Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ఉక్కు స్టేడియం

ఉక్కు స్టేడియం| స్టీల్ ప్లాంట్ స్టేడియం త్రిష్ణా స్టేడియం |
| ఉక్కు స్టేడియం |
| మైదాన సమాచారం |
| ప్రదేశం | ఉక్కు నగరం, విశాఖపట్నం, ఆంధ్రప్రదేశ్ |
| స్థాపితం | 1991 |
| సామర్థ్యం (కెపాసిటీ) | 10,000 |
| జట్టు సమాచారం |
|

|  |  |
| --- | --- |
| ఆంధ్రా
 | (1991-1995) |

 |
| 2015 31 ఆగస్టు నాటికి Source: గ్రౌండ్ ప్రొఫైల్ |

**ఉక్కు స్టేడియం**, (త్రిష్ణా స్టేడియం, స్టీల్ ప్లాంట్ స్టేడియం) ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం విశాఖపట్నంలో ఉన్న క్రికెట్ మైదానం. 1991లో రంజీ ట్రోఫీలో ఆంధ్రా - కర్ణాటక క్రికెట్ జట్ల మధ్య ఆడిన మొదటి ఫస్ట్ క్లాస్ మ్యాచ్ జరిగింది. 1991 సీజన్ నుండి 2004/06 సీజన్ మధ్య, ఇక్కడ 8 ఫస్ట్-క్లాస్ మ్యాచ్‌లు నిర్వహించబడ్డాయి. 1997/98 రంజీ ట్రోఫీ వన్డేలో ఆంధ్రా - తమిళనాడు క్రికెట్ జట్ల మధ్య 1997 అక్టోబరులో జాబితా ఎ మ్యాచ్‌ జరిగింది. ఇక్కడ 8 ఫస్ట్ క్లాస్ మ్యాచ్‌లు జరిగాయి. 2005/06 లో ఆఫ్రో-ఆసియా అండర్ -19 కప్ లో దక్షిణాఫ్రికా - జింబాబ్వే ల మధ్య వన్డే ఇంటర్నేషనల్ కొన్ని మ్యాచ్‌లకు ఈ మైదానం ఆతిథ్యం ఇచ్చింది. ఈ టోర్నమెంట్‌లో మరో 4 మ్యాచ్‌లకు ఈ స్టేడియం ఆతిథ్యం ఇచ్చింది.

## మూలాలు

## బయటి లింకులు

* ESPNcricinfo
* క్రికెట్ ఆర్కైవ్
* వికీమాపియా
# సౌత్ కోస్ట్ రైల్వే స్టేడియం

సౌత్ కోస్ట్ రైల్వే స్టేడియం| స్కోర్ స్టేడియం |
| Full name | సౌత్ కోస్ట్ రైల్వే స్టేడియం |
| Former names | సెరా స్టేడియం, ఎకార్ స్టేడియం |
| Location | విశాఖపట్నం, ఆంధ్రప్రదేశ్, భారతదేశం |
| Owner | సౌత్ కోస్ట్ రైల్వే |
| Operator | సౌత్ కోస్ట్ రైల్వే |
| Capacity | n/a |
| Construction |
| Broke ground | 1964 |
| Opened | 1964 |
| Renovated | 2018 |
| Website |
| Cricinfo |

**సౌత్ కోస్ట్ రైల్వే స్టేడియం**, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని విశాఖపట్నంలో ఉన్న స్టేడియం. ఫుట్‌బాల్, క్రికెట్, ఇతర క్రీడల మ్యాచ్‌లను నిర్వహించడానికి ఈ స్టేడియంను ఉపయోగిస్తారు.

## చరిత్ర

1964లో ఆంధ్రా - హైదరాబాద్ క్రికెట్ జట్ల మధ్య మ్యాచ్ జరిగినపుడు ఈ స్టేడియం ఫస్ట్ క్లాస్ మ్యాచ్‌లను నిర్వహించింది. ఇందులో మరో ఏడు ఫస్ట్ క్లాస్ మ్యాచ్‌లు జరిగాయి. చివరిసారిగా 1997/98 రంజీ ట్రోఫీలో ఆంధ్రా-గోవా క్రికెట్ జట్టు మధ్య మ్యాచ్ జరిగింది.

1997 నుండి 2002 వరకు ఈ స్టేడియంలో ఆరు లిస్ట్ ఎ మ్యాచ్‌లు కూడా జరిగాయి. అప్పటి నుండి ఈ స్టేడియం ఫస్ట్-క్లాస్ కాని మ్యాచ్‌లను నిర్వహించింది.

## మూలాలు
# శ్రీ కనక మహాలక్ష్మి అమ్మవారి దేవస్థానం, విశాఖపట్నం

శ్రీ కనకమహాలక్ష్మి అమ్మవారి దేవస్థానం విశాఖపట్నం లోని బురుజుపేట పరిధిలోకల ప్రసిద్ద దేవాలయం.ఇక్కడి అమ్మవారు శ్రీకనకమహాలక్ష్మి విశాఖప్రజల గ్రామదేవతగా వెలుగొందుతుంది.

## చరిత్ర

ఈ దేవాలయానికి సంబంధించి సరియైన చారిత్రక ఆధారాలులేవు. ఒకప్పటి విశాఖను పాలించిన రాజుల కులదేవత, కుటుంబ దేవతగా తెలుస్తుంది. అప్పటి రాజుల కోట బురుజు కలప్రాంతంలోని బురుజుపేటలో కల అమ్మవారు అందరికీ అందుబాటులో కనిపిస్తుంది.

స్థానిక కథనం ప్రకారం, 1912 లో శ్రీ కనక మహాలక్ష్మీ అమ్మవారి విగ్రహం బావి నుండి తీయబడింది. అది రహదారి మధ్య ప్రతిష్ఠించబడి ఉండేది. రహదారిని విస్తరించడానికి విశాఖ మునిసిఫల్ అధికారులు విగ్రహాన్ని తొలగించి మరోచోట ప్రతిష్ఠించారు. అది జరిగిన 1917 సంవత్సరంలో విసాఖలో ప్లేగు వ్యాధి ప్రభలి అనేకమంది చనిపోయారు. ఇది అమ్మవారి విగ్రహాన్ని తొలగించడం వలనే జరిగిందని తలచి మళ్ళీ యధాస్థానానికి చేర్చారు. అప్పటికి వ్యాధి తగ్గుముఖం పట్టడంతో ప్రజలకు అమ్మవారి మీద గురి ఏర్పడటం తరువాత ఆమె మహిమలు కథలుగా విస్తరించడం ద్వారా విశేష ప్రాచుర్యం పొందింది.

**వి**శాఖపట్నంలో బురుజుపేటలో కొలువైన శ్రీకనక మహాలక్ష్మీ ఆలయానికి ఓ ప్రత్యేకత ఉంది. ఇతర ఆలయాల తరహాలో ఈ ఆలయానికి పైకప్పు గానీ, గోపురం గానీ ఉండదు. అంతేకాదు, అమ్మవారికి వామ హస్తం (ఎడమ చేయి) కూడా ఉండదు. ఈ ఆలయంలోని గర్భాలయంలోకి వెళ్లి భక్తులు నేరుగా అమ్మవారికి పూజలు అర్పించవచ్చు.

వరలక్ష్మీ వ్రతం, దసరా పండుగల సమయంలో వేలాది మంది భక్తులు అమ్మవారిని దర్శించుకుంటారు. సాక్షాత్తు కనక మహాలక్ష్మి ఇక్కడ స్వయంభూగా వెలిసిందని భక్తులు నమ్ముతారు. ఒకప్పుడు ఈ ప్రాంతాన్ని ఏలిన విశాఖ రాజుల బురుజులో ఈ ఆలయం ఉండేదని, శత్రువుల దాడి సమయంలో అమ్మవారి విగ్రహాన్ని సమీపంలోని బావిలో పాడేసి రక్షించారని చెబుతారు.బావిలో ఉన్న అమ్మవారు భక్తులకు కలలో ప్రత్యక్షమై.. తనను బావి నుంచి బయటకు తీసి ఎలాంటి పైకప్పు, తలుపులు లేకుండా ప్రతిష్ఠించాలని కోరడం వల్లే ఆలయానికి పైకప్పు నిర్మించలేదని చెబుతారు. మరో కథనం ప్రకారం.. సద్గుణ సంపన్నుడైన ఓ బ్రాహ్మణుడు కాశీకి వెళ్తూ విశాఖ తీరం మీదుగా బురుజుపేటకు చేరుకుంటాడు. అమ్మవారి విగ్రహం ఉన్న బావిలో స్నానమాచరించి సేద తీరుతాడు. ఆ సమయంలో అమ్మవారు ప్రత్యక్షమై.. తాను కలియుగంలో భక్తుల కోర్కెలను తీర్చేందుకు అవతరించానని, తన విగ్రహాన్ని ఆలయంలో ప్రతిష్ఠించాలని కోరుతుంది. అయితే, ఆ బ్రాహ్మణుడు తాను కాశీకి వెళ్తున్నానని, మన్నించాలని ప్రాదేయపడతాడు. ఆగ్రహానికి గురైన అమ్మవారు తన వామ హస్తంలోని పరిగ అనే ఆయుధంతో బ్రాహ్మణుడిని సంహరించేందుకు సిద్ధమవుతుంది. దీంతో బ్రాహ్మణుడు శివుడిని ప్రార్థిస్తాడు. శివుడు విషయాన్ని గ్రహించి.. అమ్మవారి వామ హస్తాన్ని మోచేతి పైవరకు ఖండిచి, శాంతిపజేస్తాడు. కనక మహాలక్ష్మీగా భక్తులను అనుగ్రహించాలని ఆదేశిస్తాడు. అందుకే, ఈ ఆలయంలో అమ్మవారికి వామహస్తం ఉండదు.

## విశేషాలు

* ఆలయం మండపం ఉంటుంది కాని గర్భగుడి అంటూ ప్రత్యేకంగా ఉండదు.ఇనప చట్రం కొంతవరకూ రక్షణగా ఉంటుంది
* ఎవరైనా గర్భాలయానికి నేరుగా వెళ్ళీ అమ్మవారిని తాకి దర్శించుకోవచ్చు.
* అమ్మవారి గర్భాలయానికి తలుపులు కాని, కప్పు కాని ఉండవు.

## రవాణా సౌకర్యాలు

అమ్మవారి దేవస్థానానికి చేరుకోడానికి విశాఖపట్నం రైల్వే స్టేషన్, బస్ కాంప్లెక్స్‌ల నుంచి బస్సు సదుపాయం ఉంది. ఆటోల్లో కూడా ఇక్కడికి చేరుకోవచ్చు. విశాఖపట్నం సందర్శనకు వచ్చే పర్యాటకులు తప్పకుండా సందర్శించాల్సిన చారిత్రాత్మక ప్రాంతం ఇది

## మూలాలు

1. .
# మూడు కొండలు, విశాఖపట్నం

విశాఖపట్నం వన్ టౌన్ లో పోర్ట్ కు దగ్గర ప్రాంతంలో వేంకటేశ్వర ఆలయం, మసీదు దర్గా లు, చర్చి ఒకే కొండ మీద ఉన్నట్లు ఉంటాయి. అయితే అవి మూడు కొండలు - రాస్ కొండ (రాస్ హిల్), శృంగమణి కొండ, దర్గా కొండలు. పోర్ట్ ఏరియాలోని పాత తపాలా కార్యాలయం (ఓల్డ్ పోస్ట్ ఆఫీస్) నుండి ఈ మూడు కొండలు రైల్వే స్టేషన్ నుంచి ఒక కిలోమీటర్ దూరంలోను , RTC కాంప్లెక్స్ నుండి 5 కిలోమీటర్ల దూరంలోను ఉన్నాయి. ఇవి స్థానికుల మత సామరస్యానికి ప్రత్యేక నిదర్శనంగా నిలిచాయి. ఓడరేవు ఛానల్, ఓడలు, లైనర్‌ల కోసం అంతర్గత నౌకాశ్రయం ప్రవేశ ద్వారాన్ని ఈ కొండల నుండి కనపడుతుంది.

రాస్ కొండలో చర్చ్
‘శృంగమణి కొండ’పై వేంకటేశ్వర ఆలయం, ‘రాస్ హిల్’పై రాస్ హిల్ చర్చి, ‘దర్గా కొండ’పై బాబా ఇష్క్ మదీనా దర్గా ఉన్నాయి. దర్గా సుమారు 700 ఏళ్లనాటిది కాగా, ఈ ఆలయం రెండు శతాబ్దాల నాటిది. రాస్ హిల్ చర్చి కూడా ఒక శతాబ్దానికి పైగా పాతది.

### లార్డ్ వెంకటేశ్వర ఆలయం (శృంగమణి కొండ)

ప్రవేశ ద్వారం వద్ద ఉన్న పిరమిడ్ ఆకారం లో గోపురం ఉంటుంది. 17వ శతాబ్దం చివరలో, యూరోపియన్ కెప్టెన్ బ్లాక్‌మూర్ నేతృత్వంలోని డచ్ షిప్ వైజాగ్ తీరంలో తీవ్రమైన తుఫాను వలన దెబ్బతింది. బోర్డులోని కార్మికుల ప్రార్థనల వలన ఓడ సురక్షితంగా లోపల ప్రశాంతమైన జలాలకు చేరుకుంది, ఒక పెద్ద బండరాయి సముద్ర జలాల్లోకి తిరిగి లాగబడకుండా అడ్డుకుంది. మరుసటి రోజు, తుఫాను తగ్గినప్పుడు, ఓడను నిలువరించే ‘రాతి’ని శ్రీ వేంకటేశ్వరుని విగ్రహమని భావించి నౌకాశ్రయానికి అభిముఖంగా ఉన్న గంభీరమైన శృంగమణి కొండపై స్థానికులు, ఓడ నావికులు విగ్రహాన్ని ప్రతిష్టించారు.

### బాబా ఇష్క్ మదీనా (దర్గా కొండ)

ఉత్తరాన ఉన్న దర్గా కొండ మీద ఒక మసీదు, ఇంకా బాబా ఇషాక్ మదీనా అనే ముస్లిం సన్యాసి సమాధి ఉంది. అతని ప్రవచనాలను హిందూ, ముస్లిం భక్తులు గౌరవిస్తారు. స్థానిక కథనం ప్రకారం, మక్కా మదీనాకు చెందిన ఈ బాబా ఇషాక్ మదీనా వల్లీ తన అనుచరులతో కలిసి సుమారు 700 సంవత్సరాల క్రితం ఈ కొండపై స్థిరపడ్డాడు. అతను ఔరంగజేబు కలలో ఇచ్చిన ఆదేశం మేరకు దర్గా నిర్మించాడు. ఔరంగజేబు దాని సిబ్బంది నిర్వహణ కోసం భారీ భూములను కూడా మంజూరు చేశాడు. బాబా సమాజానికి భక్తులకు చేసిన సేవకు గుర్తింపుగా విశాఖపట్నాన్ని ‘ఇషాక్ పట్నం’ అని పిలుస్తారని బాబా భక్తుల విశ్వాసం. ఇక్కడ 'పీర్ల పండగ' పెద్ద ఎత్తున జరుగుతుంది.

Wikimedia | © OpenStreetMapరాస్ కొండ
### రాస్ హిల్ చర్చి (రాస్ హిల్)

మూడింటిలో మధ్య ఎత్తైన కొండకు 1864లో స్థానిక న్యాయమూర్తి మాన్సియర్ రాస్ పేరు పెట్టారు. 1866లో అప్పటి బిషప్ Msgr J.M. టిస్సోట్ బంగ్లాను స్వాధీనం చేసుకున్నారు ఆగస్ట్ 15, 1867న ఒక బలిపీఠం నిర్మించారు., అప్పటి వికార్ జనరల్ Fr ఒక ప్రార్థనా మందిరాన్ని నిర్మించాడు. 1870, 1876లో తుఫానుల విధ్వంసం ప్రార్థనా మందిరాన్ని కూడా ప్రభావితం చేసింది. తత్ఫలితంగా, మే 1, 1877న, అవర్ లేడీ ఆఫ్ ది సేక్రేడ్ హార్ట్ యొక్క కొత్త విగ్రహం పునఃస్థాపన చేశారు. ఏప్రిల్ 1942లో విశాఖపట్నంపై జపనీయుల దాడి తరువాత, బిషప్ రౌసిల్లాన్ తన ప్రజలను రాస్ హిల్ రక్షణలోకి తీసుకువెళ్లాడు, అప్పటి నుంచి ఇప్పటి వరకు ఎలాంటి దాడులు జరగలేదు. మొదటి 'థాంక్స్ గివింగ్ ఊరేగింపు' ఫిబ్రవరి 10, 1946 ఆదివారం నాడు జరిగింది. ప్రతి సంవత్సరం డిసెంబర్ 8వ తేదీ సాయంత్రం సెయింట్ అలోసియస్ స్కూల్ నుండి రాస్ కొండపైకి ఊరేగింపు ఈ వైజాగ్ సంస్కృతి లో అంతర్భాగంగా మారింది.

## ఇతర లింకులు

* Visakhapuri Mary Matha Shrine Archived 2024-01-23 at the Wayback Machine

* ఇంటాక్ వైజాగ్

## మూలాలు
# జలాంతర్గామి

మొదటి ప్రపంచ యుద్ధంలో ఉపయోగించిన జర్మన్ UC-1 తరగతి జలాంతర్గామి
**జలాంతర్గామి** (ఆంగ్లం: submarine) నీటిలో మునిగి ప్రయాణం చెయ్యగల వాహనం. వివిధ దేశాల నావికా రక్షణ దళాల్లో జలాంతర్గామి ఒక ముఖ్య భాగం. జలాంతర్గామిని మొదటగా మొదటి ప్రపంచ యుద్ధ కాలంలో విస్తృతంగా ఉపయోగించారు. భారత నౌకాదళంలో *సింధుఘోష్* ముదలగు జలాంతర్గాములు ఉన్నాయి.

## ఆద్యుడు అలెగ్జాండర్‌

ప్రత్యర్ధులు జలగర్భ మార్గాల ద్వారా దొంగదెబ్బ తీసే అవకాశం ఉందని క్రీ.పూ. 332లోనే గుర్తించాడు అలెగ్జాండర్‌. అందుకే జలాల కింద కూడా పహారా కాయాలని అనుచరులను ఆదేశించాడు. ఓ అమోఘమైన ఘంటజాడీ (డైవింగ్‌ బెల్‌) ని రూపొందించి దాన్లో ఆయనే స్వయంగా జలాల్లోకి దిగినట్టు ప్రతీతి!

## డావిన్చీ భయం

పదిహేనో శతాబ్దం చివర్లో.. విఖ్యాత దార్శనికుడైన లియోనార్డో డావిన్చీ.. జల మధ్యంలోకి దూసుకుపోయే సైనిక పాటవం గురించి ప్రస్తావించాడుగానీ ఇది 'సముద్రాల అడుగునే మట్టుబెట్టే నరహంతక బుద్ధి'కి ఊతం ఇస్తుందని భయపడి, దానిని పక్కనబెట్టేశాడు.

## మొదటి జలాంతర్గమనం

జలాల లోలోపల మనిషి కదలికలు ఆరంభమైన సంవత్సరం 1620. ఇంగ్లండ్‌లో ఉంటున్న డచ్‌ వైద్యుడు కొర్నీలియస్‌ డ్రబ్బెల్‌ కాస్త ఎక్కువ సమయం నీటిలోపల ఉండి ప్రయాణించేందుకు వీలైన తొలి జలాంతర గమన వాహనం సిద్ధం చేశాడు. గొర్రె తోలుతో కప్పిన చెక్క పెట్టెలాంటి దీని లో- తెడ్డువేసే వారితో సహా మొత్తం 20 మంది ప్రయాణించవచ్చు.

## అంతర్జల హోరాహోరీ

1776 సెప్టెంబరు. న్యూయార్క్‌ ఓడరేవులో మోహరించిన బ్రిటన్‌ యుద్ధనౌకలపై 'దొంగదాడి'కి అమెరికా సిద్ధమైంది. ప్రతిష్ఠాత్మక యేల్‌ విశ్వవిద్యాలయం విద్యార్థి డేవిడ్‌ బుష్‌నెల్‌ పైకి కనబడకుండా తాబేలులా నీటిలోనే ప్రయాణించే 'టర్టిల్‌'ను సిద్ధం చేశాడు. లోపలి వ్యక్తి చేత్తో పెడల్స్‌ తిప్పుతుంటే ప్రొపెల్లర్స్‌ సాయంతో నీళ్లలో కదిలిపోతుందిది. ప్రత్యర్ధుల కళ్లు గప్పి.. వాళ్ల ఓడలకు రంధ్రాలు చేసి, వాటిని ముంచెయ్యటం దీని లక్ష్యం.

## ప్రచ్ఛన్నయుద్ధం

అమెరికాకు చెందిన రాబర్ట్‌ ఫల్టన్‌ 1798లో జలాంతర్గామి లోపలి గోడ చుట్టూ మరో పై గోడ నిర్మించి.. మధ్య ఖాళీలో నీరు నింపేలా 'బలాస్ట్‌ ట్యాంకులు' అమర్చాడు! ఆధునిక జలాంతర్గాముల్లో వాడే బల్లాస్ట్‌ ట్యాంకులకు కూడా ఈ నమూనానే ఆధారం. అమెరికా, రష్యాలు జలాంతర్గాములతోనే ప్రచ్ఛన్న యుద్ధం సాగించాయి.

## తొలి అణు జలాంతర్గామి

జలాంతర్గాములకు ప్రధాన సమస్య ఇంధనం. తరచూ డీజిల్‌ నింపుకోటానికి పైకివస్తే శత్రువుల కంటబడటం తథ్యం. అణుఇంధనంతో ఈ ఇబ్బంది ఉండదు. ఇలా 1954లో అమెరికా మొట్టమొదటిసారిగా అణుఇంధనంతో నెలల తరబడి నీటిలోనే నడిచే 'యుఎస్‌ఎస్‌ నాటిలస్‌'ను, ఆ తర్వాత బాలిస్టిక్‌ క్షిపణి ప్రయోగ జలాంతర్గాములను రూపొందించింది. 'నాటిలస్‌' కేవలం 8 పౌనుల యురేనియాన్ని ఇంధనంగా తీసుకుని దాదాపు 60,000 మైళ్లు ఏకథాటిగా ప్రయాణించింది. 26,500 టన్నుల సామర్థ్యంతో రష్యా నిర్మించిన టైఫూన్‌ రకానివి అతి పెద్ద జలాంతర్గాములు.

## మూలాలు
# రుషికొండ బీచ్

| ఋషికొండ బీచ్ |
| --- |
|  |
|  |
| ప్రదేశం | విశాఖపట్నం, ఆంధ్రప్రదేశ్, భారతదేశం |
| Coordinates | ﻿ / ﻿ |
| Geology | బీచ్ |

**ఋషికొండ బీచ్**, ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం విశాఖపట్నంలోని రుషికొండ ప్రాంతంలో ఉన్న బీచ్. ఆంధ్రప్రదేశ్ పర్యాటక అభివృద్ధి సంస్థ ఆధ్వర్యంతో ఈ బీచ్ నిర్వహించబడుతోంది. వైజాగ్ నగరం నుండి 8 కిలోమీటర్ల దూరంలో ఉన్న అందమైన రుషికొండ బీచ్, వైజాగ్ నగరంలో ప్రాచూర్యం పొందిన బీచ్. ఇది పర్యాటకులను, ఇక్కడి స్థానికులను ఆకర్షిస్తోంది. ఈ బీచ్ ను 'జ్యువెల్ ఆఫ్ ది ఈస్ట్ కోస్ట్' అని కూడా పిలుస్తారు.

 ఋషికొండ బీచ్ వద్ద పారాగ్లైడింగ్.

## వివరాలు

ఈతకొట్టడం, వాటర్ స్కీయింగ్, విండ్ సర్ఫింగ్ వంటి ఆటలు ఆడుకోవడానికి అనువైన ప్రదేశం. అదనంగా, ఆంధ్రప్రదేశ్ పర్యాటక శాఖ ఈ బీచ్ చుట్టూ కుటీరాలు, రెస్టారెంట్లు, ఇతర సౌకర్యాలతో పాటు ఆకర్షణీయమైన పర్యాటక ప్రదేశంగా మార్చింది.

## గుర్తింపు

భారతదేశ బ్లూ ఫ్లాగ్ బీచ్స్ మిషన్ నుండి రుషికొండ బీచ్ కు ఎకో లేబుల్ ‘బ్లూ ఫ్లాగ్’ వచ్చింది. దాంతో ఈ బీచ్‌కు ఇప్పుడు గ్లోబల్ పర్యాటకం మ్యాప్‌లో స్థానం లభించింది. ఈ ప్రాజెక్ట్ కోసం 2017లో రుషికొండ బీచ్ నామినేట్ చేయబడగా, 2018 ఫిబ్రవరిలో ఖరారు చేయబడింది. అవుట్డోర్ ఫిట్నెస్ పరికరాలు, నిరంతరం బీచ్ శుభ్రపరిచే యంత్రాలు, సిసిటివి కెమెరాలు, లైఫ్ గార్డ్లు వంటి భద్రతా పరికరాలు ఈ ప్రాజెక్టులో భాగంగా అందించబడ్డాయి.

## రవాణా

ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్ర రోడ్డు రవాణా సంస్థ ఆధ్వర్యంలో రుషికొండ బీచ్ మీదుగా ఉషోదయ, సాగర్ నగర్, ఆర్టీసీ కాంప్లెక్స్, సిరిపురం, పెద్ద వాల్తేరు, ఎంవిపి కాలనీ, రుషికొండ, మంగమారిపేట, ఐఎన్ఎస్ కళింగ, మద్దిలపాలెం, ఇందిరా గాంధీ జంతుప్రదర్శనశాల, మధురవాడ మొదలైన ప్రాంతాలకు బస్సు సౌకర్యం ఉంది.

## రుషికొండ బీచ్‌లో ప్రసిద్ధి చెందినవి

నీటి అడుగున శ్వాస ఉపకరణం - స్కూబా డైవింగ్, సముద్ర కయాకింగ్, పారామోటరింగ్, స్పీడ్ బోటింగ్, జెట్ స్కీ, వంటి ఎన్నో వినోదాత్మకమైన ఆటలు ఉన్నాయి. బీచ్ నీటిలో పర్యాటకులు నీటి క్రీడలను ఆస్వాదించవచ్చు. .

## వివాదం

ఆంధ్ర ప్రదేశం ప్రభుత్వ పర్యటన శాఖ రుషికొండ మీద ఒక ౨౪౦ కోట్ల 5 స్టార్ హోటల్, రిసార్టును నిర్మాంచాలని నిర్ణయించింది . ఆ కారణం చేత కొండ యొక్క నడుమ భాగంలో చెట్లను నరికివేసిరి. యైకాపా రాక ముందు ఎంతో మనోరంజకమైన ప్రకృతి అందాలను కలిగి ఉండింది ఆ కొండ. అయితే ౨౦౨౩లో రుషికొండ బోడిగా మారిపోయింది. ప్రజలు అభ్యంతరం తెలిపినప్పటికీ కేంద్ర, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు పట్టించుకోకుండా నిబంధనలను తుంగలో తొక్కుతున్నాయని పర్యావరణవేత్తలు ఆరోపిస్తున్నారు .ఒక అద్భుతమైన పర్యాటక ఆకర్షణను ఆంధ్ర ప్రదేశం కోల్పోయె.

## దృశ్యమాలిక

*
*
*
*

## మూలాలు
# శివాజి పార్కు (విశాఖపట్టణం)

| శివాజి పార్కు |
| --- |
| శివాజి పార్కు ప్రవేశద్వారం |
| స్థానం | శివాజిపాలెం, విశాఖపట్నం, ఆంధ్రప్రదేశ్, భారతదేశం |
| విస్తీర్ణం | 16 acres (6.5 ha) |
| నవీకరణ | 1999 (1999) |
| నిర్వహిస్తుంది | మహా విశాఖ నగరపాలక సంస్థ |

**శివాజి పార్కు,** ఆంధ్రప్రదేశ్ రాష్ట్రం విశాఖపట్నంలోని ఒక పార్కు. 16 ఎకరాలు (6.5 హెక్టార్లు) విస్తీర్ణంలో తోటలు, పువ్వులు, చెట్లు, పచ్చదనంతో నిండి ఉన్న ఈ పార్కు చుట్టూ ఎంవిపి కాలనీ, శివాజిపాలెం ఉన్నాయి.

## చరిత్ర

డంపింగ్ యార్డ్ కోసం ఉన్న ఈ ప్రాంతంలో 1999లో 8 లక్షల రూపాయలతో ఈ పార్కు నిర్మించారు. ఇందులో
ఆర్కిడ్ తోటలు, స్లైడ్‌లు, ఫౌంటైన్లు, స్పోర్ట్ రింగ్, పిల్లల ఆటస్థలం, మనోహరమైన ఉద్యానవనాలు, ఫుడ్ కోర్ట్ వంటివి ఉన్నాయి. ఫౌంటెన్ ప్రదేశంలో, 3 ఫౌంటెన్ హబ్‌లు డ్యాన్స్ ఉన్నాయి. ఈ మూడు భారీ ఫౌంటైన్లు రాత్రిపూట లైట్లతో మరింత అందంగా కనిపిస్తాయి.

## ఇతర వివరాలు

విశాఖపట్నంలోని అత్యంత పేరొందిన వాటిల్లో ఇదీ ఒకటి. ఈ ఉద్యానవనంలో "పెరిగిన పొదలు, విరిగిన బెంచీలు" ఉన్నాయని *ది హిందూ పత్రిక రాసింది.*

## చిత్రమాలిక

* (థన్‌బెర్జియా గ్రాండిఫ్లోరా) శివాజి పార్క్ లో పూల మొగ్గ
* శివాజి పార్కులో నడకదారి
* శివాజి పార్కులో పిల్లల ఆట స్థలం
* విశాఖపట్నంలోని శివాజి పార్క్ లో ఆంఫి థియేటర్
* శివాజి పార్క్ లో బెంచ్

## మూలాలు
# ఇందిరా గాంధీ జంతుప్రదర్శనశాల

ఇందిరా గాంధీ జంతుప్రదర్శనశాలలో హిప్పో
**ఇందిరా గాంధీ జంతుప్రదర్శనశాల** (ఆగ్లం: Indira Gandhi Zoological park) విశాఖపట్టణములోని కంబాలకొండ రక్షిత అరణ్యంలో గల ఒక చూడవలసిన ప్రదేశము.

ఇందిరా గాంధీ జంతుప్రదర్శనశాలలోని నిశాచర ప్రాణి కేంద్రంలో ముళ్ళపంది
ఇందిరా గాంధీ జంతుప్రదర్శనశాలలో ఎలుగుబంట్లు
ఇది మే 19, 1977.లో దివంగత ప్రధానమంత్రి ఇందిరా గాంధీ చేత ప్రారంభింపబడినది. ఇందులో ఇంచుమించు 800 వివిధ జాతుల జంతువులు ఉన్నాయి. ఇది విశాఖపట్టణం రైల్వేస్టేషను నుండి 10 కి.మీ. దూరంలో మధురవాడ ప్రాంతంలో ఉన్నది.

ఇందిరా గాంధీ జంతుప్రదర్శనశాలలో ఘరియాల్ (మొసలి)
తూర్పు కనుమలలోని పక్షుల కోసం ప్రత్యేక విభాగాన్ని 1982లో ప్రముఖ శాస్త్రవేత్త సలీమ్ ఆలీ ప్రారంభించారు.

## ఇందులోని జంతువులు, పక్షులు

దీనిలోని 80 జాతులు చెందిన 800 జంతువులున్నాయి.

ఇందిరా గాంధీ జంతుప్రదర్శనశాలలో తెల్లపులి
* కోతులు : Common langur, rhesus కోతి, bonnet కోతి and fauna like mandrills, olive and sacred baboons.
* క్రూరమృగాలు : చిరుతపులి, పులులు, సింహాలు, pumas, jaguars, తోడేలు, నక్కలు, హైనా, మొసలి, ratel etc.
* సరీసృపాలు : కొండచిలువలు, తాబేలు, terrapins, Monitor బల్లి
* జంతువులు : ఏనుగు, Bison, Sambar, Spotted లేడి, and Thamin లేడి, Hippopotamus
* పక్షులు : Grey/ Rosy పెలికాన్, Pied hornbills, painted storks, నెమలి, బాతులు, ప్రేమ పక్షులు, చిలుక, macaws మొదలైనవి.

## కొత్త నేస్తాలు

శ్రీ వెంకటేశ్వర జంతుప్రదర్శన శాల, తిరుపతి నుంచి 2022 మార్చి 17న గ్రే జంగిల్‌ పౌల్‌, వైల్డ్‌ డాగ్‌, అడవి దున్న, చౌసింగ్‌ లను ఇక్కడకు తీసుకొచ్చినట్లు జూ క్యూరేటర్‌ నందినీ సలారియా తెలిపారు. ఇక్కడి నుంచి హైనా, అడవిదున్న, నక్కలను తిరుపతి జూకు తరలించామన్నారు.

## రవాణా సౌకర్యాలు

విశాఖపట్నం జంక్షన్ రైల్వే స్టేషను నుండి 11 కి.మీ దూరంలో జాతీయ రహదారి 16 మార్గంలో యందాడ సమీపంలో వుంది. ప్రవేశ ద్వారం, నిర్గమన ద్వారాలలో ఒకటి జాతీయ రహదారి వైపు, రెండవది బీచ్ రహదారివైపు సాగర నగర్ దగ్గర వున్నాయి. సోమవారం తప్ప ఇతర రోజులలో సందర్శకులను అనుమితిస్తారు.

## మూలాలు

## ఇవి కూడా చూడండి

* జంతువులు

## బయటి లింకులు

* Official website of: "Central Zoo Authority of India" (CZA), Government of India
* విశాఖపట్టణం ఫోటోలు Archived 2014-12-18 at the Wayback Machine
# లోవ గార్డెన్స్

**లోవతోట** ను లోవ గార్డెన్స్ అని పిలవటం మొదలు పెట్టారు. నిజంగా రెండు కొండల మధ్య ఉండే లోయ. ప్రకృతి అందానికి కాణాచిగా ఉండేది. విశాఖపట్నం ఓడరేవులోకి వెళ్ళటానికి ఒక కాలువ తవ్వారు. దానిని పోర్టు ఛానెల్ అంటారు. అది దాటితే, లోవ తోట. విశాఖ నగర వాసులు, ఆ తోటకు ఆదివారాల సమయంలో , ఆ కాలువ ను పడవ సహాయంతో దాటి (అప్పట్లో ఒక పడవ నడిపీవారు.దానికి కొద్ది మొత్తం తీసుకునేవాడు) పిక్‌నిక్‌కి వెళ్ళిన అనుభూతి పొందేవారు. అక్కడికి దగ్గరలోనే దుర్గాదేవి గుడి ఉంది. సముద్రానికి దగ్గరలోనే . విశాఖ పట్నం సముద్ర తీరం, కోతకు (కోరేయటం అంటారు ఇక్కడి వారు) గురి అయ్యి, ఇక్కడి రోడ్డుకు, భవనాలకు ముప్పు వాటిల్లింది. అప్పుడు సముద్రతీరంలో, పెద్ద పెద్ద సెమెంటు రాళ్ళు, కొండరాళ్ళు, ఆ కోత కోసే సముద్ర తీర ప్రాంతంలో వేసి, సముద్రం యొక్క అలల ఉధృతిని , వేగాన్ని తగ్గించారు. ఆ సిమెంటు రాళ్ళు ఇప్పుడు మీరు కూడా చూడవచ్చును. అప్పట్లో 'కాంటినెంటల్ కన్‌స్ట్రక్షన్' అనే కంపెనీ, నిర్విరామంగా, రాత్రి, పగలు ఈ లోవ తోటలో మకామువేసి, సిమెంటు దిమ్మలు, లారీల మీద వేసుకుని వచ్చి, ఇవతలి వైపున్న సముద్ర తీరంలో వదిలేవారు. వారు నడిపిన లారీల వేగానికి, ఆ లారీల ప్రవాహానికి, ఆ చుట్టుప్రక్కల వారికి నిద్ర ఉండేది కాదు. బలహీనంగా ఉన్న ఇళ్ళు కొద్దిగా అదెరేవి. ఆ అదురు ఇళ్ళలోని వారికి తెలెసేది. అప్పటికి విశాఖపట్నంలోకి 'బహుళ అంతస్తుల సంస్కృతి ' ప్రవేశించలేదు. ఆ సమయంలో, ఆ లోవ తోటలోని వృక్షాలను నరికేసారు. పచ్చదనం పోయి, బోసిపోయింది లోవ తోట. ఇప్పుడు విశాఖపట్నం పోర్టువారు ఆ స్థలాన్ని ఉపయోగించుకుంటున్నారు.

యారాడ కొండల మధ్యలో ఉన్న ఈ ప్రదేశం, 1920లలో నౌకాశ్రయం కట్టే వరకు లోవ తోట స్థలం మహారాజా సర్ గోడే నారాయణరావు ఆధీనంలో ఉండేది.

## మూలాలు
# చిల్డ్రన్స్ ఎరీనా

చిల్డ్రన్స్ ఎరీనా| సిరిపురంలో వుడా చిల్డ్రన్ ఎరీనా |
| Wikimedia | © OpenStreetMap |
| Former names | వీఎంఆర్‌డీఏ చిల్డ్రన్స్ ఎరీనా |
| Location | సిరిపురం జంక్షన్ సిరిపురం విశాఖపట్నం భారతదేశం |
| Owner | వీ.ఎం.ఆర్‌.డీ.ఏ. |
| Operator | జీవీఎంసీ |
| Capacity | 1000 |
| Construction |
| Broke ground | 1993 (1993) |
| Opened | 1994 నవంబరు 14 (1994-11-14) |
| Renovated | 2011 (2011) |
| Closed | 2012 (2012) |
| Reopened | 2016 డిసెంబరు 16 (2016-12-16) |
| Construction cost | ₹220 మిలియను (US$3 million) |

**చిల్డ్రన్స్ ఎరీనా** అనేది భారతదేశంలోని విశాఖపట్నంలో ఉన్న ఒక బాలల ప్రపంచం, ఆంధ్రప్రదేశ్ లో ఈ రకమైన ఏకైక ప్రపంచం. ఇది "హార్ట్ ఆఫ్ ది సిటీ" అని కూడా పిలువబడే సిరిపురంలో ఉంది ఇది 1000 సీటింగ్ కెపాసిటీ (600-మల్టీపర్పస్ థియేటర్ + 400-ఆడిటోరియం) కలిగి ఉంది. ఆడిటోరియం వివిధ కార్యక్రమాలు, జన్మదిన పార్టీలు, సంగీత ప్రదర్శనలు, పాఠశాల వేడుకలు, పిల్లలకు సంబంధించిన సాంస్కృతిక కార్యకలాపాలను నిర్వహించడానికి ఉపయోగించబడుతుంది. ఈ మల్టీపర్పస్ థియేటర్ ప్రధానంగా ఇంగ్లీష్, తెలుగు, హిందీ భాషల్లోని సినిమాలను ప్రదర్శించేలా రూపొందించారు.

2011లో ఎరీనాను మూసివేసి, 2012లో పాత డాల్ఫిన్ ఆకారంలో ఉన్న నిర్మాణాన్ని కూల్చివేశారు. కొత్త ఓవల్ ఆకారంలో ఉన్న ఎరీనా నిర్మాణం 2012 లో జరిగింది, 2017 డిసెంబరులో ప్రజలకు తెరవబడింది. ఒక మినీ జంతుప్రదర్శనశాల, గ్రంథాలయం, ఆట వస్తువులు కూడా ఈ రంగంలో అందుబాటులో ఉన్నాయి.

విశాఖ కిరీటంలో ఒక ఆభరణాన్ని తీసుకువచ్చినందుకు వుడాను అభినందించిన ఆయన, నిర్వహణ కోసం కొంత వాణిజ్య కార్యకలాపాలను అనుమతించగలిగినప్పటికీ సంప్రదాయ కళల ప్రదర్శనకు ఇది ప్రధాన వేదిక అవుతుందని ఆశాభావం వ్యక్తం చేశారు.

## డిజైన్, నిర్మాణం

సాంస్కృతిక కార్యక్రమాలు, సెమినార్లు, వర్క్ షాప్ లు, జాతీయ, అంతర్జాతీయ ప్రమాణాలతో కూడిన కాన్ఫరెన్స్ లు వంటి బాలల కార్యకలాపాలకు ఈ రంగం రూపకల్పన ప్రత్యేకమైనది. అధునాతన లైటింగ్, సౌండ్ సిస్టమ్, సాంకేతిక ఏర్పాట్లతో వివిధ రకాల ప్రదర్శనలకు అనువుగా ఉండేలా వేదికను పునర్నిర్మించారు. కొత్త నిర్మాణంలో పిల్లల కార్యకలాపాలు, ఇతర సాధారణ కార్యక్రమాలను సులభతరం చేయడానికి సెల్లార్, గ్రౌండ్ ఫ్లోర్ ఉన్నాయి.

రీడిజైన్ చేసిన ఈ నిర్మాణం 70 అడుగుల ఎత్తు, 4000 చదరపు మీటర్లకు పైగా బిల్టప్ ఏరియాను కలిగి ఉంది.

## ఈవెంట్స్

ఈ థియేటర్ లో ఇండియన్ నేవీ డే వేడుకలు నిర్వహించారు, బాలల దినోత్సవం సందర్భంగా 2017 నవంబరు 14న ప్రత్యేకంగా పిల్లల కోసం బ్యాండ్ ప్రదర్శన నిర్వహించారు.

సీనియర్ సిటిజన్లు, వికలాంగుల సంక్షేమం కోసం 2017 అక్టోబరు 29న కేంద్ర సామాజిక న్యాయం, సాధికారత శాఖ సహాయ మంత్రి క్రిషన్ పాల్ గుర్జార్ చేతుల మీదుగా రాష్ట్రీయ వయోశ్రీ యోజన నిర్వహించారు.

చిల్డ్రన్స్ ఫిల్మ్ సొసైటీ ఆఫ్ ఇండియా (సిఎఫ్ఐ) 2017 ఏప్రిల్ 7 న నిర్వహించిన జాతీయ బాలల చలన చిత్రోత్సవం లిటిల్ డైరెక్టర్స్ కాన్సెప్ట్తో 40,000 మంది విద్యార్థులకు ఆతిథ్యం ఇచ్చిన మూడు రోజుల బాలల చలన చిత్రోత్సవం.

భారత 70వ స్వాతంత్ర్య దినోత్సవం సందర్భంగా దేశభక్తి చలన చిత్రోత్సవం జరిగింది. చక్ దే! ఇండియా, ఐ యామ్ కలాం, బోర్డర్ వంటి చిత్రాలను ఈ సందర్భంగా ప్రదర్శించారు.

2023 ఫిబ్రవరి 16,17 తేదీల్లో వైజాగ్ టెక్ సమ్మిట్ జరగనుంది.

## రవాణా

చిల్డ్రన్స్ ఎరీనా, ద్వారకా బస్ స్టేషన్ నుండి 2 కి.మీ. నగరంలోని వివిధ ప్రాంతాల నుంచి ఏపీఎస్ ఆర్టీసీ బస్సు సర్వీసులు

## మూలాలు
# చావుల మదుం

## శ్మశాన వాటిక - చావుల మదుం

* విశాఖపట్నం కాన్వెంటు జంక్షను దగ్గర ఉంది దీనినే చావుల మదుం అంటారు. ఇది శ్మశాన వాటిక. ఇక్కడ శవాలను సమాధి చేసిన తరువాత, ప్రక్కనే ఉన్న చెరువులో స్నానం చేసే వారు. నేడు ఆ చెరువును పూర్తిగా కప్పివేసారు చెత్త చెదారం వేసి. ఇప్పుడు అక్కడ చెరువు ఉండేది అంటే నమ్మటం కష్టం. విశాఖపట్నం కుగ్రామంగా ఉన్నప్పటి నుంచీ, ఇదే శ్మశాన వాటిక. ఇవాళ ఉన్న రామకృష్ణ సినిమాహాలు, కర్రలదొడ్డి, కొబ్బరితోట ప్రాంతాలలో, బరువైన పాడెను ఒకసారి దించి, ఆయాసం తీర్చుకుని మరలా బయలు దేరే పద్ధతి ఉంది. అందరూ అదే పద్ధతిని పాటిస్తారు. చావుల మదుం దగ్గర ఉన్న హిందూ శ్మశాన వాటిక ప్రక్కనే, క్రైస్తవుల శ్మశానవాటిక ఉంది. విద్యుత్తు దహన వాటిక కూడా ఉంది ఇక్కడ. ఈ ప్రక్కనే సెయింట్ జోసెఫ్ మహిళా డిగ్రీ కళాశాల ఉంది. ఈ చావుల మదుం (కాన్వెంటు జంక్షను) విశాఖ పట్నానికి ఒక ముఖ్యమైన కూడలి. ఈ కూడలి నుంచే, పాత నగరానికి వెళ్ళటానికి ఒక దారి,గాజువాకకు వెళ్ళటానికి ఒక దారి, మర్రిపాలెం, ఎన్.ఏ.డి జంక్షనుకి వెళ్ళటానికి ఒక దారి, రైల్వే స్టేషనుకి, దొండపర్తి, ద్వారకానగర్, ఆర్.టీ.సీ. కాంప్లెక్సుకి వెళ్లటానికి ఒక దారి.ఈ నాలుగు దార్లు కలిసిన కూడలి ఇది.
# వేలంపాట

An auctioneer and her assistants scan the crowd for bidders.
**వేలం** లేదా **వేలంపాట** (auction) ఇది ఒక రకమైన అమ్మకం. అమ్మే వ్యక్తి (లేదా సంస్థ) సదరు వస్తువు యొక్క ప్రారంభ విలువను నిర్ణయిస్తారు. ఇష్టమైన వ్యక్తి (లేదా సంస్థ) ఎంత విలువ ఇవ్వగలరో చెప్పవలసి ఉంటుంది. మరో వ్యక్తి అంతకన్నా ఎక్కువ ఇవ్వడానికి సిద్దమవ్వవచ్చు. నిర్ణీత సమయంలోపు అత్యధికంగా ఇవ్వడానికి సిద్దమయిన వారికి సదరు వస్తువుని అమ్ముతారు.

వేలంపాట అనగా వస్తువులను అమ్మేటప్పుడు అత్యధిక బిడ్ కు అమ్మడం, కొనుకోలు చేసేటప్పుడు తక్కువ బిడ్ కు కొనడం. వేలం రకాలు, వేలంలో పాల్గొనేవారి ప్రవర్తనతో వ్యవహరించే ఆర్థిక సిద్ధాంతం శాఖను వేలం సిద్ధాంతం అంటారు.

విభిన్న సందర్భాల్లో వాణిజ్యం కోసం వేలం, వర్తించబడుతుంది. ఈ సందర్భాలు పురాతన వస్తువులు, పెయింటింగ్‌లు, అరుదైన సేకరణలు, ఖరీదైన వైన్లు, వస్తువులు, పశువులు, రేడియో స్పెక్ట్రం, వాడిన కార్లు, ఉద్గార వ్యాపారం, మరెన్నో.

## ఇంటర్ నెట్ లో వేలంపాటలు

ప్రస్తుత కాలంలో కొన్ని ఇంటర్నెట్టు సైటులు కూడా వేలంపాటను నిర్వహిస్తున్నాయి.

ఇక్కడ వేలంపాటతో పాటు, కొనడం/అమ్మడాలు కూడా ఉంటాయి.

* ఈ బే
* ట్రేడ్ అస్
* ఈ-వేలం ఇండియా

ఈ-వేలం సమాచారం

## ఇవి కూడా చూడండి

* సంత

## మూలాలు
# రోటరీ క్లబ్

బ్రెజిల్‌లోని ఫీరా డి సంతానాలో రోటరీ స్మారక చిహ్నం.
**రోటరీ క్లబ్**గా ప్రసిద్ధిచెందిన **రోటరీ ఇంటర్నేషనల్** ప్రపంచ వ్యాప్తంగా విస్తరించిన సామాజిక సేవా సంస్థ. పోలియో మహమ్మారిని ధరిత్రి నుంచి పూర్తిగా తొలగించుటకు ప్రయత్నిస్తున్న అంతర్జాతీయ సంస్థ. ఈ సంస్థ సెక్యూలర్ పద్ధతిలో అన్ని జాతులు, మతాలు, కులాలు, తెగలు మొదలైన విభేదాలు లేకుండా సంఘసేవ చేస్తున్నది. దీనికి చెందిన 32,000 పైగా క్లబ్బులు ప్రపంచ వ్యాప్తంగా సుమారు 1.2 మిలియన్ సభ్యుల్ని కలిగివున్నది. ఈ సంస్థ సభ్యుల్ని **రొటారియన్స్** అని పిలుస్తారు. ఈ సంస్థ ముఖ్యమైన ఉద్దేశాలు వ్యాపార, సాంకేతిక నిపుణుల్ని సంఘసేవలో భాగం చేసి ప్రపంచంలో శాంతి సామరస్యాలను పెంపొందించడం. సభ్యులు వారానికొకసారి చిన్న పార్టీలో కలిసి సాంఘిక సేవా కార్యక్రమాల రూపకల్పన చేస్తారు.

రోటరీ క్లబ్ యొక్క ప్రధానమైన మోటో "స్వార్ధం కన్న సేవే మిన్న" (Service above Self), ద్వితీయ మోటో "సేవలో ప్రథములే లాభం పొందేవారిలో ప్రథములు" (They profit most who serve best).

## ప్రధాన కార్యక్రమాలు

* పోలియో మహమ్మారిని ధరిత్రి నుంచి పూర్తిగా తొలగించుట.

దేశంలో పోలియో నిర్మూలనపై విజయం సాధించడంలో తనవంతుగా నాయకత్వం వహించినందుకు రాష్ట్రపతి ప్రణబ్‌ ముఖర్జీని రోటరీ అత్యున్నత పురస్కారం అవార్డ్ ఆఫ్ హానరీ 2014 ఫిబ్రవరి 11న లభించింది.

అంతర్జాతీయ రోటరీ క్లబ్ అధ్యక్షుడు రాన్ బర్టన్ రాష్ట్రపతి భవన్‌లో జరిగిన కార్యక్రమంలో రాష్ట్రపతికి ఈ అవార్డును అందజేశారు . మానవతా దృక్పథంతో ప్రజలకు మంచి చేయడానికి కృషి చేసిన దేశాధినేతలు, ప్రభుత్వాధినేతలకు ఈ అవార్డును అందజేస్తారు.

## మూలాలు

## బయటి లింకులు

* www.rotary.org