# ప్రాంతం

భూగోళశాస్త్రంలో, **ప్రాంతాలను**, **ప్రదేశాలు**, **మండలాలు**, **భూములు** లేదా **భూభాగాలు** అని కూడా పిలుస్తారు. ఇవి భౌతిక లక్షణాలు (భౌతిక భూగోళశాస్త్రం), మానవ ప్రభావ లక్షణాలు (మానవ భూగోళశాస్త్రం), మానవాళి, పర్యావరణం మధ్య పరస్పర చర్య (పర్యావరణ భూగోళశాస్త్రం), జీవ భూగోళశాస్త్రం ద్వారా విస్తృతంగా విభజించబడిన భూమి ఉపరితలం భాగాలు. భౌగోళిక ప్రాంతాలు, ఉప-ప్రాంతాలు చాలావరకు వాటి అస్పష్టంగా నిర్వచించబడిన, కొన్నిసార్లు తాత్కాలిక సరిహద్దుల ద్వారా వర్ణించబడతాయి, అయితే మానవ భూగోళశాస్త్రంలో జాతీయ సరిహద్దుల వంటి అధికార పరిధి ప్రాంతాలు చట్టంలో నిర్వచించబడ్డాయి. మరింత పరిమితమైన లేదా బాగా సరిహద్దులు ఉన్న భాగాలను ప్రదేశాలు లేదా స్థలాలు అని పిలుస్తారు. భౌగోళిక ప్రాంతం వైశాల్య పరిధిని తరచుగా చదరపు కిలోమీటర్లు లేదా హెక్టార్లలో వ్యక్తపరుస్తారు (ఉదాహరణకు, అతిపెద్ద దేశాలలో వలె). ప్రదేశం అంటే **నిర్వచించదగిన లక్షణాలను కలిగి ఉన్న దేశం లేదా ప్రపంచం భాగం... అయితే దీనికి ఎల్లప్పుడూ స్థిరమైన సరిహద్దులు ఉండవు**.

ప్రపంచ ఖండాంతర ప్రాంతాలతో పాటు, మహాసముద్రాలను కప్పి ఉంచే జలావరణ, వాతావరణ ప్రాంతాలు, గ్రహం మీద ఉన్న భూభాగం, నీటి ద్రవ్యరాశి పైన విభిన్న శీతోష్ణస్థితులు ఉన్నాయి. భూమి, నీటి ప్రపంచ ప్రాంతాలు మైదానాలు, పర్యావరణాలను ప్రభావితం చేసే పెద్ద భౌగోళిక లక్షణాల ద్వారా భౌగోళికంగా సరిహద్దులుగా ఉన్న ఉపప్రాంతాలుగా విభజించబడ్డాయి.

భూగోళశాస్త్రంలోని వివిధ శాఖలలో ప్రాంతాల గురించిన ప్రస్తావన వివిధ ప్రాంతీయ పదాలతో ఉపయోగించబడుతుంది, ఉదాహరణకు, ఎకోరీజియన్ అనేది పర్యావరణ భూగోళశాస్త్రంలో ఉపయోగించే పదం, సాంస్కృతిక ప్రాంతం సాంస్కృతిక భూగోళశాస్త్రంలో, బయోరీజియన్ జీవ భూగోళశాస్త్రంలో, మొదలైనవి. ప్రాంతాలను స్వయంగా అధ్యయనం చేసే భూగోళశాస్త్ర రంగాన్ని ప్రాంతీయ భూగోళశాస్త్రం అంటారు.

భౌతిక భూగోళశాస్త్రం, ఆవరణ శాస్త్రం, జీవ భూగోళశాస్త్రం, జంతు భూగోళశాస్త్రం, పర్యావరణ భూగోళశాస్త్రం రంగాలలో, ప్రాంతాలు ఆవరణ వ్యవస్థలు లేదా బయోటోప్‌లు, బయోమ్‌లు, డ్రైనేజీ బేసిన్‌లు, సహజ ప్రాంతాలు, పర్వత శ్రేణులు, నేల రకాలు వంటి సహజ లక్షణాలపై ఆధారపడి ఉంటాయి. మానవ భూగోళశాస్త్రంకు సంబంధించి, ప్రాంతాలు, ఉపప్రాంతాలు ఎథ్నోగ్రఫీ ద్వారా వివరించబడ్డాయి.

## ప్రపంచీకరణ

2021 నాటి ప్రపంచం పటం
ప్రపంచ ప్రాంతాలను అంతరిక్షం నుండి గమనిస్తే భూమి, నీరు అనే రెండు ప్రాథమిక భూసంబంధ పర్యావరణాల ద్వారా స్పష్టంగా వేరు చేయబడతాయి. అయినప్పటికీ, మానవ భూగోళశాస్త్రంపై వాటి ప్రభావం కారణంగా అవి భూసంబంధమైన కార్టోగ్రఫీ ద్వారా చాలా ముందుగానే గుర్తించబడ్డాయి. అవి ఖండాలు అని పిలువబడే అతిపెద్ద భూభాగాలుగా, మహాసముద్రాలు అని పిలువబడే అతిపెద్ద నీటి ప్రాంతాలుగా విభజించబడ్డాయి. భూగర్భ శాస్త్రంలో నిర్వచించబడిన భూకంపం ప్రాంతాలు లేదా తీర ప్రాంతాలు అయిన ద్వీప సమూహ ప్రాంతాలు వంటి ఏ వర్గీకరణకు చెందని ముఖ్యమైన ప్రాంతాలు కూడా ఉన్నాయి.

### ఖండాంతర ప్రాంతాలు

ఖండాంతర ప్రాంతాలు సాధారణంగా మానవ చరిత్రలో విస్తృత అనుభవాలపై ఆధారపడి ఉంటాయి, అధ్యయనం ప్రయోజనం కోసం చాలా పెద్ద ప్రాంతాలను మరింత నిర్వహించదగిన ప్రాంతీయకరణకు తగ్గించడానికి ప్రయత్నిస్తాయి. ఒక పద్ధతిగా అవి సంభావిత నిర్మాణాలు, సాధారణంగా విభిన్న సరిహద్దులను కలిగి ఉండవు. సముద్ర ప్రాంతాలుగా సముద్ర విభజన అనేది దిక్సూచి దిశలను ఉపయోగించి ఖండం మధ్య ప్రాంతానికి ఉన్న సంబంధంతో కలిపి ఉపయోగించబడుతుంది.

కొన్ని ఖండాంతర ప్రాంతాలు వాటి గుర్తింపు ప్రధాన ఖండాంతర లక్షణం ద్వారా నిర్వచించబడ్డాయి, ఉదాహరణకు అమెజాన్ బేసిన్, లేదా సహారా, ఇవి రెండూ ఆయా ఖండాంతర భూభాగంలో గణనీయమైన శాతాన్ని ఆక్రమించాయి.

చాలా వరకు, ప్రధాన ఖండాంతర ప్రాంతాలు ఖండాలలోని పెద్ద ప్రాంతాలను నిర్వచించడానికి సమర్థవంతమైన మార్గాన్ని పరిగణనలోకి తీసుకోవడం ద్వారా సృష్టించబడిన మానసిక నిర్మాణాలు. చాలావరకు, ప్రపంచ చిత్రాలు అకడమిక్ అధ్యయనాల నుండి, అన్ని రకాల మీడియా నుండి లేదా ప్రపంచ అన్వేషణ వ్యక్తిగత అనుభవం నుండి ఉద్భవించాయి.

### ప్రాంతీయ భూగోళశాస్త్రం

ప్రాంతీయ భూగోళశాస్త్రం అనేది భూమి అంతటా ఉన్న అన్ని పరిమాణాల ప్రాంతాలను అధ్యయనం చేసే భూగోళశాస్త్ర శాఖ. ఇది ప్రబలమైన వివరణాత్మక లక్షణాన్ని కలిగి ఉంది. ఒక నిర్దిష్ట ప్రాంతం ప్రత్యేకత లేదా లక్షణాన్ని అర్థం చేసుకోవడం లేదా నిర్వచించడం ప్రధాన లక్ష్యం, ఇందులో సహజమైన, మానవ అంశాలు ఉంటాయి. ప్రాంతీయీకరణపై కూడా దృష్టి చెల్లించబడుతుంది, ఇది ప్రాదేశిక డీలిమిటేషన్ సరైన పద్ధతులను ప్రాంతాలుగా కవర్ చేస్తుంది.

ప్రాంతీయ భూగోళశాస్త్రం భౌగోళిక శాస్త్రాలలో అధ్యయనం చేయడానికి ఒక నిర్దిష్ట విధానంగా కూడా పరిగణించబడుతుంది (పరిమాణాత్మక లేదా క్లిష్టమైన భౌగోళికాలకు అనుగుణంగా, మరింత సమాచారం కోసం, భూగోళశాస్త్ర చరిత్ర చూడండి).

## మానవ భూగోళశాస్త్రం

మానవ భూగోళశాస్త్రం అనేది భౌగోళిక శాస్త్రం ఒక శాఖ, ఇది వివిధ వివిక్త పర్యావరణాలతో మానవ పరస్పర చర్యను రూపొందించే నమూనాలు, ప్రక్రియల అధ్యయనంపై దృష్టి పెడుతుంది. ఇది మానవ, రాజకీయ, సాంస్కృతిక, సామాజిక, ఆర్థిక అంశాలను కలిగి ఉంటుంది, మానవ భూగోళశాస్త్రం ప్రధాన దృష్టి భూమి భౌతిక ప్రకృతి దృశ్యం కానప్పటికీ, మానవ కార్యకలాపాలు ఆడుతున్న భౌతిక ప్రకృతి దృశ్యాన్ని ప్రస్తావించకుండా మానవ భూగోళశాస్త్రాన్ని చర్చించడం సాధ్యం కాదు, పర్యావరణ భూగోళశాస్త్రం రెండింటి మధ్య అనుసంధానంగా ఆవిర్భవిస్తోంది. మానవ భూగోళశాస్త్ర ప్రాంతాలను అనేక విస్తృత వర్గాలుగా విభజించవచ్చు:

* సాంస్కృతిక భూగోళశాస్త్రం
* జనాభా శాస్త్రం
* అభివృద్ధి భూగోళశాస్త్రం
* ఆర్థిక భూగోళశాస్త్రం
* ఎథ్నోగ్రఫీ
* భూరాజకీయాలు
* ఆరోగ్య భూగోళశాస్త్రం
* చారిత్రక భూగోళశాస్త్రం
* భాషా భూగోళశాస్త్రం
* మీడియా భూగోళశాస్త్రం
* మత భూగోళశాస్త్రం
* సామాజిక భూగోళశాస్త్రం
* సమయ భూగోళశాస్త్రం
* పర్యాటక భూగోళశాస్త్రం
* రవాణా భూగోళశాస్త్రం
* పట్టణ భూగోళశాస్త్రం

### చారిత్రక ప్రాంతాలు

చారిత్రక భూగోళశాస్త్రం మానవ చరిత్ర ప్రదేశాలు, ప్రాంతాలకు సంబంధించినదిగా అధ్యయనం చేయడం లేదా కాలక్రమేణా ప్రదేశాలు, ప్రాంతాలు ఎలా మారాయో అధ్యయనం చేసే శాస్త్రం.

అమెరికా చారిత్రక భూగోళశాస్త్రవేత్త అయిన డి. డబ్ల్యు. మేనిగ్ తన పుస్తకం *ది షేపింగ్ ఆఫ్ అమెరికా: ఏ జియోగ్రాఫికల్ పర్స్‌పెక్టివ్ ఆన్ 500 ఇయర్స్ ఆఫ్ హిస్టరీ*లో అనేక చారిత్రక ప్రాంతాలను వర్ణించారు. ఉదాహరణకు, ప్రారంభ అమెరికన్ వలసరాజ్యాల ప్రయత్నాలలో యూరోపియన్ "మూల ప్రాంతాలను" గుర్తించడంలో, అతను *వాయవ్య యూరోపియన్ అట్లాంటిక్ ప్రొటెస్టంట్ ప్రాంతాన్ని* నిర్వచించారు, వివరించారు, ఇందులో "వెస్ట్రన్ ఛానల్ కమ్యూనిటీ" వంటి ఉప-ప్రాంతాలు ఉన్నాయి, ఇది కార్న్‌వాల్, డెవాన్, సోమర్సెట్, డోర్సెట్ వంటి ఆంగ్ల వెస్ట్ కంట్రీ ఉప-ప్రాంతాలతో రూపొందించబడింది.

అమెరికా చారిత్రక ప్రాంతాలను వర్ణిస్తూ, న్యూఫౌండ్‌లాండ్, న్యూ ఇంగ్లాండ్ తీరంలో ఉన్న "ది గ్రేట్ ఫిషరీ", గ్రాండ్ బ్యాంక్స్ ఉన్న సముద్ర ప్రాంతం గురించి మేనిగ్ రాశారు. అమెరికా చరిత్రను వర్ణించడంలో సాంప్రదాయకంగా ఉపయోగించే న్యూ ఫ్రాన్స్, "వెస్ట్ ఇండీస్", మధ్య వలసలు, వ్యక్తిగత కాలనీలను (ఉదాహరణకు మేరీల్యాండ్ ప్రావిన్స్) అతను తిరస్కరించాడు. దానికి బదులుగా అతను "వివిక్త వలసరాజ్య ప్రాంతాల" గురించి వ్రాశాడు, ఇవి కాలనీల పేరు మీద ఉండవచ్చు కానీ అరుదుగా రాజకీయ సరిహద్దులకు కట్టుబడి ఉంటాయి. ఈ రకమైన ఇతర చారిత్రక ప్రాంతాలలో, అతను "గ్రేటర్ న్యూ ఇంగ్లాండ్", దాని ప్రధాన ఉప-ప్రాంతాలైన "ప్లైమౌత్", "న్యూ హెవెన్ తీరాలు" (లాంగ్ ఐలాండ్ భాగాలతో సహా), "రోడ్ ఐలాండ్" (లేదా "నార్రాగన్సెట్ బే"), "పిస్కాటాక్వా", "మసాచుసెట్స్ బే", "కనెక్టికట్ వ్యాలీ", కొంత వరకు, గ్రేటర్ న్యూ ఇంగ్లాండ్ ప్రభావ పరిధిలోని ప్రాంతాలు, "అకాడియా" (నోవా స్కోటియా), "న్యూఫౌండ్‌లాండ్, ది ఫిషరీ/ది బ్యాంక్స్" గురించి రాశాడు.

చారిత్రక ప్రాంతాలకు ఇతర ఉదాహరణలు ఇరోక్వోయా, ఓహియో దేశం, ఇల్లినాయిస్ దేశం, రూపెర్ట్స్ ల్యాండ్.

రష్యాలో, చారిత్రక ప్రాంతాలలో సైబీరియా, రష్యన్ ఉత్తర, ఉరల్ పర్వతాలు ఉన్నాయి. ఈ ప్రాంతాలు ఆధునిక కాలం ప్రారంభం నుండి అభివృద్ధి చెందిన గుర్తింపును కలిగి ఉన్నాయి, సైబీరియన్ ప్రాంతీయవాదంకు దారితీశాయి.

### పర్యాటక ప్రాంతం

పర్యాటక ప్రాంతం అనేది ప్రభుత్వ సంస్థ లేదా పర్యాటక బ్యూరో ద్వారా సాధారణ సాంస్కృతిక లేదా పర్యావరణ లక్షణాలను కలిగి ఉన్నట్లుగా గుర్తించబడిన భౌగోళిక ప్రాంతం. ఈ ప్రాంతాలకు తరచుగా భౌగోళిక, పూర్వపు లేదా ప్రస్తుత పరిపాలనా ప్రాంతం పేరు పెట్టబడింది లేదా పర్యాటకం ప్రయోజనాల కోసం సృష్టించబడిన పేరును కలిగి ఉండవచ్చు. పేర్లు తరచుగా ఆ ప్రాంతం కొన్ని సానుకూల లక్షణాలను రేకెత్తిస్తాయి, సందర్శకులకు సమన్వయ పర్యాటక అనుభవాన్ని సూచిస్తాయి. దేశాలు, రాష్ట్రాలు, ప్రావిన్సులు, ఇతర పరిపాలనా ప్రాంతాలు తరచుగా సందర్శకులను ఆకర్షించడానికి పర్యాటక ప్రాంతాలుగా విభజించబడ్డాయి.

చారిత్రక లేదా ప్రస్తుత పరిపాలనా ప్రాంతాల ఆధారంగా కొన్ని ప్రసిద్ధ పర్యాటక ప్రాంతాలలో ఇటలీలోని టస్కానీ, మెక్సికోలోని యుకాటాన్ ఉన్నాయి. ప్రభుత్వం లేదా పర్యాటక బ్యూరో సృష్టించిన ప్రాంతాలకు ప్రసిద్ధ ఉదాహరణలు యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్ లేక్ డిస్ట్రిక్ట్, కాలిఫోర్నియా వైన్ కంట్రీ.
గ్రేట్ ప్లెయిన్స్ ప్రాంతం

### సహజ వనరుల ప్రాంతాలు

సహజ వనరులు తరచుగా విభిన్న ప్రాంతాలలో సంభవిస్తాయి. సహజ వనరుల ప్రాంతాలు భౌతిక భూగోళశాస్త్రం లేదా పర్యావరణ భూగోళశాస్త్రం అంశం కావచ్చు, కానీ మానవ భూగోళశాస్త్రం, ఆర్థిక భూగోళశాస్త్రం బలమైన మూలకాన్ని కూడా కలిగి ఉంటాయి. ఉదాహరణకు, బొగ్గు ప్రాంతం ఒక భౌతిక లేదా భూరూప శాస్త్ర ప్రాంతం, కానీ దాని అభివృద్ధి, దోపిడీ దానిని ఆర్థిక, సాంస్కృతిక ప్రాంతంగా మార్చగలదు. సహజ వనరుల ప్రాంతాలకు ఉదాహరణలు రుమైలా ఫీల్డ్, ఇరాక్, కువైట్ సరిహద్దులో ఉన్న చమురు క్షేత్రం, గల్ఫ్ యుద్ధంలో పాత్ర పోషించింది; పెన్సిల్వేనియా బొగ్గు ప్రాంతం, ఇది ఒక చారిత్రక ప్రాంతంతో పాటు సాంస్కృతిక, భౌతిక, సహజ వనరుల ప్రాంతం; పెన్సిల్వేనియా బొగ్గు ప్రాంతం వలె చారిత్రక, సాంస్కృతిక, సహజ ప్రాంతం అయిన సౌత్ వేల్స్ కోల్‌ఫీల్డ్; రష్యాలో అదేవిధంగా ముఖ్యమైన బొగ్గు తవ్వకాల ప్రాంతం అయిన కుజ్నెట్స్క్ బేసిన్; ఉక్రెయిన్ ఆర్థిక, ఇనుప ఖనిజ తవ్వకాల ప్రాంతం అయిన క్రివ్బాస్;, క్యూబెక్ పెద్ద ప్రాంతం అయిన జేమ్స్ బే ప్రాజెక్ట్, ఇక్కడ ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద జలవిద్యుత్ వ్యవస్థలలో ఒకటి అభివృద్ధి చేయబడింది.

### మతపరమైన ప్రాంతాలు

కొన్నిసార్లు మతంతో సంబంధం ఉన్న ప్రాంతానికి ఒక పేరు పెట్టబడుతుంది, ఉదాహరణకు క్రైస్తవ ప్రపంచం, ఇది క్రైస్తవ మతం మధ్యయుగ, పునరుజ్జీవన అర్థాలతో ఒక రకమైన సామాజిక, రాజకీయ రాజకీయ నిర్మాణంగా ఉంటుంది. ఇస్లాం ఆధిపత్యం ఉన్న ప్రపంచ ప్రాంతాన్ని సూచించడానికి కొన్నిసార్లు ముస్లిం ప్రపంచం అనే పదాన్ని ఉపయోగిస్తారు. ప్రాంతాలను వర్ణించడానికి ఉపయోగించినప్పుడు ఈ విస్తృత పదాలు కొంత అస్పష్టంగా ఉంటాయి.

కొన్ని మతాలలో స్పష్టంగా నిర్వచించబడిన ప్రాంతాలు ఉన్నాయి. రోమన్ కాథలిక్ చర్చి, చర్చి ఆఫ్ ఇంగ్లాండ్, తూర్పు సనాతన చర్చి, ఇతరులు మతసంబంధ ప్రాంతాలను డియోసెస్, ఎపార్చి, మతసంబంధ ప్రావిన్సులు, పారిష్ వంటి పేర్లతో నిర్వచించారు.

ఉదాహరణకు, యునైటెడ్ స్టేట్స్ 32 రోమన్ కాథలిక్ మతసంబంధ ప్రావిన్సులుగా విభజించబడింది. లూథరన్ చర్చి-మిస్సౌరీ సైనాడ్ 33 భౌగోళిక జిల్లాలను నిర్వహించింది, ఇవి సర్క్యూట్‌లుగా ఉపవిభజన చేయబడ్డాయి (ఉదాహరణకు, అట్లాంటిక్ జిల్లా (LCMS)). చర్చి ఆఫ్ జీసస్ క్రైస్ట్ ఆఫ్ లాటర్-డే సెయింట్స్ డియోసెస్, పారిష్‌లను పోలిన ప్రాంతాలను ఉపయోగిస్తుంది, కానీ వార్డ్ (LDS చర్చి), స్టేక్ (మోర్మనిజం) వంటి పదాలను ఉపయోగిస్తుంది.

### రాజకీయ ప్రాంతాలు

రాజకీయ భూగోళశాస్త్రం రంగంలో, ప్రాంతాలు సార్వభౌమ రాష్ట్రాలు వంటి రాజకీయ యూనిట్లపై ఆధారపడి ఉంటాయి; పరిపాలనా ప్రాంతాలు, ప్రావిన్సులు, యు.ఎస్. రాష్ట్రాలు, కౌంటీలు, టౌన్‌షిప్‌లు మొదలైన ఉప-జాతీయ యూనిట్లు; లాంఛనప్రాయంగా నిర్వచించబడిన యూరోపియన్ యూనియన్, ఆగ్నేయాసియా దేశాల సమాఖ్య, నాటో వంటి యూనిట్‌లతో సహా బహుళజాతి సమూహాలు, అలాగే అనధికారికంగా నిర్వచించబడిన మూడవ ప్రపంచం, పశ్చిమ ఐరోపా, మధ్యప్రాచ్యం.

### పరిపాలనా ప్రాంతాలు

"ప్రాంతం" (రీజియన్) అనే పదం లాటిన్ రిజియో నుండి తీసుకోబడింది (పాలించడం అని అర్థం వచ్చే 'రెజెరే' నుండి ఉద్భవించింది), అనేక దేశాలు ఈ పదాన్ని ఒక రకమైన ఉపజాతీయ అస్తిత్వానికి అధికారిక పేరుగా స్వీకరించాయి. ఆంగ్లంలో, ఈ పదం ఇతర భాషలలోని సమానమైన పదాలకు సాంప్రదాయ అనువాదంగా కూడా ఉపయోగించబడుతుంది.

కింది దేశాలు ఉపజాతీయ పరిపాలనా యూనిట్ రకం పేరుగా "ప్రాంతం" (లేదా దానికి సంబంధించిన పదం) అనే పదాన్ని ఉపయోగిస్తాయి:

* బెల్జియం
* చిలీ
* కోట్ డి ఐవోయిర్
* డెన్మార్క్ (2007 నుండి అమలులో ఉంది)
* ఎరిట్రియా
* ఫ్రాన్స్
* ఘనా
* గినియా
* గినియా-బిస్సావు
* గయానా
* హంగరీ
* ఇటలీ
* మడగాస్కర్
* మాలీ
* మాల్టా
* నమీబియా
* న్యూజిలాండ్
* పెరూ
* పోర్చుగల్
* ఫిలిప్పీన్స్
* సెనెగల్
* టాంజానియా
* థాయ్‌లాండ్
* టోగో
* ట్రినిడాడ్, టొబాగో

కెనడియన్ ప్రావిన్స్ అయిన క్యూబెక్ కూడా "పరిపాలనా ప్రాంతం"ని ఉపయోగిస్తుంది. ఇంగ్లాండ్ ప్రాంతాలు (మొత్తంగా యునైటెడ్ కింగ్‌డమ్ కాదు) 2011 వరకు పరిపాలనా విభాగాలుగా ఉండేవి. అప్పటి నుండి అవి గణాంక ప్రయోజనాల కోసం మాత్రమే ఉపయోగించబడ్డాయి. స్కాట్లాండ్ 1975 నుండి 1996 వరకు స్థానిక ప్రభుత్వ ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది.

స్పెయిన్‌లో మూర్సియా స్వయంప్రతిపత్తి కలిగిన సంఘం అధికారిక పేరు రేజియోన్ డి మూర్సియా. అలాగే, మాడ్రిడ్ వంటి కొన్ని ఏక-ప్రావిన్స్ స్వయంప్రతిపత్తి సంఘాలు ప్రాంతం అనే పదాన్ని కమ్యూనిడాడ్ అటానమాతో పరస్పరం ఉపయోగిస్తాయి.

ఫిలిప్పీన్స్ ప్రభుత్వం దేశ ప్రాథమిక పరిపాలనా ఉపవిభాగం అయిన ప్రావిన్సులను సమూహపరచవలసినప్పుడు "ప్రాంతం" అనే పదాన్ని ఉపయోగిస్తుంది. బ్రెజిల్ విషయంలో కూడా ఇదే పరిస్థితి, ఇది గణాంక ప్రయోజనాల కోసం దాని ప్రాథమిక పరిపాలనా విభాగాలను ఎక్కువ ప్రాంతాలుగా విభజిస్తుంది,

సింగపూర్ ప్రభుత్వం తన స్వంత పరిపాలనా ప్రయోజనాల కోసం "ప్రాంతం" అనే పదాన్ని ఉపయోగిస్తుంది.

కింది దేశాలు ఆంగ్లంలో సంప్రదాయబద్ధంగా ప్రాంతంగా సూచించబడే పరిపాలనా ఉపవిభాగాన్ని ఉపయోగిస్తాయి:

* బల్గేరియా, ఇది ఒబ్లాస్ట్‌ను ఉపయోగిస్తుంది
* గ్రీస్, ఇది పెరిఫెరియాను ఉపయోగిస్తుంది
* రష్యా, ఇది ఒబ్లాస్ట్‌ను ఉపయోగిస్తుంది, కొన్ని ప్రాంతాలకు క్రాయ్ ఉపయోగిస్తుంది
* ఉక్రెయిన్, ఇది ఒబ్లాస్ట్‌ను ఉపయోగిస్తుంది
* స్లోవేకియా

చైనా ఐదు స్వయంప్రతిపత్తి ప్రాంతాలను, రెండు ప్రత్యేక పరిపాలనా ప్రాంతాలను కలిగి ఉంది, వీటిని వరుసగా "స్వయంప్రతిపత్తి ప్రాంతం", "ప్రత్యేక పరిపాలనా ప్రాంతం" అని అనువదించారు.

### స్థానిక పరిపాలనా ప్రాంతాలు

జిల్లాల, ఏజెన్సీలు లేదా ప్రాంతాలు వంటి స్థానిక ప్రభుత్వ సంస్థల ఆధారంగా అనేక చిన్న ప్రాంతాలు ఉన్నాయి. సాధారణంగా, అవన్నీ హద్దులు ఉన్న ప్రాదేశిక యూనిట్లు అనే సాధారణ అర్థంలో ప్రాంతాలు. ఉదాహరణలలో వాషింగ్టన్ 6వ కాంగ్రెషనల్ డిస్ట్రిక్ట్, టేనస్సీ 1వ కాంగ్రెషనల్ డిస్ట్రిక్ట్ వంటి ఎన్నికల జిల్లాలు; గ్రానైట్ స్కూల్ డిస్ట్రిక్ట్, లాస్ ఏంజిల్స్ యూనిఫైడ్ స్కూల్ డిస్ట్రిక్ట్ వంటి పాఠశాల జిల్లాలు; రీడీ క్రీక్ ఇంప్రూవ్‌మెంట్ డిస్ట్రిక్ట్ వంటి ఆర్థిక జిల్లాలు; సీటెల్ మెట్రోపాలిటన్ ప్రాంతం వంటి మెట్రోపాలిటన్ ప్రాంతాలు, గ్రేటర్ చికాగో మెట్రోపాలిటన్ వాటర్ రిక్లమేషన్ డిస్ట్రిక్ట్, లాస్ వెగాస్-క్లార్క్ కౌంటీ లైబ్రరీ డిస్ట్రిక్ట్, గ్రేటర్ లండన్ మెట్రోపాలిటన్ పోలీస్ సర్వీస్ వంటి మెట్రోపాలిటన్ జిల్లాలు, అలాగే యార్క్ రూరల్ శానిటరీ డిస్ట్రిక్ట్, డెలావేర్ రివర్ పోర్ట్ అథారిటీ, నస్సావు కౌంటీ సాయిల్ అండ్ వాటర్ కన్జర్వేషన్ డిస్ట్రిక్ట్, C-TRAN వంటి ఇతర స్థానిక జిల్లాలు ఉన్నాయి.

### సాంప్రదాయ లేదా అనధికారిక ప్రాంతాలు

ఫిన్‌లాండ్ ప్రాంతాలు
కొన్ని దేశాల సాంప్రదాయ ప్రాదేశిక విభాగాలు కూడా ఆంగ్లంలో "ప్రాంతాలు"గా అందించబడ్డాయి. ఈ అనధికారిక విభాగాలు ఈ దేశాల ఆధునిక పరిపాలనా విభాగాలకు ఆధారాన్ని ఏర్పరచవు, కానీ ఇప్పటికీ స్థానిక ప్రాంతీయ గుర్తింపును, చెందిన భావనను నిర్వచిస్తాయి, డీలిమిట్ చేస్తాయి.

### ఫంక్షనల్ ప్రాంతాలు

ఫంక్షనల్ ప్రాంతాలు సాధారణంగా క్షితిజ సమాంతర క్రియాత్మక సంబంధాల (ప్రవాహాలు, పరస్పర చర్యలు) ద్వారా నిర్వహించబడే ప్రాంతాలుగా అర్థం చేసుకోబడతాయి, ఇవి ఒక ప్రాంతం లోపల గరిష్టీకరించబడతాయి, దాని సరిహద్దుల గుండా కనిష్టీకరించబడతాయి, తద్వారా ప్రాదేశిక పరస్పర చర్యలకు సంబంధించి అంతర్గత సమన్వయం, బాహ్య విభజన సూత్రాలు నెరవేరుతాయి (ఉదాహరణకు, ఫార్మర్, ఫోదరింగ్‌హామ్, 2011; క్లాప్కా, హలాస్, 2016; స్మార్ట్, 1974 చూడండి). ఫంక్షనల్ రీజియన్ అనేది ఒక నైరూప్య ప్రాదేశిక భావన కాదు, కానీ కొంతవరకు భౌగోళిక ప్రదేశంలో వ్యక్తుల ప్రాదేశిక ప్రవర్తన ప్రతిబింబంగా పరిగణించబడుతుంది.
ఫంక్షనల్ రీజియన్ అనేది సాధారణ భావనగా రూపొందించబడింది, అయితే దాని అంతర్గత నిర్మాణం, అంతర్గత ప్రాదేశిక ప్రవాహాలు, పరస్పర చర్యలు తప్పనిసరిగా ఎటువంటి సాధారణ నమూనాను చూపాల్సిన అవసరం లేదు, స్వీయనియంత్రణ మాత్రమే. స్వీయ-నియంత్రణ భావన ఫంక్షనల్ ప్రాంతం ఏకైక కీలకమైన నిర్వచించే లక్షణంగా మిగిలిపోయింది. నోడల్ ప్రాంతాలు, ఫంక్షనల్ అర్బన్ ప్రాంతాలు, రోజువారీ పట్టణ వ్యవస్థలు, స్థానిక లేబర్-మార్కెట్ ప్రాంతాలు లేదా పని చేయడానికి ప్రయాణించే ప్రాంతాలు సాధారణ ఫంక్షనల్ ప్రాంతం ప్రత్యేక ఉదాహరణలుగా పరిగణించబడతాయి, ఇవి కొన్ని నిర్దిష్ట పరిస్థితులను నెరవేర్చాలి, ఉదాహరణకు, ప్రాంతం-నిర్వహించే పరస్పర చర్య స్వభావం లేదా పట్టణ కోర్ల ఉనికి, (హలాస్, ఇతరులు, 2015).

### సైనిక ప్రాంతాలు

సైనిక వాడుకలో, ప్రాంతం అనేది సైనిక సమూహం కంటే పెద్దది, థియేటర్ కంటే చిన్నది అయిన సైనిక నిర్మాణం పేరుకు చిన్న పదం. సైనిక నిర్మాణం పూర్తి పేరు ఆర్మీ రీజియన్. ఆర్మీ రీజియన్ పరిమాణం విస్తృతంగా మారవచ్చు కానీ సాధారణంగా 1 మిలియన్ నుండి 3 మిలియన్ల సైనికుల మధ్య ఉంటుంది. రెండు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ ఆర్మీ రీజియన్‌లు థియేటర్‌ను తయారు చేయగలవు. ఒక ఆర్మీ రీజియన్ సాధారణంగా పూర్తి జనరల్ (US ఫోర్ స్టార్స్), ఫీల్డ్ మార్షల్ లేదా జనరల్ ఆఫ్ ది ఆర్మీ (US ఫైవ్ స్టార్స్) లేదా జనరలిస్సిమో (సోవియట్ యూనియన్) ద్వారా నిర్వహించబడుతుంది; US సాయుధ దళాలలో అడ్మిరల్ (సాధారణంగా ఫోర్ స్టార్స్) కూడా ఒక ప్రాంతాన్ని కమాండ్ చేయవచ్చు. ఈ నిర్మాణం పెద్ద పరిమాణం కారణంగా, దీని ఉపయోగం చాలా అరుదుగా ఉపయోగించబడుతుంది. ఆర్మీ రీజియన్‌కు ఉన్న అతి తక్కువ ఉదాహరణలలో కొన్ని, రెండవ ప్రపంచ యుద్ధంలో ఐరోపాలో తూర్పు, పశ్చిమ, దక్షిణ (ఎక్కువగా ఇటలీలో) రంగాలు. సైనిక మ్యాప్ యూనిట్ గుర్తు నిర్మాణం ఈ ఎచెలాన్ కోసం (సైనిక సంస్థ, APP-6A చూడండి) ఆరు X లతో గుర్తించబడింది.

### మీడియా భూగోళశాస్త్రం

మీడియా భూగోళశాస్త్రం అనేది ప్రాదేశిక-తాత్కాలిక అవగాహన, ఇది మీడియా వివిధ గాడ్జెట్‌ల ద్వారా తీసుకురాబడింది, ఈ రోజుల్లో, వివిధ నిష్పత్తులలో మీడియా అనివార్యంగా మారింది, ప్రతి ఒక్కరూ విభిన్న గురుత్వాకర్షణ వద్ద వినియోగించబడతారు. ప్రకృతిలో పోటీ ఉన్న చిత్రాల ఆకృతిలో మీడియా అవుట్‌పుట్‌ల సహాయంతో ప్రాదేశిక లక్షణాలు అధ్యయనం చేయబడతాయి, రాజకీయాలు విడదీయరాని నమూనా కూడా ఉన్నాయి. మీడియా భూగోళశాస్త్రం మధ్యవర్తిత్వ చిత్రం ప్రాదేశిక అవగాహనను ఇస్తుంది.

## ఇవి కూడా చూడండి

* ఖండం
* భూగోళ శాస్త్రం

## మూలాలు

## ప్రస్తావనలు

* Bailey, Robert G. (1996) *Ecosystem Geography*. New York: Springer-Verlag. ISBN 0-387-94586-5
* Meinig, D.W. (1986). *The Shaping of America: A Geographical Perspective on 500 Years of History, Volume 1: Atlantic America, 1492-1800*. New Haven: Yale University Press. ISBN 0-300-03548-9
* Moinuddin Shekh. (2017) " Mediascape and the State: A Geographical Interpretation of Image Politics in Uttar Pradesh, India. Netherland, Springer.
* Smith-Peter, Susan (2018) *Imagining Russian Regions: Subnational Identity and Civil Society in Nineteenth-Century Russia*. Leiden: Brill, 2017. ISBN 9789004353497

## బాహ్య లింకులు

* Map and descriptions of hydrologic unit regions of the United States
* Federal Standards for Delineation of Hydrologic Unit Boundaries
* Physiographic regions of the United States