Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# అరల్ సముద్రం

**అరల్ సముద్రం** (**Aral Sea** - **అరల్ సీ**) అనేది కజకస్తాన్, ఉజ్బెకిస్తాన్ దేశాల మధ్య ఉన్న ఒక ఉపరితల బాష్పీభవన సరస్సు. ఈ సరస్సుకు ఉత్తరమున కజకస్తాన్‌కు చెందిన అక్టోబి, కైజిలోర్డా ప్రాంతాలు, దక్షిణమున ఉజ్బెకిస్తాన్‌కు చెందిన కరకల్పకస్తాన్ స్వాధికార ప్రాంతం ఉన్నాయి. అరల్ సముద్రం అనేది మధ్య ఆసియాలోని ఒక సరస్సు. ఇది ఉత్తరాన కజాఖ్స్తాన్, దక్షిణాన ఉజ్బెకిస్తాన్ యొక్క స్వయంప్రతిపత్త ప్రాంతమైన కరాకల్పాక్స్తాన్ మధ్య ఉంది. 1960ల నుండి, అరల్ సముద్రం క్షీణించింది. 90% సముద్రం పోయింది. దానిని పోషించే నదులను (అము దర్యా, సిర్ దర్యా) సోవియట్ యూనియన్ పత్తి ఉత్పత్తికి నీటిపారుదల కొరకు ఉపయోగించింది. సోవియట్ యూనియన్ విచ్ఛిన్నానికి ముందు, తరువాత ఆయుధాల పరీక్షలు, పారిశ్రామిక ప్రాజెక్టులు, ఎరువుల ప్రవాహాల ఫలితంగా అరల్ సముద్రం ఎక్కువగా కలుషితమైంది. అరల్ సముద్రం యొక్క ఉత్తర భాగాన్ని కనీసం రక్షించడానికి ఒక ప్రాజెక్ట్ ఉంది. దీని కోసం 1990లో నీటి ప్రవాహాన్ని ఆపేందుకు ఆనకట్ట నిర్మించారు. తరువాతి సంవత్సరాల్లో వాతావరణం మెరుగుపడింది, నీటి మట్టాలు మళ్లీ పెరిగాయి. అయితే, ఆ ఆనకట్ట తెగిపోయింది, అంతర్జాతీయ నిధులతో 2005లో పునర్నిర్మించబడింది. మరొక సమస్య ఏమిటంటే, రీబర్త్ ద్వీపం 1993 వరకు జీవ ఆయుధాల పరీక్ష కోసం ఉపయోగించబడింది. ఇది ప్రస్తుతం ఆంత్రాక్స్, ప్లేగు, తులరేమియాతో కలుషితమైంది. 2001 నుండి, ఇది ఇకపై ద్వీపం కాదు, ద్వీపకల్పం.

## చిత్రమాలిక

* అరల్ సముద్రం యొక్క 2004 ఫోటో (నలుపు గీతలు 1850లో ఉన్న ప్రదేశం)
* పునర్జన్మ ద్వీపం (అరల్ సముద్రంలోని ఒక ద్వీపం) ప్రధాన భూభాగంలో కలుస్తుంది (2000/2001)
* ఉత్తర అరల్ సముద్రం, పోలిక 2005 ఏప్రిల్/2006 (సముద్రం పెరిగిందని చూపిస్తుంది)
* అరల్ సముద్రం కుంచించుకుపోవడం 1960-2014

## ఇవి కూడా చూడండి

* సరస్సు
* ద్వీపం
* ద్వీపకల్పం

## మూలాలు
# నీలము

నీలిరంగులో వైవిధ్యాలు
ఒక 422.99-కారట్ల బరువున్నపెద్ద నీలమణి.
**నీలము** (Blue e) ఒక విధమైన రంగు. 440-490 నానోమీటర్ల మధ్య తరంగదైర్ఘ్యం కలిగిన కాంతి తరంగాలు కంటికి తగిలినపుడు అది "నీలిరంగు" అనే భావన కలుగుతుంది. HSV Colour Wheelలో నీలం రంగుకు కాంప్లిమెంటరీ కలర్ పసుపు; అనగా ఎరుపు, ఆకుపచ్చ రంగుల కాంతులు సమపాళ్ళలో ఉంటే వచ్చే రంగు అన్నమాట. అయితే RYB కలర్ మోడల్‌లో నీలం రంగుకు కాంప్లిమెంటరీ కలర్ నారింజ రంగు. ఇది మున్సెల్ రంగుల చక్రం విధానంలో.
నీలిరంగులో వివిధ రకాలున్నాయి.

### ప్రకంకఠౌట

### తిలో

* ఆకాశం నీలం రంగులో ఉంటుంది.

### పురాణాలలో

* శ్రీకృష్ణుడు నీలమేఘశ్యాముడని పేర్కొంటారు.
* శివుడు నీలకంఠుడు అనగా గరళం మింగడం వల్ల గొంతు నీలంగా మారింది.
* కొన్ని నీలమణులు నీలం రంగులో ఉంటాయి.

## ఆకాశం ఎందుకు నీలంగా ఉంటుంది? ...

విమానం నుండి చూసినప్పుడు కనిపించే నీలం రంగు ఆకాశం.
ఈ రకం రంగు ప్రశ్నలన్నిటికి సమాధానం అర్ధం కావాలంటే కాంతి ‘చెదరటం,’ అనే భావం అర్ధం కావాలి. గాలిలో అనేకమైన అణువులు (‘మోలిక్యూల్స్’), రేణువులు (‘పార్టికిల్స్') ఉంటాయి. ఉదాహరణకి ఆమ్లజని, నత్రజని అణువులు గాలిలో విస్తారంగా ఉంటాయి. అలాగే దుమ్ము రేణువులు, నీటి ఆవిరి అణువులు కూడ ఉంటాయి. కాంతి కిరణాలు సూర్యుడి దగ్గనుండి మనకి చేరుకునేలోగా ఈ గాలిలో ప్రయాణం చేస్తాయి. సూర్య కిరణాలు ఈ రేణువులని ఢీ కొన్నప్పుడు ఆ కాంతి చెల్లా చెదరవుతుంది. సూర్యుడి వెలుగు మన కంటికి తెల్లగా కనబడ్డప్పటికీ, అందులో ఎన్నో రంగులు ఉంటాయని ఇంద్ర ధనుస్సు చూసిన వారందరికీ పరిచయమైన విషయమే. ఒకొక్క రంగు ఒకొక్క విధంగా చెదురుతుంది. ఉదాహరణకి ఇంద్రధనుస్సులో తరంగ దైర్ఘ్యం (wavelength) తక్కువ ఉన్న ఊదా (‘వయలెట్’) రంగు ఎక్కువ చెదురుతుంది, తరంగ దైర్ఘ్యం ఎక్కువ ఉన్న ఎరుపు (‘రెడ్’) తక్కువ చెదురుతుంది.

సూర్యుడు ఆకాశంలో కిందకి ఉన్నప్పుడు (అంటే ఉదయం, సాయంకాలం), సూర్య కిరణాలు భూమి వాతావరణంలో చాల దూరం ప్రయాణం చేస్తే కాని మన కంటిని చేరలేవు. కనుక కిరణాలలోని రంగులు విరజిమ్మబడటానికి సావకాశాలు ఎక్కువ. కనుక నీలి రంగు ఎక్కువగా ఇటు, అటూ చెదిరి పోతుంది, కాని ఎరుపు తక్కువ చెదురుతుంది కనుక తిన్నగా మన కంటిని చేరుకుంటుంది. అందుకనే సంధ్యా సమయంలో ఆకాశం ఎర్రగా కనిపిస్తుంది. పల్లెపట్టూళ్ళలో గోధూళి వేళ గాలిలోకి బాగా దుమ్ము రేగుతుంది. కనుక గోధూళి వేళ ఆకాశం ఎర్రగా ఉంటుంది. సూర్యుడు నడి నెత్తి మీద ఉన్నప్పుడు కిరణాలు మన వాతావరణంలో తక్కువ దూరం ప్రయాణం చేస్తాయి. కనుక సాయంత్రం కంటే ఎక్కువ నీలి రంగు మన కంటిని చేరుతుంది. అందుకని మధ్యాహ్నం ఆకాశం నీలిగా కనబడుతుంది.

మరి దూరపు కొండల నీలిమ సంగతి? ఉదాహరణకి ‘నీలగిరులు’ అంటేనే నీలి కొండలు కదా. చెట్లు దట్టంగా ఉన్న కొండల అసలు రంగు ఆకుపచ్చ. చెట్లు తక్కువగా ఉంటే బూడిద రంగు. వీటిని దూరం నుండి చూసినప్పుడు నీలి రంగు గాలి పొరలగుండా చూస్తాం. (“నీలి రంగు గాలి” అంటే? - నిజానికి గాలికి రంగు లేదు.) రోదసి రంగు నల్లటి నలుపు. మనం ఆకాశం వైపు చూసినప్పుడు ఆ నల్లటి నేపథ్యంలో గాలిని చూస్తున్నాం. గాలికి స్వతహగా రంగు లేకపోయినా గాలిలోని రేణువులు కాంతిని విరజిమ్మినప్పుడు ఆ గాలి మనకి నీలంగా అనిపిస్తుంది; కనిపించదు. అది మన భ్రాంతి.

## మూలాలు
# పోటు

* పోటు (వంటశాల) తిరుమలలో ప్రధాన వంటశాల (అన్నప్రసాదాలు తయారుచేయు స్థలం)

* గుండెపోటు
* రక్తపు పోటు (Blood pressure)
* పోటుమెరక : గుంటూరు జిల్లా రేపల్లె మండలంలోని గ్రామం.
* పోటుమీద కృష్ణా జిల్లా కోడూరు మండలానికి చెందిన గ్రామం.
* పోటుగాడు 2013 సినిమా.
# అభిజత్ జోషి

| అభిజత్ జోషి |
| --- |
| జననం |  (1969-12-01) 1969 డిసెంబరు 1 అహ్మదాబాద్‌, గుజరాత్ |
| వృత్తి | * స్క్రీన్ ప్లే రచయిత
* దర్శకుడు
* నిర్మాత
* ఎడిటర్
 |
| పేరుపడ్డది | *లగే రహో మున్నా భాయ్* (2006) *3 ఇడియట్స్*  (2009) *పీకే* (2014) *సంజు* (2018) |
| భాగస్వామి | శోభ జోషి |
| పిల్లలు | 1 |
| తల్లిదండ్రులు | జయంత్ జోషి (తండ్రి) నీల జోషి (తల్లి) |
| బంధువులు | సౌమ్య జోషి (తమ్ముడు) |

**అభిజత్ జోషి**, హిందీ సినిమా స్క్రీన్ ప్లే రచయిత, దర్శకుడు, నిర్మాత, ఎడిటర్. వినోద్ చోప్రా ప్రొడక్షన్స్, దర్శకుడు రాజ్‌కుమార్ హిరానీతో కలిసి *లగే రహో మున్నా భాయ్* (2006), *3 ఇడియట్స్* (2009), *పీకే* (2014), *సంజు* (2018) మొదలైన సినిమాలకు స్క్రీన్ ప్లే రచయితగా ప్రసిద్ధి చెందాడు. 2003 నుండి ఒహియోలో ఉన్న వెస్టర్‌విల్లే నగరంలోని ఒట్టర్‌బీన్ విశ్వవిద్యాలయంలో ఇంగ్లీష్ ప్రొఫెసర్‌గా ఉన్నాడు.

## జననం, విద్య

జోషి 1969, డిసెంబరు 1న జయంత్ జోషి - నీల జోషి దంపతులకు గుజరాత్‌ రాష్ట్రంలోని అహ్మదాబాద్‌ నగరంలో జన్మించాడు. తండ్రి జయంత్ జోషి. గుజరాతీ మాధ్యమంలో ప్రాథమిక విద్యను పూర్తిచేశాడు. శ్రీ హెచ్.కె. ఆర్ట్స్ కళాశాల, (బాగల్ తేలా సమూహంతో) గుజరాత్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి ఉన్నత విద్య పొందాడు. డిటింక్షన్‌తో ఎంఏ (ఇంగ్లీష్) చేశాడు.

ఆస్టిన్‌లోని టెక్సాస్ విశ్వవిద్యాలయంలోని మిచెనర్ సెంటర్ ఫర్ రైటర్స్ నుండి తన మాస్టర్ ఆఫ్ ఫైన్ ఆర్ట్స్‌ పూర్తిచేశాడు.

## వ్యక్తిగత జీవితం

సెంట్రల్ ఒహియోలో నివసిస్తున్న జోషి, అక్కడి ఒహియోలోని వెస్టర్‌విల్లేలోని ఓటర్‌బీన్ విశ్వవిద్యాలయంలో బోధిస్తున్నాడు. ఇతనికి శోభ జోషితో వివాహమైంది, ఒక కుమార్తె ఉంది. ఇతని తమ్ముడు సౌమ్య జోషి ప్రముఖ నాటక రచయిత.

2016లో జోషికి ముంబైలోని హిందుజా హాస్పిటల్‌లో బ్రెయిన్ సర్జరీ చేశారు.

## సినిమాలు

1. షికార
2. సంజు
3. వజీర్
4. బ్రోకెన్ హార్సెస్
5. పీకే
6. నాన్బన్
7. 3 ఇడియట్స్
8. ఏకలవ్య: రాయల్ గార్డ్
9. లగే రహో మున్నా భాయ్
10. మిషన్ కాశ్మీర్
11. కరీబ్

## అవార్డులు

| సంవత్సరం
 | అవార్డు
 | విభాగం
 | సినిమా
 |
| --- | --- | --- | --- |
| 2007
 | జాతీయ చలనచిత్ర అవార్డులు
 | ఉత్తమ స్క్రీన్ ప్లే
 | *లగే రహో మున్నా భాయ్* |
| 2007
 | ఫిల్మ్‌ఫేర్ అవార్డులు
 | ఉత్తమ కథ
 |
| ఉత్తమ సంభాషణలు
 |
| 2010
 | ఉత్తమ కథ
 | *3 ఇడియట్స్* |
| ఉత్తమ స్క్రీన్ ప్లే
 |
| ఉత్తమ సంభాషణలు
 |
| 2015
 | ఉత్తమ స్క్రీన్ ప్లే
 | *పీకే* |
| ఉత్తమ సంభాషణలు
 |
| 2007
 | స్క్రీన్ అవార్డులు
 | ఉత్తమ కథ
 | *లగే రహో మున్నా భాయ్* |
| ఉత్తమ సంభాషణలు
 |
| 2010
 | ఉత్తమ స్క్రీన్ ప్లే
 | *3 ఇడియట్స్* |
| ఉత్తమ సంభాషణలు
 |
| 2015
 | *పీకే* |
| 2007
 | ఐఫా అవార్డులు
 | ఉత్తమ సంభాషణలు
 | *లగే రహో మున్నా భాయ్* |
| 2010
 | ఉత్తమ కథ
 | *3 ఇడియట్స్* |
| ఉత్తమ స్క్రీన్ ప్లే
 |
| ఉత్తమ సంభాషణలు
 |
| 2015
 | ఉత్తమ సంభాషణలు
 | *పీకే* |
| 2007
 | జీ సినీ అవార్డులు
 | ఉత్తమ కథ
 | *లగే రహో మున్నా భాయ్* |
| ఉత్తమ స్క్రీన్ ప్లే
 |
| ఉత్తమ సంభాషణలు
 |
| బాలీవుడ్ మూవీ అవార్డులు
 | ఉత్తమ కథ
 |
| ఉత్తమ సంభాషణలు
 |
| గ్లోబల్ ఇండియన్ ఫిల్మ్ అవార్డ్స్
 | ఉత్తమ కథ
 |
| ఉత్తమ సంభాషణలు
 |
| 2015
 | స్టార్ గిల్డ్ అవార్డులు
 | ఉత్తమ సంభాషణలు
 | *పీకే* |

## మూలాలు

## బయటి లింకులు

* ఇంటర్నెట్ మూవీ డేటాబేసు లో అభిజత్ జోషి పేజీ
* *How Gandhigiri found a place in Munnabhai (September 2006 interview)*
* *On Bollywood: An Interview With Abhijat Joshi (July 2004) Archived 2006-09-10 at the Wayback Machine*
# విజయ్ వసంత్

|  |
| --- |
| విజయ్ వసంత్ |
|
 |
|

---

లోక్‌సభ సభ్యుడు
 |
| **అధికారంలో ఉన్న వ్యక్తి** |
| **అధికార ప్రారంభం** 19 జులై 2021
 |
| ముందు
 | హెచ్. వసంత్ కుమార్
 |
| నియోజకవర్గం
 | కన్యాకుమారి
 |
|

---

తమిళనాడు కాంగ్రెస్ కమిటీ ప్రధాన కార్యదర్శి
 |
| **ప్రస్తుత పదవిలో** |
| **అధికార కాలం** 2 జనవరి 2021
 |
|

---

వ్యక్తిగత వివరాలు
 |

---

 |
| జననం
 |  (1983-05-20) 1983 మే 20 నాగర్‌కోయిల్, తమిళనాడు, భారతదేశం
 |
| రాజకీయ పార్టీ
 | కాంగ్రెస్
 |
| జీవిత భాగస్వామి
 | నిత్య (వివాహం. 2010)
 |
| వృత్తి
 | * వ్యవరవేత
* నటుడు
* రాజకీయ నాయకుడు
 |

**విజయ్ వసంత్** (జననం: విజయకుమార్ వసంతకుమార్ 20 మే 1983) భారతదేశానికి చెందిన నటుడు, రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన తన తండ్రి హెచ్. వసంత్ కుమార్ మరణాంతరం మే 2021లో కన్యాకుమారి లోక్‌సభ నియోజకవర్గంకు జరిగిన ఉప ఎన్నికలో పోటీ చేసి ఎంపీగా ఎన్నికయ్యాడు.

## నటించిన సినిమాలు

| సంవత్సరం
 | పేరు
 | పాత్ర
 | గమనిక
 |
| --- | --- | --- | --- |
| 2007
 | *చెన్నై 600028* | గోపి
 |  |
| 2008
 | *తోజా* | గజని
 |  |
| *సరోజ* |  | ప్రత్యేక ప్రదర్శన
 |
| 2009
 | *నాడోడిగల్* | చంద్రన్
 |  |
| 2010
 | *కనిమొళి* | గౌషిక్
 |  |
| 2011
 | *మంకథ* | వైన్ షాపు యజమాని
 | అతిధి పాత్ర
 |
| 2012
 | *నాన్బన్* | పన్నీర్ సెల్వం
 | అతిధి పాత్ర
 |
| 2013
 | *మథిల్ మేల్ పూనై* | కార్తీక్
 |  |
| *బిర్యానీ* | వసంత్
 | అతిధి పాత్ర
 |
| 2014
 | *ఎన్నమో నడకదు* | విజయ్
 |  |
| *తెరియమా ఉన్న కాదలిచిట్టెన్* | కార్తీక్
 |  |
| 2015
 | *మాస్* | తాగుబోతు
 | అతిధి పాత్ర
 |
| *వన్నా జిగినా* | పావడాయి
 | సరసన సానియా తార నటించింది
 |
| 2016
 | *వెట్రివేల్* | చంద్రన్
 | అతిధి పాత్ర
 |
| *చెన్నై 600028 II* | గోపి
 |  |
| *ఆచమింద్రీ* | శక్తి
 |  |
| 2017
 | *వేలైక్కారన్* | భాగ్య
 |  |
| 2022
 | *నా ప్రియమైన లిసా* |  |  |

## మూలాలు
# స్వరాజ్ (అయోమయనివృత్తి)

స్వరాజ్ అనే పదంతో ఉన్న ఇితర వ్యాసాలు నివృత్తి పేజీ.

* స్వరాజ్యలక్ష్మి - ప్రముఖ రంగస్థల, సినిమా నటి.
* స్వరాజ్య పత్రిక - ప్రముఖ స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు టంగుటూరి ప్రకాశం ప్రారంభించి నిర్వహించిన పత్రిక.
* స్వరాజ్యం - 1983 ఆగస్టు 5న విడుదలైన తెలుగు సినిమా.
* పూర్ణ స్వరాజ్ -బ్రిటీష్ సామ్రాజ్యం నుంచి పూర్తి స్వయం పరిపాలన సాధించేందుకు పోరాటం చేసేందుకు చేసిన తీర్మానం.
* సుష్మాస్వరాజ్ - భారతీయ జనతా పార్టీకి చెందిన మహిళా నాయకురాలు.
* ఈ-గ్రామ స్వరాజ్ పోర్టల్ - భారతదేశ గ్రామీణప్రాంతాల డిజిటలైజేషన్ పోర్టల్‌
# ఉద్యమం

న్యూయార్క్ నగరంలో ఇస్కాన్ ప్రజా ఉత్సవాలు, రథయాత్ర.
## భారతదేశంలో ఉద్యమాలు

* ఖలిస్తాన్ ఉద్యమం - పంజాబ్ లో భారతదేశానికి వ్యతిరేకంగా కొనసాగిన సిక్కు మత ఉద్యమం.
* ఖిలాఫత్ ఉద్యమం (1919-1924) ముస్లింలు, దక్షిణ ఆసియాలో ఉస్మానియా సామ్రాజ్యము పై బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం యొక్క దుర్నీతినుండి కాపాడడానికి
* రంప ఉద్యమం - ఆంధ్రదేశ స్వాతంత్ర్యోద్యమ చరిత్రలో అల్లూరి సీతారామరాజు సాగించిన ఉద్యమాల్లో రంప ఉద్యమం ఒక ముఖ్యమైన ఘట్టం.
* జై ఆంధ్ర ఉద్యమం -
* చీరాల పేరాల ఉద్యమం - బ్రిటీష్ వ్యతిరేక ఉద్యమంగా పేరుపడిన చీరాల పేరాల ఉద్యమం ప్రస్తుతం ప్రకాశం జిల్లాలో ఉన్న చీరాలలో దుగ్గిరాల గోపాలకృష్ణయ్య ఆధ్వర్యంలో జరిగింది.
* లోక్ సత్తా ఉద్యమం లేదా లోక్ సత్తా పార్టీ
* చవ్‌దార్‌ చెరువు ఉద్యమం - చవ్‌దార్‌ చెరువు ఉద్యమం డా. బి.ఆర్.అంబేద్కర్ నాయకత్వాన 1927, మార్చి 20 న జరిగింది.
* వ్యావహారిక భాషోద్యమం - తెలుగు భాషలో వచ్చిన చారిత్రాత్మకమైన మార్పుకు ప్రధాన కారణం గిడుగు రామమూర్తి గారి సారధ్యంలో నడిచిన వ్యావహారిక భాష ఉద్యమం
* భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమము
* మొదటి ప్రత్యేక తెలంగాణా ఉద్యమము - తెలంగాణా ఉద్యమం తెలంగాణా హక్కుల పరిరక్షణ ఉద్యమంగా మొదలైంది.
* ఆఫ్రికా-అమెరికా చట్ట హక్కుల ఉద్యమం (1955-1968) - ఆఫ్రికా అమెరికా చట్ట హక్కుల ఉద్యమం (1955-1968) అంటే అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలలో ఆఫ్రికా అమెరికన్ల పట్ల జాతిభేదమును నిర్మూలించుటకు
* హరేకృష్ణ ఉద్యమం - ఇస్కాన్ (International Society for Krishna Consciousness) (ISKCON) , దీనికి en:Hare Krishna | హరేకృష్ణ ఉద్యమం అనికూడా అంటారు
* స్త్రీవాద ఉద్యమం లేదా స్త్రీవాదం (Feminism) . స్త్రీవాద ఉద్యమం సాహిత్యానికి పరిమితమై స్త్రీ లకు సామాజికపరమైన న్యాయం కోసం
* ప్రత్యేక రాష్ట్ర ఉద్యమాలు - విశాలాంధ్ర ఉద్యమం జై ఆంధ్ర ఉద్యమం మొదటి ప్రత్యేక తెలంగాణా ఉద్యమము ప్రత్యేక రాష్ట్ర ఉద్యమాలు: 2000 లో ఉత్తరాంచల్‌, జార్ఖండ్, చత్తీస్‌గఢ్‌ ...
* విశాఖ ఉక్కు - ఆంధ్రుల హక్కు ఉద్యమం విశాఖపట్టణంలో ఉక్కు పరిశ్రమ కోసం జరిగిన ఉద్యమం.
# సర్వోదయ

**సర్వోదయ** అనే సంస్కృత పదానికి అర్థం *అందరూ ఎదగాలి*. 1908 లో మహాత్మా గాంధీ జాన్ రస్కిన్ రాజకీయ ఆర్థిక శాస్త్రం మీద రాసిన *అన్ టు దిస్ లాస్ట్* (Unto this last) అనే పుస్తకాన్ని అనువాదం చేస్తూ దానికి సర్వోదయ అని పేరు పెట్టాడమే కాక తన రాజకీయ తత్వాన్ని సూచించడానికి ఈ పేరు వాడుకున్నాడు. ఆయన తర్వాతి అహింసా వాదులు, గాంధేయువాదులైన వినోబా భావే లాంటి వారు, స్వాతంత్ర్యానంతర భారతదేశంలో సామాజికి ఉద్యమాలలో కూడా ఈ భావనను విస్తృతంగా వాడుకున్నారు.

సా.శ 2వ శతాబ్దానికి చెందిన పేరు పొందిన దిగంబర సన్యాసి సమంతభద్రుడు, 24వ జైన తీర్థంకరుని *సర్వోదయ* అని వ్యవహరించాడు.

## గాంధీ రాజకీయ ఆదర్శాలకు మూలం

1904 లో మహాత్మా గాంధీ దక్షిణాఫ్రికాలో న్యాయవాదిగా పనిచేస్తున్నపుడు ఆయన ఆంగ్ల స్నేహితుడు హెన్రీ పొలాక్ ఆయనకు జాన్ రస్కిన్ రాసిన *అన్ టు దిస్ లాస్ట్* (Unto this last) అనే పుస్తకాన్ని ఇచ్చాడు. ఒకసారి డర్బనుకు 24 గంటల సేపు ప్రయాణిస్తున్నపుడు ఈ పుస్తకం చదవడం ప్రారంభించానని, అందులో భావాలు తనకు నిద్రపట్టనీయకుండా చేశాయని గాంధీ తన ఆత్మకథలో పేర్కొన్నాడు. అంతే కాదు ఆ పుస్తకాల్లోని ఆదర్శాలకు తగినట్టు తన జీవితాన్ని మలుచుకోవాలని అనుకున్నాడు.

నాలుగు సంవత్సరాల తర్వాత గాంధీ ఈ పుస్తకాన్ని తన మాతృభాష గుజరాతీ లోకి అనువాదం చేశాడు. ఈ పుస్తకానికి సర్వోదయ అని నామకరణం చేశాడు. సంస్కృతంలో సర్వ అనే పదానికి అర్థం "అందరూ", "ఉదయ" అనే పదానికి అర్థం "ఉన్నతి" లేదా "ఉద్ధరణ". రెండింటినీ కలిసి సకల జనోద్ధరణ అని భావం వచ్చేలా ఆ పేరు పెట్టాడు.

గాంధీ ఈ భావనను రస్కిన్ నుంచి గ్రహించినా, అది మాత్రం ఆయన రాజకీయ జీవితంపై చెరపలేని ముద్ర వేసింది. అంతే కాకుండా గాంధీ రస్కిన్ ప్రతిపాదించిన కొన్ని సాంప్రదాయ వాదాలకు దూరంగా ఉన్నాడు.

## మూలాలు
# సంఘటన (అయోమయనివృత్తి)

**సంఘటన,** అనేది అసాధారణమైంది లేదా ముఖ్యమైంది అయినప్పుడు జరిగేది.ఒక నిర్దిష్ట పరిస్థితిలో జరుగుతున్న అన్ని విషయాలను వివరించడానికి ఏర్పాటుచేసింది, లేదా ఏర్పాటు చేయబడేది,లేదా అనుకోకుండా అకస్మాత్తుగా జరిగిన వాటిని సంఘటన అని వ్యవహరిస్తారు.దీనిని ఒక కోణంలో కార్యక్రమం అని కూడా అంటారు.సంఘటన అనేది ఒక ప్రాంతంలో, నిర్ధిష్టమైన సమయంలో అందరికి ముందుగా తెలిసి,తెలియకుండా జరుగుతుంటాయి.ఇవి ఏదైనా ఒక ప్రాంతంలో జరుగవచ్చు, లేదా ఒకే సమయంలో అనేక ప్రాంతాలలో జరుగవచ్చు.వాటిలో వివిధ రకాలు ఉన్నాయి. ప్రమాదాలు పండుగలు, ఉత్సవాలు, ప్రకృతి వైపరీత్యాలు మొదలైనవన్నీ సంఘటనలుగా పేర్కొంటారు.నష్టం జరిగించిన ఘటనలను దుర్ఘటనలు అని వ్యవహరిస్తారు.ఇవి అన్నీ ప్రమాదాల కోవకు చెందుతాయి.

## సంఘటనలు

### గ్యాసు లీక్ ప్రమాద సంఘటనలు

* భోపాల్ దుర్ఘటన
* విశాఖపట్నం గ్యాస్‌ లీక్‌ ప్రమాదం
* నగరం గ్యాస్ పేలుడు (2014)

### ప్రమాద సంఘటనలు

* కళింగ ఉత్కళ్ ఎక్స్‌ప్రెస్ రైలు ప్రమాదం
* 2013 మహబూబ్‌నగర్ బస్సు ప్రమాదం

### అపహరణ సంఘటనలు

* రాజ్‌కుమార్ అపహరణ

### వరదలు సంఘటనలు

* జయపుర వరదలు - 2019

### బాంబుదాడులు సంఘటనలు

* 2016 మే 11 బాగ్దాద్ బాంబుదాడులు
* హైదరాబాదు బాంబు పేలుళ్ళు, 2007, ఆగష్టు 25

### ఉగ్రవాద సంఘటనలు

* 2016 బారాముల్లా ఉగ్రవాద దాడి
* 2016 యూరీ ఉగ్రవాద దాడులు

### భూ కబ్జా దాడుల సంఘటనలు

* 2016 మథుర లో ఘర్షణ

### కాల్పుల సంఘటనలు

* 2017 లాస్ వెగాస్ షూటింగ్ ఘటన

### అదృశ్య సంఘటనలు

* 2016 నాటి ఎఎన్-32 విమాన అదృశ్యం

### తొక్కిసలాటలు సంఘటనలు

* 2008 జోథ్ పూర్ తొక్కిసలాట
* 2008 నైనాదేవి దేవాలయ తొక్కిసలాట
* 2013 కుంభమేళా తొక్కిసలాట

### అగ్ని ప్రమాదాలు సంఘటనలు

* 2013 మహబూబ్‌నగర్ బస్సు ప్రమాదం
* పుట్టింగళ్ దేవాలయ అగ్నిప్రమాదం

### దినోత్సవ సంఘటనలు

* హిందూ సామ్రాజ్య దినోత్సవం

### సంస్కృతికి సంబంధించిన సంఘటనలు

* పండుగలు: ఉగాది, సంక్రాంతి మొదలైనవి.
* ఉత్సవాలు: వివాహం, పురష్కారాలు మొదలైనవి.
* ఆటల పోటీలు, జన్మదినోత్సవాలు మొదలైనవి.
* సమావేశాలు: ఒకటి లేదా అంతకంటే ఎక్కువ విషయాలను చర్చించడానికి ఇద్దరు లేదా అంతకంటే ఎక్కువ మంది వ్యక్తులు ఒకచోట చేరితరచుగా అధికారిక లేదా వ్యాపార నేపధ్యంలో చర్చించటం జరుగుతుంది. అయితే సమావేశాలు కూడా అనేక ఇతర వాతావరణాలలో జరుగుతాయి. అనేక రకాల సమావేశాలు ఉన్నాయి.

### విజ్ఞానశాస్త్రానికి సంబంధించిన సంఘటనలు

* హోరిజోన్ ఈవెంట్ - స్పేస్‌టైమ్‌లో సరిహద్దు ఇది తరచుగా కాల రంధ్రాలను సూచిస్తుంది
* కణాల కొలైడర్‌లో సంఘటన- గుర్తించదగిన ఫలితాలను ఇచ్చే ఘర్షణ
* సంభావ్యత సిద్ధాంతంలో సంఘటన

### సాంకేతికశాస్త్రానికి సంబంధించి సంఘటనలు

* ప్రోగ్రామింగ్ ఈవెంట్ - దీనిలో ఒక కీస్ట్రోక్ లేదా మౌస్ క్లిక్ వంటి ఏదో జరిగిందని సూచించే సాఫ్ట్‌వేర్ సందేశం
* ప్రాజెక్ట్ నిర్వహణ ఈవెంట్ - చైన్ మెథడాలజీ
* యూనిఫైడ్ మోడలింగ్ భాషలో ఈవెంట్ (UML),

### మానసికశాస్త్రానికి సంబంధించి సంఘటనలు

* సంఘటన (తత్వశాస్త్రం)-మెదడు సంఘటన, మెదడులో ఏదైనా జరుగుతుంది
* మానసిక సంఘటన - మనస్సులో ఏదో ఒక ఆలోచన వంటిది జరుగుతుంది

## మూలాలు
# బెంగాల్ విభజన (1905)

1905 లో ఆంగ్లేయ అధికారుల పాలనలో ఉన్న బెంగాల్ ప్రెసిడెన్సీ భూభాగాన్ని పునర్వ్యవస్థీకరించారు. దీనిని **బెంగాల్ విభజన** అని వ్యవహరిస్తారు. ఇందులో భాగంగా ముస్లిం జనాభా ఎక్కువగా ఉన్న తూర్పు ప్రాంతం, హిందువుల ప్రాబల్యం ఎక్కువగా ఉన్న పశ్చిమ ప్రాంతం రెండుగా విభజించబడ్డాయి. దీనిని అప్పటి వైస్రాయ్ లార్డ్ కర్జన్ జూలై 19, 1905 న ప్రకటించి 1905 అక్టోబరు 16 నుంచి అమల్లోకి తీసుకువచ్చారు. అయితే ఆరేళ్ళ తర్వాత ఈ నిర్ణయాన్ని వెనక్కి తీసుకోవలసి వచ్చింది.

పశ్చిమ బెంగాల్ లోని హిందువులు తమ ప్రావిన్స్ లో బీహారు, ఒరిస్సా కలిసే ఉంటాయి కాబట్టి తాము మైనారిటీ ప్రజలు అవుతామని, ఇది కుట్రపూరితంగా విభజించి పాలించడమని ఆరోపించారు. కర్జన్ మాత్రం ఇది కేవలం పరిపాలనా సౌలభ్యం కోసమేనని సర్ది చెప్పాలని చూశాడు. ఈ విభజన కారణంగా ముస్లింలు మతం ప్రాతిపదికగా తమ స్వంత జాతీయ సంస్థలు ఏర్పాటు చేసుకున్నారు. బెంగాల్ సెంటిమెంట్ ని మెప్పించడం కోసం, విభజనకు వ్యతిరేకంగా స్వదేశీ ఉద్యమంలో భాగంగా అల్లర్లు చెలరేగడం లాంటి కారణాల వలన 1911 లో లార్డ్ హేర్డింగ్ బెంగాల్ ని మళ్ళీ ఏకం చేశాడు.

## నేపథ్యం

అప్పటి బీహార్ ప్రావిన్స్ లో ప్రస్తుతపు బెంగాల్, బీహార్, చత్తీస్ ఘడ్ లోని కొన్ని ప్రాంతాలు, ఒరిస్సా, అస్సాం లాంటి ప్రాంతాలన్నీ కలిసి ఉండేవి. అందువల్ల ఇది సుమారు 7.85 కోట్ల జనాభాతో అతిపెద్ద ప్రావిన్సుగా ఉండేది. కొన్ని దశాబ్దాలుగా ఆంగ్లేయ అధికారులు ఈ పెద్ద ప్రాంతాన్ని పరిపాలించడంలో ఇబ్బందులు ఎదుర్కొంటూ వచ్చారు. దీనివల్ల తూర్పు ప్రాంతం నిర్లక్ష్యానికి గురైంది. పరిపాలన నిర్వహణ కోసమే ఈ ఆలోచన చేశారు.

## విభజన

ఆంగ్ల మాధ్యమం చదువుతున్న మధ్యతరగతి బెంగాలీలు ఈ విభజన తమ మాతృభూమిని నిలువునా చీల్చడమే అనీ, తమ ప్రాభవాన్ని తగ్గించడమేననీ అభిప్రాయపడ్డారు. ఈ నిర్ణయం అమలులోకి రావడానికి 6 నెలలకు ముందు కాంగ్రెస్ పార్టీ, విభజనను వ్యతిరేకించే వారందరి నుంచి వినతి పత్రాలను సేకరించి సంబంధిత అధికారులకు సమర్పించారు. బెంగాల్ కాంగ్రెస్ నాయకుడైన సురేంద్రనాథ్ బెనర్జీ బెంగాల్ ను విభజించేందుకు బదులుగా బెంగాలీ మాట్లాడని ప్రాంతాలైన ఒరిస్సా, బీహార్ ను ప్రావిన్సు నుంచి బాగుండేదని సలహా ఇచ్చాడు. అయితే లార్డ్ కర్జన్ ఈ సలహాను పట్టించుకోలేదు.

## మూలాలు

## ఆధార గ్రంథాలు

* Michael Edwardes (1965). *High Noon of Empire: India under Curzon*.
* John R. McLane (July 1965). "The Decision to Partition Bengal in 1905". *Indian Economic and Social History Review*. **2** (3): 221–237.
* Sufia Ahmed (2012). "Partition of Bengal, 1905". In Sirajul Islam; Ahmed A. Jamal (eds.). *Banglapedia: National Encyclopedia of Bangladesh* (Second ed.). Asiatic Society of Bangladesh.
# చంపారన్ సత్యాగ్రహం

చంపారన్ ఉద్యమంలో పాల్గొన్న ప్రముఖులు డాక్టర్ రాజేంద్రప్రసాద్, డా. అనుగ్రహ్ నారాయణ్ సిన్హా తదితరులు
**చంపారన్ సత్యాగ్రహం** భారతదేశాన్ని ఆంగ్లేయులు పరిపాలిస్తున్న కాలంలో 1916 సంవత్సరంలో బీహార్ రాష్ట్రంలోని చంపారన్ జిల్లాలో భారత స్వాతంత్ర్య పోరాటంలో భాగంగా మహాత్మా గాంధీ స్ఫూర్తితో రేగిన తొలి ఉద్యమం. భారత స్వాతంత్ర్య ఉద్యమంలో దీనికి ప్రముఖ స్థానం ఉంది. నీలిమందు రైతులను ఆంగ్లేయుల దోపిడీ నుంచి కాపాడటం కోసం సుమారు ఒక సంవత్సరం పాటు గాంధీజీ ఈ ఉద్యమం నడిపాడు.

## నేపథ్యం

బ్రిటిష్ ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ వారు బేరార్ (ప్రస్తుతం బీహార్), ఔధ్ (ప్రస్తుతం ఉత్తరప్రదేశ్, ఉత్తరాఖండ్), బెంగాల్ ప్రాంతాల్లో 1750 నుంచి వ్యాపారాత్మక పంటగా పండించడం ప్రారంభించారు. ఇది ప్రాథమికంగా చైనా, యూకె, యూరప్ దేశాలకు ఎగుమతి అయ్యేది. ఈ పంటకు ఎక్కువ నీరు అవసరం కావడం, పండించిన తర్వాత నేలలో సారం కోల్పోవడం మూలాన రైతులు దీనిని వ్యతిరేకించేవారు. దానికి బదులు ఆహార పంటలైన వరి, ధాన్యాలు పండించేవారు. దీంతో ఆంగ్ల పరిపాలకులు ఈ పంటను పండించమని బలవంతం చేశారు. ప్రాంతీయంగా ఉన్న రాజులు, నవాబులు, భూస్వాములతో కుమ్ముక్కై ఋణాలు ఇవ్వడానికి దీన్ని ఒక సాకుగా వాడుకున్నారు. కొంతమంది ఆసియా, యూరోపు వర్తకులకు ఈ వ్యాపారం చాలా లాభసాటిగా సాగింది.

నీలిమందును వస్త్రాల తయారీలో విరివిగా వాడేవారు. బెంగాల్ ప్రాంతం ఆంగ్లేయుల ఆధీనంలోకి వెళ్ళినపుడు అక్కడి రైతులను బలవంతంగా నీలిమందు పండించేలా చేశారు. జర్మనీలో నీలిమందును కృత్రిమంగా తయారు చేసే విధానాలు కనుగొనడంతో రైతులు పండించే నీలిమందుకు గిరాకీ తగ్గింది. భూమిని కౌలుకు తీసుకున్న రైతులందరూ తాము పండించే భూమిలో కొంత భాగంలో ఖచ్చితంగా నీలిమందు తోటలు పెంచవలసిందింగా నిర్బంధం విధించారు. రైతులకు చాలా తక్కువ ధర చెల్లించేవారు. మొదటి ప్రపంచ యుద్ధం తర్వాత జర్మన్ల రంగు అందుబాటులోకి రాకపోవడంతో నీలిమందుకు గిరాకీ పెరిగింది. అయినా రైతులకు గిట్టుబాటు ధర చెల్లించేవారు కాదు.

అటువంటి సమయంలో రాజ్ కుమార్ శుక్లా అనే వ్యక్తి గాంధీజీని సంప్రదించి అక్కడికి వచ్చి తమకు సహాయం చేసాల్సిందిగా కోరాడు. అప్పటిదాకా గాంధీజీ తనకు భారతదేశంలో చంపారన్ ఎక్కడుందో కూడా తెలియదని తన ఆత్మకథలో రాసుకున్నాడు. 1917, ఏప్రిల్ 10న డాక్టర్ రాజేంద్రప్రసాద్, మరికొంత మంది న్యాయవాదులతో కలిసి రైలులో సాధారణ బోగీలో చంపారన్ కి చేరుకున్నాడు.
అక్కడి నిరక్షరాస్యతను గమనించిన గాంధీ నవంబరు 13, 1917న తూర్పు చంపారన్ ను 30 కి.మీ దూరంలో ఉన్న బర్హార్వా లఖన్సేన్ అనే ఊర్లో మొట్టమొదటిసారి ఒక ప్రాథమిక పాఠశాల ప్రారంభించాడు. ఇందుకు ఆయన అనుచరులు కొంతమంది, అదే ప్రాంతంనుంచి ముందుకు వచ్చిన స్వచ్ఛంద సేవకులు సహకరించారు.

1859-60 ప్రాంతంలో కూడా నీలిమందు పోరాటాలు జరిగాయి కానీ ఇది మళ్ళీ కొత్తగా ప్రారంభమైన ఉద్యమం. ఉద్యమానికి సిద్ధం అయ్యారు. గాంధీ తన బృందంతో కలిసి జిల్లాలోని గ్రామ గ్రామాన్ని పర్యటించి అక్కడి రైతులను కలిసి బలవంతంగా నీలిమందు పండించడం వలన వారు ఎదుర్కొంటున్న సమస్యలను నమోదు చేసుకున్నాడు. గాంధీజీ చంపారన్ చేరుకున్నప్పటి నుంచే ప్రభుత్వం ఆయన కదలికల మీద ఓ కన్నేసి ఉంచింది. ఏప్రిల్ 15 న ఆయన మోతీహరి చేరుకునే సరికి ఆయనను వెనక్కి మళ్ళాల్సిందిగా ఆజ్ఞ జారీ చేసింది. కానీ గాంధీ అందుకు తన ధిక్కారాన్ని తెలియజేశారు.

## మూలాలు
# బార్డోలి సత్యాగ్రహం

1928లో బార్డోలీ సత్యాగ్రహానికి సంబంధించిన కార్యక్రమంలో మహాత్మా గాంధీ, వల్లభ్ భాయి పటేల్
**బార్డోలీ సత్యాగ్రహం** ప్రస్తుత గుజరాత్ రాష్ట్రంలో 1928లో బ్రిటీష్ ప్రభుత్వానికి వ్యతిరేకంగా జరిగిన ప్రధానమైన సహాయ నిరాకరణోద్యమ, సత్యాగ్రహ ఉద్యమ ఘటన. భారత స్వాతంత్ర్యోద్యమ చరిత్రలో ఇది ఒకనొక ప్రధాన ఘట్టంగా పేరొందింది. వల్లభ్ భాయి పటేల్ బార్డోలీ సత్యాగ్రహాన్ని ప్రారంభించి, నేతృత్వం వహించారు. ఈ ఉద్యమ విజయంతో వల్లభ్ భాయ్ పటేల్ భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ లోనూ, జాతీయోద్యమంలోనూ ప్రధాన నాయకుల్లో ఒకరిగా నిలిచారు.

## నేపథ్యం

బీహార్లోని చంపారన్, గుజరాత్లోని ఖేడా ప్రాంతాల్లో పేద భారతీయ రైతులపై బ్రిటీష్ ప్రభుత్వం, వారికి సన్నిహితులైన భూస్వాముల (చంపారన్ లో యూరోపియన్లు) క్రూరత్వం, నిరంకుశత్వాలను నిరసిస్తూ మహాత్మా గాంధీ అక్కడి రైతులకు నాయకత్వం వహిస్తూ రెండు గొప్ప అహింసాయుతమైన తిరుగుబాట్లకు నేతృత్వం వహించారు. రెండు పోరాటాల్లోనూ విజయం సాధించడం వల్ల అక్కడి రైతులకు ఆర్థిక, పౌర హక్కుల విషయంలో మెరుగుదల కనిపించగా, భారతదేశ ప్రజలు ఉత్తేజితులయ్యారు.

1920ల్లో గాంధీ నాయకత్వంలోని భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ సహాయ నిరాకరణోద్యమం ప్రారంభించింది. లక్షలాదిగా భారతీయులు బ్రిటీష్ వారికి వ్యతిరేకంగా తిరుగుబాటు చేశారు. ఈ క్రమంలో న్యాయవాదులు, ప్రభుత్వ ద్యోగులు వృత్తులు వదిలేశారు. విద్యార్థులు ప్రభుత్వ పాఠశాలలు, కళాశాలల నుంచి బయటకు వచ్చారు. ప్రభుత్వం ఇచ్చిన బిరుదులు, పెన్షన్లు, విదేశీ వస్త్రాలు, సరుకలు విడిచిపెట్టారు. బ్రిటీష్ చట్టాల నియంతృత్వాన్ని శాంతియుతంగా ధిక్కరించి భారత స్వరాజ్యం కోసం పోరాడారు. వేలాదిమంది దెబ్బలు తిని, అరెస్టయ్యారు.

ఈ నేపథ్యంలో 1920లో శాసనోల్లంఘన ఉద్యమంలో భాగంగా పన్నుల నిరాకరణ ఉద్యమాన్ని ప్రారంభించాలన్న నిర్ణయానికి గాంధీ వచ్చారు. ఐతే గతంలోలాగా ఆర్థికపరమైన కారణాలతోనూ, లక్ష్యాలతోనూ కాకుండా స్వరాజ్యం కోసం పన్నుల నిరాకరణ సత్యాగ్రహాన్ని చేయబూనారు. వల్లభ్ భాయ్ ను సంప్రదించి మహాత్మా గాంధీ ఈ ఉద్యమం బార్డోలీ తాలూకాలో కానీ, ఆనంద్ తాలూకాలో కానీ చేయవచ్చని ఆయన ప్రకటించారు. ఐతే ఇరు ప్రాంతాల నుంచి నాయకులు కోరుకున్నా, చివరకు అవకాశం బార్డోలీనే వరించింది. 1921లో వల్లభ్ భాయ్ ఈ ప్రాంతంలో నిర్మాణాత్మక కార్యక్రమాల ద్వారా, స్ఫూర్తి రగిలించడం ద్వారా సంసిద్ధపరచడం ప్రారంభించారు. ప్రధానంగా ఏమాత్రం హింసకు పాల్పడకుండా ప్రజలను ఆందోళన పథంలో నడపడంపై దృష్టి కేంద్రీకరించారు.

ఉద్యమానికి సర్వం సంసిద్ధమై ఉండగా సత్యాగ్రహులైన ప్రజలు అదుపుతప్పి చౌరీచౌరా అన్న ప్రాంతంలో అల్లర్లు చెలరేగి బ్రిటీష్ వారు, ప్రభుత్వ ఆస్తులు లక్ష్యంగా హింస జరిగింది. ప్రజలు ఇంకా సత్యాగ్రహ స్ఫూర్తిని, అహింస ఆవశ్యతను, అందుకు అవసరమైన నిగ్రహాన్ని సాధించలేదంటూ ఉద్యమాన్ని వాయిదా వేశారు.

## సమస్య

బార్డోలీ ప్రాంతంలో పన్నులను 1922లో ప్రభుత్వం 22శాతం పెంచింది. తాలూకాలోని 22 గ్రామాలను అధిక ఆదాయ వర్గంలో చేర్చడంతో శిస్తు మరింత పెరిగింది. ఈ భారాన్ని కొందరు ప్రభుత్వాధికారులే వ్యతిరేకించినా, రైతులు తాము కట్టలేమన్నా బొంబాయి ప్రెసిడెన్సీకి నాటి రెవెన్యూ కమిషనర్ ఆండర్సన్ గట్టి సంకల్పం కలవాడు కావడంతో తగ్గించలేదు.

## మూలాలు