Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# రెసెప్ తయ్యిప్ ఎర్డోగాన్

**రెసెప్ తయ్యిప్ ఎర్డోగాన్** తుర్కియే (టర్కీ) అధ్యక్షుడు,. 2023 ఎన్నికల్లో ఘనవిజయం సాధించి, 2023 జూన్ మూడో తేదీన మూడోసారి అధ్యక్షుడిగా ప్రమాణ స్వీకారం చేశాడు. ఇటీవల జరిగిన తుర్కియే అధ్యక్ష ఎన్నికల్లో రెసెప్ తయ్యిప్ ఎర్డోగాన్ కు 52.18 శాతం ఓట్లు వచ్చినట్లు ఎన్నికల సంఘం 2023 జూన్ 1వ తేదీన ప్రకటించింది. రెండు దశాబ్దాలుగా ప్రధానిగా, అధ్యక్షుడిగా వేర్వేరు పదవులు నిర్వహించిన 69 సంవత్సరాల రెసెప్ తయ్యిప్ ఎర్డోగాన్ తాజా ఎన్నికతో 2028 సంవత్సరం వరకు తుర్కియే అధ్యక్షుడిగా కొనసాగునున్నాడు. 2003 సంవత్సరం నుండి అనగా దాదాపు 20 సంవత్సరాలుగా ఎర్డోగాన్ ప్రధానమంత్రి గాను, అధ్యక్షుడిగాను తుర్కియే ను పాలిస్తూ వస్తున్నాడు. 2017 సంవత్సరంలో జనాభిప్రాయ సేకరణ అనంతరం తుర్కియే పార్లమెంటరీ ప్రజాస్వామ్యం నుంచి అధ్యక్షతన పాలనకు మారింది. అప్పటినుంచి 50 శాతానికి పైగా ఓట్లు సాధించిన వారే దేశానికి గాని, రాష్ట్రాలకు గాని సారధిలవుతారనే నియమం వచ్చింది.

## ములాలు
# 1757

**1757** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

|  |  |
| --- | --- |
| **సంవత్సరాలు:** | 1754 1755 1756 - **1757** - 1758 1759 1760
 |
| **దశాబ్దాలు:** | 1730లు 1740లు - **1750లు** - 1760లు 1770లు
 |
| **శతాబ్దాలు:** | 17 వ శతాబ్దం - **18 వ శతాబ్దం** - 19 వ శతాబ్దం
 |

## సంఘటనలు

Thandra Paparayudu of Bobbili
* జనవరి 2 – ఏడు సంవత్సరాల యుద్ధం : రాబర్ట్ క్లైవ్ ఆధ్వర్యంలో బ్రిటిష్ సైన్యం భారతదేశంలో కలకత్తాను స్వాధీనం చేసుకుంది.
* జనవరి 24: బొబ్బిలి యుద్ధం జరిగింది.
* ఫిబ్రవరి 5: బెంగాల్ నవాబ్, సిరాజ్ ఉద్-దౌలా, కలకత్తాను బ్రిటిష్ వారి నుండి తిరిగి తీసుకునే ప్రయత్నానికి నాయకత్వం వహించాడు . కేవలం 1,900 మంది సైనికులు, నావికులు, కానీ ఉన్నతమైన ఫిరంగి శక్తితో, జనరల్ రాబర్ట్ క్లైవ్ నవాబుకు చెందిన చాలా పెద్ద శక్తిని ఓడించాడు. బ్రిటిష్ వారు 194 మంది మరణించారు, కాని బెంగాలీలు 1,300 మందిని కోల్పోయారు.
* ఫిబ్రవరి 9: బెంగాలు నవాబు, జనరల్ క్లైవ్ అలీనగర్ ఒప్పందంపై సంతకం చేశారు. బెంగాల్ బ్రిటిష్ ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీకి జరిగిన నష్టానికి పరిహారం చెల్లించి, భారతదేశంపై బ్రిటిష్ నియంత్రణను అంగీకరిస్తామని నవాబు అంగీకరించాడు.
* మార్చి 23: బ్రిటిష్ ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ చందానాగూర్ మీద నియంత్రణ సాధించి ఫ్రెంచి భారతీయ నిర్వాహకులను తరిమేసింది.
* జూన్ 23: ప్లాసీ యుద్ధం : రాబర్ట్ క్లైవ్ ఆధ్వర్యంలో బ్రిటిష్ ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ 3,000 మంది సైనికులతో సిరాజ్ ఉద్-దౌలా ఆధ్వర్యంలో ఉన్న 50,000 మంది బలమైన భారతీయ సైన్యాన్ని ద్రోహం ద్వారా మీర్ జాఫర్ సహాయంతో ప్లాస్సీలో ఓడించి, భారతదేశంలో మొదటి విజయాన్ని సాధించారు.
* ఆగస్టు 11: ఢిల్లీ యుద్ధంలో, మరాఠా సామ్రాజ్యం నాయకుడు రఘునాథరావు, నజీబ్ ఉద్-దౌలా నుండి ఢిల్లీని చేజిక్కించుకున్నాడు, అతను ఎర్రకోటలో ఆశ్రయం కోసం పారిపోయాడు.
* సెప్టెంబర్ 6 – జనరల్ మల్హర్ రావు హోల్కర్ మధ్యవర్తిత్వంతో రఘునాథరావు నజీబ్ ఉద్-దౌలాకు ప్రాణదానం చేసాడు. నజీబ్‌కు, అతని కుటుంబానికి వారి ఆస్తితో పాటు కోటను విడిచి వెళ్ళడానికి అనుమతి ఇచ్చాడు. అలంగీర్ IIను మొఘల్ సింహాసనానికి నామమాత్రపు పాలకుడిగా పునరుద్ధరించాడు.
* అక్టోబర్ 24: 1757 హజ్ కారవాన్ దాడి : బెని సఖర్ తెగకు చెందిన బెడౌయిన్ యోధుల నేతృత్వంలో హజ్, మక్కా తీర్థయాత్ర తరువాత డమాస్కస్‌కు తిరిగి వెళ్తున్న వేలాది మంది ముస్లిం ప్రయాణికుల కారవాన్‌పై భారీ దాడి చేశారు. 20,000 మంది ప్రాణాలు కోల్పోయారు. ప్రాణాలు దక్కించుకున్నవారు ఆ తరువాత దాహంతో ఆకలితో ఎడారిలో మరణించారు.
* అక్టోబర్ 31 – ముస్లిం యాత్రికుల ఊచకోత వార్త డమాస్కస్ చేరుకుంది. తీర్థయాత్రికులను రక్షించే బాధ్యత వహించిన అధికారుల తలలు తీసేసారు.

## జననాలు

* ఆగస్టు 9 – థామస్ టెల్ఫోర్డ్, బ్రిటిష్ ఇంజనీర్, ఆర్కిటెక్ట్ (మ .1834 )

## మరణాలు

* మార్చి 1: ఎడ్వర్డ్ మూర్, ఆంగ్ల రచయిత (జ .1712 )
* జూలై 2: అవిభక్త భారతదేశంలో బెంగాల్ చివరి స్వతంత్ర పాలకుడు సిరాజ్ ఉద్-దౌలా (జ .1733)
* అక్టోబర్ 30: ఉస్మాన్ III, ఒట్టోమన్ సుల్తాన్ (జ .1699 )

## పురస్కారాలు

## మూలాలు
# 1853

**1853** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

|  |  |
| --- | --- |
| **సంవత్సరాలు:** | 1850 1851 1852 - 1853 - 1854 1855 1856
 |
| **దశాబ్దాలు:** | 1830లు 1840లు - **1850లు** - 1860లు 1870లు
 |
| **శతాబ్దాలు:** | 18 వ శతాబ్దం - **19 వ శతాబ్దం** - 20 వ శతాబ్దం
 |

## సంఘటనలు

* ఏప్రిల్ 16: భారత్లో రైళ్ళ నడక మొదలయింది. బ్రిటీష్‌ ప్రభుత్వం ఆధ్వర్యంలో రైలు ప్రారంభించబడింది.
* తేదీ తెలియదు: లండన్‌లో చార్టర్డ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా, ఆస్ట్రేలియా అండ్ చైనాను స్థాపించారు.
* తేదీ తెలియదు: ఆస్ట్రేలియాలో, మెల్బోర్న్ క్రికెట్ మైదానం అధికారికంగా మొదలైంది..
* తేదీ తెలియదు: పరవస్తు చిన్నయసూరి నీతిచంద్రికను రచించాడు.
* తేదీ తెలియదు: హైదరాబాదు నిజాము నాసిరుద్దౌలా బ్రిటిషు వారి అప్పులు తీర్చలేక గవర్నర్ జనరల్ ది ఎర్ల్ ఆఫ్ డల్హౌసీతో కుదుర్చుకున్న ఒప్పందం ప్రకారం, బేరార్ ప్రావిన్స్‌ను బ్రిటిషు వారికి అప్పజెప్పాడు

## జననాలు

వేదం వేంకటరాయశాస్త్రి
* మార్చి 30 – విన్సెంట్ వాన్ గాఫ్, డచ్చి చిత్రకారుడు (మ. 1890)
* జూలై 5: రొడీషియా (నేటి జింబాబ్వే) దేశాన్ని స్థాపించిన సెసిల్ రోడ్స్
* సెప్టెంబరు 13: హాన్స్ క్రిస్టియన్ జోచిమ్ గ్రామ్, డానిష్ బ్యాక్టీరియాలజిస్టు (మ. 1938)
* డిసెంబరు 8: జార్జ్ మేల్యెస్ ( మేరీ-జార్జెస్-జీన్ మెలియస్ ) ఫ్రెంచ్ దేశానికి చెందిన ఇంద్రజాలికుడు, చలన చిత్ర దర్శకుడు (మ. 1938)
* డిసెంబరు 21: వేదము వేంకటరాయ శాస్త్రి, సుప్రసిద్ధ పండితులు, కవి, విమర్శకులు, నాటకకర్త. (మ.1929)
* డిసెంబరు 22: శారదా దేవి, భారతీయ ఆధ్యాత్మిక గురువు. రామకృష్ణ పరమహంస భార్య (మ. 1920)
* తేదీ తెలియదు: దేవులపల్లి సోదరకవుల్లో ఒకరైన దేవులపల్లి సుబ్బరాయశాస్త్రి (మ. 1909)
* తేదీ తెలియదు: ధర్మవరం రామకృష్ణమాచార్యులు సుప్రసిద్ధ నటుడు. (మ. 1912)
* తేదీ తెలియదు: నందిగాన వేంకటశాస్త్రులు, సంగీతజ్ఞుడు
* తేదీ తెలియదు: పారనంది రామశాస్త్రి, పండితుడు, వ్యాఖ్యాత, విమర్శకుడు. (మ. 1930)
* తేదీ తెలియదు: పురాణపండ మల్లయ్య శాస్త్రి**,**  తెలుగు రచయిత. (మ. 1925)
* తేదీ తెలియదు: శారదాదేవి (డిసెంబరు 22, 1853 - జూలై 20, 1920), జన్మనామం శారదమణి ముఖోపాధ్యాయ. ఈవిడ భారతీయ ఆధ్యాత్మిక

## మరణాలు

* నవంబరు 21: ఝాన్సీ లక్ష్మీ బాయి భర్త గంగాధరరావు మరణించాడు. ఝాన్సీ రాజ్యాన్ని బ్రిటిషు వారు కలిపేసుకోడానికి భూమిక ఏర్పడింది

## పురస్కారాలు

## మూలాలు
# బరూచ్ స్పినోజా

**బరూచ్ స్పినోజా** (నవంబర్ 24, 1632 - ఫిబ్రవరి 21, 1677) పోర్చుగీసు-యూదు మూలాలు కలిగిన తత్వవేత్త. జ్ఞానోదయ యుగానికి ఆద్యుడిగా పరిగణించదగిన స్పినోజా ఆధునిక బైబిల్ విమర్శలను, 17వ శతాబ్దపు హేతువాదాన్ని, డచ్ మేధో సంస్కృతిని గణనీయంగా ప్రభావితం చేశాడు. ఆధునిక కాలంలోని అత్యంత ముఖ్యమైన, రాడికల్ తత్వవేత్తలలో ఒకరిగా పేరు పొందాడు.
స్టోయిసిజం, థామస్ హాబ్స్, రెనీ దెకార్త్ నుంచి స్ఫూర్తి పొందిన స్పినోజా డచ్ స్వర్ణయుగంలో ప్రముఖ తత్వవేత్తగా పేరుగాంచాడు.

స్పినోజా ఆమ్‌స్టర్‌డ్యామ్ లోని ఒక *మరానో* (బలవంతంగా క్రైస్తవంలోకి మార్చబడిన స్పానిష్, పోర్చుగీసు యూదులు) కుటుంబంలో జన్మించాడు. వీరు పోర్చుగల్ లో తమ మీద సాగుతున్న వేధింపులు భరించలేక డచ్ గణతంత్ర రాజ్యంలోకి వలస వచ్చినవారు. ఇతను యూదుల సాంప్రదాయ విద్యనభ్యసించాడు. హీబ్రూ భాషను నేర్చుకుని పోర్చుగీసు యూదు సమాజం వారి పవిత్ర గ్రంథాలను చదివాడు. అక్కడ అతని తండ్రి పేరు పొందిన వ్యాపారి. యువకుడిగా ఉండగానే యూదుల సిద్ధాంతాల్ని, అధికారాల్ని సవాలు చేశాడు. ఫలితంగా 1656 లో యూదు సమాజం నుంచి వెలివేయబడ్డాడు. దాంతో అతను మత సంబంధ కార్యకలాపాలకు దూరంగా ఉంటూ కేవలం తాత్విక వివేచనలో సమయం గడపడం మొదలుపెట్టాడు. నెమ్మదిగా ఆయనకంటూ ఒక ప్రత్యేకమైన అనుచరగణం ఏర్పడింది. వారు అతని రచనలు అధ్యయనం చేస్తూ అతనితో పాటూ సత్యశోధనలో భాగం అయ్యారు.

తన రచనలను నిషేధించి, వేధిస్తారేమోనని స్పినోజా తన రచనలను ప్రచురించలేదు.

## మూలాలు
# ఇంగ్లీషు చానల్

**ఇంగ్లీష్ ఛానెల్ఇంగ్లీషు చానల్(English Channel)** అనేది అట్లాంటిక్ మహాసముద్రం జలసంధి, ఇది గ్రేట్ బ్రిటన్‌ను ఉత్తర ఫ్రాన్స్ నుండి వేరు చేస్తుంది. ఉత్తర సముద్రాన్ని అట్లాంటిక్‌కు కలుపుతుంది. ఇది సుమారుగా 560 కి.మీ. పొడవు డోవర్ జలసంధి వద్ద దాని వెడల్పు 240 కి. మీ.  నుండి 34 కిమీ వరకు ఉంటుంది. యూరప్ కాంటినెంటల్ షెల్ఫ్ చుట్టూ ఉన్న నిస్సార సముద్రాలలో అతి చిన్నది, ఇందులో దాదాపు 8 కి.మీ. వైశాల్యం ఉంటుంది.

## సముద్రం పేరు

" ఇంగ్లీష్ ఛానల్ " అనే పేరు 18వ శతాబ్దం ప్రారంభం నుండి విస్తృతంగా ఉపయోగించబడింది, బహుశా 16వ శతాబ్దం నుండి డచ్ నాటికల్ మ్యాప్‌లలో ఉన్న "ఇంగ్లీష్ కెనాల్" పేరు నుండి ఉద్భవించింది. దీనిని "బ్రిటీష్ ఛానెల్" అని కూడా పిలుస్తారు. అంతకు ముందు దీనిని బ్రిటిష్ సముద్రం అని పిలిచేవారు 2వ శతాబ్దపు భౌగోళిక శాస్త్రవేత్త టోలెమీ దీనిని " ఓషియానస్ బ్రిటానికస్ " అని పిలిచేవారు . ఇదే పేరు సిర్కా 1450 నాటి ఇటాలియన్ మ్యాప్‌లో ఉపయోగించబడింది, దీనికి " కెనాలైట్స్ యాంగిల్ " అనే ప్రత్యామ్నాయ పేరును కూడా ఉపయోగించారు.

## సరిహద్దులు

ఛానల్ తూర్పు వైపున ఉన్న డోవర్ జలసంధి , అయితే దాని వెడల్పు లైమ్ బే సెయింట్ మాలో బే మధ్య జలమార్గం మధ్యలో ఉంది. ఇది సాపేక్షంగా నిస్సారంగా ఉంటుంది, దాని వెడల్పులో సగటున 120 మీ లోతు ఉంటుంది, ఇది డోవర్ కలైస్ మధ్య దాదాపు 45 మీ (148 అడుగులు) లోతు వరకు ఒక్కో చోట ఒక్కో విధంగా హెచ్చుతగ్గులుగా అవుతుంది. అక్కడ నుండి ఆనుకుని ఉన్న ఉత్తర సముద్రం దాదాపు 26 మీ (85 అడుగులు) వరకు లోతు తక్కువగా ఉంటుంది, ఇక్కడ ఇది తూర్పు ఆంగ్లియా దిగువ దేశాల మధ్య ఉన్న పూర్వపు ల్యాండ్ బ్రిడ్జి వాటర్‌షెడ్‌పై ఉంది. ఇది గ్వెర్న్సీకి పశ్చిమ-వాయవ్యంగా 48 కి.మీ. హెర్డ్స్ డీప్ లోయలో గరిష్టంగా 180 మీ లోతుకు చేరుకుంటుంది. చెర్బోర్గ్ లే హవ్రే వద్ద సెయిన్ నది ముఖద్వారం మధ్య ఫ్రెంచ్ తీరం వెంబడి ఉన్న తూర్పు ప్రాంతాన్ని **బే ఆఫ్ ది సీన్** అని పిలుస్తారు.

## చరిత్ర

ఇది 450,000 180,000 సంవత్సరాల క్రితం ఏర్పడిందని నమ్ముతారు, ఇది వెల్డ్-ఆర్టోయిస్ యాంటీలైన్ అని పిలువబడే ఒక శిఖరం, డాగర్‌ల్యాండ్ ప్రాంతంలో ఒక పెద్ద హిమనదీయ సరస్సును నియంత్రించింది. ఇప్పుడు ఉత్తర సముద్రంలో మునిగిపోయింది, ఆ తర్వాత అది విడిపోయింది. కారణం రెండు విపత్తు హిమనదీయ సరస్సుల వ్యాప్తి కారణంగా తీవ్రమైన వరదలు సంభవించాయి. ఈ వరద చాలా నెలల పాటు కొనసాగుతుంది, దీని వలన సెకనుకు ఒక మిలియన్ క్యూబిక్ మీటర్ల కంటే ఎక్కువ నీరు వేగంగా ప్రవహిస్తుంది. కొండ చరియలు విరిగిపోవడానికి గల కారణాలు తెలియరాలేదు కానీ అలాంటి భూకంపం వచ్చే అవకాశం ఉంది లేదా కేవలం సరస్సులో నీటి పీడనం అధికంగా పెరగడం వల్ల. ఈ వరద ఇంగ్లీష్ ఛానల్ పొడవుకు సమాంతరంగా పెద్ద రాతి ఉపరితల లోయను సృష్టించింది, బాగా నిర్వహించబడిన ద్వీపాలను తీవ్రమైన విపత్తు వరద పరిస్థితులలో నిలువుగా కోసిన పొడవైన కమ్మీలను వదిలివేసింది. ఇది బ్రిటన్‌ను ఖండాంతర ఐరోపాకు అనుసంధానం చేసిన ఇస్త్మస్‌ను నాశనం చేసింది, అయితే తరువాతి కాలాల్లో, తక్కువ సముద్ర మట్టాలు ఏర్పడటానికి కారణమైన హిమానీనద కాలాలు స్వల్ప వ్యవధిలో సంభవించాయి.

## రవాణ

రోజుకు 400కి పైగా ఓడలు రాకపోకలు సాగించే ప్రపంచంలోనే అత్యంత రద్దీగా ఉండే సముద్ర మార్గాలలో ఛానెల్ ఒకటి.

## మూలాలు
# కార్పోరేషన్ పన్ను

యునైటెడ్ కింగ్డమ్ కి సంబందించిన పన్ను ముద్ర
**కార్పొరేట్ పన్ను** చట్టబద్ధమైన సంస్థల ఆదాయం పైన, లేదా మూలధనం పైన ప్రభుత్వం విధించే ప్రత్యక్ష పన్ను. దీన్ని కార్పొరేట్ పన్ను లేదా కంపెనీ పన్ను అని కూడా పిలుస్తారు. చాలా దేశాలు జాతీయ స్థాయిలో ఇటువంటి పన్నులను విధిస్తాయి. రాష్ట్ర లేదా స్థానిక స్థాయిలో కూడా లాంటి పన్ను విధించవచ్చు. ఈ పన్నులను ఆదాయపు పన్ను లేదా మూలధన పన్ను అని కూడా పిలుస్తారు. భాగస్వామ్య సంస్థలపై సాధారణంగా ఎంటిటీ స్థాయిలో పన్ను విధించరు. ఓ దేశంలో విధించే కార్పొరేట్ పన్ను కింది వాటికి వర్తించవచ్చు:

* ఆ దేశంలో స్థాపించిన సంస్థలు,
* ఆ దేశం నుండి వచ్చే ఆదాయంపై దేశంలో వ్యాపారం చేస్తున్న సంస్థలు,
* దేశంలో శాశ్వత స్థాపన కలిగిన విదేశీ సంస్థలు, లేదా
* పన్ను ప్రయోజనాల కోసం సంస్థలు దేశం తమ నివాసంగా భావించినపుడు.

పన్నుకు లోబడి ఉండే సంస్థ ఆదాయాన్ని, వ్యక్తిగత పన్ను చెల్లింపుదారుల ఆదాయాన్ని నిర్ణయించిచినట్లే నిర్ణయిస్తారు. సాధారణంగా, నికర లాభాలపై పన్ను విధిస్తారు. కొన్ని అధికార పరిదుల్లో, ఈ పన్ను నియమాలు వ్యక్తులపై పన్ను విధించే నిబంధనల కంటే గణనీయంగా భిన్నంగా ఉండవచ్చు. పునర్వ్యవస్థీకరణల వంటి కొన్ని కార్పొరేట్ చర్యలపై పన్ను విధించకపోవచ్చు. కొన్ని రకాల సంస్థలను పన్ను నుండి మినహాయించనూ వచ్చు.

సంస్థల నికర లాభంపై పన్ను విధించవచ్చు. సంస్థ తన వాటాదారులకు డివిడెండ్ చెల్లించినప్పుడు, ఆ వాటాదారులపై కూడా పన్ను విధించవచ్చు. డివిడెండ్లకు పన్ను విధించిన చోట, డివిడెండ్ పంపిణీ చేయడానికి ముందే పన్నును కోసి మిగతా సొమ్మునే చెల్లించే నిబంధన కూడా విధించవచ్చు.

భారత దేశంలో మొదటి ప్రపంచ యుద్ధ కాలంలో కంపెనీలపై సూపర్ టాక్స్ పేరుతో మొదటి సారిగా పన్ను విధించారు. ఇది వ్యక్తులపై కాకుండా సంస్థలపై, కంపెనీలపై మాత్రమే విధిస్తారు. కంపెనీలు ఆర్జించే నికర ఆదాయంపై ముందుగా కార్పోరేషన్ పన్నును చెల్లించవలసి ఉంటుంది. ఆ తర్వాత మాత్రమే లాభాల కింద వాటాదార్లకు పంచవలసి ఉంటుంది. వాటాదారులు లేదా కంపెనీ యజమానులు వారివారి ఆదాయాలపై ఆదాయపు పన్నును కూడా చెల్లించవలసి ఉంటుంది.

## మూలాలు
# అలెగ్జాండర్ పుష్కిన్

|  |
| --- |
| **అలెగ్జాండర్ సెర్గెయెవిచ్ పుష్కిన్** |
|  వాసిలీ ట్రోపినిన్ చిత్రించిన అలెగ్జాండర్ పుష్కిన్ |
| జననం:
 | (జూన్ 6, 1799 మాస్కో, రష్యా
 |
| మరణం: | ఫిబ్రవరి 10, 1837) సెయింట్ పీటర్స్‌బర్గ్, రష్యా |
| వృత్తి:
 | కవి, నవలాకారుడు, నాటకకర్త
 |
| ప్రభావాలు: | నికొలాయి కరంజిన్ |
| ప్రభావితులు: | ఫ్యోదోర్ దోస్తోవ్‌స్కీ, హెన్రీ జేమ్స్ |

**అలెగ్జాండర్ సెర్గెయెవిచ్ పుష్కిన్** (రష్యన్: Алекса́ндр Серге́евич Пу́шкин) (జూన్ 6 1799 – ఫిబ్రవరి 10 1837) పేరొందిన రష్యా మహా కవులలో ఒకరు, ఆధునిక రష్యా సాహిత్యానికి పితామహుడు. తన కవిత్వం, నాటకాల్లో మొట్టమొదటి సారిగా వచనాన్ని ప్రవేశపెట్టి, తనదైన ఒక కొత్త ఒరవడిని సృష్టించి ఆ తరువాతి రష్యా రచయితలకు స్ఫూర్తి దాతగా నిలిచాడు. మాస్కో నగరంలో జన్మించిన పుష్కిన్ తన 14వ ఏట మొట్టమొదటి కవితను వ్రాసాడు.

ఆంగ్ల మూలం
# వైమానికశాస్త్రం

ఒక షటిల్ కేరియర్ ఎయిర్‌క్రాప్ట్ పైన స్పేస్ షటిల్ అట్లాంటిస్.
Lighter than air జియోస్టేషనరీ ఎయిర్‌షిప్ టెలికమ్యూనికేషన్స్ శాటిలైట్
**వైమానికశాస్త్రం** (**Aeronautics** - **ఏరోనాటిక్స్**) అనేది ఎయిర్ ఫ్లైట్ సామర్థ్యం ఉన్న యంత్రాల యొక్క అధ్యయనం, రూపకల్పన, ఉత్పాదకతలతో కూడుకున్న, వాతావరణంలో విమానం, రాకెట్ల ఆపరేటింగ్ యొక్క మెళుకువలకు సంబంధించిన శాస్త్రం లేదా కళ. ఏరోనాటిక్స్ అనే పదం "ఎయిర్", "నావిగేషన్" అనే అర్థాలనిచ్చే పురాతన గ్రీకు పదాల నుండి వచ్చింది. బ్రిటిష్ రాయల్ ఏరోనాటికల్ సొసైటీ "ఏరోనాటికల్ ఆర్ట్, సైన్స్ అండ్ ఇంజినీరింగ్", "ఏరోనాటిక్స్ యొక్క వృత్తి (ఇది వ్యక్తీకరణ అస్ట్రోనాటిక్స్ సహా)" యొక్క అంశాలను గుర్తిస్తుంది. అయితే ఈ పదం- సాహిత్యపరంగా అర్థం "గాలి సెయిలింగ్" - వాస్తవంగా విమాన ఆపరేటింగ్ యొక్క శాస్త్రాన్ని పూర్తిగా సూచిస్తుంది, ఇది సాంకేతిక, వ్యాపార, విమానమునకు సంబంధించిన ఇతర అంశములగా కూడా విస్తరించబడింది.

## మూలాలు
# ఆమ్నెస్టీ ఇంటర్నేషనల్

ఆమ్నెస్టీ ఇంటర్నేషనల్|  |
| స్థాపన | జూలై 1961 (1961-07) యూకే |
| వ్యవస్థాపకులు | పీటర్ బెనిసన్ |
| రకం | లాభాపేక్షరహిత అంతర్జాతీయ ప్రభుత్వేతర సంస్థ |
| ప్రధాన కార్యాలయాలు | లండన్, యూకే |
| కార్యస్థానం | * ప్రపంచ వ్యాప్తం
 |
| సేవలు | మానవ హక్కుల రక్షణ |
| రంగంs | న్యాయ సహకారం, మాధ్యమ ప్రచారం, పరిశోధన, సంప్రదింపులు |
| సభ్యులు | 70 లక్షలకు పైగా సభ్యులు, సహకరించేవారు |
| సెక్రటరీ జనరల్ | కుమి నైడూ |

**ఆమ్నెస్టీ ఇంటర్నేషనల్** ఒక ప్రభుత్వేతర అంతర్జాతీయ మానవ హక్కుల సంస్థ. దీని ప్రధాన కేంద్రం యూకేలో ఉంది. ఈ సంస్థకు ప్రపంచ వ్యాప్తంగా 80 లక్షల మంది సభ్యుల సహకారం ఉన్నట్లుగా చెప్పుకుంటోంది.

ప్రపంచంలోని ప్రజలందరూ *యూనివర్సల్ డిక్లరేషన్ ఆఫ్ హ్యూమన్ రైట్స్* ప్రకారం ఒకే రకమైన మానవహక్కులు అనుభవించేలా చూడటం, దానికోసం ప్రచారం చేయడం ఈ సంస్థ ప్రధాన లక్ష్యం.

ప్రపంచ వ్యాప్తంగా ఉన్న మానవ హక్కుల పరిరక్షణ సంస్థల్లో ఆమ్నెస్టీ సంస్థది మూడో సుదీర్ఘమైన చరిత్ర. మొదటిది మానవహక్కుల అంతర్జాతీయ సమాఖ్య (*ఇంటర్నేషనల్ ఫెడరేషన్ ఫర్ హ్యూమన్ రైట్స్*), రెండోది బానిసత్వ వ్యతిరేక సమాజం (*యాంటీ స్లేవరీ సొసైటీ*).

## ఇతర లింకులు

జి. కుమార పిళ్లై

## మూలాలు
# కార్ల్ ఫ్రెడెరిక్ గాస్

| **కార్ల్ ఫ్రెడెరిక్ గాస్** |
| --- |
| Carl Friedrich Gauß (1777–1855), painted by Christian Albrecht Jensen |
| జననం | జోహన్ కార్ల్ ఫ్రెడెరిక్ గాస్ (1777-04-30)1777 ఏప్రిల్ 30 Brunswick, Duchy of Brunswick-Wolfenbüttel, Holy Roman Empire |
| మరణం | 1855 ఫిబ్రవరి 23(1855-02-23) (వయసు: 77) Göttingen, Kingdom of Hanover  |
| నివాసం | Kingdom of Hanover |
| జాతీయత | జర్మనీ |
| రంగములు | గణిత శాస్త్రము, భౌతిక శాస్త్రము |
| వృత్తిసంస్థలు | University of Göttingen |
| చదువుకున్న సంస్థలు | University of Helmstedt |
| పరిశోధనా సలహాదారుడు(లు) | Johann Friedrich Pfaff |
| ఇతర విద్యా సలహాదారులు | Johann Christian Martin Bartels |
| డాక్టొరల్ విద్యార్థులు | Christoph Gudermann Christian Ludwig Gerling Richard Dedekind Johann Listing Bernhard Riemann Christian Peters Moritz Cantor |
| ఇతర ప్రసిద్ధ విద్యార్థులు | Johann Encke Peter Gustav Lejeune Dirichlet Gotthold Eisenstein Carl Wolfgang Benjamin Goldschmidt Gustav Kirchhoff Ernst Kummer August Ferdinand Möbius L. C. Schnürlein Julius Weisbach |
| ప్రసిద్ధి | See full list |
| ప్రభావితులు | Sophie Germain Ferdinand Minding |
| ముఖ్యమైన పురస్కారాలు | Copley Medal (1838) |
| **సంతకం**  |

జోహన్ **కార్ల్ ఫ్రెడెరిక్ గాస్** (ఏప్రిల్ 30, 1777—ఫిబ్రవరి 23, 1855) జర్మనీకి చెందిన సుప్రసిద్ధ గణిత శాస్త్రజ్ఞుడు, శాస్త్రవేత్త. సంఖ్యా శాస్త్రము, గణాంక శాస్త్రము, ఖగోళ శాస్త్రము, కాంతి మొదలైన రంగాలలో విశేష సేవలు చేశాడు. గాస్ చిన్నతనంలో నే అత్యంత ప్రతిభ కనబరచిన బాలమేధావి. గాస్ నియమంను రూపొందించాడు.

## బాల్యము

## కుటుంబం

తండ్రి ఓ నిరుపేద తోటమాలి. నిజాయితీగా, నిక్కచ్చిగా ఉండే మనిషి. అలాగే చాలా మొరటు వాడు కూడా. కనుక గౌస్ బాల్యం అంత సాఫీగా సాగలేదు.
ఆయన వ్యక్తిగత జీవితం కొన్ని అనుకోని దుర్ఘటనలతో కూడుకొన్నది. మొదటి భార్య జొహన్నా ఓష్టాఫ్ 1809లో పిన్నవయసులోనే మరణించడం, వెంటనే లూయిస్ అనే ఒక కుమారుడు మరణించడం ఆయనను బాగా క్రుంగదీసింది. ఈ సంఘటనల నుంచి ఆయన జీవితాంతం పూర్తిగా కోలుకోనే లేదు.

## వ్యక్తిత్వం

## నివాళి

## మూలాలు

## ఇతర లింకులు
# బంగారు పతకం

బంగారు పతకం ప్రతి రూపం
**బంగారు పతకం,** అనేది ఏదైనా పోటీలో ప్రధమ స్థానం సాధించినప్పుడు గెలిచిన వ్యక్తి లేదా జట్టుకు గౌరవసూచకంగా ఒక గుర్తుగా ప్రభుత్వం లేదా ఏదైనా సంస్థ ద్వారా బహుమతిగా బంగారంతో చేసిన, లేదా కప్పబడిన గుండ్రని బిళ్ల లేదా చక్రం ఆకారంతో ఇవ్వబడిన బహుమతిని బంగారు పతకం అని అంటారు.దీనిని ఏ రంగంలోనైనా అసాధారణరీతిలో అత్యధిక విజయాలు సాధించినందుకు ప్రభుత్వం, లేదా సంస్థ గుర్తించి, గౌరవ సూచికంగా ఒక బహుమతిగా ఇస్తుంటారు. దీని తయారీలో పూర్తిగా బంగారం,లేదా మిశ్రమం,పూత ద్వారా కొంత బంగారాన్ని ఉపయోగించటం వలన దీనికి ఈ పేరు వచ్చింది. మరికొందరు అవార్డు ప్రతిష్ట మాత్రమే అందిస్తారు. అనేక సంస్థలు ఇప్పుడు వివిధ విద్యా సంస్థలతో సహా అసాధారణంగా బంగారు పతకాలను ప్రదానం చేస్తున్నాయి.నోబెల్ బహుమతి పతకాలలో 24 క్యారెట్ల బంగారంతో 18 క్యారెట్ల ఆకుపచ్చ బంగారం పూత ఉంటుంది.1980 కి ముందు నోబెల్ బహుమతి పతకాలలో 23 క్యారెట్ల బంగారంతో తయారు చేయబడ్డాయి

## సైనికులకు ప్రధానం చేసే బంగారు పతకాలు

ప్రస్తుత సైనిక పురష్కారాలకు ముందు మెడల్ ఆఫ్ అనర్, విశేషమైన లేదా ముఖ్యమైన సైనికుడు,జాతీయ గుర్తింపు పొందిన సైనికుడు అనే అర్థాలు వచ్చేట్లు ప్రత్యేకంగా సృష్టించబడిన పతకాలు ఇచ్చే పద్ధతి ఉండేది.యునైటెడ్ స్టేట్స్లో, ప్రతిభకలిగిన అటువంటి భాధ్యులు కమాండింగు అధికారికి బంగారు పతకం,అతని ఇతర అధికారులుకు వెండి పతకాలు అందించవలసిందిగా కాంగ్రెస్ అధ్యక్షుడిని కోరుతూ ఒక తీర్మానం చేస్తుంది.దాని ప్రకారం కమాండింగ్ అధికారికి బంగారు పతకం, అతని అధికారులు వెండి పతకాలు అందుకుంటారు.18 వ శతాబ్దం నుంచే రాయల్ డేనిష్ అకాడమీ వారు కళల్లో అత్యుత్తమ ప్రతిభ కనబరచిన వారికి బంగారు పతకం బహుకరించడం ప్రారంభమైంది. చాలా వరకు బంగారు పతకాలు అచ్చమైన బంగారంతో తయారు చేస్తే, కొన్ని బంగారు పూత పూసినవి ఉంటాయి. బంగారు పూత పూసిన వాటికి ఉదాహరణలు ఒలంపిక్ పతకాలు, లోరెంట్జ్ పతకం, అమెరికా కాంగ్రెషన్ గోల్డ్ మెడల్, నోబెల్ పతకంలాంటివి. నోబెల్ పతకం 18 క్యారెట్ల బంగారంతో తయారు చేయబడి 23 క్యారెట్ల బంగారంతో పూత వేయబడి ఉంటుంది.1980 కు ముందు ఈ పతకాలన్నీ 23 క్యారట్ల బంగారంతో తయారు చేసేవారు.

## బంగారు పతకాలు పొందిన భారతీయులు

* పి.టి.ఉష: 1986 సియోల్ ఆసియా క్రీడలలో 4 బంగారు పతకాలు పొందింది.
* కరణం మల్లేశ్వరి: 1995 - ఘుంగ్‌జౌ, చైనా - 54 కిలోల విభాగంలో మూడు బంగారు పతకాలు
* కుంజరాణి దేవి: 2006 మెల్‌బోర్న్‌లో జరిగిన కామన్వెల్త్ క్రీడలలో 48 కిలోల విభాగంలో బంగారుపతకాన్ని గెలుచుకుంది
* గగన్ నారంగ్: హైదరాబాదుకు చెందిన షూటింగ్ క్రీడాకారుడు.2003లో హైదరాబాదులో జరిగిన ఆఫ్రో-ఏషియన్ క్రీడలలో పురుషుల 10 మీటర్ల ఎయిర్ రైఫిల్ విభాగంలో స్వర్ణపతకం సాధించాడు.ఇది భారతదేశం తరుపున పొందిన మొదటి బంగారు పతకం.
* అంజన ఎరవెల్లి: అంతర్జాతీయంగా పేరున్న కరాటెక (కరాటే క్రీడాకారిణి). మూడుసార్లు ప్రపంచ ఛాంపియన్ పోటీలలో పాల్గొని బంగారు పతకం సాధించింది

## మూలాలు

## వెలుపలి లంకెలు

de:Medaille#Sportmedaillen
# హమాస్

| ఇస్లామిక్ రెసిస్టెన్స్ మూవ్‌మెంట్ حركة المقاومة الإسلامية |
| --- |
| పార్టీ ప్రతినిధి | ఫౌజీ బర్హౌమ్ |
| చైర్మన్ | ఇస్మాయిల్ హనియే |
| డిప్యూటీ చైర్మన్ | సలేహ్ అల్-అరోరి |
| స్థాపకులు | * Ahmed Yassin
* Abdel Aziz al-Rantissi
 |
| స్థాపన తేదీ | డిసెంబరు 10, 1987 (1987-12-10) |
| విభజన | ముస్లిం సోదరసమాజం |
| ప్రధాన కార్యాలయం | గాజా సిటీ, గాజా స్ట్రిప్ |
| సైనిక విభాగం | Izz ad-Din al-Qassam Brigades |
| మతం | సున్నీ ఇస్లాం |
| రాజకీయ కూటమి | పాలస్తీనా బలగాల కూటమి |
| Party flag |
|  |

**ఇస్లామిక్ రెసిస్టెన్స్ మూవ్‌మెంట్** (అరబిక్: حركة المقاومة الاسلامية ‎, Ḥarakat al-Muqāwamah al-ʾIslāmiyyah ) *[* **, దీనిని హమాస్** అని పిలుస్తారు హమాస్ అనేది పాలస్తీనాలోని గాజా పరిదిలోని ఒక రాజకీయ, మతపరమైన ఉగ్రవాద సంస్థ. హమాస్ పూర్తి పేరు 'హర్కత్ అల్ ముఖావమా అల్-ఇస్లామియా'. పాలస్తీనాలోని రెండు రాజకీయ పక్షాల్లో ఇదొకటి. 1987లో వెస్ట్ బ్యాంక్, గాజా, తూర్పు జెరుసలేంలో ఇజ్రాయెల్ ఆక్రమణకు వ్యతిరేకంగా పాలస్తీనా ప్రాంతాల్లో మొదటి ఇంతిదా (తిరుగుబాటు) ఉద్యమం జరిగింది. 1987లో స్థాపించబడిన పాలస్తీనా ఇస్లామిక్ సున్నీ సంస్థ. పాలస్తీనా స్వాతంత్ర్యం కోసం పోరాడుతుందని పేర్కొంటుంది, కానీ దాని లక్ష్యాలను సాధించడానికి హింసాత్మక మార్గాలను ఉపయోగిస్తుంది. 2006 పాలస్తీనా ఎన్నికలలో, హమాస్ పార్లమెంటులోని 132 సీట్లలో 74 స్థానాలను గెలుచుకుంది, గాజా స్ట్రిప్‌పై నియంత్రణ సాధించింది.

హమాస్ యొక్క ఉగ్రవాద చర్యలలో రాకెట్ దాడులు, హత్యలు, బంధీ తీసుకోవడం, ఆత్మాహుతి దాడులు ఉన్నాయి. హమాస్ దాడుల కారణంగా ఇజ్రాయెల్‌లో వందలాది మంది పౌరులు మరణించారు.

దీని వ్యవస్థాపకుడు, షేక్ అహ్మద్ యాసిన్, స్థానిక పాలస్తీనా అరబ్, ఇతర ప్రధాన నాయకులు కూడా పాలస్తీనాలో పుట్టి పెరిగారు, చాలా కాలం పాటు ఇజ్రాయెల్ పాలనను చూశారు. హమాస్ స్థాపన యొక్క ఉద్దేశం నేటి ఇజ్రాయెల్‌తో సహా ఇజ్రాయెల్ ఆక్రమణలో ఉన్న పాలస్తీనాను విముక్తి చేయడం.

హమాస్ యొక్క ఉగ్రవాద చర్యలు ప్రపంచవ్యాప్తంగా తీవ్రంగా విమర్శించబడ్డాయి. యునైటెడ్ స్టేట్స్, యూరోపియన్ యూనియన్, యునైటెడ్ నేషన్స్ వంటి అనేక దేశాలు, సంస్థలు హమాస్‌ను ఒక ఉగ్రవాద సంస్థగా గుర్తించాయి.అయితే, ఇరాన్, ఈజిప్ట్, రష్యా, టర్కీ, పీపుల్స్ రిపబ్లిక్ ఆఫ్ చైనా  వంటి దేశాలు, యునైటెడ్ నేషన్స్,, భద్రతా మండలి దానిని తీవ్రవాద సంస్థగా పరిగణించదు.

## మూలాలు
# హిబత్ అబు నదా

| హిబత్ అబూ నదా |
| --- |
| స్థానిక పేరు | هبة أبو ندى |
| జననం | హిబత్ కమల్ సలేహ్ అబూ నదా (Hiba Kamal Saleh Abu Nada) (1991-06-24)1991 జూన్ 24 మక్కా, సౌదీ అరేబియా |
| మరణం | 2023 అక్టోబరు 20(2023-10-20) (వయసు: 32) ఖాన్ యునిస్, గజా స్టిప్ |
| వృత్తి | కవయిత్రి, కాల్పనిక సాహిత్య రచయిత్రి, పోషకాహార నిపుణురాలు |

**హిబత్ కమల్ అబూ నదా** (అరబ్బీ: هبة كمال أبو ندى‎); జూన్ 24, 1991 - 20 October 2023). ఆమె పాలస్తీనా కవయిత్రి, నవలా రచయిత్రి, పోషకాహార నిపుణురాలు, ఇంకా వికీమీడియన్. ఆమె నవల "ఆక్సిజెన్ ఇస్ నాట్ ఫర్ ది డెడ్ ("*Oxygen is not for the dead*") కు 2017లో షార్జా అవార్డ్ ఫర్ అరబ్ క్రియేటివిటీ లో రెండవ స్థానం లభించింది. ఆమె 2023 లో ఇజ్రాయెల్, హమాస్ యుద్ధ విమాన దాడులలో (airstrike) గాజా స్ట్రిప్ లో మరణించింది.

## జీవిత విశేషాలు

అబూ నదా 24 జూన్ 1991న మక్కా, సౌదీ అరేబియాలో జన్మించింది..ఆమె ఇస్లామిక్ విశ్వవిద్యాలయం, గాజా నుండి జీవ రసాయన శాస్త్రం (బయోకెమిస్ట్రీ)లో బ్యాచిలర్ డిగ్రీని, అల్ - అజర్ విశ్వవిద్యాలయం నుండి పోషకాహార చికిత్స (క్లినికల్ న్యూట్రిషన్) లో మాస్టర్స్ డిగ్రీని పొందింది.

ఆమె 'అల్ - అమల్ ఇన్స్టిట్యూట్ ఫర్ ఆర్ఫన్స్' తో అనుబంధం కలిగిన 'రుసూల్ సెంటర్ ఫర్ క్రియేటివిటీ'లో కొంతకాలం పనిచేశారు. ఆమె " న్యాయం గురించి , అరబ్ స్ప్రింగ్ తిరుగుబాట్లు, ఆక్రమణలో ఉన్న పాలస్తీనా జీవితం వాస్తవాల గురించి ఆలోచించింది. అని అల్ - అయ్యామ్ పేర్కొన్నాడు.

ఆమె అనేక కవితా సంకలనాలను, *అల్ - ఉక్సుజిన్ లేసా లిల్ - మావ్తా* (' ఆక్సిజన్ ఈజ్ నాట్ ఫర్ ది డెడ్ ') అనే పేరుతో ఒక నవలను ప్రచురించింది. 2017లో ఆమె తన నవలకు యునైటెడ్ అరబ్ ఎమిరేట్స్ నిర్వహించిన 20వ వార్షిక షార్జా అవార్డు ఫర్ అరబ్ క్రియేటివిటీలో రెండవ స్థానాన్ని గెలుచుకుంది. ఈ పుస్తకాన్ని దార్ దివాన్ 2021లో తిరిగి ప్రచురించారు.

## రచన

*‏الأكسجين ليس للموتى* [*Oxygen is not for the dead: a novel*] (in అరబిక్). ‏دائرة الثقافة، حكومة الشارقة،‏, al-Shāriqah. 2017. ISBN 978-9948-23-314-5. OCLC 1032289333.

## మరణం

20 అక్టోబరు 2023న దక్షిణ గాజాలోని ఖాన్ యూనిస్ లోని ఆమె ఇంటిని ఢీకొన్న ఇజ్రాయెల్ వైమానిక దళం వైమానిక దాడి సమయంలో ఇజ్రాయెల్ - హమాస్ యుద్ధం ఆమె మరణించారు. ఆమె వయసు 32 సంవత్సరాలు.

ఆమె 'లిటరరీ హబ్' అను ఆన్లైన్ వేదిక మీద చివరి పోస్ట్ 8 అక్టోబరు 2023న చేసింది

*- గాజా లో రాత్రి చీకటిగా ఉంటుంది, రాకెట్ల మెరుపుతో పాటు,*

*- బాంబుల శబ్దంతో పాటు నిశ్శబ్దం*

*- ప్రార్థన సౌకర్యం, అమరవీరుల కాంతి తో పాటు భయపెట్టే నలుపు*

*- శుభ రాత్రి, గాజా.*

## సూచనలు