# ఇస్లామీయ కేలండర్

|  కేలండర్This box: * view
* talk
* edit
 |
| --- |
| (జాబితా)
 |
| విశాల వాడుక
 |  అంతరిక్ష · గ్రెగోరియన్ కేలండర్ · ISO
 |
| కేలండర్ రకాలు |
|  చాంద్ర-సూర్యమాన · సూర్యమాన · చాంద్రమాన కేలండర్
 |
|

---

 |
| ఎంపిక చేయబడి వాడుక
 | అసిరియన్ · ఆర్మీనియన్ · అట్టిక్ · *అజ్‌టెక్* (తొనాల్‌పొహుల్లి – జియుపొహుఅల్లి) · బాబిలోనియన్ · బహాయి · బెంగాలీ · బెర్బెర్ · బిక్రంసంవాత్ · బౌద్ధుల · బర్మీస్ · సెల్టిక్ · చైనీస్ · కాప్టిక్ · ఈజిప్టియన్ · ఇథియోపియన్ · కేలండ్రియర్ రీపబ్లికన్ · జర్మనిక్ · హెబ్ర్యూ · హెల్లెనిక్ · హిందూ కేలండర్ · భారతీయ · ఇరానియన్ · ఐరిష్ · ఇస్లామీయ కేలండర్ · జపనీస్ · జావనీస్ · జుచే · జూలియన్ · కొరియన్ · లిథువేనియన్ · మలయాళం · *మాయ* (జోల్కిన్ – హాబ్) · మింగువో · నానక్‌షాహి · నేపాల్ సంబత్ · పవుకోన్ · పెంటెకోంటాడ్ · రపా నుయి · రోమన్ · రూమి · సోవియట్ · తమిళ · తెలుగు కేలండర్ · *థాయి* (చంద్రమాన – సూర్యమాన) · టిబెటన్ · వియత్నామీస్· జోసా · జొరాస్ట్రియన్
 |
| కేలండర్ రకాలు |
| రునిక్ · *మిసోఅమెరికన్* (లాంగ్ కౌంట్ – కేలండర్ రౌండ్)
 |
| క్రిస్టియన్ వేరియంట్లు |
| జూలియన్ · సెయింట్స్ · ఈస్టర్న్ ఆర్థడాక్స్ లిటర్జికల్ · లిటర్జికల్ |
| అరుదుగా వాడుక
 | డేరియన్ · డిస్కార్డియన్ |
| ప్రదర్శనా రకాలు, వాడుక
 | అనంత కేలండర్ · గోడ కేలండర్ · ఆర్థిక కేలండర్ |

|  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |  |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
|

| వ్యాసముల క్రమము

**ఇస్లాం మతం**
 |
| --- |
| **విశ్వాసాలు** |
| అల్లాహ్ **·** ఏకేశ్వర విశ్వాసం దేవుడు
ముహమ్మద్ **·** ఇతర ప్రవక్తలు |
| **ఆచరణీయాలు** |
| మూల విశ్వాసం **·** నమాజ్
ఉపవాసం **·** దాన ధర్మాలు **·** తీర్థయాత్ర |
| **గ్రంధాలు, చట్టాలు** |
| ఖుర్'ఆన్ **·** సున్నహ్ **·** హదీస్
ఫిఖ॰ **·** షరియా **·** కలాం **·** సూఫీ తత్వం |
| **చరిత్ర, ఖలీఫాలు** |
| ఇస్లామీయ చరిత్ర కాలపట్టిక
అహ్లె బైత్ **·** సహాబా
సున్నీ **·** షియా
రాషిదూన్ ఖలీఫాలు **·** ఇమామ్ |
| **సంస్కృతి, సమాజం** |
| విద్య **·** జంతువులు **·** కళలు
కేలండరు **·** పిల్లలు
జనగణన **·**
పండుగలు మస్జిద్‌లు **·** తత్వము శాస్త్రము **·** స్త్రీ రాజకీయాలు **·** దావాహ్ **·** జిహాద్ |
| **ఇస్లాం, ఇతర మతములు** |
| క్రైస్తవం **·** యూదమతము
హిందూ మతము **·** సిక్కు మతం **·** జైన మతము |
|
'

 |
| విమర్శ ·
ముస్లింలలో అపవిశ్వాసాలు ఇస్లామోఫోబియా
ఇస్లామీయ పదజాలము |
| **భారతదేశంలో ఇస్లాంఆంధ్రప్రదేశ్‌లో ఇస్లాం** |

 |

**ఇస్లామీయ కేలండర్** లేదా *ముస్లిం కేలండర్* (అరబ్బీ : التقويم الهجري అత్-తఖ్వీమ్ అల్-హిజ్రి), ఇస్లామీయ దేశాలలో, ముస్లింల సముదాయాలలో అవలంబింపబడుతున్న కేలండర్. ఇది చంద్రమాసాలపై ఆధారంగా గలది కావున దీనికి 'తఖ్వీమ్-హిజ్రి-ఖమరి' అని కూడా అంటారు. ఈ కేలండర్ లో 12 చంద్రమాసాలు, దాదాపు 354 దినాలు గలవు.

## హిజ్రీ శకం

"హిజ్రీ శకా"నికి మూలం ముహమ్మద్ ప్రవక్త గారి **హిజ్రా** (هِجْرَة), *హిజ్రాహ్* లేదా *హిజ్రత్*. మహమ్మదు ప్రవక్త , అతని అనుయాయులు మక్కా నుండి మదీనా కు సా.శ. 622 లో వలసవెళ్ళారు. ఈ వలస వెళ్ళడాన్నే హిజ్రత్ అని అంటారు.

సెప్టెంబరు 622 లో మహమ్మదు ప్రవక్త తన అనుయాయులతో కలసి హిజ్రత్ (వలస చేసి) 'యస్రిబ్' నగరాన్ని చేరుకొన్నారు. యస్రిబ్ నగరానికి మదీనా (తెలుగార్థం: నగరం) లేదా "మదీనతున్-నబీ" లేదా నబీ (ప్రవక్త) గారి నగరంగా పేరు స్థిరపడింది. ముస్లింల శకం *హిజ్రీ* ప్రారంభమయింది. ఉమర్ కాలంలో 638లో ఇస్లామీయ కేలండర్ ప్రారంభమయింది. మహమ్మదు ప్రవక్త గారి వలస క్రింది విధంగా జరిగింది.

## వలస జరిగిన క్రమం

* దినము 1: గురువారం 26 సఫర్ నెల, హి.శ. 1, 9 సెప్టెంబరు 622
	+ మక్కానగరం లోని తన ఇంటిని వదిలారు. మక్కాకు దగ్గరలోని తూర్ గుహలో మూడు రోజులు గడిపారు.
* దినము 5: సోమవారము 1 రబీఉల్ అవ్వల్ నెల, హి.శ. 1, 13 సెప్టెంబరు 622
	+ మక్కా పొలిమేరలు దాటి యస్రిబ్ ప్రాంతానికి పయనం.
* దినము 12: సోమవారం 8 రబీఉల్ అవ్వల్ నెల, హి.శ. 1, 20 సెప్టెంబరు 622
	+ మదీనా దగ్గరలోని "ఖుబా" ప్రాంతానికి చేరుక.
* దినము 16: శుక్రవారం 12 రబీఉల్ అవ్వల్, హి.శ. 1, 24 సెప్టెంబరు 622
	+ ఖుబా నుండి మదీనా ప్రయాణం, శుక్రవారపు ప్రార్థనలు.
* దినము 26: సోమవారం 22 రబీఉల్ అవ్వల్, హి.శ. 1, 4 అక్టోబరు 622
	+ మదీనా మొదటి దర్శనం

హిజ్రీ మొహర్రం నెలలో ప్రారంభం కాలేదు. హిజ్రీ ప్రారంభం మొహర్రం నెలలో కాదు. ఇస్లామీయ కేలండరు లోని మూడవనెల అయిన రబీఉల్ అవ్వల్ నెలలో హిజ్రత్ జరిగింది కావున, హిజ్రీ శకం, హి.శ. 1 లోని మూడవ నెల అయిన రబీఉల్ అవ్వల్ 22 వ తేదీన ప్రారంభం అవుతుంది.

## ఇస్లామీయ మాసాలు

1. మొహర్రం :محرّم (ముహర్రముల్ హరామ్)

2. సఫర్ : صفر (సఫరుల్-ముజఫ్ఫర్)

3. రబీఉల్-అవ్వల్ : ربيع الأول

4. రబీఉల్-ఆఖిర్ (రబీఉస్-సాని): ربيع الآخر أو ربيع الثاني

5. జమాదిఉల్-అవ్వల్: جمادى الأول

6. జమాదిఉస్-సాని: جمادى الآخر أو جمادى الثاني

7. రజబ్ : رجب (రజబ్-ఉల్-మురజ్జబ్)

8. షాబాన్ : شعبان (షాబానుల్-ముఅజ్జమ్)

9. రంజాన్ : رمضان (రంజానుల్-ముబారక్)

10. షవ్వాల్: شوّال (షవ్వాలుల్-ముకర్రమ్)

11. జుల్-ఖాదా: ذو القعدة

12. జుల్-హిజ్జా: ذو الحجة

## వారములోని దినాలు

ఇస్లామీయ వారము తెలుగువారములానేవుంటుంది. వారములోని మొదటిదినము ఆదివారము 'ఇత్వార్' తో ప్రారంభము అవుతుంది. ముస్లింలకు పవిత్రదినం శుక్రవారము. శుక్రవారము ముస్లింలు 'జుమా' ప్రార్థనలకు హాజరవుతారు. "يوم" (యౌమ్) అనగా దినము.

| తెలుగు లిప్యాంతరీకరణ  | అరబ్బీ పేరు  | తెలుగు పేరు  | ఉర్దూ పేరు  | పర్షియన్ పేరు
 |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| యౌమ్ అల్-అహద్ | يوم الأحد | (మొదటి దినము - ఆదివారము) | ఇత్వార్ اتوار | ఎక్-షుంబా یکشنبه
 |
| యౌమ్ అల్-ఇస్నైన్ | يوم الإثنين | (రెండవ దినము - సోమవారము) | పీర్ پير | దో-షుంబా, دوشنبه
 |
| యౌమ్ అల్-సలాస | يوم الثُّلَاثاء | (మూడవ దినము - మంగళవారము) | మంగల్ منگل | సెహ్-షుంబా, سه شنبه
 |
| యౌమ్ అల్-అర్బియా | يوم الأَرْبِعاء | (నాలుగవ దినము - బుధవారము) | బుధ్ بدھ | చహార్-షుంబా, چهارشنبه
 |
| యౌమ్ అల్-ఖమిస్ | يوم الخَمِيس | (ఐదవ దినము - గురువారము) | జుమేరాత్ جمعرات | పంజ్-షుంబా, پنجشنبه
 |
| యౌమ్ అల్-జుమా | يوم الجُمُعَة | (ఆరవదినము - శుక్రవారము) | జుమా جمعہ | జుమా, جمعه లేదా ఆదీన آدينه
 |
| యౌమ్ అల్-సబ్త్ (సబత్) | يوم السَّبْت | (ఏడవ దినము - శనివారము) | హఫ్తా ہفتہ | షుంబా లేక షంబా, شنبه
 |

## ఇవీ చూడండి