Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# అద్దిస్ అబాబా

| అడీస్ అబాబా
አዲስ አበባ |
| --- |
| రాజధాని |
| Nickname(s): సిటీ ఆఫ్ హ్యూమన్స్, అదీసబా, షెగెర్, ఫిన్‌ఫిన్నె, అదు, అదు జెనెట్ |
| దేశము |  Ethiopia |
| Chartered City | అడీస్ అబాబా |
| Chartered | 1886 |
| Government |
|  • మేయరు | కుమా దేమేక్ష |
| Area |
|  • రాజధాని | 527 కి.మీ2 (203 చ. మై) |
|  • Land | 527 కి.మీ2 (203 చ. మై) |
|   |  |
| Elevation | 2,355 మీ (7,726 అ.) |
| Population (2008) |
|  • రాజధాని | 33,84,569 |
|  • Density | 5,165.1/కి.మీ2 (13,378/చ. మై.) |
|  • Urban | 33,84,569 |
|  • Metro | 45,67,857 |
| Time zone | UTC+3 (తూర్పు ఆఫ్రికా కాలము) |
| Area code | (+251) 11 |
| Website |  |

**అద్దిస్ అబాబా**  ఇథియోపియా దేశ రాజధాని. దీన్ని ఫిన్‌ఫిన్నె అని కూడా పిలుస్తారు. 2007 జనగణన లెక్కల ప్రకారం, నగర జనాభా 27,39,551.

ఈ నగరం ఒరోమొయా రాష్ట్రానికి కూడా రాజధాని. ఆఫ్రికా యూనియన్ కేంద్ర కార్యాలయం ఇక్కడే ఉంది. దానికి ముందర ఉన్న ఆర్గనైజేషన్ ఆఫ్ ఆప్రికన్ యూనిటీ కేంద్ర కార్యాలయం కూడా ఇక్కడే ఉండేది. ఐరాస వారి ఆఫ్రికా ఆర్థిక కమిషను ప్రధాన కార్యాలయం కూడా ఇక్కడే ఉంది. అనేక ఇతర అంతర్జాతీయ, ఖండాతర్గత కార్యాలయాలు కూడా అద్దిస్ అబాబాలో ఉన్నాయి. దీని వల్ల అద్దిస్ అబాబాను ఆఫ్రికా రాజకీయ రాజధానిగా భావిస్తారు. తూర్పు ఆఫ్రికా చీలిక నుండి పశ్చిమాన కొద్ది కిలోమీటర్ల దూరం లోనే నగరం ఉంది. ఈ చీలిక ఇథియోపియాను రెండుగా చీలుస్తోంది.

దేశంలోని వివిధ ప్రాంతాలకు చెందిన ప్రజలు అద్దిస్ అబాబాలో నివాసముంటున్నారు. అద్దిస్ అబాబా విశ్వవిద్యాలయం ఇక్కడ ఉంది.

## ఆర్థికం

అద్దిస్ అబాబాలో వైవిధ్యమైన ఆర్థిక కార్యకలాపాలు సాగుతున్నాయి. ప్రభుత్వ అంచనాల ప్రకారం 1,19,197 మంది వ్యాపారంలో నిమగ్నమై ఉన్నారు. 113,977 మంది తయారీ, పరిశ్రమల రంగంలో, 80,391 మంది గృహ కార్యాలలో, 71,186 మంది పౌర పాలనలో, 50,538 iమంది రవాణా కమ్యూనికేషన్ల రంగంలో, 42,514 విద్యా, వైద్య రంగాల్లో, 32,685 iమంది హోటళ్ళ రంగంలోను, 16,602 మంది వ్యవసాయం లోనూ నిమగ్నమై ఉన్నారు. కొందరు పశువుల పెంపకం, తోటల పెంపకం లోనూ కూడా ఉన్నారు. 677 హెక్టార్లలో సాగుబడి ఉంది. ఏటా 12,998 టన్నుల దిగుబడి ఉంది. It is a relatively clean and safe city, with the most common crimes being pickpocketing, scams and minor burglary. ఇటీవలి కాలంలో నగరంలో నిర్మాణ కార్యక్రమాలు ఉధృతంగా జరుగుతున్నాయి. వివిధ విలాస సౌకర్యాలు కూడా నగరంలో విరివిగా అందుబాటులో ఉన్నాయి. అద్దిస్ అబాబాను ఆఫ్రికా స్పా రాజధానిగా భావిస్తారు.

ఇథియోపియన్ ఎయిర్ లైన్స్ ప్రధాన కార్యాలయం అద్దిస్ అబాబాలోనే ఉంది.

## జనాభా వివరాలు

Languages of Addis Ababa as of 2007 Census

  అమ్హారీ (71.0%)  Oromo (10.7%)  Gurage (8.37%)  Tigrinya (3.60%)  Silt'e (1.82%)  Gamo (1.03%)  Other (3.48%)

2007 జనగణన లెక్కల ప్రకారం, నగర జనాభా 27,39,551. దేశ రాజధాని కావడం చేత ఇక్కడ వివిధ జాతుల తెగల ప్రజలు నివసిస్తూంటారు. వీరిలో అధికులు అంహారా (47.0%), ఒరోమో (19.5%), గురగే (16.3%), టిగ్రయాన్ (6.18%), సియైట్ (2.94%), గామో (1.68%) జాతులకు చెందిన ప్రజలు. ఇక్కడ ఎక్కువగా మాట్లాడే భాషలు అమ్హారీ (71.0%), అఫాన్ అరోమో (10.7%), గురగే (8.37%), టిగ్రిన్యా (3.60%), సియైట్ (1.82%) గామో (1.03%). ఇథియోపియన్ ఆర్థడాక్స్ మతావలంబికులు 74.7% ఉండగా 16.2% మంది ముస్లిములు, 7.77% ప్రొటెస్టంట్లు, 0.48% కాథలిక్కులూ ఉన్నారు.

## సూచికలు
# ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్

ఉబుంటు GNU/లైనక్స్, ఉచిత ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్
**ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్** (**OS**) అనేది కంప్యూటర్ హార్డ్‌వేర్, సాఫ్ట్‌వేర్ వనరులను నిర్వహించే, కంప్యూటర్ ప్రోగ్రామ్‌ల కోసం సాధారణ సేవలను అందించే సిస్టమ్ సాఫ్ట్‌వేర్. ఇది కంప్యూటర్ ప్రోగ్రామ్‌ల సమూహం, దీనిలో పరికర డ్రైవర్లు, కెర్నలు, ఇతర సాఫ్ట్‌వేర్‌లు ఉంటాయి, ఇది ప్రజలను కంప్యూటర్‌తో ప్రభావితం చేయడానికి వీలును కల్పిస్తుంది. ఇది ఇన్పుట్, అవుట్పుట్, మెమరీ కేటాయింపు వంటి హార్డ్వేర్ ఫంక్షన్ల కోసం కంప్యూటర్ ప్రోగ్రామ్‌లు, కంప్యూటర్ హార్డ్‌వేర్‌ల మధ్య మధ్యవర్తిగా పనిచేస్తుంది. ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్ కంప్యూటర్ యొక్క వెన్నెముక, ఇది దాని సాఫ్ట్‌వేర్, హార్డ్‌వేర్‌ను అదుపులో ఉంచుతుంది. OS చిన్నది (మెనూట్‌ఒఎస్ వంటిది) లేదా పెద్దది (మైక్రోసాఫ్ట్ విండోస్ వంటిది) ఉండవచ్చు. వేర్వేరు ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్స్ వేర్వేరు ప్రయోజనాల కోసం ఉపయోగించవచ్చు. కొన్ని వ్యక్తిగత కంప్యూటర్‌ల వంటివి రోజువారీ విషయాల కోసం ఉపయోగించబడతాయి. ఇతరత్రావి మొబైల్ ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్స్ లేదా ప్రత్యేకమైన పని కోసం ఉపయోగించేవి. ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్‌లో అనేక పనులు ఉంటాయి. సిపియు, సిస్టమ్ మెమరీ, డిస్ప్లేలు, ఇన్‌పుట్ పరికరాలు, ఇతర హార్డ్‌వేర్‌ల అన్ని ప్రోగ్రామ్‌లు ఉపయోగించగలవని ఇది నిర్ధారిస్తుంది. కొందరు కంప్యూటర్‌ను ఉపయోగించడానికి వినియోగదారుకు ఇంటర్‌ఫేస్‌ను కూడా ఇస్తారు. నెట్‌వర్క్‌లోని ఇతర కంప్యూటర్లు లేదా పరికరాలకు డేటాను పంపడానికి OS కూడా బాధ్యత వహిస్తుంది. సాధారణంగా ఉపయోగించే ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్స్ యొక్క కొన్ని ఉదాహరణలు మాక్‌ఒఎస్, లైనక్స్, మైక్రోసాఫ్ట్ విండోస్.

సెల్యులార్ ఫోన్లు, వీడియో గేమ్ కన్సోల్‌ల నుండి వెబ్ సర్వర్లు, సూపర్ కంప్యూటర్ల వరకు కంప్యూటర్‌ను కలిగి ఉన్న అనేక పరికరాల్లో ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్‌లు కనిపిస్తాయి.

డెస్క్‌టాప్ ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్‌లో మైక్రోసాఫ్ట్ విండోస్ మార్కెట్ వాటా 82.74%. ఆపిల్ ఇంక్ చేత మాక్‌ఒఎస్ రెండవ స్థానంలో ఉంది (13.23%), లైనక్స్ రకాలు సమష్టిగా మూడవ స్థానంలో ఉన్నాయి (1.57%).
# ఫిబ్రవరి

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| << | **ఫిబ్రవరి** | >> |
| ఆది | సోమ | మంగళ | బుధ | గురు | శుక్ర | శని |
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| **2026** |

February, from the *Très riches heures du Duc de Berry*
**ఫిబ్రవరి** (February), సంవత్సరంలోని ఆంగ్లనెలలులో రెండవ నెల.ఫిబ్రవరి నెలను రోమన్ క్యాలెండర్‌లో సా.శ.పూ.713 లో చేర్చబడింది. నెల పొడవు కాలక్రమేణా మారిపోయింది.ఒక సమయంలో దీనికి 23 రోజులు మాత్రమే ఉన్నాయి.భారతదేశంలో, ఫిబ్రవరి నెల శీతాకాలపు చివరి చల్లని నెల. జూలియస్ సీజర్ రోమన్ క్యాలెండర్‌ను పునర్నిర్మించినప్పుడు, సాధారణ సంవత్సరాల్లో ఈనెలకు 28 రోజులు,ప్రతి నాలుగు సంవత్సరాలకు వచ్చే లీపు సంవత్సరాల్లో 29 రోజులు ఉంటాయి.

## చరిత్ర

కొన్నివేల యేండ్లకుముందు ఫిబ్రవరినెల కడపటి నెలగా ఉండేది. ఆతరువాత కొంతకాలనికి రెండవనెలగా మారింది. సా.శ. 450 పూర్వం అది తిరిగి కడపటినెలగా మారి, మరల కొంత కాలానికి రెండవనెలగా మారిందట. రోమనులు లూపర్కస్ (Lupercus) అనే ఒక దేవత పేరిట ఒక పండుగ చేసుకుంటారు. ఆ పండుగ పేరు ఫెబ్రువా (Februa). అది ఈనెలలోనే జరుగుతూ ఉంటుంది గాబట్టి ఈనెలకు ఫెబ్రువరి అని పేరువచ్చింది.ఈనెల అంతా ఆదేశీయులు రాత్రిళ్ళు ఉపవాసం ఉండి పూజలు చేస్తూ ఆత్మశుద్ధి చేసుకుంటారు.

## ఫిబ్రవరి మాసం ప్రాముఖ్యత

### జాతీయ,అంతర్జాతీయ దినోత్సవాలు

ఫిబ్రవరి మాసంలో దిగువ వివరింపబడిన తేదీలలో కొన్ని ముఖ్యమైన దినోత్సవాలుగా,వారోత్సవాలుగా పరిగణింపబడుతున్నాయి.

* ఫిబ్రవరి 1: సూరజ్‌కుండ్ అంతర్జాతీయ హస్తకళల మేళా.
* ఫిబ్రవరి 1: ఇండియన్ కోస్ట్ గార్డ్ డే
* ఫిబ్రవరి 2: ప్రపంచ చిత్తడి నేలల పరిరక్షణ దినం
* ఫిబ్రవరి 4: ప్రపంచ క్యాన్సర్ దినోత్సవం
* ఫిబ్రవరి 4: శ్రీలంక జాతీయ దినోత్సవం
* ఫిబ్రవరి 6: స్త్రీల జననేంద్రియ వైకల్యానికి అంతర్జాతీయ జీరో టాలరెన్స్ డే
* ఫిబ్రవరి 5: సురక్షిత ఇంటర్నెట్ దినం (ఫిబ్రవరి రెండవ వారం, రెండవ రోజు)
* ఫిబ్రవరి 10: జాతీయ డి-వార్మింగ్ డే
* ఫిబ్రవరి 11: అంతర్జాతీయ మహిళా, బాలికల దినోత్సవం
* ఫిబ్రవరి 12: జాతీయ ఉత్పాదకత దినం
* ఫిబ్రవరి 12: డార్విన్ డే
* ఫిబ్రవరి 12: అబ్రహం లింకన్ పుట్టినరోజు
* ఫిబ్రవరి 13: ప్రపంచ రేడియో దినోత్సవం,
* ఫిబ్రవరి 13: జాతీయ మహిళా దినోత్సవం (సరోజిని నాయుడు పుట్టిన తేదీ)
* ఫిబ్రవరి 14: ప్రేమికుల రోజు
* ఫిబ్రవరి 15: సేవాలాల్ జయింతి
* ఫిబ్రవరి 20: ప్రపంచ సామాజిక న్యాయం దినోత్సవం
* ఫిబ్రవరి 20 : అరుణాచల్ ప్రదేశ్ ఫౌండేషన్ డే
* ఫిబ్రవరి 21: అంతర్జాతీయ మాతృభాష దినోత్సవం
* ఫిబ్రవరి 22: ప్రపంచ స్కౌట్ దినోత్సవం
* ఫిబ్రవరి 24: సెంట్రల్ ఎక్సైజ్ డే
* ఫిబ్రవరి 27: ప్రపంచ ఎన్జీఓ దినోత్సవం
* ఫిబ్రవరి 28: జాతీయ విజ్ఞాన దినోత్సవం
* ఫిబ్రవరి 28/29: అరుదైన వ్యాధుల దినోత్సవం

### వారోత్సవాలు

* 1 ఫిబ్రవరి నుండి 9 ఫిబ్రవరి వరకు - కాల ఘోడా పండుగ
* ఫిబ్రవరి 2 నుండి ఫిబ్రవరి 8 వరకు - అంతర్జాతీయ అభివృద్ధి వారం
* 18 ఫిబ్రవరి నుండి 27 ఫిబ్రవరి వరకు - తాజ్ మహోత్సవ్

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు

|  |
| --- |
| జనవరి | ఫిబ్రవరి | మార్చి | ఏప్రిల్ | మే | జూన్ | జూలై | ఆగష్టు | సెప్టెంబరు | అక్టోబరు | నవంబరు | డిసెంబరు |
# ప్రచ్ఛన్నయుద్ధం

1989 లో బెర్లిన్ గోడ పతనం
రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం పిమ్మట అగ్ర రాజ్యాలుగా రూపు దిద్దుకున్న అమెరికా, సోవియట్ యూనియన్ ల మధ్య చిరకాలంపాటు కొనసాగిన ఉద్రిక్త పూర్వక ద్వైపాక్షిక సంబంధాలకే **ప్రచ్ఛన్నయుద్ధం** లేదా **శీతల సమరము** (Cold War) అని పేరు. పరస్పరాధిక్య ప్రదర్శన, ఆయుధ, క్షిపణి సమీకరణ, అనేక ప్రపంచ దేశాల ఏకపక్ష మొగ్గుతో కూడుకొన్న ఈ కాలాన్ని *ఆయుధసాధిత శాంతియుగం* అని కూడా వ్యవహరిస్తుంటారు.

రెండవ ప్రపంచ యుద్ధం జరుగుతున్నప్పుడు బలాబలాలు కలుపుకొని మిత్రదేశాలుగా ఒక వైపు పోరాడిన అమెరికా, బ్రిటన్, రష్యాలు శత్రుదేశాలైన జర్మనీ, ఇటలీ, జపాన్ లను ఓడించాయి. కానీ యుద్ధం ముగుస్తూనే అమెరికా-బ్రిటన్ లకు, సోవియట్ యూనియన్ కు మధ్య తీవ్ర విభేదాలు పొడచూపాయి. అచిరకాలం లోనే ఇది అధిక పక్షం ప్రపంచ దేశాల వర్గ విభజనకు దారితీసేంతగా ఎదిగింది. రష్యా నాయకత్వంలో సామ్యవాద దేశాలన్నీ ఒక వర్గమైతే, అమెరికా వైపు పెట్టుబడిదారీ వ్యవస్థలన్నీ వత్తాసు పలికాయి1

రష్యా, అమెరికా నేరుగా యుద్ధాలేవీ పోరాడక పోయినా, వ్యూహాత్మక ప్రణాళికలు, క్షిపణి మొహరింపులతో పొంచియున్న మరో భయంకర ప్రపంచయుద్ధాన్ని తలపింపజేస్తుండేవి. బెర్లిన్ ఘర్షణ, కొరియా యుద్ధం, సోవియట్ యూనియన్ అణుపాటవ పరీక్షలు, భారత్ చైనా యుద్ధం 1962, క్యూబా క్షిపణి సంక్షోభం మొదలయిన అనేక సమస్యలు ఈ అంతర్గత ఒత్తిడిని రగులుస్తూ బహిర్గతం చేస్తూండేవి

1991 లో సోవియట్ యూనియన్ విచ్ఛిన్నమై రష్యా బలం క్షీణించడంతో శీతల సమరం ముగిసి, అమెరికా ఏకైక అగ్ర రాజ్యంగా ఎదిగింది.

## మూలాలు
# ధనం

నాణేలు, ధనపత్రాలు – అన్నిటికన్నా వాడుకైన ధనాని రెండు ప్రత్యక్షమైన రూపాలు.
A 640 BC one-third stater electrum coin from Lydia.
Song Dynasty *Jiaozi,* the world's earliest paper money
ధనమును డబ్బు, రొక్కము అని కూడా అంటారు. ధనమును ఆంగ్లములో money అంటారు. ధనంతో కొన్ని వస్తువులను కొనవచ్చు, కొన్ని సేవలను పొందవచ్చు. ధనాన్ని లోహంతోను, కాగితం రూపంలోను, ఇతర వస్చేస్తారు.ధనంపై అధికారిక సమాచారం ముద్రితమై ఉంటుంది. ధనమును వివిధ అవసరముల నిమిత్తం అప్పు తీసుకొని తిరిగి చెల్లించవచ్చు. వివిధ దేశములకు సంబంధించిన ప్రభుత్వాలు మానవ సమాజము యొక్క ఆర్థిక పరిస్థితులు మెరుగు పరచడానికి ధన నియంత్రణ చేస్తుంది.

## ధనంను సులభంగా గుర్తించగలగడం

కాగితం రూపంలో లేక నాణేల రూపంలో తయారు చేసిన ధనాన్ని చూడగానే గుర్తించ గలిగేలా దాని విలువ వెంటనే తెలుసుకునేలా వీటిని వాటి విలువను బట్టి ఆకారంలోను, పరిమాణంలోను, నాణ్యతలోను, రంగులలోను మార్పులు కలుగజేస్తారు.

## వివిధ దేశాలలో వివిధ పేర్లు, చిహ్నాలు

ధనాన్ని వివిధ దేశాలలో విభిన్న పేర్లతో పిలవడమే కాకుండా వాటికి వివిధ చిహ్నాలను కూడా ఉపయోగిస్తుంటారు. ఉదాహరణకు అమెరికా డాలర్ చిహ్నం $, అలాగే భారతీయ రూపాయి చిహ్నము ₹.

## ధనం ఎల్లప్పుడూ నడుస్తూ ఉండాలి

రక్తం ఏ విధంగా నిరంతరం గుండెను చేరి శుద్ధి పడుతూ అన్ని శరీర భాగాలను ఆరోగ్యంగా ఉంచుతుందో అలాగే ధనం కూడా క్రమ పద్ధతిలో నిరంతరం నడుస్తూ అన్ని ప్రాంతాలను, ప్రజలందరిని అభివృద్ధి పరుస్తూ ఉంటుంది.

## ఇవి కూడా చూడండి

డబ్బు - క్యాష్
# హిమానీనదం

**హిమనీ నది**  లేదా **హిమానీనదం**  (Glacier) అనగా ఘనీభవించిన నదులు. ఇవి ఎక్కువగా శీతల ప్రాంతాలలో ఏర్పడతాయి.

## హిమనీ నదులు ఎలా ఏర్పడతాయి

ఎత్తుగా ఉన్న పర్వతాల దగ్గర వాతావరణ ఉష్ణోగ్రత చాలా తక్కువగా ఉంటుంది. శీతాకాలంలో ఈ ఉష్ణోగ్రత బాగా పడిపోవడం వల్ల గాల్లో ఉన్న తేమ మంచు బిందువులు కింద పడతాయి. అవన్నీ పేరుకుపోయి కొండల మధ్య ఉన్న లోయల్ని బావుల్లో నీళ్లు నింపినట్టుగా మంచు బిందువులతో నింపుతాయి. అక్కడ ఉష్ణోగ్రత సున్నా డిగ్రీల సెంటిగ్రేడుకన్నా తక్కువ ఉండడం వల్ల, పీడనం కూడా తక్కువగా ఉండి మంచు బిందువులు ఘనీభవిస్తాయి. ఇలా నెలల తరబడి కొండల మధ్య పేరుకుపోయిన మంచు బిందువులు ఒక దిమ్మలాగా బల్లపరుపుగా కొండల మధ్య ఉన్న లోతట్టు ప్రాంతాలను ఆక్రమిస్తాయి. ఇటువంటి మంచు దిమ్మలు విశాలమైన గాజు పలకలాగా కనిపిస్తాయి. దీనిపైన ఆసక్తి ఉన్నవాళ్లు ఐస్ స్కేటింగ్ వంటి శీతాకాలపు క్రీడలను ఆడుతుంటారు. ఇలాంటి మంచుతో కూడుకున్న విశాలమైన ఘనీభవించిన మంచు మైదాన ప్రాంతాలనే గ్లేషియర్‌హిమనీ నది అంటారు. వేసవి రాగానే ఉష్ణోగ్రత పెరగడం వల్ల ఈ మంచు కరిగి స్వచ్ఛమైన నీరులాగా పర్వతాల కిందివైపునకు ప్రవహిస్తుంది. ఇలా అనేక పాయలు కలిసి నదులుగా ఏర్పడతాయి. అలా హిమాలయ పర్వతాల నుంచి గంగా, యమునతో పాటు ఎన్నో నదులు ఏర్పడ్డాయి.

పెరిటో మోరెనో హిమానీనదం, అర్జెంటీనా
## చిత్ర మాలిక

* The Baltoro Glacier in the Karakoram, Baltistan, Northern Pakistan. At 62 kilometres (39 mi) in length, it is one of the longest alpine glaciers on earth.
* Ice calving from the terminus of the Perito Moreno Glacier in western Patagonia, Argentina
* The Aletsch Glacier, the largest glacier of the Alps, in Switzerland
* The Quelccaya Ice Cap is the largest glaciated area in the tropics, in Peru

## బయటి లంకెలు

* Glacial structures - photo atlas Archived 2012-10-06 at the Wayback Machine
* Glaciers of the Pyrenees
* NOW on PBS "On Thin Ice" Archived 2010-03-29 at the Wayback Machine
* Photo project tracks changes in Himalayan glaciers since 1921
* Short radio episode California Glaciers from *The Mountains of California* by John Muir, 1894. California Legacy Project
* Dyanamics of Glaciers
# ఐర్లాండ్ గణతణత్రం

ఐరోపా పటంలో ఆకుపచ్చ రంగులో చూపబడిన ప్రాంతం "ఐర్లాండ్"
**ఐర్లాండ్** (i/ˈaɪərlənd//ˈaɪərlənd/;), లేదా **ఐర్లాండ్ గణతణత్రం** అన్నది వాయవ్య ఐరోపాలోని, ఐర్లాండ్ ద్వీపంలో ఆరింట ఐదు వంతుల భూమిలో ఉన్న సార్వభౌమ దేశం. దేశ రాజధాని, అత్యంత పెద్ద నగరం ద్వీపానికి తూర్పుదిశగా నెలకొన్న డబ్లిన్ నగరం. డబ్లిన్ నగరపు మెట్రోపాలిటన్ ప్రాంతంలో దేశంలో మూడవ వంతు అయిన 4.75 మిలియన్ల ప్రజలు జీవిస్తున్నారు. రాజ్యం తన ఏకైక భూసరిహద్దును యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్లో భాగమైన ఉత్తర ఐర్లాండ్ పంచుకుంటోంది. అది తప్ప దేశం చుట్టూ అట్లాంటిక్ మహా సముద్రం, దక్షిణాన సెల్టిక్ సముద్రం, ఆగ్నేయ దిశలో సెయింట్ జార్జ్ ఛానెల్, తూర్పున ఐరిష్ సముద్రం ఉన్నాయి.  ఐర్లాండ్ పార్లమెంటరీ గణతంత్ర రాజ్యం. ఆయిరాక్టాస్ అనబడే పార్లమెంటులో డయిల్ ఐరియన్ అనే దిగువ సభ, సీనాడ్ ఐరియన్ అనే ఎగువ సభ ఉంటాయి. ఎన్నికైన అధ్యక్షుడు (ఉవక్టరాన్) అలంకారప్రాయమైనదైనప్పటికీ, అతడికి కొన్ని మున్ని ముఖ్యమైన అధికరాలు, విధులూ ఉంటాయి. ప్రభుత్వ నేత టావోయిసీచ్ (ప్రధాన మంత్రి) ను డయిల్ ఎన్నుకుంటుంది, అధ్యక్షుడు నియమిస్తాడు. టావోయిసీచ్ ఇతర మంత్రులను నియమిస్తాడు.

## మూలాలు
# ఆవృతబీజాలు

| ఆవృతబీజాలు Temporal range:  |
| --- |
|  |
| *Magnolia virginiana* Sweet Bay |
| Scientific classification |
| Kingdom: | ప్లాంటే |
| Division: | **Angiospermae** Lindley [P.D. Cantino & M.J. Donoghue] |
| Clades |
|
Amborellaceae
Nymphaeales
Austrobaileyales
Mesangiospermae
* Ceratophyllaceae
* Chloranthaceae
* Eudicotyledoneae (eudicots)
* Magnoliidae
* Monocotyledoneae (monocots)
 |
| Synonyms |
|
Anthophyta
Magnoliophyta Cronquist, Takht. & W.Zimm., 1966 |

**ఆవృతబీజాలు** (ఆంగ్ల భాష *Angiosperms*) అండాశయాలను, ఫలాలను కలిగి ఉండే బీజయుత మొక్కలు. విత్తనాలను ఆవరించి ఫలకవచం ఉంటుంది. ఇవి ఫలాలను కలిగి ఉండే పుష్పించే మొక్కలు.

## ఇవి కూడా చూడండి

పుష్పించే మొక్కలు

## మూలాలు