# మనోజ్ కుమార్

| మనోజ్ కుమార్ |
| --- |
| 2012లో మనోజ్ కుమార్ |
| జననం | హరిక్రిషన్ గిరి గోస్వామి 1937 జూలై 24 అబోటాబాద్, వాయవ్య సరిహద్దు ప్రావిన్స్, బ్రిటిష్ ఇండియా (ప్రస్తుత ఖైబర్ పఖ్తుంఖ్వా, పాకిస్తాన్) |
| మరణం | 2025 ఏప్రిల్ 4(2025-04-04) (వయసు: 87) ముంబై |
| జాతీయత | భారతీయుడు |
| ఇతర పేర్లు | భరత్ కుమార్ |
| వృత్తి | * నటుడు
* చిత్ర దర్శకుడు
* చిత్ర నిర్మాత
* స్క్రీన్ రైటర్
* గీత రచయిత
* ఎడిటర్
* రాజకీయవేత్త
 |
| క్రియాశీలక సంవత్సరాలు | 1957–1999 |
| రాజకీయ పార్టీ | భారతీయ జనతా పార్టీ |
| భాగస్వామి | శశి గోస్వామి |
| పిల్లలు | 2; కునాల్ గోస్వామి, విశాల్ గోస్వామి |
| బంధువులు | మనీష్ ఆర్ గోస్వామి (సోదరుడు) |
| గౌరవాలు | * పద్మశ్రీ (1992)
* దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే అవార్డు (2015)
 |

**హరిక్రిషన్ గిరి గోస్వామి** (1937 జూలై 24 - 2025 ఏప్రిల్ 04) తన స్క్రీన్ నేమ్ **మనోజ్ కుమార్** తో సుపరిచితుడు. హిందీ సినిమా రంగానికి చెందిన భారతీయ నటుడు, చిత్రనిర్మాత, స్క్రీన్ రైటర్, గీత రచయిత. దేశభక్తి ఇతివృత్తాలతో సినిమాలు తీయడంలో ఆయనకు మంచి పేరుంది. దీంతో ఆయనకు **భరత్ కుమార్** అని ముద్దుగా పిలుచుకోవడం మొదలు పెట్టారు. అతను వివిధ విభాగాలలో ఒక జాతీయ చలనచిత్ర పురస్కారం, ఏడు ఫిల్మ్ ఫేర్ అవార్డులను అందుకున్నాడు.

ఆయన 60, 70 దశకాల్లో క్రాంతి, వో కౌన్ థి, పురబ్ ఔర్ పశ్చిమ్, *షహీద్* రోటీ కపుడా ఔర్ మక్కాన్ వంటి ఎన్నో విజయవంతమైన చిత్రాలతో ప్రఖ్యాతి చెందాడు. 2015 సంవత్సారినకి గాను ఆయన అత్యున్నత పురస్కారం దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే అవార్డ్ అందుకున్నాడు. 1992లో భారత ప్రభుత్వం ఆయనను పద్మశ్రీ పురస్కారంతో సత్కరించింది.

## ప్రారంభ జీవితం

మనోజ్ కుమార్ బ్రిటిష్ ఇండియా వాయవ్య సరిహద్దు ప్రావిన్స్ (ప్రస్తుతం ఖైబర్ పఖ్తున్ఖ్వా, పాకిస్తాన్) అబోటాబాద్ అనే పట్టణంలో ఒక పంజాబీ హిందూ బ్రాహ్మణ కుటుంబంలో జన్మించాడు. ఆయన జన్మనామం హరిక్రిషన్ గిరి గోస్వామి. ఆయన 10 సంవత్సరాల వయస్సులో, భారత విభజన కారణంగా ఆయన కుటుంబం జండియాలా షేర్ ఖాన్ నుండి ఢిల్లీకి వలస వచ్చింది. ఆయన హిందూ కళాశాల నుండి బ్యాచిలర్ ఆఫ్ ఆర్ట్స్లో డిగ్రీని అభ్యసించాడు. చిన్నతనంలో, అతను నటులు దిలీప్ కుమార్, అశోక్ కుమార్, కామిని కౌశల్ ల పై అబిమానం పెంచుకున్నాడు. ఆయన *షబ్నమ్* దిలీప్ కుమార్ పాత్ర పేరు మీద తనకు మనోజ్ కుమార్ అని పేరు పెట్టుకోవాలని నిర్ణయించుకున్నాడు.

## కెరీర్

*ఆయన ఫ్యాషన్ బ్రాండ్ (*1957) చిత్రంతో అరంగేట్రం చేసాడు. తొలి చిత్రంతోనే నటుడిగా పేరు తెచ్చుకున్నాక ఆయన *సహారా* (1958), చాంద్ (1959), *హనీమూన్* (1960) వంటి చిత్రాలలో మరచిపోలేని మరిన్ని పాత్రలు పోషించాడు, ఆయన మొదటి ప్రధాన పాత్రను *కాంచ్ కి గుడియా* (1961)లో పోషించాడు. పియా మిలన్ కి ఆస్ (1961), *సుహాగ్ సింధూర్* (1961), రేష్మి రూమల్ (1961) చిత్రాల్లోనూ ఆయన నటించాడు. 1962లో వచ్చిన విజయ్ భట్ హరియాలి ఔర్ రస్తాలో ఆయన మాలా సిన్హా సరసన నటించాడు. *ఈ చిత్రం విజయం తరువాత* షాది (1962), *డాక్టర్ విద్యా* (1962), గ్రహస్తి (1963) చిత్రాలు వచ్చాయి, ఈ మూడు చిత్రాలు బాక్సాఫీస్ వద్ద మంచి విజయం సాధించాయి.

1964లో వచ్చిన రాజ్ ఖోస్లా మిస్టరీ థ్రిల్లర్ వో కౌన్ థీ? చిత్రం సూపర్హిట్ అయింది, దీనికి జలనిరోధిత స్క్రీన్ ప్లే, మదన్ మోహన్ స్వరపరిచిన "లగ్ జా గలే", "నైనా బార్సే రిమ్జిమ్" వంటి శ్రావ్యమైన పాటలు కారణమని చెప్పబడింది, ఈ రెండు పాటలు లతా మంగేష్కర్ స్వరపరిచింది.

1981లో క్రాంతి తరువాత, కెరీర్ క్షీణించడం ప్రారంభమైంది, ఆయన నటించిన *కల్యుగ్ ఔర్ రామాయణ* (1987), *సంతోష్* (1989), *క్లర్క్* (1989), దేశ్వాసి (1991) వంటి చిత్రాలు బాక్సాఫీస్ వద్ద పరాజయం పాలయ్యాయి. 1995లో మైదాన్-ఎ-జంగ్ చిత్రంలో కనిపించిన తరువాత ఆయన నటనను విడిచిపెట్టాడు. 1999లో ఆయన తన కుమారుడు కునాల్ గోస్వామి దర్శకత్వం వహించిన *జై హింద్* చిత్రంలో దేశభక్తి ఇతివృత్తంతో నటించాడు. ఈ చిత్రం కూడా బాక్సాఫీస్ వద్ద విఫలమైంది. ఇది ఆయన చివరి చిత్రం.

40 సంవత్సరాల సుదీర్ఘ కెరీర్ కు గాను ఆయన 1999లో ఫిలింఫేర్ లైఫ్ టైమ్ అచీవ్మెంట్ అవార్డును అందుకున్నాడు.

## రాజకీయం

ఇతర బాలీవుడ్ తారల మాదిరిగానే మనోజ్ కుమార్ కూడా పదవీ విరమణ తర్వాత రాజకీయాల్లోకి రావాలని నిర్ణయించుకున్నాడు. భారతదేశంలో 2004 సాధారణ ఎన్నికలకు ముందు, ఆయన అధికారికంగా భారతీయ జనతా పార్టీలో చేరాడు.

## మరణం

గుండె సంబంధిత అనారోగ్యంతో ముంబైలోని కోకిలాబెన్ ధీరూభాయ్ అంబానీ ఆసుపత్రిలో చికిత్స పొందుతున్న 87 ఏళ్ల మనోజ్ కుమార్ 2025 ఏప్రిల్ 4న కన్నుమూసాడు.

## మూలాలు