్షిణాఫ్రికా మాజీ క్రికెటర్. (జ.1902)
* ఫిబ్రవరి 11: ఫక్రుద్దీన్ అలీ అహ్మద్, భారత ఐదవ రాష్ట్రపతి. (జ.1905)
* ఏప్రిల్ 8: శంకరంబాడి సుందరాచారి, ఆంధ్రప్రదేశ్‌ రాష్ట్ర గీతమైన మా తెలుగు తల్లికి మల్లె పూదండ రచయిత. (జ.1914)
* సెప్టెంబర్ 18: సుధీ రంజన్ దాస్, భారతదేశ సుప్రీంకోర్టు ఐదవ ప్రధాన న్యాయమూర్తి (జ. 1894)
* సెప్టెంబర్ 29: కొలచల సీతారామయ్య, ఆయిల్ టెక్నాలజీ పరిశోధక నిపుణులు. (జ.1899)
* నవంబర్ 8: బి.ఎన్.రెడ్డి, తెలుగు సినిమా దర్శకులు. (జ.1908)
* నవంబర్ 23: నిడమర్తి అశ్వనీ కుమారదత్తు, కార్మిక నాయకుడు, పత్రికా నిర్వాహకుడు. (జ.1916)
* : అనంతపంతుల రామలింగస్వామి, తెలుగు కవి. (జ.1890)

## పురస్కారాలు

* దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే అవార్డు : నితిన్ బోస్.
* జ్ఞానపీఠ పురస్కారం : కె.శివరాం కారంత్
# 1999

**1999** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

|  |  |
| --- | --- |
| **సంవత్సరాలు:** | 1996 - 1997 - 1998 - 1999 - 2000 - 2001 - 2002 |
| **దశాబ్దాలు:** | 1970లు - 1980లు - **1990లు** - 2000లు - 2010లు |
| **శతాబ్దాలు:** | 19 వ శతాబ్దం - **20 వ శతాబ్దం** - 21 వ శతాబ్దం |

షేక్ చిన మౌలానా
దుద్దిళ్ల శ్రీపాదరావు
శంకర్ దయాళ్ శర్మ
సంపత్ కుమార్
బి.విఠలాచార్య
బి.విఠలాచార్య
ఉమేశ్ చంద్ర
అమర్త్య సేన్
పండిట్ రవి శంకర్
నిర్మల్ వర్మ
## సంఘటనలు

### జనవరి

* జనవరి 1: యూరో కరెన్సీ చెలామణిలోకి వచ్చింది.
* జనవరి 3: ఐరోపా లోని 11 దేశాల్లో కార్పొరేట్లు, పెట్టుబడుల మార్కెట్లలో యూరోను ప్రవేశపెట్టారు.

### ఫిబ్రవరి

* ఫిబ్రవరి 2: వెనెజులా అధ్యక్షుడిగా హ్యూగో చావెజ్ పదవీబాధ్యతలు చేపట్టాడు.

### మార్చి

* హంగేరీ, పోలెండ్, చెక్ రిపబ్లిక్లు నాటోలో ప్రవేశించాయి.

అరువ రామతేజ
### ఏప్రిల్

* ఏప్రిల్ 30: కంబోడియా ఆసియాన్‌లో 10వ సభ్యదేశంగా చేరింది.

### మే

* మే 5: మైక్రోసాఫ్ట్ సంస్థ విండోస్-98 రెండో ఎడిషన్‌ను విడుదల చేసింది.
* మే 13: ఇటలీ అధ్యక్షుడిగా కార్లో అజెగిలో సియాంపి ఎన్నికయ్యాడు.
* మే 17: ఇజ్రాయెల్ ప్రధానమంత్రిగా ఎహుడ్ బరాక్ ఎన్నికయ్యాడు.

### జూన్

* జూన్ 21: ఆపిల్ కంప్యూటర్ తొలి ఐబుక్‌ను విడుదల చేసింది.

### సెప్టెంబర్

* సెప్టెంబర్ 14: కిరిబతి, నౌరూ, టోంగా దేశాలు ఐక్యరాజ్య సమితిలో సభ్యదేశాలుగా ప్రవేశించాయి.

### అక్టోబర్

* అక్టోబర్ 12: ప్రపంచ జనాభా 600 కోట్లకు చేరింది.

### డిసెంబర్

* డిసెంబర్ 24: ఇండియన్ ఎయిర్‌లైన్స్ విమానం కామ్దహార్‌కు హైజాక్ చేయబడింది.

## జననాలు

* ఏప్రిల్ 17 : వాడుకరి:ARUVA RAMATEJA పుట్టిన రోజు.

## మరణాలు

* ఫిబ్రవరి 5: వాసిలీ లియోంటిఫ్, ఆర్థికవేత్త, అర్థశాస్త్ర నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత.
* ఏప్రిల్ 1: మధురాంతకం రాజారాం, రచయిత. (మ.1930)
* ఏప్రిల్ 13: షేక్ చిన మౌలానా, నాదస్వర విద్వాంసులు. (జ.1924)
* ఏప్రిల్ 13: దుద్దిల్ల శ్రీపాద రావు, శాసనసభ్యుడు, శాసనసభ స్పీకరు. (జ.1935)
* మే 16: మారొజు వీరన్న, బహుజన ప్రజాతంత్ర విద్యార్థి సమాఖ్య (బీడీఎస్ఎఫ్‌) స్థాపకుడు.
* మే 27: సంపత్ కుమార్, ఆంధ్ర జాలరి, క్లాసికల్, ఫోక్ డాన్సర్. (జ.1927)
* మే 28: బి.విఠలాచార్య, 'జానపద బ్రహ్మ' అని పేరు పొందిన తెలుగు సినిమా దర్శకులు, నిర్మాత. (జ.1920)
* జూన్ 12: జలగం వెంగళరావు, ఆంధ్ర ప్రదేశ్ మాజీ ముఖ్యమంత్రి. (జ.1921)
* జూలై 28: ట్రిగ్వే హవెల్మొ, ఆర్థికవేత్త, నోబెల్ బహుమతి గ్రహీత.
* ఆగష్టు 25: సూర్యదేవర సంజీవదేవ్, తత్వవేత్త, చిత్రకారుడు, రచయిత, కవి. (జ.1924)
* సెప్టెంబరు 4: చదలవాడ ఉమేశ్ చంద్ర, ఆంధ్రప్రదేశ్కి చెందిన పేరు గాంచిన పోలీస్ ఉన్నతోద్యోగి. (జ.1966)
* సెప్టెంబరు 17: రాజేశ్వర్ దయాళ్, భారతీయ దౌత్యవేత్త, రచయిత. (జ.1909)
* డిసెంబర్ 26: శంకర్ దయాళ్ శర్మ, భారత మాజీ రాష్ట్రపతి. (జ.1918)

## పురస్కారాలు

* భారతరత్న పురస్కారం: రవి శంకర్, అమర్త్య సేన్, గోపీనాధ్ బొర్దొలాయి
* దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే అవార్డు : హృషికేష్ ముఖర్జీ.
* జ్ఞానపీఠ పురస్కారం : నిర్మల్ వర్మ.

### నోబెల్ బహుమతులు

* భౌతికశాస్త్రం:గెరార్డస్ హూహ్ట్, మార్టినస్ వెల్ట్‌మన్.
* రసాయనశాస్త్రం: అహ్మద్ జెవేల్.
* వైద్యం: గుంటర్ బ్లోబెల్.
* సాహిత్యం: గుంటర్ గ్రాస్.
* శాంతి: మెడిసిన్స్ శాన్స్ ఫ్రాంటియర్స్.
* ఆర్థికశాస్త్రం: రాబర్ట్ ముండెల్.
# పిల్లి

| పిల్లి |
| --- |
|  |
| other images of cats |
| Conservation status |
| పెంపుడు జంతువు |
| Scientific classification |
| Kingdom: | ఏనిమేలియా |
| Phylum: | కార్డేటా |
| Class: | క్షీరదాలు |
| Order: | కార్నివోరా |
| Family: | ఫెలిడే |
| Genus: | *ఫెలిస్* |
| Species: | *ఫె.సిల్విస్ట్రిస్* |
| Subspecies: | ఫె. సి. కేటస్ |
| Trinomial name |
| ఫెలిస్ సిల్విస్ట్రిస్ కేటస్ (లిన్నేయస్, 1758) |
| Synonyms |
| *Felis lybica* invalid junior synonym *Felis catus* invalid junior synonym |

**పిల్లి** లేదా **మార్జాలం** (ఆంగ్లం: **Cat**) కార్నివోరా క్రమానికి చెందిన చిన్న క్షీరదము. దీనిని **పెంపుడు పిల్లి** అని కూడా అంటారు. వీనిని మానవులు పురాతన కాలం నుండి సుమారు 9,500 సంవత్సరాలుగా పెంచుకుంటున్నారు.

పిల్లులు పాములు, తేళ్ళు, ఎలుకలు మొదలైన సుమారు 1,000 పైగా జాతుల జీవాలను వాటి ఆహారం కోసం వేటాడడంలో మనకు తోడుగా ఎంతో సహాయం చేస్తాయి. ఇవి చాలా సులభంగా మనం చెప్పిన వాటిని నేర్చుకుంటాయి. ఇవి మియాం మొదలైన వివిధ శబ్దాలతో ఇతర పిల్లులతో సంభాషిస్తాయి. అమెరికాలో 69 మిలియన్ పిల్లులు పెంపుడు జీవులుగా ఉన్నాయి, కుక్కల తర్వాత రెండవ స్థానంలొ ఉన్నాయి. ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ఇవి మొదటి స్థానంలో 600 మిలియన్ ఇండ్లలో పెంచుకోబడుతున్నాయి.

పురాతన కాలపు ఈజిప్టు దేశంలో ఇవి కల్ట్ జంతువులు. అయితే 2007 పరిశోధన ప్రకారం పెంపుడు పిల్లులు అన్నీ ఐదు రకాల ఆఫ్రికా పిల్లుల (*Felis silvestris lybica* circa 8000 BC) నుండి పరిణామం చెందాయని తెలిసింది.

## పిల్లిపై తెలుగులో గల కొన్ని సామెతలు

* పిల్లికి చెలగాటం.. ఎలుకకు ప్రాణసంకటం.
* పిల్లి కళ్ళు మూసుకొని పాలు తాగుతూ తనను ఎవరూ గమనించలేదనుకొనిందట.
* పొయ్యిలో నుండి పిల్లి లేవలేదు.

## పిల్లులపై కొన్ని విశేషాలు

బరువైన పిల్లి, తేలికైన పిల్లి, ఒకే ఈతలో (కాన్పులో) ఎక్కువ పిల్లలు పెట్టిన పిల్లి, ఎక్కువ వేళ్లు ఉన్న పిల్లి, ఎక్కువ కాలం బతికిన పిల్లి, తన జీవిత కాలంలో 420 పిల్లలు పెట్టిన పిల్లి, ఎక్కువ దూరం ప్రయాణించిన పిల్లి, డబ్బు బాగా ఖర్చు పెట్టే పిల్లి, బాగా డబ్బున్న పిల్లి, 16 అంతస్తులనుంచి పడినా దెబ్బ తగలని పిల్లి వంటి వి ఉన్నాయి.

●తల్లి పిల్లి తన పిల్లలను తన తండ్రి కి కనిపించకుండా అవి కొంచెం బాగా తిరగగలిగే వరకు ఒకే దగ్గర ఉండకుండా వేరు వేరు ప్రదేశాలు మారుతూ వాటికి రక్షణ కల్పిస్తాయి.

●పిల్లి పిల్లలు తమ తండ్రికి కనిపించాయంటే మెడ కొరికి చంపేస్తాయి....

●తల్లిపిల్లి వాటి పిల్లలను ఎప్పుడూ శుభ్రంగా ఉండేవిధంగా నాలుకతో వాటి శరీరాన్ని శుభ్రం చేస్తుంటాయి...

## చిత్రమాలిక

* పాలుతాగుతున్న పిల్లి పిల్లలు
* నల్లపిల్లి
* గోడమీద పిల్లి
* పిల్లి
* పిల్లి పిల్ల

## ఇవి కూడా చూడండి

బావురు పిల్లి

పునుగు పిల్లి

## మూలాలు

## బయటి లింకులు

* High-Resolution Images of the Cat Brain
* Biodiversity Heritage Library bibliography for *Felis catus*
* Cat behavior explained
* Catpert. The Cat Expert - Cat articles
* Choosing a cat Archived 2009-02-18 at the Wayback Machine - article at *Citizendium*
* American Association of Feline Practitioners
* Cat Genome Project at the US The National Cancer Institute
* Cat Vaccination and Health Care Schedule Archived 2008-09-29 at the Wayback Machine
* Cornell Feline Health Center
* Feline Behavior Guidelines Archived 2008-03-07 at the Wayback Machine An AAFP publication
* Feline Medical & Behaviour Database (large number of short articles)
* Information about the third eyelid of cats, and the problem of Kertao, or "dry eye".
* Onions are Toxic to Cats