# పంచసభా క్షేత్రాలు

తమిళనాడు మధురైలోని మీనాక్షి దేవాలయంలోని వేయి స్తంభాల మంటపంలో శివ-నటరాజ విగ్రహం.
శివ రూపమైన నటరాజ ఆలయాలను **పంచ సభా క్షేత్రాలు** అంటారు. ఇక్కడ శివుడు తాండవ నృత్యాన్ని ప్రదర్శించినట్లు భావిస్తారు. ఈ దేవాలయాలన్నీ తమిళనాడు లోనే ఉన్నాయి. ఐదు నృత్య ప్రదర్శనలు వాడ ఆరణ్యేశ్వర ఆలయంలోని రత్న సభలో కాళీ తాండవం, చిదంబరం, నటరాజాలయంలోని కనక సభలో ఆనంద తాండవం, మీనాక్షి దేవాలయంలోని రజత సభలో సంధ్యా తాండవం, చెప్పరై ఆలయంలో తామ్ర సభలో ముని తాండవం, కుట్రాలాలోని చిత్రనాథ ఆలయంలో త్రిపుర తాండవం.

7వ శతాబ్దపు నయనారులు రచించినది, తమిళ శైవ రచన అయిన *తేవరంలో* ప్రధాన దేవతలను గౌరవిస్తారు. దీనిని *పాడల్ పెట్ర క్షేత్రగా* వర్గీకరించారు. ఈ ఐదు దేవాలయాలను తమిళనాడు ప్రభుత్వ హిందూ మత, ఛారిటబుల్ ఎండోమెంట్స్ విభాగం నిర్వహిస్తుంది.

## వివరణ

చిదంబరం ఆలయంలోని ఐదు మందిరాలను తమిళంలో చిత్ర సభ (గర్భగృహం), ముందు సభ (గర్భగృహం ముందు హాలు), నిరుత సభ (రథం ఆకారపు మందిరం), దేవ సభ (అన్ని ఉత్సవ దేవతలను ఉంచే హాలు), రాజ సభ (వెయ్యి స్తంభాల మందిరం) అని పిలుస్తారు.

భరత ఋషి ప్రకారం, శివుడు నృత్యానికి మూలకర్త. అతను నందిని తన ప్రదర్శనను చూసేందుకు అనుమతించాడు. తాండవ అనే పేరు, నందికి నామాంతరమైన *తాండ* నుండి ఉద్భవించింది. శివ తాండవాన్ని కాళీ తాండవం, సంధ్య తాండవం, త్రిపుర తాండవం, ఆనంద తాండవం, ఉమా తాండవం, సంహార తాండవం, ఊర్ధ్వ తాండవం అని ఏడు రకాలుగా వర్గీకరించారు.

తమిళనాడులోని కొన్ని దేవాలయాలు నటరాజతో దగ్గరి సంబంధం కలిగి ఉన్నాయి. వాటి స్వంతంగా నృత్య పురాణాలతో పాటు వాటి నృత్య రూపానికి ప్రత్యేకమైన మందిరాలు కూడా ఉన్నాయి.

పైన పేర్కొన్న శివుని నృత్య వర్గీకరణలో, పురాణ సాహిత్యంలో పేర్కొన్నట్లుగా, దేవాలయాలు తమిళనాడు భౌగోళిక, సాంస్కృతిక పరిమితిలో కనిపిస్తాయి. ఏడు నృత్యాలలో, ఏడవ నృత్యమైన *ఆనంద తాండవం* అన్ని ఇతర నృత్యాలలో అంతర్లీనంగా ఉన్న ఇతివృత్తాలకు ప్రాతినిధ్యం వహిస్తుంది, ప్రతీకగా నిలుస్తుంది. ఏడవది *శైవ సిద్ధాంత* తత్వశాస్త్రం యొక్క ప్రధాన సిద్ధాంతాల మిశ్రమ ఆదర్శం. ఆనంద్, పరమేశ్వరానంద్ ల ప్రకారం, నృత్యం స్వయంగా దేవుని అందం సంతోషాల అత్యున్నత సౌందర్య ఆనందానికి మూలం.

## ఐదు దేవాలయాలు

| **వర్గం** | **ఆలయం** | **స్థానం** | **ఎలిమెంట్** | **తాండవం** | **చిత్రం** | **వివరాలు** |
| రత్న సభ (రథినాచబాయి)
 | వడ ఆరణ్యేశ్వర ఆలయం
 | తిరువలంగాడు ﻿ / ﻿ | పచ్చరంగు.
 | కాళి తాండవం
 |  | ముంజికేశ కార్కోదక మహర్షి అభ్యర్థన మేరకు శివుడు ఈ ఆలయ ప్రదేశానికి చేరుకున్నాడు. కాళి శివుడిని నృత్యం చేయమని సవాలు చేసి, అతను గెలిస్తే ఆ స్థానంలో దేవతకు తన హక్కును ఇస్తానని చెప్పింది. నృత్యం మొదలయింది. శివుడు తన చెవిపోగును నేలపై పడేసి, అతని ఎడమ కాలు బొటనవేలుతో తీసి, నృత్యం చేస్తూనే తన తిరిగి చెవికి పెట్టుకున్నాడు. కాళి తన ఓటమిని అంగీకరించి, ఇంత అద్భుతమైన నృత్యం చేయలేనని చెప్పింది. తాను ఒక్కడినే ఆమెకు సమానమని శివుడు చెప్పి, ఇక్కడ తనను పూజించడానికి వచ్చేవారు, పూర్తి పూజాఫలాన్ని పొందాలంటే మొదట ఆమెను పూజించాలని చెప్పాడు. అప్పటి నుండి, భక్తుల కోసం కాళికి ఆలయం కూడా ఉంది.
 |
| కనక సభ (పోర్చబాయి)
 | నటరాజర్ ఆలయం
 | చిదంబరం ﻿ / ﻿ | బంగారం.
 | ఆనంద తాండవం
 |  | చిదంబరం అనే ఆ నగరపు, ఆలయపు పేరుకు అక్షరాలా అర్థం, "జ్ఞాన వాతావరణం" లేదా "ఆలోచనలు ధరించినది" అని అర్ధం. ఆలయ నిర్మాణం కళలు, ఆధ్యాత్మికత, సృజనాత్మక కార్యకలాపాలు, దైవికమైన సంబంధాన్ని సూచిస్తుంది. ఆలయ గోడ చెక్కడాలు భరత ముని నాట్యశాస్త్రం నుండి మొత్తం 108 కరణాలను ప్రదర్శిస్తాయి. ఈ భంగిమలు శాస్త్రీయ భారతీయ నృత్యమైన భరతనాట్యం పునాది వేస్తాయి. నటరాజ ఆలయంలో ప్రధాన దేవుడు శివుడు. ఇది శక్తివాదం, వైష్ణవ మతాల లోను, హిందూ మతం లోని ఇతర సంప్రదాయాల లోనూ ఉన్న ప్రధాన ఇతివృత్తాలను ప్రదర్శిస్తుంది. ఉదాహరణకు, చిదంబరం ఆలయ సముదాయంలో దక్షిణ భారతదేశంలో మొట్టమొదటి దేవి ఆలయం, 13 వ శతాబ్దానికి ముందు రథంతో కూడిన సూర్య మందిరం, వినాయకుడు, మురుగన్, విష్ణు ఆలయాలు, పురాతన శివ గంగా పవిత్ర కొలనులలో ఒకటి, యాత్రికుల సౌలభ్యం కోసం పెద్ద మండపాలు ఉన్నాయి. పొన్ *అంబాలం* మందిరంలోని బంగారు మందిరంలో ఆనంద తాండవం (డాన్స్ ఆఫ్ డిలైట్) ను ప్రదర్శించే నటరాజ శివుడు ఉంటాడు.
 |
| రజత సభ (వెల్లిచబాయి)
 | మీనాక్షి అమ్మన్ ఆలయం
 | మధురై ﻿ / ﻿ | వెండి
 | సంధ్యా తాండవం
 |  | ఈ ఆలయం తమిళనాడు మదురై నగరంలో వైగై నది దక్షిణ ఒడ్డున ఉన్న ఒక చారిత్రిక హిందూ దేవాలయం. ఇది పార్వతి రూపమైన మీనాక్షి, ఆమె భర్త, శివుని రూపమూ అయిన సుందరేశ్వరుల ఆలయం. ఈ ఆలయం తమిళ సంగం సాహిత్యంలో పేర్కొన్న పురాతన ఆలయ నగరం మదురై నగరం మధ్యలో ఉంది. సా.శ. 6 వ శతాబ్ద గ్రంథాలలో ఈ ఆలయం ప్రస్తావించబడింది.
 |
| తమ్రా సభ (తమిరాచబాయి)
 | నెల్లైయప్పర్ ఆలయం
 | తిరునెల్వేలి ﻿ / ﻿ | రాగి.
 | ముని తాండవం
 |  | పౌరాణిక కాలంలో, ఈ ప్రదేశాన్ని వేణువనం అని పిలిచేవారు. ఇది వెదురు అడవి. ప్రస్తుత ఆలయంలోని దేవత, వెదురు అడవి లోనే కనిపించిందని నమ్ముతారు. ఈ ప్రదేశంలో శివుడికీ, పార్వతికీ జరిగిన పెళ్ళిని విష్ణువు చూశాడని నమ్ముతారు. ఈ పురాణాన్ని వర్ణించే ఆలయంలో లోహపు గిండీతో విష్ణు చిత్రం ఉంది, ఇది ముక్కు కలిగిన పాత్ర. శివుడిని నెల్లైయప్పర్ (వేణువననథర్ అని కూడా పిలుస్తారు, *లింగం* ద్వారా ప్రాతినిధ్యం వహిస్తారు అతని దేవేరి పార్వతి, కంతిమతి అమ్మన్ గా చిత్రీకరించబడింది.
 |
| చిత్ర సభ (చిత్రచబాయి)
 | కుట్రాలనాథర్ ఆలయం
 | కోర్టల్లం ﻿ / ﻿ | కళ.
 | త్రిపుర తాండవ
 |  | అగస్త్య మహర్షి, శివుని అభ్యర్థన మేరకు, భూమి సమతుల్యతను స్థిరీకరించడానికి దక్షిణ దిశగా ముందుకు సాగారు. హిమాలయాలలో శివపార్వతుల వివాహంలో అనేక జీవుల వల్ల ఏర్పడిన అస్థిరతను తగ్గించి, దైవిక జంట యొక్క సంగ్రహావలోకనం కోసం వేచి ఉన్నారు. అక్కడ ఆయన విష్ణువు విగ్రహాన్ని కుదించి ఇక్కడ శివలింగాన్ని సృష్టించాడని చెబుతారు, అందుకే దీనికి కుట్రాలం అని పేరు వచ్చింది. నిర్మాణపరంగా చిత్రసభ తమిళనాడులోని ఇతర నటరాజ సభలను పోలి ఉంటుంది. దాని లోపలి భాగం భారతీయ ఇతిహాసాల చిత్రాలను వర్ణించే వందలాది కుడ్యచిత్రాలతో అలంకరించబడింది. పండుగల సమయంలో కురుమ్పలవీసర్ ఆలయం నుండి నటరాజుని ఇక్కడకు తీసుకువస్తారు. ఆలయ చెట్టును కురుమపాల అని, ఆలయ తొట్టెను చిత్రనాధి అని పిలుస్తారు. నటరాజును నృత్య తాండవ భంగిమలో చిత్రీకరించారు.
 |

## మూలాలు