# భారతదేశ రాష్ట్ర శాసనసభలు

|  |
| --- |
| **భారతదేశం** |
|
ఈ వ్యాసం **భారతదేశం రాజకీయాలు, ప్రభుత్వం**లో ఒక భాగం.

 |
|

---

 |
| **కేంద్ర ప్రభుత్వం** |
| **రాజ్యాంగంభారత రాజ్యాంగం**
	+ అవతారిక
	+ ప్రాథమిక హక్కులు
	+ ప్రాథమిక విధులు
	+ ఆదేశిక సూత్రాలు
 |
| * **కార్యనిర్వాహక వ్యవస్థ**
	+ ప్రభుత్వం
	+ రాష్ట్రపతి
	+ ఉప రాష్ట్రపతి
	+ ప్రధానమంత్రి
	+ కేంద్ర మంత్రిమండలి
 |
| * **శాసన వ్యవస్థ**
	+ పార్లమెంట్
	+ లోక్‌సభ
	+ లోక్‌సభ స్పీకర్
	+ రాజ్యసభ
	+ రాజ్యసభ చైర్మన్
 |
| * **భారత న్యాయ వ్యవస్థ**
	+ సుప్రీం కోర్టు
	+ భారత ప్రధాన న్యాయమూర్తి
	+ హైకోర్టు
	+ జిల్లా కోర్టులు
 |
| * **రాష్టాలు**
	+ శాసనసభ
	+ శాసనమండలి
	+ గవర్నరు
	+ ముఖ్యమంత్రి
	+ రాష్ట్ర ప్రభుత్వం
 |
| * **స్థానిక స్వపరిపాలన**
	+ పట్టణ స్థానిక సంస్థలు
	+ గ్రామీణ స్థానిక సంస్థలు
	+ జిల్లా పరిషత్
 |
| * **ఎన్నికల వ్యవస్థ**
	+ రాజకీయ పార్టీలు
	+ జాతీయ పార్టీలు
	+ లోక్‌సభ ఎన్నికలు
	+ రాజ్యసభ ఎన్నికలు
	+ భారత రాష్ట్రపతి ఎన్నిక
	+ భారత ఉపరాష్ట్రపతి ఎన్నిక
	+ రాష్ట్ర పార్టీలు
	+ రాష్ట్ర శాసనసభ ఎన్నికలు
	+ రాష్ట్ర శాసన మండలి ఎన్నికలు
	+ స్థానిక సంస్థల ఎన్నికలు
* **జాతీయ కూటమి పార్టీలు**
	+ లెఫ్ట్ డెమోక్రటిక్ ఫ్రంట్
	+ నేషనల్ డెమోక్రటిక్ అలయన్స్ (NDA)
	+ యునైటెడ్ ప్రోగ్రెసివ్ అలయన్స్ (UPA)
	+ ఇండియా కూటమి

---

భారత ప్రభుత్వ పోర్టల్

 |
|  |
|

---

* view
* talk
* edit
 |

ప్రతి రాష్ట్రానికి ప్రజలు ఎన్నుకునే సభ్యులతో కూడిన ఒక సభ ఉంటుంది. దీన్ని **శాసనసభ** లేదా **విధానసభ** అంటారు. కొన్ని రాష్ట్రాల్లో రెండు సభలుంటాయి. ఈ రెండో సభను శాసనమండలి అంటారు. రాజ్యాంగం ప్రకారం ఏ రాష్ట్రంలోనైనా శాసనసభలో 500 కంటే ఎక్కువ కాకుండాను, 60 కంటే తక్కువ కాకుండాను స్థానాలు ఉండాలి.ఇది భారతదేశంలోని 28 రాష్ట్రాలు, 3 కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలతో ఏక శాసననిర్మాణ రాష్ట్ర శాసనసభ ఏకైక శాసనమండలి, 6 రాష్ట్రాల్లో ఇది దిగువ సభ వారి ద్విసభతో రాష్ట్ర చట్టసభలు ఎగువ సభ రాష్ట్ర శాసన మండలి ఉన్నాయి.

కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలు ఐదు నేరుగా భారత కేంద్ర ప్రభుత్వంచే నిర్వహించబడుతున్నాయి. వాటికి శాసనమండలి లేదు. రాష్ట్ర ప్రభుత్వాన్ని పార్లమెంట్ రద్దు చేయడం, ద్రవ్య బిల్లులను ఆమోదించడం మినహా రాష్ట్ర శాసనసభ ఎగువ సభ, రాష్ట్ర శాసన మండలితో సమానమైన శాసన అధికారాన్ని రాష్ట్ర శాసనసభ కలిగి ఉంటుంది, ఈ సందర్భంలో రాష్ట్ర శాసనసభకు అంతిమ అధికారం ఉంటుంది.

ప్రతి శాసనసభ సభ్యుడు (ఎం.ఎల్.ఎ.) ఏకసభ్య నియోజకవర్గాల వారీగా 5 సంవత్సరాల పదవీకాలానికి ప్రత్యక్షంగా ఎన్నుకోబడతారు. గోవా, సిక్కిం, మిజోరాం, కేంద్రపాలిత రాష్ట్రాలలో లాగా ఒక రాష్ట్ర శాసనసభలో 60 మంది కంటే తక్కువ, 500 కంటే ఎక్కువ మంది సభ్యులు ఉండకూడదని భారత రాజ్యాంగం పేర్కొంది, అయితే పార్లమెంటు చట్టం ద్వారా మినహాయింపు ఇవ్వబడుతుంది. పుదుచ్చేరిలో 60 కంటే తక్కువ మంది సభ్యులు ఉన్నారు. ముఖ్యమంత్రి అభ్యర్థనపై గవర్నర్ లేదా అధికార మెజారిటీ పార్టీ లేదా సంకీర్ణానికి వ్యతిరేకంగా అవిశ్వాస తీర్మానం ఆమోదించబడినట్లయితే, అత్యవసర పరిస్థితిలో రాష్ట్ర శాసనసభను పార్లమెంటు రద్దు చేయవచ్చు.

## శాసనసభ సభ్యుడు అర్హతలు

* వారు ఎన్నికల్లో పోటీ చేస్తున్న రాష్ట్ర శాసనసభ ఓటర్ల జాబితాలో సభ్యునిగా నమోదు అయి ఉండాలి.
* అతనిపై లేదా ఆమెపై ఎలాంటి క్రిమినల్ ప్రొసీజర్లు లేవని వారు పేర్కొనాలి.
* శాసనసభ సభ్యుడు కాదలచిన వ్యక్తి భారత పౌరుడై ఉండాలి.
* కనీసం 25 ఏళ్ళ వయసు ఉండాలి

## శాసనసభ అధికారాలు

* రాష్ట్రంలో ప్రభుత్వంపై అవిశ్వాస తీర్మానాన్ని రాష్ట్ర శాసనసభలో మాత్రమే ప్రవేశపెడతారు. ఇది మెజారిటీ ఓటుతో ఆమోదం పొందినట్లయితే, ముఖ్యమంత్రి ఆమె/అతని మంత్రిమండలి సమష్టిగా రాజీనామా చేయాలి.
* ద్రవ్య బిల్లును రాష్ట్ర శాసనసభలో మాత్రమే ప్రవేశపెట్టవచ్చు. ద్విసభ అధికార పరిధిలో, రాష్ట్ర శాసనసభలో ఆమోదించబడిన తర్వాత, అది రాష్ట్ర శాసన మండలికి పంపబడుతుంది, ఇక్కడ గరిష్ఠంగా 14 రోజుల పాటు ఉంచవచ్చు.
* సాధారణ బిల్లులకు సంబంధించిన విషయాలలో, రాష్ట్ర శాసనసభ అభీష్టం ప్రబలంగా ఉంటుంది. ఉమ్మడి సిట్టింగ్‌కు ఎటువంటి నిబంధన లేదు. అటువంటి సందర్భాలలో, రాష్ట్ర శాసన మండలి చట్టాన్ని గరిష్ఠంగా 4 నెలలు ఆలస్యం చేయవచ్చు (మొదటి సందర్శనలో 3 నెలలు, బిల్లు రెండవ సందర్శనలో 1 నెల).
* రాష్ట్ర శాసనసభకు హాజరైన సభ్యులలో మూడింట రెండొంతుల మంది కంటే తక్కువ లేని మెజారిటీతో తీర్మానాన్ని ఆమోదించడం ద్వారా రాష్ట్ర శాసన మండలిని సృష్టించడానికి లేదా రద్దు చేయడానికి అధికారం ఉంటుంది.

## సభానిర్వహణ

సభా నిర్వహణ బాధ్యతలు నిర్వహించేందుకు ఒక సభాపతి (స్పీకరు) ని, ఒక ఉపసభాపతి (డిప్యూటీ స్పీకరు) ని సభ్యుల నుండి ఎన్నుకుంటారు. సాంప్రదాయికంగా సభాపతిగా అధికార పక్షానికి, ఉపసభాపతిగా ప్రతిపక్షానికి చెందిన వారిని ఎన్నుకుంటారు. అయితే ఇది నియమం కాదు. తమ పదవికి రాజీనామా సమర్పించదలచిన పక్షంలో సభాపతి ఉపసభాపతికి, ఉపసభాపతి సభాపతికి సమర్పించాలి. వారి తొలగింపుకు మెజారిటీ సభ్యుల మద్దతు అవసరం.

## సమావేశాలు

శాసనసభను సమావేశపరచడం, సమావేశాలను ముగించడం, సభను రద్దు చెయ్యడం వంటి అధికారాలు రాష్ట్రపతి వద్ద ఉంటాయి. శాసనసభ సమావేశాల చివరి రోజుకు, తదుపరి సమావేశాల మొదటి రోజుకు మధ్య 6 నెలలకు మించి అంతరం ఉండరాదు. సభలో సభ్యులు కాని రాష్ట్ర ప్రభుత్వంలోని మంత్రులు, రాష్ట్ర అడ్వొకేటు జనరల్ సభనుద్దేశించి ప్రసంగించవచ్చు, సభా కమిటీలలో పాల్గొనవచ్చు. కాని వారికి సభలో ఓటు వేసే అధికారం ఉండదు.

## భారతదేశ రాష్ట్ర శాసన సభలు

| క్రమ
సంఖ్య

 | సభ
 | చిత్రం
 | నియోజకవర్గ జాబితాలు
 | స్థానం
 | సభలోని సభ్యులు
 | అధికార పార్టీ
 | ప్రస్తుతసభ సంఖ్య, కాలం
 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1
 | ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | అమరావతి | 175
 |  | తెలుగు దేశం పార్టీ
 | 16వ (2024-2029)
 |
| 2
 | అరుణాచల్ ప్రదేశ్ శాసనసభ
 |  | జాబితా | ఇటానగర్ | 60
 |  | భారతీయ జనతా పార్టీ
 | 11వ (2024-2029)
 |
| 3
 | అసోం శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | దిస్సూర్
 | 126
 |  | భారతీయ జనతా పార్టీ
 | 15వ (2021-2026)
 |
| 4
 | బీహార్ శాసనసభ
 |  | జాబితా | పాట్నా | 243
 |  | జనతాదళ్ (యునైటెడ్)
 | 17వ (2020-2025)
 |
| 5
 | ఛత్తీస్‌గఢ్ శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | నవ రాయ్‌పూర్
 | 90
 |  | భారతీయ జనతా పార్టీ
 | 6వ (2023-2028)
 |
| 6
 | ఢిల్లీ శాసనసభ
 |  | జాబితా | న్యూ ఢిల్లీ | 70
 |  | భారతీయ జనతా పార్టీ
 | 8వ (2025-2030)
 |
| 7
 | గోవా శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | పనాజీ
 | 40
 |  | భారతీయ జనతా పార్టీ
 | 8వ (2022-2027)
 |
| 8
 | గుజరాత్ శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | గాంధీనగర్
 | 182
 |  | భారతీయ జనతా పార్టీ
 | 15వ (2022-2027)
 |
| 9
 | హర్యానా శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | చండీగఢ్
 | 90
 |  | భారతీయ జనతా పార్టీ
 | 15వ (2019-2024)
 |
| 10
 | హిమాచల్ ప్రదేశ్ శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | సిమ్లా (వేసవి) ధర్మశాల (శీతాకాలం)
 | 68
 |  | భారత జాతీయ కాంగ్రెస్
 | 14వ 2022-2027)
 |
| 11
 | జమ్మూ కాశ్మీర్ శాసనసభ
 |  | జాబితా (90+5 నామినేటెడ్)
 | శ్రీనగర్ (వేసవి) జమ్మూ (శీతాకాలం) | 95
 |  | జమ్మూ కాశ్మీర్ నేషనల్ కాన్ఫరెన్స్
 | 13వ (2024-2029)
 |
| 12
 | జార్ఖండ్ శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | రాంచీ
 | 81
 |  | జార్ఖండ్ ముక్తి మోర్చా
 | 6వ (2024-2029)
 |
| 13
 | కర్ణాటక శాసనసభ
 |   | జాబితా
 | బెంగళూరు (వేసవి) బెల్గాం (శీతాకాలం)
 | 224
 |  | భారత జాతీయ కాంగ్రెస్
 | 16వ (2023-2028)
 |
| 14
 | కేరళ శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | తిరువనంతపురం | 140
 |  | కమ్యూనిస్టు పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా (మార్కిస్టు)
 | 15వ (2021-2026)
 |
| 15
 | మధ్య ప్రదేశ్ శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | భోపాల్
 | 230
 |  | భారతీయ జనతా పార్టీ
 | 16వ (2023-2028)
 |
| 16
 | మహారాష్ట్ర శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | ముంబై (వేసవి) నాగ్‌పూర్ (శీతాకాలం)
 | 288
 |  | భారతీయ జనతా పార్టీ
 | 15వ (2024-2029)
 |
| 17
 | మణిపూర్ శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | ఇంఫాల్
 | 60
 |  | రాష్ట్రపతి పాలన
 | 12వ (2022-2027)
 |
| 18
 | మేఘాలయ శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | షిల్లాంగ్
 | 60
 |  | నేషనల్ పీపుల్స్ పార్టీ
 | 11వ (2023-2028)
 |
| 19
 | మిజోరం శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | ఐజాల్
 | 40
 |  | జోరమ్ పీపుల్స్ మూవ్‌మెంట్
 | 9వ (2023-2028)
 |
| 20
 | నాగాలాండ్ శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | కొహిమా
 | 60
 |  | నేషనలిస్ట్ డెమోక్రటిక్ ప్రోగ్రెసివ్ పార్టీ
 | 14వ (2023 -2028)
 |
| 21
 | ఒడిశా శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | భుబనేశ్వర్ | 147
 |  | భారతీయ జనతా పార్టీ
 | 17వ (2024-2029)
 |
| 22
 | పుదుచ్చేరి శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | పుదుచ్చేర
 | 33‡ |  | అఖిల భారత ఎన్ఆర్ కాంగ్రెస్
 | 15వ (2021-2026)
 |
| 23
 | పంజాబ్ శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | చండీగఢ్
 | 117
 |  | ఆమ్ ఆద్మీ పార్టీ
 | 16వ (2022-2027)
 |
| 24
 | రాజస్థాన్ శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | జయపూర్
 | 200
 |  | భారతీయ జనతా పార్టీ
 | 16వ (2023-2028)
 |
| 25
 | సిక్కిం శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | గాంగ్‌టక్ | 32
 |  | సిక్కిం క్రాంతికారి మోర్చా
 | 11వ (2024-2029)
 |
| 26
 | తమిళనాడు శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | చెన్నై | 234
 |  | ద్రవిడ మున్నేట్ర కజగం (డీఎంకే)
 | 16వ (2021-2026)
 |
| 27
 | తెలంగాణ శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | హైదరాబాదు | 119
 |  | భారత జాతీయ కాంగ్రెస్
 | 3వ (2023-2025)
 |
| 28
 | త్రిపుర శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | అగర్తలా
 | 60
 |  | భారతీయ జనతా పార్టీ
 | 13వ (2023-2028)
 |
| 29
 | ఉత్తర ప్రదేశ్ శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | లక్నో
 | 403
 |  | భారతీయ జనతా పార్టీ
 | 18వ (2022-2027)
 |
| 30
 | ఉత్తరాఖండ్ శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | భరారిసైన్ (వేసవి) డెహ్రాడూన్ (శీతాకాలం)
 | 70
 |  | భారతీయ జనతా పార్టీ
 | 5వ (2022-2027)
 |
| 31
 | పశ్చిమ బెంగాల్ శాసనసభ
 |  | జాబితా
 | కోల్‌కాతా
 | 294
 |  | ఆల్ ఇండియా తృణమూల్ కాంగ్రెస్
 | 17వ (2021-2026)
 |
|  | మొత్తం
 | — | — | — | 4,123
 | —
 |

## అధికార పార్టీల వారీగా రాష్ట్ర శాసనసభలు

భారతీయ జనతా పార్టీ నేతృత్వంలోని జాతీయ ప్రజాస్వామ్య కూటమి 20 శాసనసభలలో అధికారంలో ఉంది. భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ నేతృత్వంలోని ఇండియా కూటమి తొమ్మిది శాసనసభలలో అధికారంలో ఉంది. ఒక శాసనసభ మరొక పార్టీచే పాలించబడుతుంది. ఒక శాసనసభ రాష్ట్రపతి పాలనలో ఉంది.

| అధికార పార్టీ
 | రాష్ట్రాల/కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలు
 |
| --- | --- |
| జాతీయ ప్రజాస్వామ్య కూటమి (20)
 |
|  | భారతీయ జనతా పార్టీ
 | 14
 |
|  | తెలుగు దేశం పార్టీ
 | 1
 |
|  | జనతాదళ్ (యునైటెడ్
 | 1
 |
|  | అఖిల భారత ఎన్ఆర్ కాంగ్రెస్
 | 1
 |
|  | నేషనలిస్ట్ డెమోక్రటిక్ ప్రోగ్రెసివ్ పార్టీ
 | 1
 |
|  | నేషనల్ పీపుల్స్ పార్టీ
 | 1
 |
|  | సిక్కిం క్రాంతికారి మోర్చా
 | 1
 |
| ఇండియా కూటమి (8)
 |
|  | భారత జాతీయ కాంగ్రెస్
 | 3
 |
|  | ఆల్ ఇండియా తృణమూల్ కాంగ్రెస్
 | 1
 |
|  | కమ్యూనిస్టు పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా (మార్కిస్టు)
 | 1
 |
|  | ద్రవిడ మున్నేట్ర కజగం
 | 1
 |
|  | జమ్మూ కాశ్మీర్ నేషనల్ కాన్ఫరెన్స్
 | 1
 |
|  | జార్ఖండ్ ముక్తి మోర్చా
 | 1
 |
| ఇతరులు (2)
 |
|  | జోరమ్ పీపుల్స్ మూవ్‌మెంట్
 | 1
 |
|  | ఆమ్ ఆద్మీ పార్టీ
 | 1
 |
| రాష్ట్రపతి పాలన (1)
 |
|  | రాష్ట్రపతి పాలన
 | 1
 |

## మాజీ రాష్ట్ర శాసనసభలు

| అసెంబ్లీ
 | సీటు
 | పీరియడ్ యాక్టివ్
 | ద్వారా రద్దు చేయబడింది
 |
| --- | --- | --- | --- |
| అజ్మీర్ శాసనసభ
 | అజ్మీర్
 | 1950–1956
 | రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం, 1956.
 |
| భోపాల్ శాసనసభ
 | భోపాల్
 | 1949–1956
 |
| బాంబే లెజిస్లేటివ్ శాసనసభ
 | బాంబే
 | 1950–1960
 | బొంబాయి పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం, 1960.
 |
| కూర్గ్ శాసనసభ
 | మెర్కరా
 | 1950–1956
 | రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం, 1956.
 |
| హైదరాబాద్ శాసనసభ
 | హైదరాబాద్
 | 1952–1956
 |
| మధ్య భారత్ శాసనసభ
 | గ్వాలియర్
 | 1948–1956
 |
| మద్రాస్ శాసనసభ
 | మద్రాస్
 | 1947–1969
 | మద్రాస్ రాష్ట్ర (పేరు మార్పు) చట్టం, 1968
 |
| మైసూర్ శాసనసభ
 | మైసూర్
 | 1947–1973
 | మైసూర్ రాష్ట్ర (పేరు మార్పు) చట్టం 1973
 |
| పెప్సు శాసనసభ
 | పాటియాలా
 | 1950–1956
 | రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం, 1956.
 |
| సౌరాష్ట్ర శాసనసభ
 | రాజ్‌కోట్
 | 1948–1956
 | రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం, 1956.
 |
| ట్రావెన్‌కోర్-కొచ్చిన్ శాసనసభ
 | త్రివేండ్రం
 | 1949–1956
 | రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం, 1956.
 |
| వింధ్య ప్రదేశ్ శాసనసభ
 | రేవా
 | 1948–1956
 | రాష్ట్రాల పునర్వ్యవస్థీకరణ చట్టం, 1956.
 |

## ఇవీ చూడండి

* లోక్‌సభ
* రాజ్యసభ
* శాసనమండలి
* భారతదేశ రాష్ట్రప్రభుత్వాలు
* భారతదేశ రాజకీయాలు
* భారత రాష్ట్ర శాసనసభ ఎన్నికల జాబితా

## గమనికలు

* † – In Jammu and Kashmir Legislative Assembly, two seats are reserved for the nominated women members. In addition to that, twenty-four more seats are reserved for the representatives from Pakistan-administered Kashmir and not counted normally.
* ‡ – In Puducherry Legislative Assembly, three seats are reserved for the members nominated by the Union Government of India.

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు

## ఇతర మూలాలు