Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# ముద్రణ

యాంత్రిక మార్గాల ద్వారా కాగితంపై పదాలను, చిత్రాలను ఉంచడాన్ని **ముద్రణ** అంటారు. పుస్తకాలు, వార్తాపత్రికలు ముద్రణ ద్వారా తయారు చేస్తారు. సాధారణంగా ఈ చిత్రాలు సిరా ద్వారా ఏర్పడతాయి. ముద్రణ యంత్రాలు అని పిలవబడే యంత్రాల ద్వారా కాగితంపై ఈ సిరాను ఉంచుతారు.

ప్రపంచాన్ని మార్చిన పలు టెక్నాలజీలలో ముద్రణ ఒకటి. ఇది అందరికి అందుబాటులో ఉండేలా ప్రతులను తయారు చేయగలదు. కాబట్టి ఇది బహుళ రచనలకు సమర్థవంతమైన మార్గం. కాబట్టి యాంత్రిక మార్గాల ద్వారా వ్రాయడం యొక్క కొనసాగింపుగా ముద్రణ ఉంది.

## చరిత్ర

ప్రజలు శాశ్వత నివాసాలలో స్థిరపడిన తరువాత రాయడం ప్రారంభమయింది. ఇది 5000 సంవత్సరాల క్రితం క్రీ.పూ 3,300 నుండి ఆరంభమయ్యింది. కాగితం కనుగొనక ముందే రచనా వ్యవస్థల యొక్క వివిధ రకాలు కనుగొనబడ్డాయి. బంకమట్టి, పాపిరస్, చె

క్క, పలక, చర్మపత్రం వంటివి అన్ని

ఉపయోగించారు. చైనీయులు కాగితం కనుగొనడంతో మరో అడుగు ముందుకు పడింది. ముద్రనా యంత్రన్ని కనుక్కొన్నది "జొహ్న్ గుటన్ బుర్గ్" అలాగే మొదట ముద్రించిన పుస్తకం పవిత్ర గ్రంథమైన "బైబిల్"

## ప్రారంభ ముద్రణ

8వ శతాబ్దంలో చైనా, కొరియాలలో మొదటి ముద్రణ ప్రారంభమయినట్లు తెలుస్తుంది. మొత్తం పేజీలకు చెక్కబడిన చదునైన చెక్క బ్లాక్స్ ఉపయోగించబడ్డాయి. కార్బన్ ఆధారిత సిరాతో కప్పబడిన వీటిని కాగితం షీట్లపై ఉంచి ఒత్తిడి చేస్తారు.

## చిత్రమాలిక

* లోహపు పోత రకపు పావుల కేస్, కంపోజ్ స్టిక్ లో కూర్చిన విషయం
* 1423 నాటి కొయ్యకోత ముద్రణ

## ఇవి కూడా చూడండి

* ముద్రణ యంత్రం
* రాతప్రతి

## మూలాలు
# పరాగ్ అగర్వాల్

| పరాగ్ అగర్వాల్ |
| --- |
| 2005లో పరాగ్ అగర్వాల్ |
| జననం |  (1984-05-21) 1984 మే 21 ముంబై, మహారాష్ట్ర, India |
| చదువు | * ఐఐటి బాంబే (BTech)
* Stanford University (MS, PhD)
 |
| Title | సీఈవో, ట్విట్టర్ |
| ముందువారు | జాక్ డోర్సీ |
| భాగస్వామి | వినీతా అగర్వాల్ |
| పిల్లలు | 1 |

**పరాగ్ అగర్వాల్**  ఇప్పుడు ఈ పేరు ప్రపంచమంతా తెలుసు.జాక్ డోర్సీ స్థానంలో ట్విట్టర్ సీఈవో గా నియమితులైన ఆయన గురించే చర్చ సాగుతోంది.భారత్‌లోని ముంబైలో పుట్టి అమెరికాకు వెళ్లిన ఆయన ట్విట్టర్‌లో ఇంజినీర్‌గా చేరిన పది సంవత్సరాల కాలంలోనే సీఈవో స్థాయికి చేరుకున్నారు.ఇప్పటికే ప్రతిష్ఠాత్మక టెక్ దిగ్గజ సంస్థలు గూగుల్ (సుందర్ పిచాయ్), ఐబీఎం (అరవింద్ కృష్ణ), మైక్రోసాఫ్ట్ (సత్య నాదెళ్ల), అడోబ్ (శాంతనూ నారాయణ్)లకు భారత వ్యక్తులు అధిపతులుగా ఉండగా ఇప్పుడు పరాగ్ అగర్వాల్ వారి సరసన చేరాడు.ప్రపంచ ప్రముఖ సంస్థల్లో ఒకటైన ట్విట్టర్ సీఈవో స్థానాన్ని దక్కించుకున్నారు.భారత ప్రతిభను మరోసారి ప్రపంచానికి చాటారు.

## జీవిత విశేషాలు

పరాగ్ అగర్వాల్ భారత్‌లోని ముంబైలో 1984 వ సంవత్సరం లో జన్మించారు.ఆయన తండ్రి అటామిక్ ఎనర్జీ శాఖలో సీనియర్ ఆఫీసర్ గా పని చేశారు.ఆయన తల్లి స్టూల్ టీచర్ గా రిటైర్ అయ్యారు.పరాగ్ స్కూల్ విద్య అంతా అటామిక్ ఎనర్జీ సెంట్రల్ పాఠశాలలో సాగింది.ఇండియన్ ఇనిస్టిట్యూట్ ఆఫ్ టెక్నాలజీ (ఐఐటీ) బాంబే నుంచి 2015లో కంప్యూటర్ సైన్స్ గ్రాడ్యుయేషన్ పూర్తి చేసుకున్నాడు.అనంతరం అమెరికా వెళ్లారు.అక్కడ కాలిఫోర్నియాలోని స్టాండ్‌ఫోర్డ్ యూనివర్సిటీలో కంప్యూటర్ సైన్స్‌లో పీహెచ్‌డీ చేసి డాక్టరేట్ పట్టా అందుకున్నారు.

## వృత్తి జీవితం

మైక్రోసాఫ్ట్, ఏటీ అండ్ టీ, యాహూ సంస్థల్లో తొలుత పని చేశారు.ఆ మూడు సంస్థల్లోనూ మంచి పేరు సంపాదించారు.ఎక్కువగా పరిశోధన విభాగాల్లోనే పని చేయడం ఆయనకు కలిసి వచ్చింది.2011లో పరాగ్ అగర్వాల్ ట్విట్టర్‌లో చేరారు.మొదట్లో ఆయన ప్రకటనలకు సంబంధించిన ప్రొడక్టులు, ఆర్టిఫిషియల్ ఇంటిజెన్స్ పై పని చేశారు.సంస్థ తొలి డిస్టిన్‌గ్యూష్డ్ ఇంజినీర్ (Distinguished Engineer) కూడా ఆయనే కావడం విశేషం.పరాగ్ ప్రతిభకు మెచ్చి 2017లో చీఫ్ టెక్నాలజీ ఆఫీసర్ (సీటీవో) గా నియమించింది ట్విట్టర్.2016, 2017లో ట్విట్టర్ వేగంగా అభివృద్ధి చెందడంలో,యూజర్లు గణనీయంగా పెరగడంలో పరాగ్ కృషి ఎంతో ఉందని ట్విట్టర్ వెల్లడించింది.ఈ క్రమంలో ఆయనను చీఫ్ టెక్నాలజీ ఆఫీసర్ గా నియమించింది.

## ప్రాజెక్ట్ బ్లూస్కై

2019 నవంబర్‌లో అప్పటి సీఈవో జాక్ డోర్సీ ప్రాజెక్ట్ బ్లూస్కై ప్రాజెక్టుకు పరాగ్‌ను హెడ్ ని చేశాడు.ట్విట్టర్ లో తప్పుడు సమాచారాన్ని నియంత్రించేందుకు స్వతంత్ర బృందాన్ని ఏర్పాటు చేసుకోవడమే ప్రాజెక్ట్ బ్లూస్కై.

## జీత భత్యాలు

జాక్ డోర్సే సీఈవో పదవికి రాజీనామా చేయడంతో పరాగ్ అగర్వాల్ ఆ బాధ్యతలనుతీసుకున్నారు.పరాగ్ జీతానికి సంబంధించిన వివరాలను యూఎస్ సెక్యూరిటీస్ అండ్ ఎక్స్ఛేంజ్ కమిషన్ కు ట్విట్టర్ తెలిపింది.ఏడాదికి 1 మిలియన్ డాలర్ల (రూ. 7.5 కోట్లకు పైగా) వేతనాన్ని ఆయన పొందుతారని  దీంతో పాటు 1.25 మిలియన్ డాలర్ల (రూ. 94 కోట్లు) విలువైన షేర్లను కూడా పొందుతారని తెలిపింది.

## ట్విట్టర్ సీఈవో

నవంబర్ 29, 2021న ట్విట్టర్ సీఈవో పదవికి జాక్ డోర్సీ రాజీనామా చేయడంతో ఆ స్థానంలో పరాగ్ అగర్వాల్ నియమితులయ్యారు.దీంతో దిగ్గజ టెక్ సంస్థకు సీఈవోగా నియమితుడైన అతి పిన్నవయస్కుడిగా పరాగ్ అగర్వాల్ నిలిచారు.మార్క్ జుకర్ బర్గ్ కూడా సరిగ్గా 37ఏళ్ల వయసులోనే ఫేస్‌బుక్ సీఈవో గా బాధ్యతలు తీసుకున్నారు.

## మూలాలు
# సంబిత్ పాత్ర

|  |
| --- |
| సంబిత్ పాత్ర |
|
 |
|

---

లో‍క్‍సభ సభ్యుడు
 |
| **అధికారంలో ఉన్న వ్యక్తి** |
| **అధికార ప్రారంభం** 4 జూన్ 2024
 |
| ముందు
 | పినాకి మిశ్రా
 |
| నియోజకవర్గం
 | పూరీ
 |
|

---

భారతీయ జనతా పార్టీ జాతీయ అధికార ప్రతినిధి
 |
| **ప్రస్తుత పదవిలో** |
| **అధికార కాలం** 2014
 |
|

---

ఇండియా టూరిజం డెవలప్‌మెంట్ కార్పొరేషన్ చైర్మన్
 |
| **ప్రస్తుత పదవిలో** |
| **అధికార కాలం** 30 నవంబర్ 2021
 |
|

---

వ్యక్తిగత వివరాలు
 |

---

 |
| జననం
 |  (1974-12-13) 1974 డిసెంబరు 13 బొకారో , బీహార్ (ఇప్పుడు జార్ఖండ్ ), భారతదేశం
 |
| రాజకీయ పార్టీ
 | భారతీయ జనతా పార్టీ
 |
| వృత్తి
 | * రాజకీయ నాయకుడు
* సర్జన్
 |

**సంబిత్ పాత్ర** (జననం 13 డిసెంబర్ 1974) భారతదేశానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. ఆయన 2024లో జరిగిన లోక్‌సభ ఎన్నికలలో పూరీ నియోజకవర్గం నుండి తొలిసారిగా లోక్‌సభ సభ్యుడిగా ఎన్నికయ్యాడు.

## మూలాలు
# ట్రూత్ సోషల్

ట్రూత్ సోషల్|  |
| Type of site | సామాజిక నెట్‌వర్కింగ్ సేవ |
| Available in | ఇంగ్లీష్, పోర్చుగీస్ |
| Founded | అక్టోబరు 20, 2021 (2021-10-20) ఫ్లోరిడాలోని సరసోటాలో |
| Area served | ప్రపంచవ్యాప్తంగా |
| Owner | ట్రంప్ మీడియా అండ్ టెక్నాలజీ గ్రూప్ (TMTG) |
| Founder(s) | * డోనాల్డ్ ట్రంప్
* ఆండీ డీన్
* వెస్ మాస్
 |
| CEO | డెవిన్ నూన్స్ |
| Registration | అవసరం |
| Users | సుమారు 6.3 మిలియన్ల నెలవారీ యాక్టివ్ యూజర్లు (జనవరి 2025 నాటికి) |
| Launched | ఫిబ్రవరి 21, 2022 (2022-02-21) |
| Current status | క్రియాశీలం |
| Native client(s) on | * ఆండ్రాయిడ్, ఐఓఎస్, వెబ్ అప్లికేషన్
 |
| Written in | * జావా, జావాస్క్రిప్ట్, రూబీ ఆన్ రైల్స్
 |

**ట్రూత్ సోషల్** (ఆంగ్లం: Truth Social), ఒక అమెరికన్ ఆల్ట్-టెక్ సామాజిక మాధ్యమ వేదిక. దీనిని అమెరికా అధ్యక్షుడు డోనాల్డ్ ట్రంప్ మెజారిటీ వాటా కలిగిన అమెరికన్ సంస్థ ట్రంప్ మీడియా అండ్ టెక్నాలజీ గ్రూప్ (TMTG) నిర్వహిస్తోంది. దీనిని "ట్విట్టర్ క్లోన్" అని పిలుస్తారు. ఇది ట్విట్టర్, ఫేస్‌బుక్ వేదికలకు ప్రత్యామ్నాయంగా నిలిచే క్రమంలో పార్లర్, గ్యాబ్, మాస్టోడాన్ వంటి సంస్థలతో పోటీపడుతోంది.

జనవరి 6 క్యాపిటల్ దాడి తర్వాత ప్రధాన సామాజిక నెట్‌వర్క్‌లు ట్రంప్ పై నిషేధం విధించడంతో, దానికి ప్రతిస్పందనగా ఈ సేవలను ఫిబ్రవరి 2022లో ప్రారంభించారు. ఇది తనను తాను "స్వేచ్ఛా భాషణ"కు వేదికగా చెప్పుకుంటూ, ప్రధానంగా కన్సర్వేటివ్, ట్రంప్ మద్దతుదారులను ఆకర్షిస్తోంది. 2022 మధ్య నుండి ఇది ఆర్థిక, నియంత్రణ పరమైన ఇబ్బందులను ఎదుర్కొంటోంది. హింసను ప్రోత్సహించే కంటెంట్ పై ఆంక్షలు విధించేలా ఒప్పందం చేసుకున్న తర్వాత అక్టోబర్ 2022లో దీనికి గూగుల్ ప్లే స్టోర్ అనుమతి లభించింది.

## చరిత్ర

### నేపథ్యం

2021 యునైటెడ్ స్టేట్స్ క్యాపిటల్ దాడి తర్వాత ఫేస్‌బుక్, ట్విట్టర్ నుండి నిషేధానికి గురైన డోనాల్డ్ ట్రంప్ కొత్త సామాజిక మాధ్యమ వేదికను నిర్మించే ఆలోచన చేశారు. మే 2021లో ఆయన "ఫ్రమ్ ది డెస్క్ ఆఫ్ డోనాల్డ్ జె. ట్రంప్" అనే వెబ్ పేజీని ప్రారంభించారు. అది ఒక నెల లోపే మూతబడింది.

### ప్రారంభం

రాయిటర్స్ కథనం ప్రకారం, ట్రంప్ టీవీ షో 'ది అప్రెంటిస్' సభ్యులు వెస్ మాస్, ఆండీ లిటిన్‌స్కీలు ట్రంప్ మీడియా అండ్ టెక్నాలజీ గ్రూప్ (TMTG) స్థాపనలో కీలక పాత్ర పోషించారు.

## వేదిక విశేషాలు

### సాఫ్ట్‌వేర్

ట్రూత్ సోషల్ రూపకల్పన చాలా వరకు ట్విట్టర్ ను పోలి ఉంటుంది. వినియోగదారులు పోస్ట్‌లు ("ట్రూత్స్"), ఇతరుల పోస్ట్‌లను షేర్ చేయడం ("రీట్రూత్స్") చేయవచ్చు. ఈ ప్లాట్‌ఫారమ్ మాస్టోడాన్ (Mastodon) అనే ఉచిత, ఓపెన్ సోర్స్ సాఫ్ట్‌వేర్ అనుకూలీకరించిన వెర్షన్ ను వాడుతోంది.

### కంటెంట్ విధానాలు

రాజకీయ సెన్సార్‌షిప్ లేని వేదికగా ట్రూత్ సోషల్ తనను తాను పరిచయం చేసుకుంది. రాజకీయ సిద్ధాంతాల ప్రాతిపదికన వివక్ష చూపకుండా స్వేచ్ఛా వ్యక్తీకరణకు అనుమతిస్తామని ప్రకటించింది. అయినప్పటికీ, పేరడీ ఖాతాలు, అసభ్యకర కంటెంట్ వంటి వాటిపై ఆంక్షలు ఉన్నాయి.

## ఆర్థిక స్థితిగతులు

2024 ఏప్రిల్ 1న దాఖలు చేసిన నివేదిక ప్రకారం, 2023లో ఈ సంస్థ సుమారు 58 మిలియన్ డాలర్ల నష్టాన్ని చవిచూసింది. కేవలం 4 మిలియన్ డాలర్ల ఆదాయాన్ని మాత్రమే ఆర్జించింది. 2026 ఫిబ్రవరి నాటికి దీని వార్షిక నష్టం 712.1 మిలియన్ డాలర్లుగా నమోదైంది.

## మూలాలు
# డొమైన్ నేమ్ సిస్టమ్

**డొమైన్ నేమ్ సిస్టమ్** (**DNS**) అనేది అంతర్జాలంలోనూ, ఇతర ఐపి నెట్‌వర్క్ లో భాగమైన కంప్యూటర్లు, సంబంధిత సేవలు, ఇతర వనరులకు పేర్లు పెట్టడానికి ఉద్దేశించిన విస్తృతమైన (కేంద్రీకృతం కాని), క్రమానుగత వ్యవస్థ. ఇందులో ప్రతి అంశానికీ ఒక డొమైన్ నేమ్, దాని సంబంధిత సమాచారం ఉంటుంది. ముఖ్యంగా ఈ వ్యవస్థలో గుర్తుంచుకోదగిన డొమైన్ నేమ్, సంఖ్యల రూపంలో ఉన్న ఐ పీ అడ్రసుకు అనుసంధానించి ఉంటుంది. దీని వల్ల కంప్యూటర్లు, అనుబంధ సేవలు నెట్‌వర్క్ లో ఎక్కడ ఉన్నాయో తెలుస్తుంది. డొమైన్ నేమ్ సిస్టమ్ అనేది 1985 నుంచి అంతర్జాలంలో విడదీయరాని భాగంగా ఉంది.

## పని తీరు

డొమైన్ నేమ్ సిస్టమ్ పనితీరు వివరించడానికి తరచుగా దీనిని అంతర్జాలపు ఫోన్ బుక్ (టెలిఫోన్ డైరెక్టరీ) గా పేర్కొంటారు. ఇది మనుషులకు అనుకూలమైన హోస్ట్ పేర్లను ఐ పీ అడ్రసులుగా మారుస్తుంది. ఉదాహరణకు `example.com` అనే డొమైన్ లో ఉండే `www.example.com` అనే హోస్ట్ పేరు *93.184.216.34* (IPv4), *2606:2800:220:1:248:1893:25c8:1946* (IPv6) అనే ఐపీ అడ్రసుల కింద మారుస్తుంది. DNS త్వరితంగా, పారదర్శకంగా మార్పు చెందవచ్చు. ఒకే హోస్ట్ పేరును ఉపయోగించడం కొనసాగించే వినియోగదారులను ప్రభావితం చేయకుండా నెట్‌వర్క్‌లోని సేవ యొక్క స్థానాన్ని మార్చడానికి వీలుకల్పిస్తుంది. కంప్యూటర్ వాస్తవానికి సేవలను ఎలా గుర్తిస్తుందో తెలియకుండానే అర్థవంతమైన యూనిఫాం రిసోర్స్ లొకేటర్‌లు (URLలు), ఈ-మెయిల్ చిరునామాలను ఉపయోగించినప్పుడు వినియోగదారులు దీని ప్రయోజనాన్ని పొందుతారు.

## మూలాలు
# కనౌజీ భాష

| కన్నౌజీ |
| --- |
| कन्नौजी |
| స్థానిక భాష | భారతదేశం |
| ప్రాంతం | కన్నౌజ్ |
| స్థానికంగా మాట్లాడేవారు | (95 లక్షలు cited 2001) |
| భాషా కుటుంబము | ఇండో-యూరోపియన్
* ఇండో-ఇరానియన్
	+ ఇండో-ఆర్యన్
		- సెంట్రల్ జోన్
			* పశ్చిమ హిందీ
				+ **కన్నౌజీ**
 |
| వ్రాసే విధానం | దేవనాగరి |
| భాషా సంకేతాలు |
| ISO 639-3 | `bjj` |
| Glottolog | `kana1281` |
| ఉత్తరప్రదేశ్‌లో కన్నౌజీ భాష మాట్లాడే ప్రాంతం |

**కన్నౌజీ** (Kannauji; దేవనాగరి: कन्नौजी) భారతదేశంలోని ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రంలో మాట్లాడే ఒక ఇండో-ఆర్యన్ భాష. ఇది ప్రధానంగా కన్నౌజ్ ప్రాంతంలో ప్రాచుర్యంలో ఉంది. భాషా శాస్త్రపరంగా ఇది పశ్చిమ హిందీ భాషా సమూహానికి చెందినది. కన్నౌజీకి హిందీతో 83–94 శాతం వరకు పదసామ్యం ఉంది. కొందరు భాషా శాస్త్రవేత్తలు దీనిని హిందుస్తానీ యొక్క ఉపభాషగా పరిగణిస్తే, మరికొందరు దీనిని స్వతంత్ర భాషగా గుర్తిస్తారు. 2001 జనగణన ప్రకారం ఈ భాషకు సుమారు 95 లక్షల మంది మాతృభాషాభిమానులు ఉన్నారు.

## వర్గీకరణ

కన్నౌజీ భాష ఇండో-యూరోపియన్ భాషా కుటుంబానికి చెందినది. దాని వర్గీకరణ ఈ విధంగా ఉంటుంది:

ఇండో-యూరోపియన్
ఇండో-ఇరానియన్
ఇండో-ఆర్యన్
సెంట్రల్ జోన్
పశ్చిమ హిందీ
కన్నౌజీ
ఈ భాషకు ISO 639-3 కోడ్ `bjj`.

## భౌగోళిక వ్యాప్తి

కన్నౌజి ప్రాంతంలో మతాలు (2011)

  హిందూ (83.95%)  ముస్లిం (14.71%)  ఇతరులు (1.34%)

కన్నౌజీ ప్రధానంగా ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని గంగా–యమునా దోయాబ్ ప్రాంతంలో మాట్లాడబడుతుంది. ముఖ్యంగా ఈ క్రింది జిల్లాల్లో దీనికి ప్రాచుర్యం ఉంది:

* కన్నౌజ్
* కాన్పూర్ దేహాత్
* కాన్పూర్ నగర్
* ఫరూఖాబాద్
* ఔరయ్యా
* ఇటావా

దోయాబ్ ప్రాంతం వెలుపల కూడా హర్దోయి, లఖీంపూర్ ఖేరీ పశ్చిమ భాగాలు, సీతాపూర్, షాజహాన్‌పూర్, పిలీభీత్ ప్రాంతాల్లో ఈ భాష మాట్లాడబడుతుంది. ఈ ప్రాంతాల జనాభా 22,011,017

భాషా పరంగా కన్నౌజీని బ్రజ్ భాషకు అవధి భాషకు మధ్యనున్న సంధికాల భాషగా పరిగణిస్తారు. తూర్పు ప్రాంతాల్లో అవధీ ప్రభావం ఎక్కువగా ఉండగా, పశ్చిమ ప్రాంతాల్లో బ్రజ్ ప్రభావం కనిపిస్తుంది.

## ఉపభాషలు

కన్నౌజీకి ప్రధానంగా రెండు ఉపభాషలు లేదా భేదాలు ఉన్నాయి:

* తిరహారి (Tirhari)
* ట్రాన్సిషనల్ కన్నౌజీ (Transitional Kannauji)

ట్రాన్సిషనల్ కన్నౌజీ ప్రామాణిక కన్నౌజీ, అవధీ మధ్య సంధి భాషగా పరిగణించబడుతుంది.

## లిపి

కన్నౌజీ భాష ప్రధానంగా దేవనాగరి లిపిలో రాయబడుతుంది.

## ధ్వనిశాస్త్రం

కన్నౌజీ భాషలో హిందీతో సమానమైన అనేక ధ్వన్యాత్మక లక్షణాలు కనిపిస్తాయి. దీనిలో నాసిక్యాలు, ఘర్ష ధ్వనులు, స్పర్శ ధ్వనులు, అర్ధస్వరాలు వంటి అనేక వ్యంజన ధ్వనులు ఉన్నాయి. భాషా పరిశోధకులు దీనిని పశ్చిమ హిందీ భాషలలో ప్రత్యేక ధ్వని నిర్మాణం కలిగిన భాషగా పేర్కొన్నారు.

## వ్యాకరణం

కన్నౌజీ ఒక “ప్రో-డ్రాప్” (pro-drop) భాష. అంటే వాక్యాల్లో సర్వనామాలను చాలాసార్లు వదిలివేయవచ్చు. ప్రశ్నార్థక సర్వనామాలు కూడా అవసరానుసారం లుప్తమవుతాయి. ఉదాహరణకు:

* *का: तुम हुआँ जैयो:*
* *हुआँ जैयो:*

## భాషా స్థితి

భారతీయ భాషా సర్వేలో కన్నౌజీని బ్రజ్, అవధీ భాషా భేదాల సరసన చేర్చారు. అయితే ఆధునిక భాషాశాస్త్రవేత్తలలో కొందరు దీనిని ప్రత్యేక భాషగా పరిగణిస్తున్నారు.

## ఉపయుక్త గ్రంథాలు

* జార్జ్ ఎ. గ్రీర్సన్ రచించిన *లింగ్విస్టిక్ సర్వే ఆఫ్ ఇండియా*
* పంకజ్ ద్వివేది, సోమదేవ్ కార్ రచించిన *కనౌజీ ఆఫ్ కాన్పూర్: ఎ బ్రీఫ్ ఓవర్‌వ్యూ* (2016)
* *సోషియో లింగ్విస్టిక్స్ అండ్ ఫోనాలజీ ఆఫ్ కనౌజీ* పరిశోధన పత్రం

## మూలాలు
# కాన్పూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం

కాన్పూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం

లోక్‌సభ నియోజకవర్గం| స్థాపన లేదా సృజన తేదీ | 1952  |
| దేశం | భారతదేశం  |
| వున్న పరిపాలనా ప్రాంతం | ఉత్తరప్రదేశ్  |
| అక్షాంశ రేఖాంశాలు | 26°27′36″N 80°19′12″E  |

  From Wikidata
**కాన్పూర్ లోక్‌సభ నియోజకవర్గం** భారతదేశంలోని 543 పార్లమెంటరీ నియోజకవర్గాలలో, ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని 80 పార్లమెంటరీ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం పరిధిలో ఐదు అసెంబ్లీ స్థానాలు ఉన్నాయి.

## లోక్‌సభ నియోజకవర్గం పరిధిలో అసెంబ్లీ స్థానాలు

### నియోజకవర్గాల పునర్విభజన తర్వాత

| నియోజకవర్గ సంఖ్య
 | పేరు
 | రిజర్వ్
 | జిల్లా
 | ఓటర్ల సంఖ్య (2022)
 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 212
 | గోవింద్ నగర్
 | జనరల్
 | కాన్పూర్ నగర్
 | 3,51,134
 |
| 213
 | సిసమౌ
 | జనరల్
 | కాన్పూర్ నగర్
 | 2,74,756
 |
| 214
 | ఆర్య నగర్
 | జనరల్
 | కాన్పూర్ నగర్
 | 2,98,439
 |
| 215
 | కిద్వాయ్ నగర్
 | జనరల్
 | కాన్పూర్ నగర్
 | 3,48,167
 |
| 216
 | కాన్పూర్ కంటోన్మెంట్
 | జనరల్
 | కాన్పూర్ నగర్
 | 3,61,328
 |
| మొత్తం:
 | 16,33,824
 |

### నియోజకవర్గాల పునర్విభజన ముందు

| నియోజకవర్గ సంఖ్య
 | పేరు
 | రిజర్వ్
 | జిల్లా
 | ఓటర్ల సంఖ్య (2007)
 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| 271
 | ఆర్యనగర్
 | జనరల్
 | కాన్పూర్ నగర్
 | 1,71,650
 |
| 272
 | సిసమౌ
 | ఎస్సీ
 | కాన్పూర్ నగర్
 | 1,87,236
 |
| 273
 | జనరల్‌గంజ్
 | జనరల్
 | కాన్పూర్ నగర్
 | 1,77,204
 |
| 274
 | కాన్పూర్ కంటోన్మెంట్
 | జనరల్
 | కాన్పూర్ నగర్
 | 2,52,523
 |
| 275
 | గోవింద్‌నగర్
 | జనరల్
 | కాన్పూర్ నగర్
 | 6,29,993
 |
| మొత్తం:
 | 14,18,606
 |

## ఎన్నికైన పార్లమెంటు సభ్యులు

| ఎన్నికల
 | పేరు
 | పార్టీ
 |
| --- | --- | --- |
| 1952
 | హరిహరనాథ్ శాస్త్రి
 |  | కాంగ్రెస్
 |
| శివ నారాయణ్ టాండన్
 |
| రాజా రామ్ శాస్త్రి
 |  | ప్రజా సోషలిస్ట్ పార్టీ
 |
| 1957
 | ఎస్.ఎం బెనర్జీ
 |  | కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా
 |
| 1962
 |
| 1967
 |
| 1971
 |
| 1977
 | మనోహర్ లాల్
 |  | జనతా పార్టీ
 |
| 1980
 | ఆరిఫ్ మహమ్మద్ ఖాన్
 |  | కాంగ్రెస్
 |
| 1984
 | నరేష్ చంద్ర చతుర్వేది
 |
| 1989
 | సుభాషిణి అలీ
 |  | కమ్యూనిస్ట్ పార్టీ ఆఫ్ ఇండియా (మార్క్సిస్ట్)
 |
| 1991
 | జగత్ వీర్ సింగ్ ద్రోణ
 |  | బీజేపీ
 |
| 1996
 |
| 1998
 |
| 1999
 | శ్రీప్రకాష్ జైస్వాల్
 |  | కాంగ్రెస్
 |
| 2004
 |
| 2009
 |
| 2014
 | మురళీ మనోహర్ జోషి
 |  | బీజేపీ
 |
| 2019
 | సత్యదేవ్ పచౌరి
 |
| 2024
 | రమేష్ అవస్థి
 |  | బీజేపీ
 |

## మూలాలు
# మెయిన్‌పురి లోక్‌సభ నియోజకవర్గం

**మైన్‌పురి లోక్‌సభ నియోజకవర్గం** భారతదేశంలోని 543 పార్లమెంటరీ నియోజకవర్గాలలో, ఉత్తర ప్రదేశ్ రాష్ట్రంలోని 80 పార్లమెంటరీ నియోజకవర్గాలలో ఒకటి. ఈ నియోజకవర్గం పరిధిలోకి ఐదు శాసనసభ నియోజకవర్గాలు వస్తాయి.

## లోక్‌సభ నియోజకవర్గం పరిధిలో అసెంబ్లీ స్థానాలు

| నియోజకవర్గ సంఖ్య
 | పేరు
 | రిజర్వ్
 | జిల్లా
 |
| --- | --- | --- | --- |
| 107
 | మెయిన్‌పురి
 | జనరల్
 | మైన్‌పురి
 |
| 108
 | భోంగావ్
 | జనరల్
 | మైన్‌పురి
 |
| 109
 | కిష్ని
 | ఎస్సీ
 | మైన్‌పురి
 |
| 110
 | కర్హల్
 | జనరల్
 | మైన్‌పురి
 |
| 199
 | జస్వంత్‌నగర్
 | జనరల్
 | ఎటావా
 |

## ఎన్నికైన పార్లమెంటు సభ్యులు

| సంవత్సరం
 | సభ్యుడు
 | పార్టీ
 |
| --- | --- | --- |
| 1952
 | బాద్షా గుప్తా
 |  | భారత జాతీయ కాంగ్రెస్
 |
| 1957
 | బన్సీ దాస్ ధన్గర్
 |  | ప్రజా సోషలిస్ట్ పార్టీ
 |
| 1962
 | బాద్షా గుప్తా
 |  | భారత జాతీయ కాంగ్రెస్
 |
| 1967
 | మహరాజ్ సింగ్
 |
| 1971
 |
| 1977
 | రఘునాథ్ సింగ్ వర్మ
 |  | జనతా పార్టీ
 |
| 1980
 |  | జనతా పార్టీ (సెక్యులర్)
 |
| 1984
 | బలరామ్ సింగ్ యాదవ్
 |  | భారత జాతీయ కాంగ్రెస్
 |
| 1989
 | ఉదయ్ ప్రతాప్ సింగ్
 |  | జనతాదళ్
 |
| 1991
 |  | జనతా పార్టీ
 |
| 1996
 | ములాయం సింగ్ యాదవ్
 |  | సమాజ్ వాదీ పార్టీ
 |
| 1998
 | బలరామ్ సింగ్ యాదవ్
 |
| 1999
 |
| 2004
 | ములాయం సింగ్ యాదవ్
 |
| 2004
 | ధర్మేంద్ర యాదవ్
 |
| 2009
 | ములాయం సింగ్ యాదవ్
 |
| 2014
 |
| 2014
 | తేజ్ ప్రతాప్ సింగ్ యాదవ్
 |
| 2019
 | ములాయం సింగ్ యాదవ్
 |
| 2022
 | డింపుల్ యాదవ్
 |
| 2024
 |

## మూలాలు
# కేశవ్ ప్రసాద్ మౌర్య

|  |
| --- |
| కేశవ్ ప్రసాద్ మౌర్య |
|
 |
|

---

ఉప ముఖ్యమంత్రి
 |
| **అధికారంలో ఉన్న వ్యక్తి** |
| **అధికార ప్రారంభం** 2017 మార్చి 19
 |
| ముందు
 | నరైన్ సింగ్
 |
|

---

రాష్ట్ర మంత్రి
 |
| **ప్రస్తుత పదవిలో** |
| **అధికార కాలం** 2017 మార్చి 23
 |
|

---

శాసనమండలి సభ్యుడు
 |
| **ప్రస్తుత పదవిలో** |
| **అధికార కాలం** 2017 సెప్టెంబరు 9
 |
| నియోజకవర్గం
 | ఉత్తరప్రదేశ్
 |
|

---

ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్ర బీజేపీ అధ్యక్షుడు
 |
|  **పదవీ కాలం** 2016 ఏప్రిల్ 8 – 31 ఆగష్టు 2017
 |
| తరువాత
 | మహేంద్రనాథ్ పాండే
 |
|

---

లోక్‌సభ సభ్యుడు
 |
|  **పదవీ కాలం** 2014 మే 26 – 2017 సెప్టెంబరు 21
 |
| ముందు
 | కపిల్ ముని కర్వారియా
 |
| తరువాత
 | నాగేంద్ర ప్రతాప్ సింగ్ పటేల్
 |
| నియోజకవర్గం
 | ఫుల్పూర్
 |
|

---

ఎమ్మెల్యే
 |
|  **పదవీ కాలం** 2012 – 2014
 |
| ముందు
 | వాచస్పతి
 |
| తరువాత
 | వాచస్పతి
 |
| నియోజకవర్గం
 | సిరతు
 |
|

---

వ్యక్తిగత వివరాలు
 |

---

 |
| జననం
 |  (1969-05-07) 1969 మే 7 సిరతు, ఉత్తర ప్రదేశ్, భారతదేశం
 |
| రాజకీయ పార్టీ
 | భారతీయ జనతా పార్టీ
 |
| జీవిత భాగస్వామి
 | రాజకుమార్‌ మౌర్య
 |
| సంతానం
 | ఇద్దరు కుమారులు
 |
| నివాసం
 | అలహాబాదు , ఉత్తర ప్రదేశ్, భారతదేశం
 |
| వృత్తి
 | వ్యాపారవేత్త, రాజకీయ నాయకుడు
 |

**కేశవ్‌ ప్రసాద్‌ మౌర్య** ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్రానికి చెందిన రాజకీయ నాయకుడు. అతను యోగి ఆదిత్యనాథ్ మంత్రివర్గంలో ఉత్తరప్రదేశ్ రాష్ట్ర ఉప ముఖ్యమంత్రిగా, మంత్రిగా పనిచేశాడు.

## జననం, విద్యాభాస్యం

కేశవ్‌ ప్రసాద్‌ మౌర్య ఉత్తరప్రదేశ్‌ రాష్ట్రం, కౌశంబి జిల్లా, సిరాథు గ్రామంలో 1969 మే 7న జన్మించాడు. అతను బిఎ వరకు చదువుకున్నాడు.

## రాజకీయ జీవితం

కేశవ్‌ ప్రసాద్‌ మౌర్య ఆరెస్సెస్, బజరంగ్‌దళ్‌లో సభ్యునిగా, గో సంరక్షణ, రామజన్మభూమి ఉద్యమంలో క్రియాశీలకంగా పాల్గొని అనంతరం భారతీయ జనతా పార్టీతో తన రాజకీయ జీవితం ప్రారంభించాడు. అతను 2002లో తొలిసారిగా బాందా నియోజకవర్గం నుంచి అసెంబ్లీకి పోటీ ఓడిపోయాడు, అతననికి ఆ ఎన్నికల్లో కేవలం 204 ఓట్లు వచ్చాయి. మౌర్య 2007లో రెండోసారి అలహాబాద్‌ నియోజకవర్గం నుండి బీజేపీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి బీఎస్పీ అభ్యర్థి చేతిలో ఓడిపోయాడు.

కేశవ్‌ ప్రసాద్‌ మౌర్య 2012లో సిరాథు నియోజకవర్గం నుండి బీజేపీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి బీఎస్పీ అభ్యర్థి ఆనంద్‌ మోహన్‌పై గెలిచి తొలిసారి ఎమ్మెల్యేగా అసెంబ్లీకి ఎన్నికయ్యాడు. అతను 2014 లోక్‌సభ ఎన్నికల్లో ఫుల్పూర్‌ నియోజకవర్గం నుంచి పోటీ చేసి 3 లక్షలకు పైగా ఓట్ల తేడాతో గెలిచి తొలిసారి ఎంపీగా ఎన్నికై పోలయిన ఓట్లలో 52 శాతం ఓట్లు సాధించి రికార్డ్‌ సృష్టించాడు.

కేశవ్‌ ప్రసాద్‌ మౌర్య 2016లో బీజేపీ రాష్ట్ర అధ్యక్షుడిగా నియమితుడై, 2017 ఉత్తరప్రదేశ్ అసెంబ్లీ ఎన్నికలను రాష్ట్ర అధ్యక్షుడిగా ఎన్నికల నాయకత్వ బాధ్యతలను పూర్తిగా తనపై వేసుకొని ఏకంగా 200 ర్యాలీలు చేపట్టి బీజేపీ పార్టీకి 312 సీట్లు రావడంలో కీలకపాత్ర పోషించాడు. ఈ ఎన్నికల ఫలితాల తరువాత యూపీ సీఎం పదవి అతనికే దక్కుతుందని అందరూ భావించారు, కానీ యోగి ఆదిత్యనాథ్ తెరపైకి రావడంతో అతను కు ఉప ముఖ్యమంత్రితో పాటు పీడబ్ల్యూడీ మంత్రిగా బాధ్యతలు చేపట్టాడు.

కేశవ్‌ ప్రసాద్‌ మౌర్య 2022 ఉత్తరప్రదేశ్ శాసనసభ ఎన్నికల్లో సిరతు నియోకవర్గం నుంచి బీజేపీ అభ్యర్థిగా పోటీ చేసి తన సమీప ప్రత్యర్థి అప్నా దళ్ కెమెరావాడి అభ్యర్థి డాక్టర్ పల్లవి పటేల్ చేతిలో 7337 ఓట్ల తేడాతో ఓడిపోయాడు.

## మూలాలు
# శివాలిక్ కొండలు

శివాలిక్ కొండలు, గంగా నది
**శివాలిక్ కొండలు** సింధు నది నుండి దాదాపు 2,400 km (1,500 mi) వరకు విస్తరించి ఉన్న బాహ్య హిమాలయాల పర్వత శ్రేణి. వీటిని **చురియా కొండలు** అని కూడా అంటారు. తూర్పు వైపు బ్రహ్మపుత్ర నదికి దగ్గరగా, భారత ఉపఖండంలోని ఉత్తర ప్రాంతాలలో 10–50 km (6.2–31.1 mi) వెడల్పు, 1,500–2,000 m (4,900–6,600 ft) సగటు ఎత్తుతో ఈ శ్రేణి విస్తరించి ఉంది. అస్సాంలోని తీస్తా, రైడాక్ నదుల మధ్య దాదాపు 90 km (56 mi) ఈ శ్రేణిలో గ్యాప్ ఉంది. "శివాలిక్" అంటే ' శివుని జటాజూటం' అని అర్థం. శివాలిక్ ప్రాంతం సోనియా (సోన్ నదికి చెందిన) పురావస్తు సంస్కృతికి నిలయం.

## భూగర్భ శాస్త్ర విశేషాలు

 శివాలిక్ కొండల పటం
భౌగోళికంగా, శివాలిక్ కొండలు బాహ్య హిమాలయాల్లో తృతీయ స్థాయి నిక్షేపాలకు చెందినవి. అవి ప్రధానంగా ఇసుకరాయి, సమ్మేళన రాతి నిర్మాణాలతో కూడుకుని ఉంటాయి. ఇవి వాటికి ఉత్తరాన ఉన్న హిమాలయాల లోని శిలలు శిథిలమవగా ఏర్పడిన శిథిలాలు (డైట్రిటస్) గట్టిపడగా ఏర్పడిన కొండలు. వాటికి దృఢత్వం తక్కువగా ఉంటుంది. సిల్ట్‌స్టోన్‌లు, ఇసుకరాళ్లలో ఉన్న అవశేష అయస్కాంతీకరణను బట్టి ఆ శిథిలాలు 1.6 – 0.52 కోట్ల సంవత్సరాల మధ్య నిక్షిప్తమై ఉండవచ్చని తెలుస్తోంది. నేపాల్‌లో, కర్నాలీ నదిలో శివాలిక్ కొండలకు చెందిన అత్యంత పురాతన భాగాన్ని చూడవచ్చు.

శివాలిక్ కొండలకు దక్షిణాన మెయిన్ ఫ్రంటల్ థ్రస్ట్ అనే ఫాల్ట్ వ్యవస్థ సరిహద్దుగా ఉంది. ఆ వైపున వాలు బాగా నిటారుగా ఉంటుంది. దీని దిగువన, ముతక ఒండ్రుతో కూడిన భాబర్ జోన్ మీదుగా దాదాపు సమతలంగా ఉండే మైదానాలకు మారుతుంది. ప్రత్యేకించి వేసవి రుతుపవనాల సమయంలో పడే వర్షపాతం భాబర్‌లోకి పీల్చుకుపోతుంది. ఆపై తెరాయ్ లేదా మైదానాల ఉత్తర అంచున ఉన్న బుగ్గలు, చిత్తడి నేలల జోన్‌లో దాని క్రింద ఉన్న సున్నితమైన ఒండ్రు పొరలు ఆ నీటిని ఉపరితలంపైకి తోస్తాయి.

## పూర్వ చరిత్ర

శివాలిక్ ప్రాంతంలో సుమారు 5,00,000 నుండి 1,25,000 సంవత్సరాల క్రితం మధ్య వరకు ఉన్న దిగువ ప్రాచీన శిలాయుగం నాటి సోనియా సంస్కృతికి చెందిన అవశేషాలు కనబడ్డాయి. అచెయులియన్‌కు సమకాలీనంగా ఉన్న ఈ సోనియన్ సంస్కృతికి పాకిస్తాన్‌లోని శివాలిక్ కొండలలోని సోన్ వ్యాలీ పేరిట ఆ పేరు పెట్టారు. సోనియా పురావస్తు సంస్కృతి ప్రస్తుత భారతదేశం, నేపాల్, పాకిస్తాన్‌లోని శివాలిక్ ప్రాంతంలో కనుగొన్నారు.

*శివాపిథెకస్* (ఒక రకమైన కోతి, గతంలో *రామాపిథెకస్* అని పిలిచేవారు) శివాలిక్ ప్రాంతంలో దొరికిన అనేక శిలాజాలలో ఒకటి.

అంతరించిపోయిన ఆసియా ఉష్ట్రపక్షి, *డ్రోమైయస్ శివాలెన్సిస్,* *హైప్సెలోర్నిస్‌లతో* సహా అనేక ఎలుకల శిలాజాలను శివాలిక్ కొండలలో కనుగొన్నారు. అయితే, చివరి రెండు జాతులకు వాటి కాలి ఎముకలను బట్టి ఆ పేర్లు పెట్టినప్పటికీ, అవి గిట్టల క్షీరదానికి, మొసలికీ చెందినవిగా తరువాతి కాలంలో గుర్తించారు.

## జనాభా వివరాలు

శివాలిక్ కొండల లోను, దిగువ హిమాలయ శ్రేణి యొక్క నిటారుగా ఉన్న దక్షిణ వాలుల లోనూ మానవ జనసాంద్రత తక్కువగా ఉంటుంది. దక్షిణాన ఉన్న మైదానాలలోని జనాభాకు, కొండలకు ఆవల ఉన్న జనాభాకూ మధ్య సాంస్కృతిక, భాషా, రాజకీయ బఫర్ జోన్‌ను ఇక్కడీ జనాభా సృష్టించింది, ఇది భాష, సంస్కృతులకు సంబంధించి. విభిన్న పరిణామ మార్గాలకు దారితీసింది.

## సంస్కృతిలో

భారత నావికాదళానికి చెందిన శివాలిక్ -క్లాస్ ఫ్రిగేట్‌లకు ఈ శ్రేణుల పేరే పెట్టారు.

## ఇవి కూడా చూడండి

* కారకోరం శ్రేణి
* తూర్పు హిమాలయాలు
* భారత హిమాలయ ప్రాంతం

## మూలాలు
# కేంద్రీయ ఔషధ పరిశోధనా సంస్థ

కేంద్రీయ ఔషధ పరిశోధనా సంస్థe| రకం | Autonomous |
| స్థాపితం | 1951 |
| డైరక్టరు | Dr. Tushar Kanti Chakraborty |
| స్థానం | లక్నో, ఉత్తర ప్రదేశ్, IND |
| ప్రాంగణం | Urban |
| జాలగూడు |  |

**కేంద్రీయ ఔషధ పరిశోధనా సంస్థ** (Central Drug Research Institute or CDRI) భారత స్వాతంత్ర్యం అనంతరం స్థాపించిన మొదటి ప్రయోగశాలలో ఒకటి. ఇది శాస్త్రీయ, పారిశ్రామిక పరిశోధనా పరిషత్తు (CSIR) ఆధీనంలో పనిచేస్తున్నది. దీనిని 7 ఫిబ్రవరి 1951 తేదీన జవహర్ లాల్ నెహ్రూ ద్వారా ప్రారంభించబడినది.

ఈ సంస్థలో కొత్త మందుల్ని తయారుచేయడానికి కావలసిన అత్యాధునికమైన పరికరాలు ఉన్నాయి. పరిశోధన, అభివృద్ధి దృష్ట్యా దీనిని 17 విభాగాలుగా చేశారు.

## బయటి లింకులు

*
*
*
*  Archived 2010-01-03 at the Wayback Machine
# అర్దెషీర్ ఇరానీ

| అర్దెషీర్ ఇరానీ |
| --- |
| 1937లో అర్దెషీర్ ఇరానీ, IMPPA అధ్యక్షుడు |
| జననం | ఖాన్ బహదూర్ అర్దేషిర్ ఇరానీ 5 డిసెంబరు 1886 పూణె, బొంబాయి ప్రెసిడెన్సీ, బ్రిటిష్ ఇండియా |
| మరణం | 1969 అక్టోబరు 14(1969-10-14) (వయసు: 82) బొంబాయి, మహారాష్ట్ర, భారతదేశం |
| పాఠశాల/కళాశాలలు | సర్ జె.జె.స్కూల్ ఆఫ్ ఆర్ట్ |
| వృత్తి | సినిమా దర్శకుడు, నిర్మాత సాగర్ మువీ టోన్ వ్యవస్థాపకుడు (1929) |
| పేరుపడ్డది | ప్రారంభ భారతీయ సినిమా |

**అర్దెషీర్ ఇరానీ** (డిసెంబరు 5, 1886 - అక్టోబరు 14, 1969) భారతీయ సినిమా మొదటి మూకీ, టాకీ దశకు చెందిన రచయిత, చిత్రదర్శకుడు, నటుడు, డిస్ట్రిబ్యూటర్, షోమాన్, ఛాయాగ్రహకుడు. ఇతడు హిందీ ఇంగ్లీషు, జర్మన్, ఇండోనేషియన్, పర్షియన్, ఉర్దూ, తమిళ చిత్రాలను నిర్మించాడు. భారతీయ అతను భారతీయ సినిమాలలో గొప్ప వ్యక్తిగా పరిగణించబడ్డాడు. అతను భారతదేశపు మొదటి సౌండ్ ఫిల్మ్ ఆలం ఆరాకి దర్శకుడు. అతను భారతదేశపు మొదటి కలర్ ఫిల్మ్ కిసాన్ కన్య నిర్మాత. అతను సినిమా థియేటర్లు, గ్రామోఫోన్ ఏజెన్సీ, కార్ ఏజెన్సీని కలిగి ఉన్న విజయవంతమైన వ్యవస్థాపకుడు. భారతీయ సినిమా రంగంలో మొదటి టాకీ చిత్రమైన ఆలం ఆరాను ఇతనే నిర్మించాడు.

## జీవితం , రంగం

ఆలం అరా చిత్రానికి రికార్డింగు చేస్తున్న అర్దేషిర్ ఇరానీ
అర్దెషీర్ ఇరానీ పర్షియన్-జొరాష్ట్రియన్ కుటుంబాని చెందినవాడు. ఇతని పేరు **ఖాన్ బహాదుర్ అర్దెషీర్ ఇరానీ**, పూణెలో జన్మించాడు. 1905లో, ఇరానీ యూనివర్సల్ స్టూడియోస్ యొక్క భారతీయ ప్రతినిధి అయ్యాడు. అతను నలభై సంవత్సరాలకు పైగా అబ్దుల్లా ఈసూఫల్లీతో కలిసి బొంబాయిలో అలెగ్జాండర్ సినిమాని నడిపాడు. అలెగ్జాండర్ సినిమాలో అర్దేషిర్ ఇరానీ చిత్ర నిర్మాణ కళ యొక్క నియమాలను నేర్చుకోవడంతో పాటు మాధ్యమం పట్ల ఆకర్షితుడయ్యాడు. 1917లో, ఇరానీ చలనచిత్ర నిర్మాణ రంగంలోకి ప్రవేశించి, 1920లో విడుదలైన తన మొదటి నిశ్శబ్ద చలనచిత్రం నల దమయంతిని నిర్మించారు.

1922లో, ఇరానీ దాదాసాహెబ్ ఫాల్కే యొక్క హిందుస్థాన్ ఫిల్మ్స్ మాజీ మేనేజర్ భోగిలాల్ దవేతో కలసి స్టార్ ఫిల్మ్స్‌ని స్థాపించారు. వారి మొదటి నిశ్శబ్ద చలన చిత్రం, వీర్ అభిమన్యు 1922లో విడుదలైంది. ఇందులో ఫాతిమా బేగం మహిళా ప్రధాన పాత్రలో నటించింది. న్యూయార్క్ స్కూల్ ఆఫ్ ఫోటోగ్రఫీలో గ్రాడ్యుయేట్ అయిన డేవ్, ఇరానీ దర్శకత్వం వహించి, నిర్మించినప్పుడు చిత్రాలను చిత్రీకరించారు. ఇరానీ, డేవ్ భాగస్వామ్యాన్ని రద్దు చేయడానికి ముందు స్టార్ ఫిల్మ్స్ పదిహేడు చిత్రాలను నిర్మించింది.

## మూలాలు

## ఇవీ చూడండి

* హెచ్.యం.రెడ్డి