Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# వేల్స్

| వేల్స్ *Cymru*  (Welsh) |
| --- |
|
జండా

Royal Badge

 |
| **గీతం:**de facto; "*Hen Wlad Fy Nhadau*" ("Land of My Fathers")  |
| Location of  వేల్స్  (dark green) – on the European continent  (green & dark grey) – in the United Kingdom  (green)Location of  వేల్స్  (dark green)– on the European continent  (green & dark grey) – in the United Kingdom  (green) |
| స్థాయి | దేశం |
| రాజధాని and largest city | కార్డిఫ్ ﻿ / ﻿ |
| Official languages | * వెల్ష్ ఇంగ్లీష్
* వెల్ష్
 |
| జాతులు (2021) |
List
* 93.8% శ్వేతజాతీయులు
* 2.9% ఆసియన్లు
* 1.6% సంకరజాతి
* 0.9% నల్లజాతివారు
* 0.9% ఇతరులు
 |
| మతం (2021) |
List
* 46.5% no religion
* 43.6% Christianity
* 2.2% Islam
* 0.4% Hinduism
* 0.3% Buddhism
* 0.1% Sikhism
* 0.1% Judaism
* 0.5% other
* 6.3% not stated
 |
| పిలుచువిధం | వెల్ష్ ప్రజలు |
| * Sovereign state
* Legal jurisdiction
 | * United Kingdom
* England and Wales
 |
| ప్రభుత్వం | Devolved parliamentary legislature within a parliamentary constitutional monarchy |
|  |
| • Monarch  | మూడవ చార్లెస్ |
| • First Minister  | Eluned Morgan |
| Parliament of the United Kingdom |
| • Secretary of State | జో స్టీవెన్స్ |
| • House of Commons | 32 MPs (of 650) |
|  |
|  |
| శాసనవ్యవస్థ | సెనెడ్డ్ |
| Formation |
|  |
| • Unified by Gruffydd ap Llywelyn  | 1057 |
| • Statute of Rhuddlan  | 3 March 1284 |
| • Laws in Wales Acts 1535 and 1542  | 1543 |
| • Welsh Language Act 1967  | 27 July 1967 |
| • Devolution  | 1 July 1999 |
|  |
| విస్తీర్ణం |
| • Total | 21,218 km2 (8,192 sq mi) |
| • Land | 20,737 km2 (8,007 sq mi) |
| జనాభా |
| • 2024 estimate | 3,186,581 |
| • 2021 census | 3,107,494 |
| • జనసాంద్రత | 154/km2 (398.9/sq mi) |
| GVA | 2022 estimate |
|  • Total | £74.5 billion |
|  • Per capita | £23,804 |
|  |
| GDP (nominal) | 2022 estimate |
| • Total | £85.4 billion |
| • Per capita | £27,274 |
| హెచ్‌డిఐ (2022) |  0.910 very high |
| ద్రవ్యం | Pound sterling (GBP; £) |
| కాల విభాగం | UTC+0 (GMT) |
| • Summer (DST) | UTC+1 (BST) |
| తేదీ తీరు | dd/mm/yyyy (AD) |
| వాహనాలు నడుపు వైపు | left |
| ఫోన్ కోడ్ | +44 |
| ISO 3166 code | [[ISO 3166-2:|]] |
| Internet TLD | .wales .cymru |

**వేల్స్** యునైటెడ్ కింగ్‌డం లోని ఒక దేశం. దీనికి ఉత్తర, పడమర దిక్కుల్లో ఐరిష్ సముద్రం, తూర్పున ఇంగ్లండ్, దక్షిణాన బ్రిస్టల్ చానల్ సరిహద్దులుగా ఉన్నాయి. 2021 నాటికి ఈ దేశ జనాభా సుమారు 32 లక్షలు. దీని మొత్తం వైశాల్యం 21,218 చ.కి.మీ. దీనికి 2700 కి.మీ మేర సముద్ర తీర ప్రాంతం ఉంది. ఈ దేశంలో అతి పెద్ద నగరం, రాజధాని కార్డిఫ్ నగరం. 5వ శతాబ్దంలో రోమన్లు బ్రిటన్ ను విడిచి వెళ్ళడంతో ఇక్కడ ఉన్న సెల్టిక్ బ్రిటన్స్ లో ప్రత్యేకమైన వెల్ష్ సంస్కృతి ఏర్పడింది.

## గమనికలు

## మూలాలు
# గూగుల్ పటములు

గూగుల్ పటములు (Google Maps)|  |
| Type of site | Web mapping |
| Available in | బహుభాషలు |
| Owner | గూగుల్ |
| Key people | Jens Eilstrup Rasmussen (Inventor & Co-Founder) Lars Rasmussen (Co-Founder) |
| URL | , |
| Commercial | అవును |
| Registration | Optional, included with a Google Account |

**గూగుల్ పటములు**  లేదా **గూగుల్ మ్యాప్స్**  (Google Maps) గూగుల్ సంస్థ అందిస్తున్న ఒక రకమైన సేవలు. దీని ద్వారా భౌగోళిక ప్రదేశాలను గుర్తించడం వీలవుతుంది.

## ఇవి కూడా చూడండి

* ఓపెన్‌స్ట్రీట్‌మేప్(OSM)
* గూగుల్ ఎర్త్

గూగుల్ మ్యాప్స్
## బయటి లంకెలు

* గూగుల్ పటములు
	+ గూగుల్ పటములు - మొబైల్ ఫోన్ వెర్షన్
	+ గూగుల్ స్కై
	+ గూగుల్ మూన్
	+ గూగుల్ మార్స్
	+ గూగుల్ ట్రాన్సిట్
* గూగుల్ పటములు అబివృద్ది
* గూగుల్ పటములు చరరాశులు
# ఆక్స్‌ఫర్డ్ విశ్వవిద్యాలయం

యూనివర్సిటీ ఆఫ్ ఆక్స్‌ఫర్డ్| Coat of arms |
| లాటిన్: *Universitas Oxoniensis* |
| నినాదం | *Dominus Illuminatio Mea* (Latin) |
| ఆంగ్లంలో నినాదం | "The Lord is my Light" |
| స్థాపితం | c. 1096 |
| ఆధారద్రవ్యము | £4.775 billion (inc. colleges) 2014-15 |
| ఛాన్సలర్ | Chris Patten |
| వైస్ ఛాన్సలర్ | Louise Richardson |
| విద్యాసంబంధ సిబ్బంది | 1,791 |
| విద్యార్థులు | 22,602 (December 2015) |
| అండర్ గ్రాడ్యుయేట్లు | 11,603 (2015) |
| పోస్టు గ్రాడ్యుయేట్లు | 10,499 (2015) |
| ఇతర విద్యార్థులు | 500 |
| స్థానం | ఆక్స్‌ఫర్డ్, ఇంగ్లాండు, UK |
| రంగులు |   Oxford blue |
| క్రీడాకారులు | The Sporting Blue |
| అనుబంధాలు | IARU Russell Group Europaeum EUA Golden Triangle G5 LERU SES |
|  |

**ఆక్స్‌ఫర్డ్ విశ్వవిద్యాలయం** ప్రపంచంలోని అతి ప్రాచీన విశ్వవిద్యాలయాల్లో రెండవది. ఇది ఇంగ్లండులోని ఆక్స్‌ఫర్డ్ నగరంలో ఉంది. దీన్ని స్థాపించిన తేదీ తెలుసుకోవడానికి స్పష్టమైన ఆధారాలు లేవు. కానీ 1096 నుంచి ఇక్కడ బోధన జరుగుతున్నట్లు తెలుస్తోంది. అందువల్లనే ఇది ఇంగ్లీషు మాట్లాడే దేశాల్లో అతి ప్రాచీనమైన విశ్వవిద్యాలయంగా, ప్రపంచంలో రెండో అతి ప్రాచీన విశ్వవిద్యాలయంగా పేరు గాంచింది. 1167 లో ఇంగ్లీషు విద్యార్థులు పారిస్ యూనివర్సిటీలో చదవడాన్ని హెన్రీ-2 నిషేధించినపుడు ఈ యూనివర్సిటీ వేగంగా వృద్ధి చెందింది. 1209 లో ఇక్కడి విద్యార్థులకు, ఆక్స్‌ఫర్డ్ పట్టణ పౌరులకూ మధ్య రేగిన వివాదాల కారణంగా కొందరు పండితులు ఈశాన్యాన ఉన్న కేంబ్రిడ్జికి పారిపోయి, అక్కడ కేంబ్రిడ్జి యూనివర్సిటీని స్థాపించారు. ఈ రెండు యూనివర్సిటీలనూ కలిపి తరచూ ఆక్స్‌బ్రిడ్జ్ అంటూంటారు.

క్రైస్ట్ చర్చిలో డైనింగ్ హాల్; హాల్ అనేది సాధారణ ఆక్స్‌ఫర్డ్ కళాశాలలో ఒక ముఖ్యమైన లక్షణం, ఇది భోజనం చేయడానికి, సాంఘికంగా ఉండటానికి ఒక స్థలాన్ని అందిస్తుంది.
1333–34 లో అసంతుష్ఠులైన పండితులు కొందరు, స్టామ్‌ఫర్డ్ వద్ద ఓ కొత్త విశ్వవిద్యాలయాన్ని స్థాపించాబోగా, ఆక్స్‌ఫర్డ్, కేంబ్రిడ్జి యూనివర్సిటీలు రెండూ కలిసి కింగ్ ఎడ్వర్డ్ 3 కు అర్జీ పెట్టి ఆ ప్రయత్నాన్ని అడ్డుకున్నాయి. ఆ తరువాత, 1820 ల దాకా ఇంగ్లాండులో మరే కొత్త యూనివర్సిటీ కూడా రాలేదు - లండన్‌లో కూడా; ఆ విధంగా ఈ రెండూ యూనివర్సిటీలు ద్వి ఛత్రాధిపత్యాన్ని అనుభవించాయి. ఇది పశ్చిమ ఐరోపాలో అసాధారణం.

## పూర్వ విద్యార్థులు

### భారతీయులు

* ఇందిరా గాంధీ
* మన్మోహన్ సింగ్
* బినయ్ రంజన్ సేన్
* బ్రజ్ కుమార్ నెహ్రూ
* కైలాస్ నాథ్ వాంచూ
* అజిత్ నాథ్ రే
* కార్నేలియా సొరాబ్జీ
* సుప్రియ చౌదరి
* టి.భాస్కరరావు
* అనన్య వాజ్‌పేయి
* ఉప్పుగుండూరి అశ్వత్థనారాయణ
* శ్యామ్‌జీ కృష్ణ వర్మ
* లక్ష్మి హోల్మ్‌స్ట్రోమ్
* అనన్య బిర్లా
* ఎన్.జి.రంగా
* వెలగపూడి రామకృష్ణ
* అతిషి మార్లెనా సింగ్
* దేవకీ జైన్
* అలీ యావర్ జంగ్
* మేనకా గురుస్వామి
* లాలా హర్ దయాళ్
* పార్వతీకృష్ణన్
* వసుధా ధగమ్వర్
* షియో భగవాన్ టిబ్రేవాల్
* వీణా మజుందార్
* అమృత చీమా
* రోమా అగర్వాల్
* జుబైదా యాజ్దానీ

## ఇవి కూడ చూడండి

* లారెన్స్ బిన్యాన్

## మూలాలు
# యాపిల్ ఇన్‌కార్పొరేషన్

| యాపిల్ ఇంక్
 |
| --- |
|  |
| తరహా | Public (NASDAQ: AAPL, మూస:Lse, మూస:FWB) |
| స్థాపన | క్యాలిఫోర్నియా, అమెరికా (ఏప్రిల్ 1 1976, *యాపిల్ కంప్యూటర్ ఇంకార్పొరేటెడ్* పేరుతో) |
| ప్రధానకేంద్రము | 1 ఇన్ఫైనైట్ లూప్, క్యూపర్టినో, కాలిఫోర్నియా |
| కీలక వ్యక్తులు | స్టీవ్ జాబ్స్, CEO, Co-founder స్టీవ్ వోజ్నియాక్, Co-founder టిమొతీ డి. కుక్, COO పీటర్ ఒప్పెన్ హైమెర్, CFO Philip W. Schiller, SVP Marketing Jonathan Ive, SVP Industrial Design Tony Fadell, SVP iPod Division Ron Johnson, SVP Retail Sina Tamaddon, SVP Applications Bertrand Serlet, SVP Software Engineering Scott Forstall, VP Platform Experience |
| పరిశ్రమ | Computer hardware Computer software Consumer electronics |
| ఉత్పత్తులు | Mac (personal computer series), Mac OS X, Mac OS X Server, ఐపాడ్, QuickTime, iLife, iWork, Safari, Apple Remote Desktop, Xsan, Final Cut Studio, Aperture, Logic Studio, Cinema Display, AirPort, Apple Mighty Mouse, Xserve, ఐఫోన్, Apple TV |
| రెవిన్యూ | US$24.01 billion  (TTM FY 2007) |
| నిర్వహణ లాభం | US$4.41 billion  (TTM FY 2007) (18.37% operating margin) |
| నికర ఆదాయము | US$3.50 billion  (TTM FY 2007) (14.56% profit margin) |
| ఉద్యోగులు | 17,787 full-time; 2,399 temporary (September 30 2006) |
| వెబ్ సైటు | Apple.com/ యాపిల్.కామ్ |

Apple Inc.|  |
| ఆపిల్ పార్క్, సిలికాన్ వ్యాలీలో కుపెర్టినో, కాలిఫోర్నియాలోని కంపెనీ ప్రధాన కార్యాలయం |
| ISIN | US0378331005  |
| Industry | consumer electronics industry software development software industry  |
| Founded | 1 ఏప్రిల్ 1976  |
| Founder | Ronald Wayne స్టీవ్ జాబ్స్ స్టీవ్ వోజ్నియాక్  |
| Headquarters | అమెరికా సంయుక్త రాష్ట్రాలు  |
| Revenue | 2,33,71,50,00,000 ±500000 యునైటెడ్ స్టేట్స్ డాలర్ (2015)  |
| Operating income | 60,02,40,00,000 యునైటెడ్ స్టేట్స్ డాలర్ (2016)  |
| Net income | 45,68,70,00,000 యునైటెడ్ స్టేట్స్ డాలర్ (2016)  |
| Total assets | 3,51,00,20,00,000 యునైటెడ్ స్టేట్స్ డాలర్ (2021)  |
| Number of employees | 1,64,000 (2022)  |

**యాపిల్** అమెరికాలోని ఒక కంప్యూటర్ కంపెనీ. యాపిల్ కంప్యూటర్, వాటికి సాఫ్ట్‌వేర్, సెల్ ఫోన్లు, మ్యూజిక్ ప్లేయర్లు తయారు చేస్తుంది.

## వనరులు
# ఆండ్రాయిడ్

ఆండ్రాయిడ్|   |
| అభివృద్ధికారులు | గూగుల్ Open Handset Alliance ఆండ్రాయిడ్ ఓపెన్ సోర్స్ ప్రాజెక్ట్ |
| ప్రోగ్రామింగ్ భాష | C, m:en:C++, జావా |
| నిర్వహణవ్యవస్థ కుటుంబం | యునిక్స్ |
| పనిచేయు స్థితి | చేతనము |
| మూల కోడ్ విధానం | ఓపెన్ సోర్స్ |
| తొలి విడుదల | 2008 సెప్టెంబరు 23 (2008-09-23) |
| ఇటీవల విడుదల | 4.2.2 *Jelly Bean* / ఫిబ్రవరి 11, 2013 (2013-02-11) |
| Marketing target | m:en:Smartphones m:en:Tablet computers |
| విడుదలైన భాషలు | బహు భాషా |
| ప్యాకేజీ మేనేజర్ | m:en:Google Play, APK |
| ప్లాట్ ఫారములు | ARM, MIPS, x86 |
| Kernel విధము | Monolithic (modified Linux kernel) |
| అప్రమేయ అంతర్వర్తి | గ్రాఫికల్ యూజర్ ఇంటర్ఫేజ్ (Multi-touch) |
| లైెసెన్స్ | అపాచే లైసెన్సు 2.0 లినక్స్ కెర్నెల్ patches under GNU GPL v2 |

**ఆండ్రాయిడ్**  అనునది తాకే తెరగల మొబైల్స్, టేబ్లెట్ కంప్యూటర్ లాంటిఎలక్ట్రానిక్ పరికరములలో వాడుటకు రూపొందించిన నిర్వహణ వ్యవస్థ. ఇది లినక్సును పోలి ఉండే స్వేచ్ఛామూలాలు అందుబాటులో గలది. స్పర్శాతెర వలన మిథ్య కీ బోర్డులు ద్వారా సంక్లిష్ట లిపుల భాషల వారు వాడడానికి సులభంగా వుంటుంది. భారతీయ భాషలకు అధికారిక తోడ్పాటు జెల్లీబీన్ రూపంతో అందుబాటులోకి వచ్చింది.

 స్మార్ట్ ఫోన్ లో తెలుగుకీ బోర్డు
Usage share of the different versions collected during a 14-day period ending on March 4, 2013
Architecture diagram

## ఇప్పటి వరకు విడుదలైన వెర్షన్లు

| వెర్షన్
 | ఉత్పత్తి రూపనామము
 | విడుదలైన తేదీ
 | API level
 | వినియోగం ( 2013 మార్చి 4)
 |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **4.2.x** | *జెల్లీ బీన్* | 2012 నవంబరు 13
 | 17
 | 1.6%
 |  |
| **4.1.x** | *జెల్లీ బీన్* | 2012 జూలై 9
 | 16
 | 14.9%
 |  |
| **4.0.x** | *ఐస్‌క్రీం శాండ్‌విచ్* | 2011 డిసెంబరు 16
 | 15
 | 28.6%
 |  |
| **3.2** | *హనీకోంబ్* | 2011 జూలై 15
 | 13
 | 0.9%
 |  |
| **3.1** | *హనీకోంబ్* | 2011 మే 10
 | 12
 | 0.3%
 |  |
| **2.3.3–2.3.7** | *జింజర్ బ్రెడ్* | 2011 ఫిబ్రవరి 9
 | 10
 | 44%
 |  |
| **2.3–2.3.2** | *జింజర్ బ్రెడ్* | 2010 డిసెంబరు 6
 | 9
 | 0.2%
 |  |
| **2.2** | *ఫ్రోయో* | 2010 మే 20
 | 8
 | 7.6%
 |  |
| **2.0–2.1** | *ఎక్లయిర్* | 2009 అక్టోబరు 26
 | 7
 | 1.9%
 |  |
| **1.6** | *డోనట్* | 2009 సెప్టెంబరు 15
 | 4
 | 0.2%
 |  |

## ఆండ్రాయిడ్ చరిత్ర

ఆండ్రాయిడ్ ని ఆండీ రుబిన్ అనే వ్యక్తి రూపొందించాడు,అతడికి రోబోలంటే ఎక్కువ ఇష్టం ఉండటంతో, స్నేహితులంతా ఆ సాఫ్ట్‌వేర్‌కు ఆండ్రాయిడ్ (మనిషిలా కనిపించే రోబో) అన్న పేరు పెట్టమన్నారు. నిజానికి కెమెరాల్లో ఫొటోలను కంప్యూటర్‌లోకి ఎక్కించడానికి దీన్ని తయారు చేశాడు. అది భవిష్యత్తులో ఇంత అద్భుతాన్ని సృష్టిస్తుందనివూహించని రుబిన్, గూగుల్ సంస్థకు తక్కువ మొత్తానికే దాన్ని అమ్మేశాడు. ఆ తరువాత నుంచి గూగుల్ దాన్ని అప్‌డేట్ చేస్తూ వస్తోంది. మొదటి వెర్షన్‌కు 'ఆస్ట్రోబాయ్' అని సరదాగా పేరు పెట్టిన గూగుల్, ఆ తరువాత వచ్చిన వాటికి కూడా కప్‌కేక్, డోనట్, ఎక్లయిర్స్, ఫ్రోయో, జింజర్ బ్రెడ్, హనీ కోంబ్, ఐస్‌క్రీమ్ శాండ్‌విచ్, జెల్లీ బీన్, కిట్ కాట్, లాలీ పాప్ ... ఇలా ఆహార పదార్థాల పేర్లూ, అదీ ఆంగ్ల ఆక్షరమాల క్రమంలోని మొదటి అక్షరంతో మొదలయ్యే పేర్లే పెడుతూ వస్తుంది.

android jelly been 2.0

## ఆండ్రాయిడ్ 5.0 లాలీపాప్

## ఇవి కూడ చూడండి

శామ్సంగ్ గెలాక్సీ జె7 (2016)

## మూలాలు

## బాహ్య లింకులు

* Google Play
* Java programs to design android applications Archived 2021-09-17 at the Wayback Machine
* Android గేమ్స్
# ఎ. భీమ్‌సింగ్

| ఎ.భీమ్‌సింగ్ |
| --- |
|  |
| జననం | (1924-10-15)1924 అక్టోబరు 15 రాయలచెరువు, మద్రాసు ప్రెసిడెన్సీ, బ్రిటీష్ ఇండియా |
| మరణం | 1978 జనవరి 16(1978-01-16) (వయసు: 53) మద్రాసు, తమిళనాడు, భారతదేశం |
| వృత్తి | ఎడిటర్, రచయిత, దర్శకుడు, నిర్మాత |
| క్రియాశీలక సంవత్సరాలు | 1949–1978 |
| భాగస్వామి | సోనా (1949–1978) సుకుమారి (1959–1978) |
| పిల్లలు | బి. లెనిన్ బి.కన్నన్ సురేశ్ సింగ్ |

**ఎ. భీమ్‌సింగ్**(1924-1978) ఒక దక్షిణ భారత చలనచిత్ర దర్శకుడు. ఇతడు ముఖ్యంగా తమిళ సినిమాలకు పనిచేశాడు. తమిళ భాషతో పాటు హిందీ, కన్నడ, మలయాళ, తెలుగు భాషాచిత్రాలకు కూడా దర్శకత్వం వహించాడు.

## జీవిత విశేషాలు

ఇతడు కృష్ణన్ సోదరి సోనాని 1949లో వివాహం చేసుకున్నాడు. వీరికి 8 మంది సంతానం. వారిలో బి.లెనిన్ అనే కుమారుడు ఎడిటర్‌గా, బి.కన్నన్ అనే కుమారుడు ఛాయాగ్రాహకుడిగా తమిళ చిత్రసీమలో స్థిరపడ్డారు. మరొక కుమారుడు నరేన్ పంజు కుమార్తెను వివాహం చేసుకున్నాడు. భీమ్‌సింగ్ 1959లో చలన చిత్రనటి సుకుమారిని కూడా వివాహం చేసుకున్నాడు. వీరికి సురేశ్ సింగ్ అనే కుమారుడు ఉన్నాడు.

## చలనచిత్రరంగం

భీమ్‌సింగ్ తన వెండితెర జీవితాన్ని మొదట 1940ల చివరి భాగంలో కృష్ణన్ - పంజుల వద్ద అసిస్టెంట్ ఎడిటర్‌గా ప్రారంభించాడు. తరువాత సహాయ దర్శకుడిగా కొంత కాలం పనిచేసి దర్శకుడిగా ఎదిగాడు. ఇతడు తీసిన తమిళ సినిమాలద్వారా ఐదు సార్లు జాతీయ చలనచిత్ర పురస్కారాలను అందుకున్నాడు.

ఇతడు దర్శకత్వం వహించిన కొన్ని తెలుగు సినిమాలు:

1. పతిభక్తి (1958)
2. మనసిచ్చిన మగువ (1960)
3. మావూరి అమ్మాయి (1960)
4. పాప పరిహారం (1961)
5. పవిత్ర ప్రేమ (1962)
6. కొడుకులు కోడళ్లు (1963)
7. ధాన్యమే ధనలక్ష్మి (1967)
8. ఆదర్శ సోదరులు (1964)
9. ఒకే కుటుంబం (1970)
10. మా ఇంటి జ్యోతి (1972)
11. భాగ్యశాలులు (1975)
12. చిరంజీవి (1976)
13. బంగారు మనిషి (1976)
14. ఎవరు దేవుడు (1977)
15. కరుణామయుడు (1978)

## బయటి లింకులు

* ఇంటర్నెట్ మూవీ డేటాబేసు లో ఎ. భీమ్‌సింగ్ పేజీ
# శాంతమ్మ

| శాంతమ్మ |
| --- |
| జననం | 1925 (1925) కన్నూరు, బెంగళూరు, మైసూర్ రాజ్యం |
| మరణం | 19 జులై 2020 (aged 94–95) మైసూర్, కర్ణాటక, భారతదేశం |
| జాతీయత | భారతీయురాలు |
| వృత్తి | నటి |
| క్రియాశీలక సంవత్సరాలు | 1956–2015 |
| పిల్లలు | 6 |
| బంధువులు | బి. జయమ్మ (కోడలు) |

**శాంతమ్మ** (1925 - 2020 జూలై 19) కన్నడ చలనచిత్ర పరిశ్రమకు చెందిన భారతీయ నటి. అలాగే, హిందీ, తమిళ చిత్రాలలో కూడా నటించిన ఆమె కర్ణాటకలో థియేటర్ ఆర్టిస్ట్ కూడా. ఆమె సపోర్టింగ్, క్యారెక్టర్ రోల్స్ చేయడంలో పేరుగాంచింది.

## జీవిత చరిత్ర

శాంతమ్మ 1928లో పూర్వపు మైసూర్ రాజ్యంలో (ప్రస్తుత కర్ణాటకలో) బెంగుళూరులోని కన్నూరులో జన్మించింది. ఆమె కుటుంబం నుండి మొదట్లో వ్యతిరేకత ఉన్నప్పటికీ, ఆమె 1949లో తొలిసారిగా వేదికపై నటిగా తన వృత్తిని ప్రారంభించింది. 1950లో, గుబ్బి వీరన్న రంగస్థల సంస్థలో ఉన్నప్పుడు, ఆమె బి. జయమ్మ, వీరన్న బావమరిది అయిన సహనటుడు అనిల్ కుమార్‌ను వివాహం చేసుకుంది. అతనితో ఆమెకు ఆరుగురు పిల్లలు ఉన్నారు, వారిలో పెద్దది సుమ నటి అయ్యింది. బాలనటిగా, ఆమె *శ్రీ శైల మహాత్మే* (1961)లో కనిపించింది. మరో కుమార్తె సునంద కూడా నటి, ఆమె ఏడు సినిమాల్లో నటించిన తర్వాత వృత్తిని విడిచిపెట్టింది. శాంతమ్మ కుటుంబం బెంగుళూరుకు వెళ్లడానికి ముందు 15 సంవత్సరాలు మద్రాసులో (ప్రస్తుతం చెన్నై) నివసించింది.

అనిల్ కుమార్ శాంతమ్మను సినిమాల్లో నటించమని ప్రోత్సహించాడు; అతను తరువాత వినాయక కృష్ణ గోకాక్ కంపెనీలో డ్యాన్స్ టీచర్‌గా పనిచేశాడు. శాంతమ్మ 1956లో *హరి భక్త* అనే కన్నడ చిత్రంతో సినీ రంగ ప్రవేశం చేసింది. ఆమె డా. రాజ్‌కుమార్ పాత్రకు తల్లి పాత్రను పోషించింది. ఆమె తమిళంలో *ముల్లుమ్ మలరుమ్* (1978) వంటి 190 చిత్రాలలో కనిపించింది, అందులో ఆమె రజనీకాంత్ పాత్రకు అత్తగారి పాత్రను పోషించింది. తన కెరీర్ చివరి భాగంలో, శాంతమ్మ టెలివిజన్ ధారావాహికలలో చురుకుగా పనిచేసింది. ఆమె చివరి చిత్రం *ఎండెండిగు* (2015).

## ఎంచుకున్న ఫిల్మోగ్రఫీ

* *హరి భక్త* (1956)
* *రణధీర కంఠీరవ* (1960)
* *కైవార మహాత్మే* (1961)
* *ముల్లుమ్ మలారం* (1978)
* *కామన బిల్లు* (1983)
* *ఇండినా భరత* (1984)
* *బాంబే దాదా* (1991)
* *శబరిమలే*
* *బొంబట్ హెండి* (1992)
* *రూపాయి రాజా* (1993)
* *ఆకాస్మిక* (1993)... రాజీవ
* *చిన్నారి ముఠా* (1993)
* *కరులినా కూగు* (1994)
* *దోని సాగలి* (1998)
* *కల్లరాలి హూవాగి* (2006)
* *రోమియో* (2012)

## మూలాలు
# ఏ.వి.యం. ప్రొడక్షన్స్

ఏ.వి.యం.సంస్థ లోగో.
ఏ.వి.యం.వారి మొదటి తెలుగు సినిమా జీవితం పోస్టరు.
**ఏ.వి.యం.ప్రొడక్షన్స్** (A.V.M.Productions) దక్షిణ భారతీయ సినీ నిర్మాణ సంస్థ. దీనికి అధిపతి ఎ.వి.మొయ్యప్పన్ చెట్టి. 1907 జూలైలో జన్మించిన ఎ.వి.మొయ్యప్పన్ 1938లో ‘అల్లి అర్జున్’తో కలిసి ప్రయత్నాలు మొదలుపెట్టి 1940లో ప్రగతి స్టూడియోస్ ఆరంభించాడు. 1945 నవంబర్ 14న శాంథోంలో ఎ.వి.యం. స్టూడియో ప్రారంభించి తరువాత వడపళనికి మార్చాడు. 1950లో ‘జీవితం’ చిత్రం మొదలు తెలుగు, తమిళ, కన్నడ, హిందీ భాషల్లో వందకిపైగా సినిమాలను ఈ సంస్థ నిర్మించింది. వీటిలో పలు విజయవంతమైన చిత్రాలు ఉన్నాయి. 1979లో మొయ్యప్పన్ మరణించిన తరువాత అతని కుమారులు ఎం. శరవణన్ (మ.2025), కుమరన్, మురుగన్ బాలసుబ్రహ్మణ్యంలు చిత్ర నిర్మాణం కొనసాగిస్తున్నారు.

## నిర్మించిన సినిమాలు

* లీడర్ (2010)
* Ayan (2009)
* శివాజీ (2007)
* తిరుపతి (2006)
* Peralagan (2004)
* Minsaara Kanavu (1997)
* ఆ ఒక్కటి అడక్కు (1993)
* బామ్మ మాట బంగారు బాట (1990)
* రాజా చిన్న రోజా (1989)
* సంసారం ఒక చదరంగం (1987)
* బంధం (1986)
* మారుతి (1986)
* నాగు (1984)
* Munthanai Mudichu (1984)
* జల్సారాయుడు (1983)
* Paayum Puli (1983)
* పున్నమి నాగు (1980)
* Murattu Kaalai (1980)
* పూజ (1975)
* నోము (1974)
* Jaise Ko Taisa (1973)
* అక్కా తమ్ముడు (1972)
* Dil Ka Raja (1972)
* బొమ్మా బొరుసా (1971)
* మూగ నోము (1969)
* Do Kaliyaan (1968)
* భక్త ప్రహ్లాద (1967)
* లాడ్‌లా (1966) హిందీ
* లేత మనసులు (1966)
* చిట్టి చెల్లెలు (1965)
* నాదీ ఆడజన్మే (1965)
* Maain Bhi Ladki Hun (1964)
* సర్వర్ సుందరం (1964)
* Pooja Ke Phool (1964)
* Main Chup Rahungi (1962)
* Man-Mauji (1962)
* పవిత్ర ప్రేమ (1962)
* Chhaya (1961)
* పాప పరిహారం (1961)
* మావూరి అమ్మాయి (1960)
* Bindya (1960)
* Barkha (1959)
* భూకైలాస్ (1958)
* Bhabhi (1957)
* Hum Panchhi Ek Daal Ke (1957)
* Miss Mary (1957)
* Bhai-Bhai (1956)
* Chori Chori (1956)
* నాగుల చవితి (1956)
* వదిన (1955)
* సంఘం (1954)
* జాతక ఫలం (1953)
* Ladki (1953)
* Sangham (1953)
* Bahar (1951)
* జీవితం (1949)

## బయటి లింకులు

* ఐ.ఎమ్.డి.బి.లో ఎ.వి.యం.ప్రొడక్షన్స్ పేజీ.
# జె. వి. రాఘవులు

| జెట్టి వీర రాఘవులు |
| --- |
| జె.వి.రాఘవులు |
| జననం | జె.వి.రాఘవులు 1930 తూర్పు గోదావరి జిల్లా, రామచంద్రాపురం |
| మరణం | జూన్ 7 , 2013 రాజమండ్రి |
| ప్రసిద్ధి | తెలుగు సినిమా సంగీత దర్శకుడు |
| మతం | హిందూ |
| తండ్రి | వీరాస్వామినాయుడు, |
| తల్లి | ఆదిలక్షి |

**జె.వి.రాఘవులు** ( జెట్టి వీర రాఘవులు ), తెలుగు సినిమా సంగీత దర్శకుడు. రాఘవులు తూర్పు గోదావరి జిల్లా, రామచంద్రాపురంలో మధ్య తరగతి రైతు కుటుంబంలో వీరాస్వామినాయుడు, ఆదిలక్షి దంపతులకు మూడవ సంతానంగా జన్మించాడు. అందరి కంటే కొంచెం హుషారెక్కువ. అమ్మ పాడే భక్తి పాటలను శ్రద్ధగా వింటుండేవాడు.మెల్లమెల్లగా అతనికి సంగీతం అంటే మక్కువ మొదలైంది. ఈయన పక్క ఇంట్లో ఉండే వై.భద్రాచార్యులు గారి ద్వారా మొట్టమొదటిసారిగా సత్యహరిశ్చంద్ర నాటకంలో లోహితాస్యుని పాత్రను పోషించే అవకాశం వచ్చింది.ఈ అవకాశాన్ని చాలా చక్కగా సమర్ధవంతంగా సద్వినియోగం చేసుకున్నాడు. ఓ పక్క చిన్న చిన్న వేషాలు వేస్తూనే, చదువును కొనసాగించారు. అలా మొత్తానికి ఎస్.ఎస్.ఎల్.సి పూర్తిచేసాడు. పై చదువులు చదవాలని ఉన్నా, చదివించే స్తోమత ఇంట్లొ వారికి లేదు. అందుకే కాకినాడలోని పి.ఆర్. కళాశాలలో పి.యు.సి.లో చేరి నెల రోజులకే మానేయాల్సి వచ్చింది.

ఓ రోజు ఉదయం రేడియో స్టేషనులో రాఘవులు పాట రికార్డింగ్ జరుగుతోంది. అక్కడే ఘంటసాల గారితో పరిచయం ఏర్పడింది. ఘంటసాల వద్ద సహాయకుడిగా ఆ రోజులలో నెలకు 100 రూపాయలకు సినీ జీవితాన్ని ప్రారంభించిన రాఘవులు, తరువాత 1970లో రామానాయుడు దర్శకత్వం వహించిన ద్రోహి చిత్రంతో పూర్తి స్థాయి సంగీత దర్శకుడిగా తెలుగు సినిమాకు పరిచయమయ్యాడు. ఆ సమయంలోనే ప్రేమనగర్ సినిమాలో "ఎవరికోసం ఈ ప్రేమ మందిరం" పాటకు ట్యూన్ చేసి ఇచ్చారు. తన అసిస్టంట్ పుహళేంది లేకపోతే ఏ పని చేయరు మహదేవన్. సరిగ్గా ఆ పాట సమయానికి పుహళేంది అందుబాటులో లేకపోవడంతో, రామానాయుడు గారు ఈ పాటకు ట్యూన్ కట్టమని రాఘవులను కోరారు. పాట పూర్తి అయ్యాక ఇటు రామానాయుడు గారు అటు మహదేవన్ గారు - ఇద్దరూ మెచ్చుకున్నారు. అలాగే ఈ సినిమాలో "మనసు గతి ఇంతే" పాటను కూడా ఈయనే స్వరపరిచారు. ఆ తరువాత 1973 వ సంవత్సరంలో శోభన్ బాబు, వాణిశ్రీ కలిసి నటించిన జీవన తరంగాలు సినిమా విడుదలై మంచి విజయాన్ని అందుకుంది. ఈ సినిమా విజయంలో సంగీతం ప్రధాన భూమిక పోషించింది. ఈ సినిమా విజయంతో ఇక ఈయన వెనక్కి తిరిగి చూసుకోవల్సిన అవసరంలేకపోయింది. మొత్తం 172 సినిమాలకు సంగీతం సమకూర్చిన ఈయన సంగీత దర్శకత్వం వహించిన సినిమాలలో బొబ్బిలి పులి, కటకటాల రుద్రయ్య వంటి చిత్రాలు ఉన్నాయి.

## చిత్రసమాహారం

* పెళ్ళి పందిరి (1966)
* ద్రోహి (30 డిసంబర్ 1970)
* కాదలిక్క వాంగ (తమిళం) (1971)
* జీవన తరంగాలు (1973)
* దొరబాబు (1974)
* కోటలో పాగా (1975)
* మన ఊరి కథ (1976)
* ఉత్తమురాలు (1976)
* సావాసగాళ్ళు (1977)
* భలే అల్లుడు (1977)
* మనసాక్షి (1977)
* పట్న వాసం (1978)
* కటకటాల రుద్రయ్య (1978)
* ఆత్మీయుడు (1978)
* శభాష్ గోపి (1978)
* చిరంజీవి రాంబాబు (1978)
* రంగూన్ రౌడి (1979)
* గువ్వల జంట (1981)
* బొబ్బిలిపులి (1982)
* బాబులుగాడి దెబ్బ (1984)
* బంగారు కాపురం (1984)
* మూడిళ్ళ ముచ్చట ( 1985)
* ఆడపిల్ల (1991)
* కామ్రేడ్ (1996)

## మరణం

అనారోగ్యంతో బాధపడుతూ 2013 జూన్ 7 న రాజమండ్రి లోని తన స్వగృహంలో మరణించారు.

## బయటి లింకులు

* 2008లో చిమటామ్యూజిక్ ఆధ్వర్యంలో హైదరాబాదులో జరిగిన జె.వి.రాఘవులు సన్మాన సభ చిత్రాలు
* ఈనాడు పత్రికలో జె.వి.రాఘవులుపై వ్యాసం

## మూలాలు
# వేలా రామమూర్తి

| వేలా రామమూర్తి |
| --- |
| జననం | పేరుణాలి, రామనాథపురం జిల్లా, తమిళనాడు, భారతదేశం |
| వృత్తి | నటి, రచయిత |
| భాగస్వామి | కలియమ్మాళ్ |
| తల్లిదండ్రులు | వేయన్న |

**వేలా రామమూర్తి** భారతదేశానికి చెందిన రచయిత, సినిమా నటుడు. ఆయన సేతుపతి (2016), కిడారి (2016) సినిమాల్లో ప్రతికూల పాత్రలో నటనకుగాను మంచి గుర్తింపు తెచ్చుకున్నాడు.

## నటించిన సినిమాలు

| సంవత్సరం
 | సినిమా
 | పాత్ర
 | గమనికలు
 |
| --- | --- | --- | --- |
| 2008
 | *ఆయుధం సీవోం* | ఇన్స్పెక్టర్
 | గుర్తింపు లేని పాత్ర
 |
| 2013
 | *మాధ యానై కూట్టం* | వీర తేవర్
 |  |
| 2015
 | *కొంబన్* | దురైపాండి
 |  |
| *పాయుం పులి* | జయశీలన్ తండ్రి
 | తెలుగులో జయసూర్య
 |
| 2016
 | *రజనీ మురుగన్* | చెల్లకరుప్పన్
 |  |
| *సేతుపతి* | వత్తియార్
 |  |
| *అప్ప* | ధయాలన్ మామ
 |  |
| *కిడారి* | కొంబియా
 | వికటన్ మ్యాగజైన్ నుండి ఉత్తమ విలన్ అవార్డు
 |
| 2017
 | *యీధవన్* | కృష్ణ తండ్రి
 |  |
| *వనమగన్* | జరా తండ్రి
 |  |
| *తొండన్* | విష్ణు, మహి తండ్రి
 |  |
| *అరమ్మ్* | ఎమ్మెల్యే
 | క‌ర్త‌వ్యం
 |
| *వీరయ్యన్* | దేవరాజన్
 |  |
| 2018
 | *స్కెచ్* | జీవా తండ్రి
 | తెలుగులో *స్కెచ్* |
| *గులేబాఘావళి* | గ్రామ పెద్ద
 |  |
| *మధుర వీరన్* | గురుమూర్తి
 |  |
| *కాళీ* | గౌండర్
 | తెలుగులో కాశి
 |
| *తుప్పక్కి మునై* | బ్రహ్మరాజు
 |  |
| 2019
 | *మెహందీ సర్కస్* | అమలాదాస్
 |  |
| *దేవరత్తం* | కళ్యాణి తేవర్
 |  |
| *NGK* | సగాయం
 | తెలుగులో ఎన్.జి.కె
 |
| *మయూరన్* | పెరియవర్
 |  |
| *నమ్మ వీట్టు పిళ్లై* | మణియక్కరర్
 |  |
| *ఎనై నోకి పాయుమ్ తోట* | రఘు తండ్రి
 | తెలుగులో తూటా
 |
| 2020
 | *ఉత్రాన్* |  |  |
| *డానీ* | చిదంబరం
 | ZEE5లో విడుదలైంది
 |
| *కా పే రణసింగం* | తిరుకణ్ణన్, అరియానాచి తండ్రి
 | తెలుగులో వైఫ్ ఆఫ్ రణసింగం
 |
| 2021
 | *పులిక్కుతి పాండి* | సన్నాసి తేవర్
 |  |
| *కలథిల్ సంతిప్పోమ్* | కావ్య తండ్రి
 |  |
| *పరమపదం విలయత్తు* | చెజియన్
 |  |
| *అరణ్మనై 3* | సామియాది
 | అంతఃపురం
 |
| *ఉడన్పిరప్పే* | మాతంగి, వైరవణుల బంధువు
 | అమెజాన్ ప్రైమ్ వీడియోలో విడుదలైంది, తెలుగులో రక్తసంబంధం
 |
| *అన్నాత్తే* | కలైయన్ మేనమామ
 | తెలుగులో పెద్దన్న
 |
| *వనం* |  |  |
| 2022
 | *ఈతర్క్కుమ్ తునింధవన్* | కన్నబిరాన్ మేనమామ
 | తెలుగులో ఈటీ
 |
| *నాధి* |  |  |

## మూలాలు

## బయటి లింకులు

* ఇంటర్నెట్ మూవీ డేటాబేసు లో వేలా రామమూర్తి పేజీ
# రామచంద్రన్ దురైరాజ్

| రామచంద్రన్ దురైరాజ్ |
| --- |
| జననం |  (1976-07-07) 1976 జులై 7 కంబై, తమిళనాడు, భారతదేశం |
| ఇతర పేర్లు | రామ్స్, రామచంద్రన్ దురైరాజ్ |
| వృత్తి | * నటుడు
* నిర్మాత
 |
| క్రియాశీలక సంవత్సరాలు | 2010–ప్రస్తుతం |

**రామచంద్రన్ దురైరాజ్** (జననం 7 జూలై 1976) భారతదేశానికి చెందిన సినిమా నటుడు. ఆయన అసోసియేట్ డైరెక్టర్‌గా సినీరంగంలోకి అడుగుపెట్టి 2010లో నాన్ మహాన్ అల్లా సినిమా ద్వారా నటుడిగా అరంగ్రేటం చేసి 2017లో అరమ్ సినిమాలో నటనకుగాను మంచి గుర్తింపు తెచ్చుకున్నాడు.

## నటించిన సినిమాలు

| సంవత్సరం
 | సినిమా
 | పాత్ర
 | గమనికలు
 |
| --- | --- | --- | --- |
| 2010
 | *అవల్ పెయార్ తమిళరాసి* |  |  |
| *పయ్యా* | రౌడీల ముఠా సభ్యుడు
 | తెలుగులో ఆవారా
 |
| *నాన్ మహాన్ అల్లా* | పేయ్ బాబు
 | తెలుగులో నా పేరు శివ
 |
| 2014
 | *సతురంగ వేట్టై* | తిలగర్
 |  |
| *జిగర్తాండ* | రాసు
 |  |
| *వడకూర* |  |  |
| 2015
 | *అగతినై* |  |  |
| *ఇంద్రు నేత్ర నాళై* | కుజందైవేలు అనుచరుడు
 |  |
| *ఈట్టి* | ఐజాక్
 |  |
| 2016
 | *విల్ అంబు* | లోగు
 |  |
| *అవియల్* |  | *ఎలి* విభాగంలో నటించారు
 |
| *ఇరైవి* | మహేష్
 |  |
| *తిరునాళ్* | నాగ బంధువు
 |  |
| *కొల్లిడం* |  |  |
| *అట్టి* |  |  |
| 2017
 | *ఇవాన్ యారెండ్రు తేరికిరాత* | బాంబే బాయ్స్ సభ్యుడు
 |  |
| *తేరు నైగల్* | లోగు
 |  |
| *అరమ్మ్* | పులేంధిరన్
 | తెలుగులో క‌ర్త‌వ్యం
 |
| *బెలూన్* | హెంచ్మాన్
 |  |
| 2018
 | *నగేష్ తిరైరంగం* | బార్ యజమాని
 |  |
| *మెర్లిన్* |  |  |
| *ఇరవుక్కు ఆయిరమ్ కనగల్* | గురువు
 |  |
| *మరైన్తిరున్తు పార్కుమ్ మర్మమ్ ఎన్నా* | జీవా
 |  |
| 2019
 | *పేట* | జ్ఞానము అనుచరుడు
 |  |
| *విశ్వాసం* | పోలీస్ కానిస్టేబుల్
 |  |
| *V1* | అగ్ని సహాయకుడు
 |  |
| 2020
 | *సూరరై పొట్రు* | అరివు
 | తెలుగులో ఆకాశం నీ హద్దురా
 |
| 2021
 | *జగమే తంధీరం* | రామ్
 | తెలుగులో జగమే తంత్రం
 |
| *రుద్ర తాండవం* |  |  |
| 2022
 | *మహాన్* | మాణిక్కం
 |  |
| *పయనిగల్ గవనిక్కవుమ్* |  |  |
| *టేక్ డైవర్షన్* | చాప్
 |  |
| *వారియర్* |  |  |
| 2023
 | *నాన్ పాకల్ నేరత్తు మయక్కం* | షణ్ముగం
 | మలయాళ చిత్రం
 |
| *బకాసురన్* |  |  |
| *కుట్రం పురింతల్* |  |  |
| *తురితం* |  |  |
| దిల్లు ఇరుంద పొరడు
 |  |  |
| 2024
 | *మంజుమ్మెల్ బాయ్స్* | డొమినిక్
 | మలయాళం సినిమా
 |
| *ఒరు తవరు సెయిదల్* |  |  |
| *హిట్ లిస్ట్* |  |  |
| *రాకెట్ డ్రైవర్* | సవరిముత్తు
 |  |
| *నిశ్శబ్దం* |  |  |
| 2025
 | *రెట్రో* | రామచంద్రన్
 |  |
| *మార్గన్* | మురుగవేల్
 |  |

## మూలాలు

## బయటి లింకులు

* ఇంటర్నెట్ మూవీ డేటాబేసు లో రామచంద్రన్ దురైరాజ్ పేజీ