Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# 1927

**1927** గ్రెగోరియన్‌ కాలెండరు యొక్క మామూలు సంవత్సరము.

|  |  |
| --- | --- |
| **సంవత్సరాలు:** | 1924 1925 1926 - 1927 - 1928 1929 1930
 |
| **దశాబ్దాలు:** | 1900లు 1910లు - **1920లు** - 1930లు 1940లు
 |
| **శతాబ్దాలు:** | 19 వ శతాబ్దం - **20 వ శతాబ్దం** - 21 వ శతాబ్దం
 |

## సంఘటనలు

## జననాలు

అంజలీ దేవి
* జనవరి 2: మల్లవరపు జాన్, తెలుగు కవి. (మ.2006)
* జనవరి 5: బెజవాడ పాపిరెడ్డి, రాజకీయ నాయకుడు. (మ.2002)
* జనవరి 27: పోతుకూచి సాంబశివరావు, కథారచయితగా ఇతడు దాదాపు 350 కథలు వ్రాశాడు.
* జనవరి 30: బెండపూడి వెంకట సత్యనారాయణ, చర్మవైద్యులు. (మ.2005)
* జనవరి 31: రావెళ్ళ వెంకట రామారావు, తెలంగాణ తొలితరం కవి, తెలంగాణ సాయుధ పోరాట యోధుడు. (మ.2013)
* ఫిబ్రవరి 28: కృష్ణకాంత్, భారత మాజీ ఉప రాష్ట్రపతి.
* మార్చి 27: రాజ్ బేగం, మెలోడీ క్వీన్ ఆఫ్ కాశ్మీర్ అని పేరుపొందిన కాశ్మీరీ గాయని. పద్మశ్రీ అవార్డు గ్రహీత. (మ.2016)
* ఏప్రిల్ 24: నండూరి రామమోహనరావు, తెలుగు పాత్రికేయరంగ ముఖ్యులు, అభ్యుదయవాది, ‘ఆంధ్రజ్యోతి’ పూర్వ సంపాదకుడు. (మ.2011)
* మే 1: ఇస్రార్ అలీ, పాకిస్థాని మాజీ క్రికెటర్. (మ.2016)
* జూన్ 24: ఉత్పల సత్యనారాయణాచార్య, తెలుగు కవి, రచయిత, కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ అవార్డు గ్రహీత. (మ.2007)
* జూలై 1: బొడ్డుపల్లి పురుషోత్తం, రచయిత, తెలుగు ఆచార్యుడు.
* జూలై 3: బలివాడ కాంతారావు, తెలుగు నవలా రచయిత. (మ.2000)
* జూలై 4: అంగర సూర్యారావు, నాటక రచయిత, చరిత్రకారుడు. (మ.2017)
* జూలై 5: రావూరి భరద్వాజ, తెలుగు లఘు కథా రచయిత, నవలా రచయిత, జ్ఞానపీఠ పురస్కార గ్రహీత. (మ.2013)
* జూలై 9: గుమ్మడి వెంకటేశ్వరరావు, తెలుగు సినిమా నటుడు. (మ.2010)
* జూలై 26: గులాబ్‌రాయ్ రాంచంద్, భారత మాజీ క్రికెట్ క్రీడాకారుడు, భారత జట్టు తరఫున 33 టెస్ట్ మ్యాచ్‌లలో ప్రాతినిధ్యం వహించాడు. (మ.2003)
* ఆగష్టు 14: మానాప్రగడ శేషసాయి, ఆకాశవాణి, దూరదర్శన్ వ్యాఖ్యాత.
* ఆగష్టు 20: ఎ.వెంకోబారావు, సైక్రియాట్రిస్ట్. (మ.2005)
* ఆగష్టు 21: భీంరెడ్డి సత్యనారాయణరెడ్డి, మహబూబ్ నగర్ జిల్లాకు చెందిన స్వాతంత్ర్య సమరయోధుడు, నిజాం విమోచనోద్యమకారుడు. (మ.2012)
* ఆగష్టు 24: అంజలీదేవి, తెలుగు సినిమా నటీమణి. (మ.2014)
* సెప్టెంబరు 5: పల్లెంపాటి వెంకటేశ్వర్లు పారిశ్రామికవేత్త, కాకతీయ సిమెంట్స్‌ వ్యవస్థాపకుడు. (మ.2016)
* సెప్టెంబరు 15: నల్లాన్ చక్రవర్తి శేషాచార్లు, తెలుగు రచయిత.
* సెప్టెంబరు 21: గురజాడ కృష్ణదాసు వెంకటేష్, సంగీత దర్శకత్వం, నేపథ్య గానం. (మ.1993)
* అక్టోబరు 10: నేదునూరి కృష్ణమూర్తి, కర్ణాటక సంగీత విద్వాంసుడు, సంగీత కళానిధి. (మ.2014)
* అక్టోబరు 15: పర్దుమన్ సింగ్ బ్రార్, షాట్‌పుట్, డిస్కస్ త్రో క్రీడాంశాలలో ఆసియా క్రీడలలలో మనదేశానికి పతకాలు సాధించిన క్రీడాకారుడు. (మ.2007)
* అక్టోబరు 24: పుల్లెల శ్రీరామచంద్రుడు, సంస్కృత పండితుడు. (మ.2015)
* నవంబర్ 8: లాల్ కృష్ణ అద్వానీ, భారతీయ జనతా పార్టీ నాయకుడు.
* నవంబర్ 15: నల్లాన్ చక్రవర్తి శేషాచార్లు, తెలుగు సాహితీవేత్త.
* నవంబర్ 20: సంపత్ కుమార్, ఆంధ్ర జాలరిగా వ్యవహరిస్తారు. భారతదేశ క్లాసికల్, ఫోక్ నృత్యములోను, కొరియోగ్రాఫర్. (మ.1999)
* : బొడ్డు గోపాలం, తెలుగు సినిమా సంగీత దర్శకులు. (మ.2004)
* : ఎస్.వరలక్ష్మి, తెలుగు సినిమా నటీమణి, గాయని. (మ.2009)
* : దొడ్డి కొమరయ్య, తెలంగాణ సాయుధ పోరాట రైతాంగ వీరుడు, తొలి అమరుడు. (మ.1946)

## మరణాలు

* జూన్ 27: కాళ్ళకూరి నారాయణరావు, నాటక కర్త, సంఘ సంస్కర్త, ప్రథమాంధ్ర ప్రచురణ కర్త, జాతీయవాది, ఛాయా గ్రహణ వాద్యాదురంధరుడు. (జ.1871)
* నవంబరు 9: మాగంటి అన్నపూర్ణాదేవి, రచయిత్రి, సమాజ సేవిక, స్వాతంత్ర్య సమర యోధురాలు. (మ.1900)

## పురస్కారాలు
# దశాబ్దము

**దశాబ్దము** లేదా దశాబ్ది అనేది 10 సంవత్సరములకు సమానమైన ఒక కాలమానము. దీన్ని దశకం అని కూడా అంటారు. తెలుగులో దీన్ని పదేళ్ళు అని కూడా అనవచ్చు. సంస్కృతంలో అబ్దము, అబ్ది అంటే ఒక సంవత్సరం, దశ అంటే పది. వందేళ్ళను శతాబ్దము, శతాబ్ది అని, వెయ్యేళ్ళను సహస్రాబ్దం, సహస్రాబ్ది అనీ అంటారు.

## వాడుక

ఏ పదేళ్ళ కాలాన్నైనా దశాబ్ది అని అనవచ్చు. అయితే, క్యాలెండరు సంవత్సరాల్లో, పదవ స్థానంలోని అంకెతో దశాబదిని ఉదహరించడం సామాన్యంగా జరుగుతూ ఉంటుంది. ఉదాహరణకు 2010 నుండి 2019 వరకూ ఉన్న పదేళ్ళ కాలాన్ని 2010లు అని పిలుస్తారు.

గ్రెగోరియన్ క్యాలెండరు 1 వ సంవత్సరంతో మొదలౌతుంది. సున్నా సంవత్సరం లేదు). సామాన్య శకం 1 వ సంవత్సరానికి ముందున్న సంవత్సరాన్ని సామాన్య శక పూర్వం 1 గా వ్యవహరిస్తారు. మధ్యలో సున్నా సంవత్సరమేదీ లేదు. అంటే మొదటి దశాబ్ది, సామాన్య శకం 1 నుండి సామాన్య శకం 10 వరకు, రెండవ దశాబ్ది సామాన్య శకం 11 నుండి సామాన్య శకం 20 వరకూ ఉంటుంది. 2010 నుండి 2019 వరకూ ఉన్న పదేళ్ళను 2010లు అని వ్యవహరించినప్పటికీ, 2011 నుండి 2020 వరకు ఉన్న కాలాన్ని 21 వ శతాబ్దపు రెండవ దశాబ్ది అని పిలుస్తారు.

ఏ పదేళ్ళ కాలాన్నైనా దశాబ్దిగా వ్యవహరించవచ్చు. ఉదాహరణకు, 1997 నుండి 2006 వరకూ ఉన్న కాలాన్ని ఉదహరిస్తూ, "ఈ దశాబ్ది కాలంలో భారతదేశం, కంప్యూటరు సాంకేతిక రంగంలో విప్లవాత్మకమైన మార్పులను చూసింది" అని రాయవచ్చు.

## మూలాలు
# శతాబ్దం

**శతాబ్దము** లేదా **శతాబ్ది** (Centuary) అనేది 100 సంవత్సరములకు సమానమైన ఒక కాలమానము.
ప్రస్తుతం మనము సా.శ. 21 వ శతాబ్దం (2001 - 2100) లో ఉన్నాం.

## శతాబ్ది కాలం జీవించిన ప్రముఖులు

* రామానుజాచార్యుడు (1017-1137)
* కబీరుదాసు (1399-1518)
* సూరదాసు (1478/1479-1581/1584)
* త్రైలింగస్వామి (1601-1881), హిందూ యోగి
* మహర్షి ధొండొ కేశవ్ కార్వే (1858-1962)
* మోక్షగుండం విశ్వేశ్వరయ్య (1861-1962), సుప్రసిద్ధ ఇంజినీరు
* అల్లావుద్దీన్ ఖాన్ (1862–1972) సంగీత విద్వాంసుడు.
* తిరుమల కృష్ణమాచార్య (1888–1989)
* దినకర్ బల్వంత్ దేవధర్ (1892–1993)
* ఎమ్.ఎ.శ్రీనివాసన్ (1897-1998) గ్వాలియర్ సంస్థానం దివాన్.
* నిరాద్ సి.చౌదరి (1897–1999)
* సుధాకర్ చతుర్వేది (1897)
* మోహన్ సింగ్ ఓబరాయ్ (1898—2002), ఓబరాయ్ హోటల్స్ వ్యవస్థాపకుడు.
* ఇంద్రాదేవి (1899–2002)
* నిట్టూరు శ్రీనివాసరావు (1903-2004)
* బాబ్ హోప్ (1903-2003)
* కె.ఎల్.డోర్జీ (1904–2007), మొట్టమొదటి సిక్కిం ముఖ్యమంత్రి
* కె.డి.సేత్నా (1904)
* కేశవరాం కాశీరాం శాస్త్రి (1905)
* శివకుమార స్వామీజీ (1907)

### వివిధ దేశాలలో వీరి సంఖ్య

| Country
 | Centenarians (year)
 | Centenarians (year)
 | Centenarians (year)
 | Centenarians (year)
 | Percent over 65
 | Rate Per Mln People
 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| కెనడా | 3,795 (2006)  | 3,125 (2001) | - | - | 13% |  |
| చైనా | 17,800 (2007)  | - | - | - | 7.9% | 13.4
 |
| ఫ్రాన్స్ | 20,115 (2008)  | 8,000 (2000) | - | - |  |  |
| జపాన్ | 36,276 (2008)  | 32,295 (2007)  | 1,000 (1981) | 153 (1963) | 22.3% | 284.0
 |
| దక్షిణ కొరియా | 961 (2005)  |  | - | - |  |  |
| అమెరికా | 50,454 (2000) | 37,306 (1990) | - | - | 13% | 200.2
 |
| ఇంగ్లండు | 9,330 (2007)  | 8,370 (2005) | 7,100 (6-2002) | 100 (1911) | 16% | 169.8
 |

## శతాబ్ది కాలం పూర్తిచేసుకున్న సంస్థలు

### ప్రపంచం

* రెడ్ క్రాస్ (1864)

### భారతదేశం

* భారతీయ రైల్వేలు (1853)
* హైకోర్టు, బొంబాయి, కలకత్తా, మద్రాసు (1862)
* హైకోర్టు, అలహాబాద్ (1866)
* భారత జాతీయ కాంగ్రేసు (1885)

### ఆంధ్ర ప్రదేశ్

* సంస్థానం ఉన్నత పాఠశాల, బొబ్బిలి (1864)
* శ్రీ కృష్ణ దేవరాయాంధ్ర భాషా నిలయం, హైదరాబాద్ (1901)
* వేద పాఠశాల, సాలూరు

## ఇవి కూడా చూడండి

* సహస్రాబ్ది

## మూలాలు
# 19 వ శతాబ్దం

1808లో ఆంటోనీ-జీన్ గ్రోస్ మాడ్రిడ్ లొంగుబాటు. 1810లో ద్వీపకల్ప యుద్ధం కాలంలో నెపోలియన్ స్పెయిన్ రాజధానిలోకి అడుగుపెట్టాడు.
19వ శతాబ్ది ( 1801 జనవరి 1 – 1900 డిసెంబరు 31) స్పానిష్, నెపోలియనిక్, పవిత్ర రోమన్, ముఘల్ సామ్రాజ్యాల పతనాన్ని చూసిన శతాబ్దం. ఇది బ్రిటీష్ సామ్రాజ్యం, రష్యన్ సామ్రాజ్యం, యునైటెడ్ స్టేట్స్, జర్మన్ సామ్రాజ్యం, ఫ్రెంచ్ వలస సామ్రాజ్యం, మీజీ జపాన్ ల ప్రాబల్యం పెరిగేందుకు దోహదపడింది, ప్రత్యేకించి బ్రిటీష్ వారు 1815 నుంచి ఎదురులేని ప్రాబల్యాన్ని స్థాపించుకోగలిగారు. నెపోలియనిక్ యుద్ధాల్లో ఫ్రెంచ్ సామ్రాజ్యం, దాని మిత్ర రాజ్యాలు ఓటమి చెందాకా బ్రిటీష్, రష్యన్ సామ్రాజ్యాలు విపరీతంగా విస్తరించి, ప్రపంచంలో అగ్రరాజ్యాలుగా నిలిచాయి. రష్యన్ సామ్రాజ్యం మధ్య ఆసియా, తూర్పు ఆసియాల్లో విస్తరించింది. బ్రిటీష్ సామ్రాజ్యం తొలి అర్థ శతాబ్దిలో అత్యంత వేగంగా విస్తరించింది. ప్రత్యేకించి కెనడా, ఆస్ట్రేలియా, దక్షిణాఫ్రికాల్లోని విస్తారమైన ప్రాంతం, అత్యంత జనాభా కలిగిన భారతదేశం వంటి ప్రాంతాలను ఆక్రమించింది. శతాబ్ది గడిచేసరికి బ్రిటీష్ సామ్రాజ్యం ప్రపంచంలో 5వ వంతు భూమి, 4వ వంతు జనాభా కలిగివుంది.  పోస్ట్-నెపోలియన్ యుగంలో ప్రస్తుతం పాక్స్-బ్రిటానికా అని పిలుచుకునే పరిణామాన్ని బ్రిటీష్ సామ్రాజ్యం తీసుకురావడంతో, ప్రపంచీకరణ, పారిశ్రామికీకరణ, పెద్ద ఎత్తున ఆర్థిక అనుసంధానం వంటివాటికి నేపథ్యంగా నిలిచింది.
# అశుతోష్ ముఖర్జీ

| అశుతోష్ ముఖర్జీ |
| --- |
| అశుతోష్ ముఖర్జీ |
| జననం | (1864-06-29)1864 జూన్ 29 కోల్‌కత |
| మరణం | 1924 మే 25(1924-05-25) (వయసు: 59) పాట్నా |
| సమాథి స్థలం | రుస్సా రోడ్, కోల్‌కత (ఇప్పుడు 77 అశుతోష్ ముఖర్జీ రోడ్డు, కోల్‌కత- 700025) |
| వృత్తి | విద్యావేత్త , కోల్‌కత విశ్వవిద్యాలయం రెండవ వైస్ ఛాన్స్‌లర్ |
| జాతీయత | భారతీయుడు |
| పూర్వ విద్యార్థి | కోల్‌కత విశ్వవిద్యాలయం |
| సాహిత్య ప్రక్రియ | విద్యావేత్త |
| సాహిత్య ఉద్యమం | బెంగాల్ సాంస్కృతిక విప్లవం |
| ప్రసిద్ధ పురస్కారాలు | *ఆర్డర్ ఆఫ్ ది స్టార్ ఆఫ్ ఇండియా* |
| పిల్లలు | శ్యామ ప్రసాద్ ముఖర్జీ |

**అశుతోష్ ముఖర్జీ** (జూన్ 29, 1864 - మే 25, 1924) బెంగాల్ కు చెందిన శాస్త్రవేత్త. గణితం, సైన్సు, న్యాయశాస్త్రం లాంటి పలు రంగాల్లో నిష్ణాతుడు, సాహితీ వేత్త, సంఘసంస్కర్త, తత్త్వవేత్త కూడా.

## బాల్యం, విద్యాభ్యాసం

బాల్యం నుంచే అశుతోష్ చదువులో మంచి ప్రతిభ కనబరచాడు. *సౌత్ సబర్బన్ స్కూల్లో* చేరి 1879లో కలకత్తా విశ్వవిద్యాలయం యొక్క మెట్రిక్యులేషన్ పరీక్షలో రెండవ స్థానంలో నిలిచాడు. తరువాత ప్రెసిడెన్సీ కళాశాలలో చేరి 1881లో F.A పరీక్షలో మూడవ స్థానంలో నిలిచాడు. 1884లో బి.ఏ డిగ్రీలో యూనివర్శిటీలోనే ప్రథముడిగా ఉత్తీర్ణుడయ్యాడు. తరువాత సంవత్సరమే గణితంలో M.A మొదటి స్థానంలో నిలిచాడు. తరువాత సైన్సులో M.A కొరకు, ప్రేమ్‌చంద్-రాయ్‌చంద్ ఉపకార వేతనం కొరకు మళ్ళీ పరీక్ష కోసం సిద్ధమై వయసు చాలక వాటిని మద్యలోనే వదిలేశాడు. అది అలా ఉండగానే సిటీ కాలేజీలో లా చదివి దానికి సంబంధించిన మూడు పరీక్షల్లో ప్రథముడిగా నిలిచాడు.

## వృత్తి

అశుతోష్ గణితంలో ప్రతిభావంతుడైనప్పటికీ కలకత్తా విశ్వవిద్యాలయంలో నిధులు చాలకపోవడం వలన (సంవత్సరానికి 9000 రూపాయలు) ఆయన్ను ఆచార్యుడిగా నియమించలేక పోయారు. దాంతో ఆయన 1888 లో న్యాయవాద వృత్తి చేపట్టాడు. 1904 లో కలకత్తా హైకోర్టుకు న్యాయమూర్తి అయ్యాడు. 1906 నుంచి 1914 వరకు కలకత్తా విశ్వవిద్యాలయానికి వైస్ చాన్స్‌లర్ గా వ్యవహరించాడు. ఆయన నేతృత్వంలో కలకత్తా విశ్వవిద్యాలయం అధునాతన సౌకర్యాలను సమకూర్చుకుని ఇతర భారతీయ విశ్వవిద్యాలయాలకు ఆదర్శంగా నిలిచింది.

## మరణం

```
1924 మే 25 న అకస్మాత్తుగా మరణించాడు.

```

## మూలాలు
# పర్సా సత్యనారాయణ

|  |
| --- |
| పర్సా సత్యనారాయణ |
|
పర్సా సత్యనారాయణ |
|

---

వ్యక్తిగత వివరాలు
 |

---

 |
| జననం
 | జూన్ 2, 1924 కంభంపాడు, గుంటూరు జిల్లా
 |
| మరణం
 | మే 22, 2015 ఏలూరు, పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా
 |

**పర్సా సత్యనారాయణ** (జూన్ 2, 1924 - మే 22, 2015) కార్మిక నేత, మార్క్సిస్టు యోధుడు.

## జననం - విద్యాభ్యాసం

వెంకటసుబ్బమ్మ, వెంకమరాజు దంపతులకు గుంటూరు జిల్లా, కంభంపాడులో జూన్ 2, 1924 న జన్మించారు. పదో ఏడు వచ్చే వరకు సోంత ఊర్లోనే ఉన్నారు. ఖమ్మం జిల్లా కొత్తగూడెంలో 1943 లో స్థిరపడ్డారు. తర్వాత తెనాలి ప్రాంతంలోని నందివెలుగులో ఉన్న తన మేనమామ ఇంటికి వెళ్లారు.

## ఉద్యమ జీవితం

19 సంవత్సరాల వయస్సులోనే కమ్యూనిస్ట్ ఉద్యమంలో చేరారు. కమ్యూనిస్ట్ ఉద్యమంలో చేరిన తొలి నాళ్లలోనే నైజాం ప్రభుత్వానికి వ్యతి రేకంగా ప్రజలను సమీకరించి సాయుధ పోరుకు సిద్ధం కావడమే కాకుండా పాల్వంచ ఏరియా దళ కమాండర్‌గా పనిచేసి నిజాం అకృత్యాలపై పోరు సలిపిన నేతగా పేరొందారు. కార్మికుల జీవితాలలో వెలుగు నింప డానికి ఉద్యమాలను ఆయుధంగా చేసుకున్నాడు. ఈక్రమంలోనే సింగ రేణి కార్మికులెదుర్కొంటున్న సమస్య లపై సమర శంఖం పూరించడానికి ఆయన ఆద్యు డిగా నిలిచారు. ఇందుకుగాను పర్సా సింగరేణి కాల రీస్ ఎంపాయిస్ యూనియన్ ను స్దాపించారు. గని కార్మికుల జీవితాల్లో మార్పు కోసం అనేక పోరాటా లను ఈ యూనియన్ ద్వారా నిర్వహించారు.

ఆయనకు ఇద్దరు కుమారులు, ముగ్గురు కూతుర్లు ఉన్నారు. నిజాంకు వ్యతిరే కంగా పోరాడుతున్న క్రమంలో అరెస్టయిన పర్సా 2 సార్లు ఔరంగాబాద్ జైలు గోడలు దూకి తప్పిం చుకున్నాడు. దీంతో పర్సా సత్యనా రాయణ ఉద్యమ కదలికలపై ప్రత్యే క నిఘా పెట్టిన నైజాం సర్కార్ ఆయనను డేంజరస్ ప్రిజనర్‌గా ప్రక టించింది. సాధారణంగా ఖైదీలను ఉంచే చెర సాలలో కాకుండా ఆయనను 6 అడుగుల పొడవు, 8 అడుగుల ఎత్తున్న చీకటి చెరసాలలో నెలల తరబడి బంధించింది.

కమ్యూనిస్ట్ ఉద్యమంలో చేరిన నాటి నుండి కార్మిక శ్రేయస్సు కోసం పాటుబడిన పర్సా 1970 నుండి 2002 వరకు ఉమ్మడి ఆంధ్రప్రదేశ్ సిఐటియు రాష్ర్ట అధ్యక్షుడిగా సుదీర్ఘకాలం పనిచే శారు. అలాగే సిఐటియు అఖిల భారత కమిటీ ఉపా ధ్యక్షుడిగా పనిచేసిన పర్సా దేశంలోని కార్మికచట్టాలు కార్మికులకు ఉపయోగపడేలా ఉద్యమాలు నిర్వహించారు.

## రాజకీయ జీవితం

సిపిఎం పార్టీలో కీలక నాయకుడిగా ఉన్న అతను 1962లో పాల్వంచ శాసనసభ నియోజకవర్గం నుంచి ఎంఎల్‌ఏగా గెలుపొందారు.

## వివిధ సేవలు

1. 1984లో ఖమ్మం లోక్‌సభా స్థానం నుండి జలగం వెంగళరా వుపై పోటీచేసి ఓడిపోయారు. సుదీర్ఘకాలం కమ్యూ నిస్ట్ ఉద్యమంలో వివిధ హోదాల్లో పనిచేసిన పర్సా కార్మిక పక్షపాతిగానే గుర్తింపు పొందారు.
2. సిఐటియు ఆవిర్భావం నుండి ఏపీ అధ్యక్షుడిగా పనిచేశారు.
3. 1962లో పాల్వంచ ఎమ్మెల్యేగా పనిచేశారు.
4. 1984లో ఖమ్మం పార్లమెంట్ స్థానం నుండి పోటీ చేశారు.
5. సింగరేణి కార్మికుల సమస్యలపై ఉద్యమాల నిర్మాణంలో పర్సా కీలక పాత్ర పోషించారు.

## మరణం

తీవ్ర అనారోగ్యంతో బాధపడిన పర్సా సత్యనారాయణ పశ్చిమ గోదావరి జిల్లా, ఏలూరులోని కుమార్తె ఇంటివద్ద 2015, మే 22వ తేదీన తుది శ్వాస విడిచారు.

## మూలాలు

## ఇతర లింకులు

* నవతెలంగాణ వెబ్ సైట్, 23.05.2015
# డి.రామలింగం

**డి.రామలింగం** రచయిత.

| డి.రామలింగం |
| --- |
| జననం | డి.రామలింగం 1924, జూన్ 8 తెలంగాణ రాష్ట్రం, ఖమ్మం జిల్లా, ఎర్రుపాలెం మండలం, బనిగండ్లపాడు గ్రామం |
| మరణం | 1993, జనవరి 3 హైదరాబాద్ |
| మరణ కారణం | ఆత్మహత్య |
| ప్రసిద్ధి | రచయిత, అనువాదకుడు |
| పదవి పేరు | డిప్యుటీ సెన్సార్ ఆఫీసర్ |
| మతం | హిందూ |
| భార్య / భర్త | రాజేశ్వరి |

## జీవిత విశేషాలు

ఇతడు 1924, జూన్ 8వ తేదీన ఖమ్మం జిల్లా, ఎర్రుపాలెం మండలం, బనిగండ్లపాడు గ్రామంలో జన్మించాడు. ఇతడు ఉస్మానియా విశ్వవిద్యాలయం నుండి ఆంగ్ల సాహిత్యం ప్రధాన విషయంగా పట్టభద్రుడయ్యాడు. ఇతనికి ఉర్దూ, హిందీ, బెంగాలీ భాషలలో ప్రవేశం ఉంది. ఇతడు 1946-48 మధ్య హైదరాబాద్ స్వాతంత్ర్య సమరంలో స్టేట్ కాంగ్రెస్ తరఫున ఉద్యమంలో పాల్గొన్నాడు. స్టేట్ కాంగ్రెస్ తరఫున సారథి పత్రికకు సహ సంపాదకుడిగా పనిచేశాడు. ఆ సమయంలో నిజాం ప్రభుత్వం సారథి పత్రికను నిషేధించింది. ఇతడు 14 నెలలపాటు అజ్ఞాతంలో ఉండి ఆ పత్రికకోసం పనిచేశాడు.తర్వాత కొంతకాలం గోలకొండ పత్రికకు పనిచేశాడు. 1952-56ల మధ్య హైదరాబాదు రాష్ట్ర ప్రభుత్వ సమాచార పౌర సంబంధాల శాఖలో పనిచేశాడు. తర్వాత కేంద్ర ప్రభుత్వశాఖలోకి మారి ఢిల్లీలోని భారతీయ వ్యవసాయ పరిశోధనా మండలిలో కొంతకాలం, మద్రాసులో డెప్యుటీ సెన్సార్ ఆఫీసర్‌గా కొంతకాలం పనిచేసి ఆ తర్వాత పదవీ విరమణ చేశాడు. పిమ్మట హైదరాబాదులో స్థిరపడ్డాడు. ఇతడు కేంద్ర సాహిత్య అకాడమీ సలహా సంఘ సభ్యుడిగా ఐదేళ్లు పనిచేశాడు. ఇతడు కథలు, స్కెచ్‌లు, రేడియోనాటికలు, సాహిత్య విమర్శక వ్యాసాలు, జీవితచరిత్రలు చాలా వ్రాశాడు.

## రచనలు

1. ఆంధ్ర పితామహ మాడపాటి హనుమంతరావు (జీవిత చరిత్ర)
2. తెలుగు కథ (సంకలనం)
3. ఒక తరం తెలుగు కథ (సంకలనం)
4. బహుముఖ ప్రజ్ఞాశాలి బూర్గుల (బూర్గుల రామకృష్ణారావు జీవిత చరిత్ర)
5. శొంఠి వెంకటరామమూర్తి జీవితచరిత్ర
6. విశ్వకవి (రవీంద్రనాధ టాగూరు జీవితం)
7. నేతాజీ
8. తెలంగాణ సాహిత్యం తెలుగు సాహితీ మూర్తులు
9. భారతీయ పునరుజ్జీవనము
10. కాగితపు పడవలు
11. అడ్డుగోడలు

## మరణం

ఇతని జీవితం అత్యంత విషాదంగా ముగిసింది. కడుపు నొప్పి భరించలేక, మానసిక ఒత్తిడులకు తట్టుకోలేక ఇతడు 1993, జనవరి 3వ తేదీన హైదరాబాద్ లోని హుసేన్ సాగర్‌లో దూకి ఆత్మహత్య చేసుకున్నాడు. ఇతని భౌతిక కాయాన్ని మార్చురీలో ఉంచిన పది రోజులతర్వాత ఇతడిని గుర్తించి జనవరి 13న ఇతడి అంత్యక్రియలు జరిగాయి.

## మూలాలు
# ద్వారం భావనారాయణ రావు

| ద్వారం భావనారాయణ రావు |
| --- |
| ద్వారం భావనారాయణ రావు |
| జననం | ద్వారం భావనారాయణ రావు 15 జూన్, 1924 బాపట్ల |
| మరణం | జూలై 24, 2000 విశాఖపట్నం |
| మరణ కారణం | గుండెనొప్పి |
| వృత్తి | విజయనగరంలోని మహారాజా ప్రభుత్వ సంగీత నృత్య కళాశాల ప్రిన్సిపాల్ గా 1962 నుండి 1973 వరకు |
| ప్రసిద్ధి | ప్రముఖ వయొలిన్ విద్వాంసుడు |
| మతం | హిందూ మతము |
| పిల్లలు | ముగ్గురు కుమారులు, ఇద్దరు కుమార్తెలు |
| తండ్రి | ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు |
| తల్లి | వెంకట జగ్గాయమ్మ |

**ద్వారం భావనారాయణ రావు** (జూన్ 15, 1924 - జూలై 24, 2000) ప్రముఖ వయొలిన్ విద్వాంసుడు, ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు గారి కుమారుడు.

ఇతడు ద్వారం వెంకటస్వామి, జగ్గయ్యమ్మ దంపతులకు 1924 జూన్ 15 తేదీన బాపట్లలో జన్మించాడు. చెన్నైలో విద్యాభ్యాసం చేసిన తర్వాత తండ్రి వద్ద, ప్రొ.పి.సాంబమూర్తి వద్ద సంగీతంలో శిక్షణ పొందాడు.

ఇతడు విజయనగరంలోని మహారాజా ప్రభుత్వ సంగీత నృత్య కళాశాల ప్రిన్సిపాల్ గా 1962 నుండి 1973 వరకు, తర్వాత విజయవాడ లోని ప్రభుత్వ సంగీత కళాశాలలోను పనిచేశాడు.

ఇతడు మాతంగముని రచించిన బృహద్దేశి, పండిత వెంకటమఖి రచించిన చతుర్దండి ప్రకాశిక, దత్తిలముని రచించిన దత్తిళమును తెలుగులోకి అనువదించి ప్రచురించారు.

ఇతడు విశాఖపట్నంలో 2000 జూలై 24 తేదీన గుండెనొప్పితో అకస్మాత్తుగా పరమపదించాడు. ఈయనకు ముగ్గురు కుమారులు, ఇద్దరు కుమార్తెలు.

## పురస్కారాలు

* ఆంధ్రప్రదేశ్ సంగీత నాటక అకాడమీ పురస్కారం.
* ఆంధ్ర విశ్వవిద్యాలయం నుండి సంగీత కళాప్రపూర్ణ

## ఇవి కూడా చూడండి

* ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు
* ద్వారం మంగతాయరు
* ద్వారం లక్ష్మి
* ద్వారం నరసింగరావు నాయుడు

## మూలాలు
# ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు

|  |
| --- |
| **ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు** |
|  ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు |
| **జన్మ నామం** | ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు |
| **జననం** | (1893-11-08)1893 నవంబరు 8  బెంగళూరు, భారతదేశం
 |
| **మరణం** | 1964 నవంబరు 25(1964-11-25) (వయసు: 71)
 |

**ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు** (1893 నవంబరు 8 - 1964 నవంబరు 25) వయొలిన్ విద్వాంసుడు. మద్రాసు సంగీత అకాడమీ 1941 లో ఇతనికి సంగీత కళానిధి పురస్కారం ప్రదానం చేసింది. భారత ప్రభుత్వం 1957 లో పద్మశ్రీ పురస్కారం అందించింది.

**వెంకటస్వామి నాయుడు** బెంగళూరులో జన్మించాడు. ఆయన తండ్రి వెంకటరాయుడు సైనిక దళంలో కమీషన్డ్ ఆఫీసరుగా పనిచేసారు.విశాఖపట్నంలో పెరిగాడు. 26 యేళ్ళ ప్రాయంలోనే విజయనగరం లోని మహారాజా ప్రభుత్వ సంగీత నృత్య కళాశాలలో వయొలిన్ ఆచార్యునిగా నియమితుడయ్యాడు. 1936 లో అదే కాలేజీకి ప్రిన్సిపాల్ అయ్యాడు.

వయొలిన్ వాయిద్యం ఒంటరి కచేరీలు (solo concerts, అంటే వయొలినే ప్రధాన సాధనంగా) ఇవ్వడం ఇతనే ఆరంభించాడు. మొదటి కచేరి 1938లో వెల్లూరులో జరిగింది. 1952లో అంధుల సంక్షేమ నిధి కోసం ఢిల్లీ లోని జాతీయ భౌతికశాస్త్ర పరిశోధనాశాల ఆడిటోరియంలో ఇతని కచేరి జరిగింది. ప్రపంచ ప్రఖ్యాత వయొలిన్ కళాకారుడు యెహుదీ మెనుహిన్ ఇతని వయొలిన్ సంగీతాన్ని జస్టిస్ పి.వి.రాజమన్నార్ ఇంటిలో విని ఎంతో ప్రశంసించాడు.

ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు వయొలిన్ వాదనలో సున్నితత్వానికి అందె వేసిన చేయి. కర్ణాటక సంగీతం వయొలిన్‌పై నైపుణ్యంతో పలికించగలిగిన వ్యక్తులలో ఈయన ఒకడు. సంగీతం గురించి ఎన్నో వ్యాసాలు కూడా వ్రాశాడు. "తంబూరా విశిష్ట లక్షణాలు" అలాంటి వ్యాసాలలో ఒకటి. సంగీతం "వివిపించే తపస్సు" అనీ, ఒక్కరోజు కూడా సాధనను విస్మరించకూడదనీ ఇతను శిష్యులకు చెప్పేవాడు. - *ఒకరోజు సాధన మానితే మీ సంగీతంలోని తప్పులు మీకు తెలుస్తాయి. రెండు రోజులు మానితే మీ సంగీతంలోని తప్పులు శ్రోతలకు తెలుస్తాయి* - అని చెప్పేవాడు.

చెన్నైలో "శ్రీ ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు స్మారక ట్రస్టు", విశాఖపట్నంలో "ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు కళాక్షేత్రం" లను స్థాపించారు. ఈ రెండు నగరాలలోనూ ఈ కళాతపస్వి విగ్రహాలను ప్రతిష్ఠించారు.

## పురస్కారాలు

* మద్రాస్ మ్యూజిక్ అకాడమీ - సంగీత కళానిధి పురస్కారం - 1941.
* సంగీత నాటక అకాడమీ అవార్డు - 1953
* పద్మశ్రీ పురస్కారం - 1957.
* భారతీయ తపాలా శాఖవారు 1993లో ఆతని శతజయంతి సందర్భంగా తపాలా బిళ్ళ విడుదల చేశారు.
* రాజా లక్ష్మీ పురస్కారం - 1992లో - శ్రీ రాజా లక్ష్మీ ఫౌండేషన్ వారిచే, శ్రీ ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు స్మారక ట్రస్టుకు బహూకరింపబడింది.

## ఇవి కూడా చూడండి

* వయొలిన్ వాయిద్యకారుల జాబితా

## మూలాలు

## బయటి లింకులు

* హిందూ పత్రికలో వ్యాసం
* ఇండియన్ పోస్టు
* మ్యూజిక్ ఇండియా ఆన్‌లైన్
* ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు జీవిత చరిత్ర
# మారెళ్ల కేశవరావు

మారెళ్ల కేశవరావు
**మారెళ్ల కేశవరావు** (జూలై 3, 1924 - జూన్ 23, 1993) వాయులీన విద్వాంసులు. ఆకాశవాణిలో అతని వాయులీన సంగీత కార్యక్రమాలు ప్రసారమయ్యేవి. అతను ఆకాశవాణి *హైదరాబాదు కేంద్రం గొప్పగా చెప్పుకొనే వాయులీన విధ్వాంసులలో ఒకడు.*

## జీవిత విశేషాలు

అతను ఒడిషా రాష్ట్రంలోని బరంపురంలో జన్మించాడు. పుట్టుకతోనే అంధులైన అతను విజయనగరం చేరారు. అక్కడ మహారాజా ప్రభుత్వ సంగీత నృత్య కళాశాలలో పనిచేస్తున్న ద్వారం వెంకటస్వామి నాయుడు గారి వద్ద శిష్యరికం చేసి వాయులీనంలో ప్రావీణ్యత సంపాదించాడు. అతను మద్రాసు మ్యూజిక్ అకాడమీ నిర్వహించే వార్షిక కచేరీలలో పాల్గొన్నాడు. అతని కచేరీ కార్యక్రమాలు 1946 డిసెంబరు 31, 1949 జనవరి 1న జరిగాయి. అతను 1961 నవంబరు 5 న మద్రాసులో జరిగిన రేడియో సంగీత సమ్మేళన్ కార్యక్రమంలో కర్ణాటక సంగీత విభాగంలో పాల్గొన్నాడు.

## మూలాలు

## బాహ్య లంకెలు

* Vidwan Shri Marella Kesava Rao - Violin concert Nov 1, 2016
# తేళ్ల లక్ష్మీకాంతమ్మ

|  |
| --- |
| తేళ్ల లక్ష్మీకాంతమ్మ |
|
 |
|

---

పార్లమెంట్ సభ్యురాలు
 |
|  **పదవీ కాలం** 1962 - 1977
 |
| ముందు
 | టి. బి. విఠల్ రావు
 |
| తరువాత
 | జలగం కొండలరావు
 |
| నియోజకవర్గం
 | ఖమ్మం
 |
|

---

వ్యక్తిగత వివరాలు
 |

---

 |
| జననం
 |  (1924-07-16) 1924 జులై 16 ఆలంపూర్, తెలంగాణ, భారత దేశము
 |
| మరణం
 | డిసెంబర్ 13, 2007 విజయవాడ, ఆంధ్ర ప్రదేశ్, India
 |
| రాజకీయ పార్టీ
 | భారత జాతీయ కాంగ్రెసు
 |
| జీవిత భాగస్వామి
 | టి. వి. సుబ్బారావు
 |
| సంతానం
 | 1 కూతురు
 |
| మతం
 | హిందూమతం
 |

**తేళ్ల లక్ష్మీకాంతమ్మ** (జూలై 16, 1924 - డిసెంబర్ 13, 2007) తెలంగాణ రాష్ట్రానికి చెందిన స్వాతంత్ర్య సమరయోధురాలు, భారత జాతీయ కాంగ్రెస్ నాయకురాలు, మాజీ పార్లమెంటు సభ్యురాలు. రచయిత్రి, సంస్కృత పండితురాలు.

## జననం, విద్య

లక్ష్మీకాంతమ్మ 1924, జూలై 16న తెలంగాణ రాష్ట్రం జోగులాంబ గద్వాల జిల్లా, ఆలంపూర్ లోని కమ్మ భూస్వాముల పెద్ద కుటుంబానికి చెందిన వెంకట్ రెడ్డి - మంగమ్మ దంపతులకు జన్మించింది. 5వ తరగతి వరకు కర్నూలులో చదివి, సోదరి సహకారంలో గుడివాడలో ఎస్‌ఎస్‌ఎల్‌సీ పూర్తి చేసింది. ఇంటర్మీడియట్ మద్రాసు క్రిస్టియన్ కాలేజీలో, మచిలీపట్నంలో బిఏ పూర్తి చేసింది. బెనారస్ హిందూ విశ్వవిద్యాలయం నుండి 1971లో ఆర్థిక శాస్త్రంలో ఎం.ఏ పట్టా పొందింది.

## వ్యక్తిగత జీవితం

లక్ష్మీకాంతమ్మకు 1944, నవంబరు 1న అనంతపురం జిల్లా అటవీ అధికారి టి.వి.సుబ్బారావుతో వివాహం జరిగింది. లక్ష్మీకాంతమ్మ లేడీస్ క్లబ్ కార్యదర్శిగా కూడా ఎన్నికయింది. మద్రాస్‌లోని పచ్చయప్ప కళాశాలలో ఎంఏ పూర్తి చేసింది. ఆమె భర్త ఇంగ్లాండ్‌కు వెళ్లి అసిస్టెంట్ కన్జర్వేటర్ ఆఫ్ ఫారెస్ట్‌గా శిక్షణ పొందాడు. 1960, జూన్ 5న కుమార్తె (జోగులాంబ) జన్మించింది. తెలుగు పాప్ సింగర్ స్మిత ఆమె మనవరాలే.

## రాజకీయ జీవితం

లక్ష్మీకాంతమ్మ ఖమ్మం నియోజకవర్గం నుండి 1957లో ఆంధ్రప్రదేశ్ శాసనసభకు ఎన్నికై, ఆ తర్వాత 1962లో ఖమ్మం లోక్‌సభ నియోజకవర్గం నుండి ఎన్నికై పార్లమెంటు సభ్యురాలయ్యింది. వరుసగా 1967, 1972 ఎన్నికలలో గెలిచి మూడుసార్లు అదే నియోజకవర్గం నుండి లోక్‌సభలో ఖమ్మంకు ప్రాతినిధ్యం వహించింది. 1967లో పార్లమెంటు బృందంలో సదస్యురాలిగా ఆస్ట్రేలియాను పర్యటించింది. 1978లో జనతా పార్టీ తరఫున హైదరాబాదు నగరంలోని హిమాయత్ నగర్ శాసనసభా నియోజకవర్గం నుండి గెలుపొందింది.

పార్లమెంటు కమిటీ కార్యనిర్వాహక సభ్యురాలిగా ఉన్న లక్ష్మీకాంతమ్మ ఎమర్జెన్సీ సమయంలో ఇందిరాగాంధీ వైఖరిని బహిరంగంగా విమర్శించి ఆమె ఆ కాలంలో వార్తలకు ఎక్కింది. ఇందిరాగాంధీ పాలనను తీవ్రంగా నిరసించి జనతాపార్టీలో చేరింది. జనతా పార్టీ ఏర్పాటులో కీలకపాత్ర పోషించి, పార్టీ ప్రధాన కార్యదర్శిగా కూడా పనిచేసిన లక్ష్మీకాంతమ్మ, 1978 శాసనసభా ఎన్నికలలో ఓటమి తర్వాత, వృద్ధాప్యం వల్ల చాలా కాలంగా క్రియాశీలక రాజకీయాలకు దూరంగా ఉంది. ఆ తర్వాత మళ్ళీ కాంగ్రెస్ లో చేరింది.

లక్ష్మీకాంతమ్మ, మాజీ ప్రధాని పి.వి.నరసింహారావుకు సన్నిహితురాలు. నరసింహారావు రచించిన ఆత్మకథా ఆధారిత నవల *ది ఇన్‌సైడర్‌*లోని అరుణ పాత్రకు స్ఫూర్తి లక్ష్మీకాంతమ్మేనని భావిస్తున్నారు.

## రచనలు

ఈమె తెలుగులో ప్రగతి పథంలో మహిళలు అనే పుస్తకాన్ని, ఆంగ్లంలో కో-ఆపరేషన్ టుడే అండ్ టుమారో అనే పుస్తకాల్ని ప్రచురించారు. బాద్షాఖాన్ జీవితచరిత్రను తెలుగులోకి అనువదించింది.

## మరణం

లక్ష్మీకాంతమ్మ 83 ఏళ్ళ వయసులో విజయవాడలోని తన కూతురు ఇంట్లో 2007, డిసెంబర్ 13న మరణించింది.

## మూలాలు