# స్కైలాబ్

స్కైలాబ్
**Skylab**
|  |
| స్కైలాబ్ దాని బయలుదేరే తుది సిబ్బంది ఛాయాచిత్రాలు తీసినవి (స్కైలాబ్ 4) |
|  |
| స్కైలాబ్ program insignia |
| కేంద్ర గణాంకాలు
 |
| COSPAR ID | 1973-027A |
| Call sign | స్కైలాబ్ |
| సిబ్బంది | 3 per mission (9 total) |
| ప్రయోగ తేదీ | మే 14, 1973 17:30:00 Coordinated Universal Time |
| వాహక నౌక | Saturn V |
| లాంచి ప్యాడ్ | కెన్నెడీ అంతరిక్ష కేంద్రం 39 |
| వాతావరణ పునఃప్రవేశం | జులై 11, 1979 16:37:00 UTC ఆస్ట్రేలియాలోని పెర్త్ సమీపంలో |
| వెడల్పు | 55.8 feet (17.0 m) w/ one solar panel |
| ఎత్తు | 36.3 feet (11.1 m) w/ telescope mount |
| వ్యాసం | 21.67 feet (6.6 m) |
| పీడనం ఉండే పరిమాణం | 12,417 cu ft (351.6 m3) |
| కక్ష్య వాలు | 50° |
| కక్ష్యా కాలం | 93.4 నిమిషాలు |
| రోజుకు భ్రమణాలు | 15.4 |
| కక్ష్యలో ఉన్న రోజులు | 2,249 |
| మానవ నివాస కాలం | 171 |
| మొత్తం భ్రమణాలు | 34,981 |
| ప్రయాణించిన దూరం | ~890,000,000 mi (1,400,000,000 km) |
| Statistics as of తిరిగి- ప్రయోగం జులై 11, 1979 |
| కాన్ఫిగరేషన్ |
|  |

**స్కైలాబ్** (ఆంగ్లం:**Skylab**) అమెరికా వారి అంతరిక్ష కేంద్రం. అంతరిక్షంలో 24 వారాల పాటు పనిచేసిన తరువాత, కక్ష్య క్షీణించి భూవాతావరణంలోకి ప్రవేశించి విచ్ఛిన్నమై పోయింది. ఈ అంతరిక్ష కేంద్రంలో ముగ్గురు వ్యోమగాముల బృందం పనిచేసేవారు. స్కైల్యాబ్ భూమిపై పడి నాశనమయ్యే లోపు అలాంటి బృందాలు మూడు పనిచేసాయి. చివరి బృందం 1974 ఫిబ్రవరి 8 న భూమికి తిగి వచ్చేసింది. ఆ తరువాత తలపెట్టిన 4 వ బృందపు యాత్రను రద్దు చేసారు. 1979 జూలై 11 న స్కైల్యాబ్ భూవాతావరణం లోకి ప్రవేశించి విచ్ఛిన్నమై పోయింది. దాని శకలాలు హిందూ మహా సముద్రం లోను, పశ్చిమా ఆస్ట్రేలియా లోనూ పడ్డాయి.

స్కైలాబ్ తెలుగు ప్రజలను మూడు వారాలు భయపెట్టిన ఓ ఉపగ్రహం పేరు. (నేషనల్ ఏరోనాటిక్స్, స్పేస్ అడ్మినిస్ట్రేషన్... )

**నియంత్రణ కోల్పోయి గతి తప్పడం**

అంతరిక్ష పరిశోధక నౌక. అమెరికా అంతరిక్ష సంస్థ నాసా దీన్ని రూపొందించింది. కక్ష్యలోకి ప్రవేశపెట్టిన దీని జీవిత కాలం ఏడేళ్లే. అయితే ఆ తర్వాత దీన్ని భూమి మీదకు ఎలా తీసుకురావాలన్న విషయంలో నాసా సరిగా వ్యవహరించలేదు. ఈ లోపే ల్యాబ్‌ కాస్తా గతి తప్పడం మొదలైంది. ఉపగ్రహా జీవిత కాలం ప్రణాళిక ప్రకారం 1974 లో స్కైల్యాబ్ జీవిత కాలం ముగిసిన తరువాత 8 -10 ఏళ్ళ వరకు కక్ష్యలోనే ఉండాలి. కానీ సౌర కార్యకలాపాలు ఎక్కువ కావడంతో ఉచ్ఛస్థాయిల్లో వాతావరణం పలుచబడి జీవిత కాలం సమయానికంటే ముందే స్కైల్యాబ్ భూ వాతావరణంలోకి ప్రవేశించింది.

**చనిపోతారన్న ప్రచారం ఎక్కువైంది**

స్కైలాబ్ వలన భూమికి భారీ నష్టం కలుగుతుందని శాస్త్రవేత్తలు కూడా ఆందోళన చెందారు, భూమి పై పడితే మహా ప్రళయం సంభవించినట్టేనని భావించిన అనేక మంది ప్రజలు చాలామంది ఇక ఇవే చివరి రోజులని అది నాసా ప్రయోగానికి సంబంధించిన ల్యాబ్‌ అన్న విషయంపై కొద్ది మందిలోనే ఉంది. చాలా మంది ఆకాశం నుంచి నక్షత్రం లాంటిది భూమిని ఢీకొనబోతోందని, దీంతో ప్రళయం వస్తుందని, మనుషులంతా చనిపోతారన్న ప్రచారం ఎక్కువైంది. అప్పటికే నిపుణులు 1979 జూన్‌లో దాన్ని సముద్రంలో కూల్చే ప్రయత్నం చేస్తున్నట్లు ప్రకటించారు. అయితే ఈ విషయం చాలా మందికి చేరే సరికి కాస్త ఆలస్యం అయింది. స్కైలాబ్‌ భూమిని ఢీకొంటుందన్న విషయం మాత్రం జనాల్లోకి వెళ్లిపోయింది. ఇంకేముంది. . చావు దగ్గరపడిందని భావించి జనంలో విషాదం అలుముకుంది. దీంతో పనీపాట ఆపేసి. . బంధువులను చివరి మాటలు చెప్పుకోవడానికి పిలుచుకున్నారు. శాఖాహారులైతే వీలైనన్ని పిండివంటలు వండుకుని తినడం ప్రారంభించారు. పూటకు తీరొక్క వంటకాలు ఘుమఘుమలాడించారు. ఆడబిడ్డలను ఇళ్లకు పిలిపించుకున్నారు. ఉన్న డబ్బులన్నీ ఖర్చు చేసి పండుగ చేసుకున్నారు. ఇక మాంసాహారులైతే ఇంట్లో ఉన్న మేకలు, కోళ్లను మొత్తం వండుకుని తినేశారు. అందుబాటులో ఉన్న మద్యం తాగేసి. . ఒకరిని పట్టుకుని ఒకరు ఏడవడం మొదలు పెట్టారు. అలా మూడు వారాల పాటు ఇలాగే గడిపారు.

తెలంగాణ మొత్తం స్కైలాబ్‌ బారిన పడుతుందన్న ప్రచారం ముమ్మరంగా సాగింది. దీంతో చదువుకున్న వారు. . చదువులేని వారు అన్న తేడా లేకుండా ఆందోళనకు గురయ్యారు. తమకున్న కోళ్లు, మేకలను వండుకుని తిన్నారు. పశువులను చాలామంది దాచేశారు. ఇళ్లలో ఉంటే కొంత మేలని ప్రచారం జరగడంతో. . గొర్లను, పశువులను ఇళ్లలో దాచేసుకున్నారు. అన్నీ అమ్ముకుని పండుగ చేసుకున్న జనం... 1979 జూన్‌లో స్కైలాబ్‌ దాదాపు మూడు వారాల పాటు అందరినీ కంటి మీద కునుకు లేకుండా చేసింది. జనాన్ని తీవ్ర భయాందోళనలకు గురిచేసిన ఉపద్రవాల జాబితా రూపొందిస్తే మొదటిదీ అనడంలో అతిశయోక్తి లేదు.

బ్రహ్మం గారి మాటే...
పోతులూరి వీరబ్రహ్మేంద్రస్వామి గారు కాల జ్ఞానము, లో చెప్పారనీ స్కైలాబ్‌ పడుతుందన్నప్పుడు కోటి మంది చస్తారంటూ... ప్రచారం జరిగింది. కలియుగాంతం దగ్గరపడిందని, ఆ విషయాన్ని ప్రతిది తాళపత్రల గ్రంథాలపైన రాయబడిందనీ. ముందే చెప్పారని ఆ ప్రళయం స్కైలాబ్‌ రూపంలో వచ్చిందంటూ ఊరూరా ప్రచారం జరిగింది. పల్లెల్లో రాత్రి వేళ బ్రహ్మంగారి మాటగా ఆటపాటలతో ప్రచారం చేసిన వారూ ఉన్నారు.

**ప్రధాన ప్రసార మాధ్యమం రేడియో**

1978 చివరలో స్కైలాబ్ నియంత్రణ కోల్పోయి గతి తప్పడం గుర్తించారు. చివరకు అది వేగంగా వచ్చి భూమిని ఢీకొనడం తప్ప వేరే మార్గం లేదని అంతా భావించారు. అదే విషయాన్ని నాటి ప్రధాన ప్రసార మాధ్యమం అయిన రేడియో తేల్చిచెప్పింది. అంతే ఇది విన్న జనాలు విపరీత భయాందోళనలకు గురయ్యారు. అది కాస్తా అటుఇటుగా భారత భూభాగంలోనే ఢీ కొంటుందన్న ప్రచారం ఊపందుకుంది. అదే సమయంలో పత్రికల్లో వెలువడ్డ వార్త మరింత ఆందోళనకు దారితీసింది. తెలంగాణలోని నిజామాబాద్‌ మొదలు తీరం వరకు ఎక్కడైనా పడే అవకాశం ఉందంటూ ఓ మ్యాప్‌ ప్రచురితమైంది ఓ పత్రికలో. . అప్పట్లో ఊరూరా పత్రికలు వచ్చేవి కావు. . అయినా ఆ నోటా... ఈ నోటా ఈ వార్త దావనంలా వ్యాపించింది. ఆప్పట్లో ఊరూరికి వార్తా పత్రికలు వచ్చే రోజులు కాదు కాబట్టి. . రేడియో ఉన్న వారిళ్లకు క్యూ కట్టేవారు. . సరిగ్గా వార్తల వేళ ఊరూరు కదిలివచ్చేది. అందులో స్కైలాబ్‌ గురించి చెబుతారని అందరూ ఎదురుచూసేవారు.

**భూవాతావరణంలో ప్రవేశించి విచ్ఛిన్నమై**

1979 జూలై 11 న **స్కైలాబ్** కానీ సూర్యునిలో జరిగిన మార్పుల వల్ల భూ వాతావరణ పైభాగం అనుకున్న దానికన్నా ఎక్కువగా విస్తరించి, పైకి లేచింది. ఫలితంగా ఈ అంతరిక్ష వాహనంపై వాతావరణ నిరోధకశక్తి, రాపిడి పెరిగి, అంతరిక్ష వాహక కక్ష్యను కిందికి దించాయి. ఫలితంగా అనుకున్న దానికన్నా ముందుగానే జులై 1979లో ఇది భూ వాతావరణంలో ప్రవేశించి, విచ్ఛిన్నమైంది. ఈ సమయంలో విడుదలైన వ్యర్థాలు ప్రాణ, ఆస్తి నష్టం కలిగించ కుండా దక్షిణ హిందూ మహాసముద్రంలో పడిపోయాయి. దీనిలో కొంతభాగం మాత్రం జనాభా తక్కువగా ఉండే పశ్చిమ ఆస్ట్రేలియాలో వర్షంలా కురిసాయి. జూన్‌లో శాస్త్రవేత్తలు దాన్ని విజయవంతంగా సముద్రంలో కూల్చేశారు. కొన్ని శకలాలు మాత్రం భూమిపై పడ్డాయి. అది కూడా ఆస్ట్రేలియా గడ్డపై కావడం విశేషం. భారత్‌కు ప్రమాదం తప్పింది. ఈ విషయం తెలుసుకున్న అందరూ ఊపిరి పీల్చుకుని ఆపేసిన పనులు మళ్లీ మొదలు పెట్టారు.

## స్కైలాబ్ అంటే అర్ధం ఏమిటి

అంతరిక్షం లోనే మానవులచే నిర్మించిన పరిశోధనా ఉపగ్రహం లాంటి పరికరాల నిర్మిత అతిపెద్ద కేంద్రాన్ని స్కైలాబ్ అంటరు. భూమి గురుత్వాకర్షణ శక్తిని ఛేదించి మొదటి కృత్రిమ ఉపగ్రహం స్పుత్నిక్‌-1ని 1957-అక్టోబర్‌లో అప్పటి సోవియట్‌ యూని యన్‌ పంపించడంతో అంతరిక్ష పరిశోధనలు వేగం పుంజుకున్నాయి. ఆ తర్వాత అంతరిక్షం లోనే మానవుడు పరిశోధనా కేంద్రాన్ని (స్కైలాబ్‌) స్థాపించి అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష కేంద్రం, దానిలోనే ఉంటూ పరిశోధనలు చేస్తూ సౌరకుటుంబాన్ని గురించి ఎన్నో కొత్త విషయాలను తెలుసుకోవడానికి ఈ విజ్ఞానం ఉపయోగించుకున్నాడు. ఈ కేంద్రాన్ని అమెరికా, రష్యా, ఇతర అభివృద్ధి చెందిన దేశాలు అంతరిక్షంలో పరిశోధనలు చేయడానికి నిర్మించాయి. ఈ అంతరిక్ష కేంద్రం భూమి పరిభ్రమించే లోపలి కక్ష్యతో (Low Earth Orbit) నిర్మించబడింది. ఈ అంతరిక్ష కేంద్రం భూమికి 278 నుండి 460 కి. మీ. ఎత్తులో ఉండి, సరాసరి గంటకు 27, 743 కి. మీ. వేగంతో పరిభ్రమిస్తూ ఉంటుంది. ఇది రోజుకు 16 సార్లు భూమి చుట్టూ ప్రదక్షిణలు చేస్తుంది. ఈ కేంద్రంలో వ్యోమగాములు నివసిస్తున్నారు. భూగోళ వాతావరణ అధ్యయనానికి, సమాచార ప్రసారసాధనంగా కూడా ఈ విజ్ఞానం ఉపయో గపడింది. ఈ విజ్ఞానం ఆధారంగా చంద్రుని మీదకి మానవుడు వెళ్లి రాగలిగాడు. ఇవన్నీ అంతరిక్ష పరిశోధనల విజయాలకు ఒక పార్శ్వం మాత్రమే. దీనికోసం పంపిన రాకెట్స్, ఉపగ్రహాలు ఎన్నో వ్యర్థాలను విడుదల చేశాయి. కొన్ని రాకెట్ల విడిభాగాలు, ఇంధన ట్యాంకులు, ఉపగ్రహాలు పేలిపోయి శకలాలు గా మిగిలాయి. ఈ శకలాలు తిరిగి ఇతర ఉపగ్రహాలతో ఢకొీని, మరిన్ని వ్యర్థాలు, శకలాలు సృష్టించబడుతున్నాయి. ఈ వ్యర్థాలు, శకలాలు, ఉపగ్రహాలు తమ శక్తిని కోల్పోతూ క్రమంగా భూగోళ వాతావరణంలో ప్రవేశించి, విచ్ఛిన్నమవుతున్నాయి. వీటిలో కొన్ని శకలాలు మాత్రం భూగోళం మీద ఏదోచోట పడిపోతున్నాయి. ఈ వ్యర్థాలు ఎంతో ప్రమాదకరమైన వాయువులు, ఘన పదార్థాలతో కూడి ఉన్నాయి. ఇవన్నీ అంతరిక్షంలో గుమికూడి ఉపగ్రహాలకు ప్రమాదంగా మారుతున్నాయి.

స్కైలాబ్ ప్రారంభించింది

స్కైలాబ్ మొదటి యునైటెడ్ స్టేట్స్ అంతరిక్ష కేంద్రం, నాసా ప్రారంభించింది, మే 1973, ఫిబ్రవరి 1974 మధ్య 24 వారాలపాటు ఆక్రమించింది. దీనిని మూడు వేర్వేరు ముగ్గురు వ్యక్తుల సిబ్బంది నిర్వహిస్తున్నారు: SL-2, SL-3, SL-4. ప్రధాన కార్యకలాపాలలో కక్ష్య వర్క్‌షాప్, సౌర అబ్జర్వేటరీ, భూమి పరిశీలన, వందలాది ప్రయోగాలు ఉన్నాయి.

1980 ల ఆరంభం వరకు సిద్ధంగా లేని అంతరిక్ష నౌకను తిరిగి పెంచడం సాధ్యం కాలేదు, స్కైలాబ్ కక్ష్య క్షీణించింది, ఇది జూలై 11, 1979 న హిందూ మహాసముద్రం మీదుగా వాతావరణంలో కాలిపోయింది.

2019 నాటికి, ఇది యునైటెడ్ స్టేట్స్ చేత ప్రత్యేకంగా నిర్వహించబడుతున్న ఏకైక అంతరిక్ష కేంద్రం. 1969 నుండి శాశ్వత యుఎస్ స్టేషన్ ప్రణాళిక చేయబడింది, అయితే దీనికి నిధులు రద్దు చేయబడ్డాయి, 1993 లో అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష కేంద్రంలో యుఎస్ భాగస్వామ్యంతో భర్తీ చేయబడ్డాయి.

స్కైలాబ్ లో ఒక వర్క్‌షాప్, సౌర అబ్జర్వేటరీ, అనేక వందల లైఫ్ సైన్స్, ఫిజికల్ సైన్స్ ప్రయోగాలు ఉన్నాయి, 170, 000 పౌండ్ల (77, 000 కిలోలు) బరువుతో, సవరించిన సాటర్న్ V రాకెట్ ద్వారా తక్కువ భూమి కక్ష్యలోకి ప్రవేశపెట్టబడలేదు. సాటర్న్ V రాకెట్ కోసం ఇది చివరి మిషన్, ఇది సాధారణంగా సిబ్బంది మూన్ ల్యాండింగ్ మిషన్లను మోయడానికి ప్రసిద్ది చెందింది.

స్కైలాబ్ మూడు తదుపరి మిషన్లు చిన్న సాటర్న్ ఐబి రాకెట్ ప్రయోగించిన అపోలో కమాండ్ అండ్ సర్వీస్ మాడ్యూల్ (అపోలో సిఎస్ఎమ్) లో మూడు వ్యోమగామి సిబ్బందిని పంపిణీ చేశాయి. స్కైలాబ్‌కు చివరి రెండు సిబ్బంది మిషన్ల కోసం, నాసా ఒక కక్ష్యలో రెస్క్యూ మిషన్ అవసరమైతే అపోలో CSM / సాటర్న్ IB బ్యాకప్‌ను సమీకరించింది, అయితే ఈ వాహనం ఎప్పుడూ ఎగరలేదు. ప్రయోగ సమయంలో మైక్రోమీటోరాయిడ్ కవచం వర్క్‌షాప్ నుండి చిరిగిపోయి, ప్రధాన సోలార్ ప్యానెల్ శ్రేణులలో ఒకదానిని తీసుకొని ఇతర ప్రధాన శ్రేణిని జామ్ చేస్తున్నప్పుడు స్టేషన్ దెబ్బతింది. ఇది స్కైలాబ్ అధిక విద్యుత్ శక్తిని కోల్పోయింది, తీవ్రమైన సౌర తాపన నుండి రక్షణను కూడా తొలగించింది, ఇది నిరుపయోగంగా మారుతుందని బెదిరించింది. మొదటి సిబ్బంది భర్తీ వేడి నీడను మోహరించి, స్కైలాబ్‌ను కాపాడటానికి జామ్డ్ సోలార్ ప్యానెల్స్‌ను విడిపించారు. అంతరిక్షంలో ఈ పరిమాణం మరమ్మత్తు చేయడం ఇదే మొదటిసారి.

స్కైలాబ్‌లో అపోలో టెలిస్కోప్ మౌంట్ (మల్టీ-స్పెక్ట్రల్ సోలార్ అబ్జర్వేటరీ), రెండు డాకింగ్ పోర్ట్‌లతో కూడిన బహుళ డాకింగ్ అడాప్టర్, ఎక్స్‌ట్రావెహికల్ యాక్టివిటీ (EVA) హాచ్‌లతో కూడిన ఎయిర్‌లాక్ మాడ్యూల్, స్కైలాబ్ లోపల ప్రధాన నివాస స్థలం అయిన కక్ష్య వర్క్‌షాప్ ఉన్నాయి. డాక్ చేయబడిన అపోలో CSM లోని సౌర శ్రేణులు, ఇంధన కణాల నుండి విద్యుత్ శక్తి వచ్చింది. స్టేషన్ వెనుక భాగంలో పెద్ద వ్యర్థ ట్యాంక్, యుక్తిని నడిపించడానికి ప్రొపెల్లెంట్ ట్యాంకులు, హీట్ రేడియేటర్ ఉన్నాయి. వ్యోమగాములు దాని కార్యాచరణ జీవితంలో స్కైలాబ్‌లో అనేక ప్రయోగాలు చేశారు. టెలిస్కోప్ సౌర విజ్ఞానాన్ని గణనీయంగా అభివృద్ధి చేసింది, సూర్యుని పరిశీలన అపూర్వమైనది. వ్యోమగాములు భూమి వేలాది ఛాయాచిత్రాలను తీసుకున్నారు, ఎర్త్ రిసోర్సెస్ ఎక్స్‌పెరిమెంట్ ప్యాకేజీ (EREP) భూమిని సెన్సార్‌లతో చూసింది, ఇది కనిపించే, పరారుణ, మైక్రోవేవ్ స్పెక్ట్రల్ ప్రాంతాలలో డేటాను రికార్డ్ చేస్తుంది. కక్ష్యలో గడిపిన మానవ సమయం రికార్డును స్కైలాబ్ 4 సిబ్బంది సాలియుట్ 1 లో 84 రోజుల వరకు సోయుజ్ 11 సిబ్బంది ఏర్పాటు చేసిన 23 రోజులకు మించి విస్తరించారు.

స్కైలాబ్‌ను తిరిగి ఉపయోగించుకునే ప్రణాళికలు అంతరిక్ష నౌక అభివృద్ధిలో జాప్యం కారణంగా నిలిచిపోయాయి, స్కైలాబ్ క్షీణిస్తున్న కక్ష్యను ఆపలేము. స్కైలాబ్ వాతావరణ పున ent ప్రారంభం జూలై 11, 1979 న ప్రారంభమైంది, ప్రపంచవ్యాప్త మీడియా దృష్టిలో. తిరిగి ప్రవేశించడానికి ముందు, నాసా గ్రౌండ్ కంట్రోలర్లు స్కైలాబ్ కక్ష్యను జనాభా ప్రాంతాలలో శిధిలాల ల్యాండింగ్ ప్రమాదాన్ని తగ్గించడానికి ప్రయత్నించారు, దక్షిణ హిందూ మహాసముద్రం లక్ష్యంగా, ఇది పాక్షికంగా విజయవంతమైంది. శిధిలాలు వెస్ట్రన్ ఆస్ట్రేలియాను కురిపించాయి, కోలుకున్న ముక్కలు స్టేషన్ expected హించిన దానికంటే తక్కువగా విచ్ఛిన్నమైందని సూచించింది. స్కైలాబ్ కార్యక్రమం ముగిసే సమయానికి, నాసా దృష్టి అంతరిక్ష నౌక అభివృద్ధికి మారింది. నాసా అంతరిక్ష కేంద్రం, ప్రయోగశాల ప్రాజెక్టులలో స్పేస్‌ల్యాబ్, షటిల్-మీర్, స్పేస్ స్టేషన్ ఫ్రీడం ఉన్నాయి, వీటిని అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష కేంద్రంలో విలీనం చేశారు.

రాకెట్ ఇంజనీర్ వెర్న్హెర్ వాన్ బ్రాన్, సైన్స్ ఫిక్షన్ రచయిత ఆర్థర్ సి. క్లార్క్, ఇతర అంతరిక్ష ప్రయాణాల ప్రారంభ న్యాయవాదులు 1960 ల వరకు అంతరిక్ష పరిశోధనలో అంతరిక్ష కేంద్రం ఒక ముఖ్యమైన ప్రారంభ దశ అవుతుందని expected హించారు. వాన్ బ్రాన్ 1952 నుండి 1954 వరకు కొల్లియర్ పత్రికలో "మ్యాన్ విల్ కాంక్వెర్ స్పేస్ సూన్!" పేరుతో ప్రభావవంతమైన కథనాల ప్రచురణలో పాల్గొన్నాడు. కృత్రిమ గురుత్వాకర్షణను ఉత్పత్తి చేయడానికి తిరిగే 250 అడుగుల (75 మీ) వ్యాసం కలిగిన పెద్ద, వృత్తాకార స్టేషన్‌ను అతను ed హించాడు, కక్ష్యలో నిర్మాణానికి 7, 000-టన్నుల (6, 500-మెట్రిక్ టన్ను) అంతరిక్ష నౌకల అవసరం ఉంది. స్టేషన్‌లోని 80 మంది పురుషులు టెలిస్కోప్ నడుపుతున్న ఖగోళ శాస్త్రవేత్తలు, వాతావరణాన్ని అంచనా వేయడానికి వాతావరణ శాస్త్రవేత్తలు, నిఘా నిర్వహించడానికి సైనికులు ఉంటారు. భవిష్యత్తులో చంద్రుడు, అంగారక యాత్రలు స్టేషన్ నుండి బయలుదేరతాయని వాన్ బ్రాన్ బాద్యత వహించాడు.

 nasa. gov/home/index. html nasa. gov

## అపోలో ఆధారిత స్టేషన్

ట్రాన్సిస్టర్, సౌర ఘటం, టెలిమెట్రీ అభివృద్ధి 1950, 1960 ల ప్రారంభంలో వాతావరణ నమూనాలు లేదా శత్రు అణ్వాయుధాల ఛాయాచిత్రాలను తీసుకొని భూమికి పంపగల అన్‌క్రూవ్డ్ ఉపగ్రహాలకు దారితీసింది. అటువంటి ప్రయోజనాల కోసం పెద్ద స్టేషన్ ఇకపై అవసరం లేదు, చంద్రునికి పురుషులను పంపే యునైటెడ్ స్టేట్స్ అపోలో ప్రోగ్రామ్ మిషన్ మోడ్‌ను ఎంచుకుంది, ఇది కక్ష్యలో అసెంబ్లీ అవసరం లేదు. ఒకే రాకెట్ ప్రయోగించగల చిన్న స్టేషన్, అయితే, శాస్త్రీయ ప్రయోజనాల కోసం. 1959 లో, ఆర్మీ బాలిస్టిక్ క్షిపణి ఏజెన్సీలో అభివృద్ధి కార్యకలాపాల విభాగం అధిపతి వాన్ బ్రాన్ తన చివరి ప్రాజెక్ట్ హారిజన్ ప్రణాళికలను యు. ఎస్. ఆర్మీకి సమర్పించారు. హారిజోన్ మొత్తం లక్ష్యం చంద్రునిపై పురుషులను ఉంచడం, ఇది వేగంగా ఏర్పడే నాసా చేత త్వరలో చేపట్టబడుతుంది. మూన్ మిషన్లపై దృష్టి కేంద్రీకరించినప్పటికీ, వాన్ బ్రాన్ ఒక హారిజోన్ ఎగువ దశ నుండి నిర్మించిన ఒక కక్ష్య ప్రయోగశాలను కూడా వివరించాడు, ఈ ఆలోచన స్కైలాబ్ కోసం ఉపయోగించబడింది. అనేక నాసా కేంద్రాలు 1960 ల ప్రారంభంలో వివిధ అంతరిక్ష కేంద్రాల నమూనాలను అధ్యయనం చేశాయి. అధ్యయనాలు సాధారణంగా సాటర్న్ V ప్రారంభించిన ప్లాట్‌ఫారమ్‌లను చూశాయి, తరువాత సాటర్న్ IB లో అపోలో కమాండ్ అండ్ సర్వీస్ మాడ్యూల్, లేదా టైటాన్ II-C పై జెమిని క్యాప్సూల్ ను ఉపయోగించి సిబ్బంది ప్రారంభించారు, రెండోది చాలా తక్కువ ఖర్చుతో కూడుకున్నది సరుకు అవసరం లేని సందర్భంలో. అపోలో ఆధారిత స్టేషన్ నుండి ఇద్దరు ముగ్గురు పురుషులతో లేదా జెమిని క్యాప్సూల్స్‌తో నలుగురు పురుషులకు ఒక చిన్న "డబ్బా", 24 మంది పురుషులతో పెద్ద, తిరిగే స్టేషన్, ఐదు సంవత్సరాల ఆపరేటింగ్ జీవితకాలం వరకు ప్రతిపాదనలు ఉన్నాయి. సాటర్న్ ఎస్-ఐవిబిని సిబ్బంది అంతరిక్ష ప్రయోగశాలగా అధ్యయనం చేయాలనే ప్రతిపాదనను 1962 లో డగ్లస్ ఎయిర్క్రాఫ్ట్ కంపెనీ డాక్యుమెంట్ చేసింది.

రక్షణ శాఖ (డిఓడి), నాసా అంతరిక్ష ప్రదేశాలలో చాలా దగ్గరగా సహకరించాయి. సెప్టెంబర్ 1963 లో, నాసా, డిఓడి అంతరిక్ష కేంద్రం నిర్మాణానికి సహకరించడానికి అంగీకరించాయి. అయినప్పటికీ, డిఓడి తన సొంత సిబ్బంది సౌకర్యాన్ని కోరుకుంది, డిసెంబరులో ఇది మన్డ్ ఆర్బిటల్ లాబొరేటరీ (ఎంఓఎల్) ను ప్రకటించింది, ఇది ఒక చిన్న అంతరిక్ష కేంద్రం, ప్రధానంగా ఇద్దరు వ్యక్తుల సిబ్బంది దర్శకత్వం వహించిన పెద్ద టెలిస్కోప్‌లను ఉపయోగించి ఫోటో నిఘా కోసం ఉద్దేశించబడింది. ఈ స్టేషన్ టైటాన్ II ఎగువ దశకు సమానమైన వ్యాసం, క్యాప్సూల్ దిగువన ఉన్న హీట్ షీల్డ్‌లో హాచ్ కట్‌తో సవరించిన జెమిని క్యాప్సూల్‌లో సిబ్బందితో ప్రయాణించడం ప్రారంభించబడుతుంది. తరువాతి ఐదేళ్ళకు నాసా స్టేషన్‌తో నిధుల కోసం MOL పోటీ పడింది, రాజకీయ నాయకులు, ఇతర అధికారులు నాసా MOL లో పాల్గొనాలని లేదా DoD డిజైన్‌ను ఉపయోగించాలని సూచించారు. సైనిక ప్రాజెక్ట్ నాసా ప్రణాళికలలో మార్పులకు దారితీసింది, తద్వారా అవి MOL ను తక్కువగా పోలి ఉంటాయి.

## అభివృద్ధి

1969 లో చంద్రునిపైకి దిగిన తరువాత అపోలోలో పాల్గొన్న 400, 000 మంది కార్మికులను కోల్పోవడం గురించి నాసా నిర్వహణ ఆందోళన చెందింది. 1960 లలో నాసా మార్షల్ స్పేస్ ఫ్లైట్ సెంటర్ అధిపతి వాన్ బ్రాన్, తన పెద్దది నిర్మించబడని తరువాత ఒక చిన్న స్టేషన్ కోసం వాదించాడు, సాటర్న్ రాకెట్లను అభివృద్ధి చేయటానికి మించి తన ఉద్యోగులకు పనిని అందించాలని అతను కోరుకున్నాడు, ఇది ప్రారంభంలోనే పూర్తవుతుంది ప్రాజెక్ట్ అపోలో సమయంలో. నాసా అపోలో లాజిస్టిక్ సపోర్ట్ సిస్టమ్ ఆఫీస్‌ను ఏర్పాటు చేసింది, మొదట శాస్త్రీయ కార్యకలాపాల కోసం అపోలో హార్డ్‌వేర్‌ను సవరించడానికి వివిధ మార్గాలను అధ్యయనం చేయడానికి ఉద్దేశించబడింది. కార్యాలయం ప్రారంభంలో ప్రత్యక్ష శాస్త్రీయ అధ్యయనం కోసం అనేక ప్రాజెక్టులను ప్రతిపాదించింది, వీటిలో రెండు సాటర్న్ V లాంచర్లు అవసరం, లూనార్ మాడ్యూల్ (LEM) ఆధారంగా ఒక "చంద్ర ట్రక్", ఒక పెద్ద సిబ్బంది సౌర టెలిస్కోప్, LEM ను ఉపయోగించి దాని సిబ్బంది క్వార్టర్స్, చిన్న అంతరిక్ష కేంద్రాలు వివిధ రకాల LEM లేదా CSM- ఆధారిత హార్డ్‌వేర్‌లను ఉపయోగిస్తాయి. ఇది అంతరిక్ష కేంద్రం గురించి ప్రత్యేకంగా చూడనప్పటికీ, రాబోయే రెండేళ్ళలో కార్యాలయం ఈ పాత్రకు అంకితం అవుతుంది. ఆగష్టు 1965 లో, ఈ కార్యాలయం పేరు మార్చబడింది, ఇది అపోలో అప్లికేషన్స్ ప్రోగ్రామ్ (AAP) గా మారింది.

వారి సాధారణ పనిలో భాగంగా, ఆగస్టు 1964 లో, మ్యాన్డ్ స్పేస్‌క్రాఫ్ట్ సెంటర్ (ఎంఎస్‌సి) అపోలో ఎక్స్‌టెన్షన్ సిస్టమ్‌కు సంక్షిప్త అపోలో "ఎక్స్" అని పిలువబడే ఖర్చు చేయదగిన ప్రయోగశాలపై అధ్యయనాలను సమర్పించింది. "అపోలో ఎక్స్" S-IVB దశ పైభాగంలో ఉన్న LEM ను CSM సేవా ప్రాంతం కంటే కొంచెం పెద్ద చిన్న అంతరిక్ష కేంద్రంతో భర్తీ చేసి, 15, 45 రోజుల వ్యవధిలో మిషన్ల కోసం సరఫరా, ప్రయోగాలను కలిగి ఉంటుంది. ఈ అధ్యయనాన్ని బేస్‌లైన్‌గా ఉపయోగించి, రాబోయే ఆరు నెలల్లో అనేక వేర్వేరు మిషన్ ప్రొఫైల్‌లను పరిశీలించారు.

నవంబర్ 1964 లో, వాన్ బ్రాన్ సాటర్న్ V S-II రెండవ దశ నుండి నిర్మించిన చాలా పెద్ద స్టేషన్‌ను నిర్మించటానికి మరింత ప్రతిష్టాత్మక ప్రణాళికను ప్రతిపాదించాడు. అతని డిజైన్ S-IVB మూడవ దశను ఏరోషెల్‌తో భర్తీ చేసింది, ప్రధానంగా CSM కోసం అడాప్టర్‌గా పైన. షెల్ లోపల 10 అడుగుల (3. 0 మీ) స్థూపాకార పరికరాల విభాగం ఉంది. కక్ష్యకు చేరుకున్నప్పుడు, మిగిలిన హైడ్రోజన్ ఇంధనాన్ని తొలగించడానికి S-II రెండవ దశ వెంట్ చేయబడుతుంది, అప్పుడు పరికరాల విభాగం పెద్ద తనిఖీ హాచ్ ద్వారా దానిలోకి జారిపోతుంది. క్రియాశీల ఇంధన ట్యాంక్ మార్పిడి కారణంగా ఇది "తడి వర్క్‌షాప్" భావనగా పిలువబడింది. ఈ స్టేషన్ S-II దశ హైడ్రోజన్ ట్యాంక్ మొత్తం లోపలి భాగాన్ని నింపింది, పరికరాల విభాగం "వెన్నెముక" ను ఏర్పరుస్తుంది, దాని, బూస్టర్ గోడల మధ్య ఉన్న నివాస గృహాలను ఏర్పాటు చేసింది. దీని ఫలితంగా చాలా పెద్ద 33-బై -45-అడుగుల (10. 1 బై 13. 7 మీ) నివసించే ప్రాంతం ఉండేది. S-II దశ వెలుపల సౌర ఘటాలు లైనింగ్ ద్వారా శక్తిని అందించాలి.

ఈ ప్రతిపాదనతో ఒక సమస్య ఏమిటంటే, స్టేషన్‌ను ఎగరడానికి ప్రత్యేకమైన సాటర్న్ V ప్రయోగం అవసరం. రూపకల్పన ప్రతిపాదించబడుతున్న సమయంలో, విజయవంతమైన మూన్ ల్యాండింగ్ సాధించడానికి అప్పటి ఒప్పందం కుదుర్చుకున్న సాటర్న్ Vs ఎన్ని అవసరమో తెలియదు. ఏదేమైనా, LEM, CSM కోసం అనేక ప్రణాళికాబద్ధమైన భూమి-కక్ష్య పరీక్ష మిషన్లు రద్దు చేయబడ్డాయి, దీని వలన అనేక సాటర్న్ IB లు ఉపయోగం కోసం ఉచితం. సాటర్న్ ఐబి రెండవ దశగా ప్రారంభించబడిన ఎస్-ఐవిబి ఆధారంగా చిన్న "తడి వర్క్‌షాప్" ను నిర్మించాలనే ఆలోచనకు మరింత కృషి దారితీసింది.

1965 మధ్యకాలం నుండి అనేక S-IVB- ఆధారిత స్టేషన్లు MSC వద్ద అధ్యయనం చేయబడ్డాయి, ఇవి చివరికి ఎగిరిన స్కైలాబ్ డిజైన్‌తో చాలా సాధారణం. LEM ని పట్టుకోవటానికి రూపొందించిన ప్రదేశంలో హైడ్రోజన్ ట్యాంకుకు ఒక ఎయిర్‌లాక్ జతచేయబడుతుంది, ఎక్కువ ఇంధన పరిమాణాన్ని తీసుకోకుండా ఉండటానికి ట్యాంక్‌లోనే కనీస మొత్తంలో పరికరాలను ఏర్పాటు చేస్తారు. స్టేషన్ అంతస్తులు ఓపెన్ మెటల్ ఫ్రేమ్‌వర్క్ నుండి తయారు చేయబడతాయి, అది ఇంధనం దాని ద్వారా ప్రవహించేలా చేస్తుంది. ప్రయోగించిన తరువాత, సాటర్న్ ఐబి ప్రారంభించిన ఫాలో-అప్ మిషన్ సౌర ఫలకాలను, పరికరాల విభాగం, డాకింగ్ అడాప్టర్, వివిధ ప్రయోగాలతో సహా అదనపు పరికరాలను ప్రారంభిస్తుంది. ఎస్-ఐవిబి స్టేజ్ బిల్డర్ డగ్లస్ ఎయిర్క్రాఫ్ట్ ఈ తరహాలో ప్రతిపాదనలు సిద్ధం చేయాలని కోరారు. S-IVB చేత భర్తీ చేయబడటానికి ముందు, సంస్థ S-IV దశ ఆధారంగా స్టేషన్లను ప్రతిపాదిస్తోంది.

ఏప్రిల్ 1, 1966 న, సాటర్న్ S-IVB ఖర్చు-దశ ప్రయోగాత్మక మద్దతు మాడ్యూల్ (SSESM) పేరుతో, S-IVB గడిపిన దశను మార్చడానికి MSC డగ్లస్, గ్రుమ్మన్, మెక్‌డోనెల్‌కు ఒప్పందాలను పంపింది. మేలో, వ్యోమగాములు వేదిక హైడ్రోజన్ ట్యాంక్‌ను అంతరిక్షంలో ప్రక్షాళన చేయడంపై ఆందోళన వ్యక్తం చేశారు. ఏదేమైనా, జూలై చివరలో అపోలో మిషన్ AS-209 లో భాగంగా కక్ష్య వర్క్‌షాప్ ప్రారంభించబడుతుందని ప్రకటించబడింది, వాస్తవానికి ఇది భూమి-కక్ష్య CSM పరీక్ష ప్రయోగాలలో ఒకటి, తరువాత రెండు సాటర్న్ I / CSM సిబ్బంది ప్రయోగాలు, AAP-1, ఆప్ -2.

రెండు కార్యక్రమాలు సాంకేతిక పరిజ్ఞానంపై సహకరించినప్పటికీ, MOL నిధుల కోసం ఆప్ ప్రధాన పోటీదారుగా మిగిలిపోయింది. నాసా MOL పై ఎగిరే ప్రయోగాలను పరిగణించింది, లేదా చాలా ఖరీదైన సాటర్న్ IB కి బదులుగా దాని టైటాన్ IIIC బూస్టర్‌ను ఉపయోగించింది. ఎయిర్ ఫోర్స్ స్టేషన్ తగినంత పెద్దది కాదని, టైటాన్‌తో ఉపయోగం కోసం అపోలో హార్డ్‌వేర్‌ను మార్చడం చాలా నెమ్మదిగా, చాలా ఖరీదైనదని ఏజెన్సీ నిర్ణయించింది. DoD తరువాత జూన్ 1969 లో MOL ను రద్దు చేసింది.

**డ్రై వర్క్‌షాప్**

తగ్గుతున్న బడ్జెట్ల యుగంలో, తరువాతి రెండు సంవత్సరాల్లో డిజైన్ పని కొనసాగింది. (ఉదాహరణకు, 1967 ఆర్థిక సంవత్సరంలో నాసా అపోలో అప్లికేషన్స్ కోసం 450 మిలియన్లను కోరింది, కాని 42 మిలియన్లను అందుకుంది. ) ఆగస్టు 1967 లో, ఆప్ పరిశీలించిన చంద్ర మ్యాపింగ్, బేస్ కన్స్ట్రక్షన్ మిషన్లు రద్దు చేయబడుతున్నాయని ఏజెన్సీ ప్రకటించింది. భూమి-కక్ష్య మిషన్లు మాత్రమే మిగిలి ఉన్నాయి, అవి ఆర్బిటల్ వర్క్‌షాప్, అపోలో టెలిస్కోప్ మౌంట్ సోలార్ అబ్జర్వేటరీ.

సాటర్న్ V మూడవ విమానంలో ప్రయోగించిన డిసెంబర్ 1968 లో అపోలో 8 విజయం, పొడి వర్క్‌షాప్‌ను ప్రారంభించడానికి ఒకటి అందుబాటులో ఉండే అవకాశం ఉంది. తరువాత, అనేక మూన్ మిషన్లు కూడా రద్దు చేయబడ్డాయి, మొదట అపోలో మిషన్లు 18 నుండి 20 వరకు ఉన్నాయి. ఈ మిషన్ల రద్దు AAP ప్రోగ్రామ్ కోసం మూడు సాటర్న్ V బూస్టర్లను విడిపించింది. వాన్ బ్రాన్ అసలు S-II ఆధారిత మిషన్‌ను అభివృద్ధి చేయడానికి ఇది వారిని అనుమతించినప్పటికీ, ఈ సమయానికి S-IV ఆధారిత రూపకల్పనపై చాలా పని జరిగింది, ఈ బేస్లైన్‌లో పని కొనసాగింది. అదనపు శక్తి అందుబాటులో ఉన్నందున, తడి వర్క్‌షాప్ ఇకపై అవసరం లేదు, S-IC, S-II దిగువ దశలు "డ్రై వర్క్‌షాప్" ను ప్రారంభించగలవు, దాని లోపలి భాగం ఇప్పటికే తయారు చేయబడి, నేరుగా కక్ష్యలోకి ప్రవేశించింది.

## నివసించడం

పొడి వర్క్‌షాప్ స్టేషన్ లోపలి కోసం ప్రణాళికలను సరళీకృతం చేసింది. పారిశ్రామిక రూపకల్పన సంస్థ రేమండ్ లోవి / విలియం స్నైత్ వ్యోమగాములకు భోజనం, విశ్రాంతి కోసం ఒక వార్డ్రూమ్, భూమి, స్థలాన్ని చూడటానికి ఒక విండోను అందించడం ద్వారా వ్యోమగాములకు నివాస, సౌకర్యాన్ని నొక్కిచెప్పాలని సిఫారసు చేసారు, అయినప్పటికీ వ్యోమగాములు రంగు వంటి వివరాలపై డిజైనర్ల దృష్టి గురించి సందేహాస్పదంగా ఉన్నారు. పథకాలు. చిన్న పరిమాణం, సంక్షిప్త మిషన్ వ్యవధుల కారణంగా అంతరిక్ష నౌకను నిర్మించేటప్పుడు అలవాటు గతంలో ఆందోళన చెందలేదు, కాని స్కైలాబ్ మిషన్లు నెలల పాటు కొనసాగుతాయి. జూలై, ఆగస్టు 1969 లో గల్ఫ్ స్ట్రీమ్‌లోని జాక్వెస్ పిక్కార్డ్ బెన్ ఫ్రాంక్లిన్ జలాంతర్గామిపై నాసా ఒక శాస్త్రవేత్తను పంపారు, ఆరుగురు వ్యక్తులు నాలుగు వారాల పాటు పరివేష్టిత ప్రదేశంలో ఎలా నివసిస్తారో తెలుసుకోవడానికి.

వ్యోమగాములు ప్రతిపాదిత వినోద కేంద్రంలో సినిమాలు చూడటం లేదా ఆటలు ఆడటం పట్ల ఆసక్తి చూపలేదు, కాని వారు పుస్తకాలు, వ్యక్తిగత సంగీత ఎంపికలను కోరుకున్నారు. ఆహారం కూడా ముఖ్యమైనది; ప్రారంభ అపోలో సిబ్బంది దాని నాణ్యత గురించి ఫిర్యాదు చేశారు, నాసా వాలంటీర్ భూమిపై నాలుగు రోజులు అపోలో ఆహారం మీద జీవించడం అసహనంగా ఉంది. ఘనాల, స్క్వీజ్ గొట్టాల రూపంలో దాని రుచి, కూర్పు అసహ్యకరమైనది. స్కైలాబ్ ఆహారం శాస్త్రీయ అవసరాలపై తినడానికి ప్రాధాన్యత ఇవ్వడం ద్వారా దాని పూర్వీకులపై గణనీయంగా మెరుగుపడింది.
ప్రతి వ్యోమగామికి ఒక ప్రైవేట్ స్లీపింగ్ ఏరియా చిన్న వాక్-ఇన్ క్లోసెట్, కర్టెన్, స్లీపింగ్ బ్యాగ్, లాకర్ ఉన్నాయి. డిజైనర్లు సౌకర్యం కోసం, భూమిపై పరీక్ష కోసం ఖచ్చితమైన మూత్రం, మలం నమూనాలను పొందటానికి షవర్, ఒక టాయిలెట్ ను కూడా జోడించారు.
స్కైలాబ్‌లో మూత్రాన్ని తాగునీటికి మార్చడం వంటి రీసైక్లింగ్ వ్యవస్థలు లేవు; ఇది వ్యర్థాలను అంతరిక్షంలోకి పంపించడం ద్వారా కూడా పారవేయలేదు. S-IVB 2, 588-క్యూబిక్-అడుగు (73, 280 L) ద్రవ ఆక్సిజన్ ట్యాంక్ చెత్త, వ్యర్థ జలాన్ని నిల్వ చేయడానికి ఉపయోగించబడింది, ఇది ఒక విమానం గుండా వెళుతుంది.
స్కైలాబ్ నుండి వ్యోమగాములను రక్షించడం చాలా అత్యవసర పరిస్థితుల్లో సాధ్యమైంది. స్టేషన్‌కు తీవ్ర నష్టం వాటిల్లితే సిబ్బంది త్వరగా భూమికి తిరిగి రావడానికి CSM ను ఉపయోగించవచ్చు. CSM విఫలమైతే, తదుపరి స్కైలాబ్ మిషన్ కోసం అంతరిక్ష నౌక, సాటర్న్ IB సిబ్బందిని తిరిగి పొందడానికి ఇద్దరు వ్యోమగాములతో ప్రయోగించబడతారు; స్కైలాబ్ తగినంత సామాగ్రిని చూస్తే, దాని నివాసితులు రెస్క్యూ మిషన్ కోసం చాలా వారాల వరకు వేచి ఉండగలిగారు.

ఆగష్టు 8, 1969 న, మెక్‌డోనెల్ డగ్లస్ కార్పొరేషన్ ఇప్పటికే ఉన్న రెండు S-IVB దశలను కక్ష్య వర్క్‌షాప్ కాన్ఫిగరేషన్‌గా మార్చడానికి ఒక ఒప్పందాన్ని పొందింది. S-IV పరీక్ష దశలలో ఒకటి జనవరి 1970 లో మాక్-అప్ నిర్మాణం కోసం మెక్‌డోనెల్ డగ్లస్‌కు పంపబడింది. నాసా పోటీ ఫలితంగా కక్ష్య వర్క్‌షాప్‌ను ఫిబ్రవరి 1970 లో "స్కైలాబ్" గా మార్చారు. AS-212 రాకెట్ ఎగువ దశ (S-IVB దశ, S-IVB 212) ఎగిరిన వాస్తవ దశ. స్కైలాబ్‌లో ఉపయోగించిన మిషన్ కంప్యూటర్ AP-101 స్పేస్ షటిల్ కంప్యూటర్లకు బంధువు అయిన IBM System / 4Pi TC-1. అపోలో 18, 19, 20 రద్దుకు ముందు, అపోలో ప్రోగ్రామ్ కోసం మొదట ఉత్పత్తి చేయబడిన SA-513 అనే సీరియల్ నంబర్‌తో ఉన్న సాటర్న్ V, స్కైలాబ్‌ను ప్రారంభించడానికి పునర్నిర్మించబడింది, పున es రూపకల్పన చేయబడింది. సాటర్న్ V మూడవ దశ తొలగించబడింది, స్కైలాబ్‌తో భర్తీ చేయబడింది, అయితే నియంత్రణ పరికరం యూనిట్ దాని ప్రామాణిక స్థితిలో మిగిలిపోయింది.

సవరించిన సాటర్న్ వి చేత స్కైలాబ్ మే 14, 1973 న ప్రారంభించబడింది. ప్రయోగాన్ని కొన్నిసార్లు స్కైలాబ్ 1 లేదా ఎస్ఎల్ -1 అని పిలుస్తారు. ప్రయోగం, విస్తరణ సమయంలో తీవ్రమైన నష్టం జరిగింది, స్టేషన్ మైక్రోమీటోరాయిడ్ షీల్డ్ / సన్ షేడ్, దాని ప్రధాన సౌర ఫలకాలలో ఒకటి కోల్పోవడం సహా. కోల్పోయిన మైక్రోమీటోరాయిడ్ కవచం నుండి శిధిలాలు మిగిలిన సోలార్ ప్యానెల్‌లో చిక్కుకుపోవడం, దాని పూర్తి విస్తరణను నివారించడం, భారీ విద్యుత్ లోటుతో స్టేషన్ నుండి బయలుదేరడం ద్వారా మరింత క్లిష్టంగా ఉంటాయి.

స్కైలాబ్ ప్రయోగించిన వెంటనే, కెన్నెడీ స్పేస్ సెంటర్ లాంచ్ కాంప్లెక్స్ 39 వద్ద ప్యాడ్ ఎ నిష్క్రియం చేయబడింది, నిర్మాణం దీనిని స్పేస్ షటిల్ ప్రోగ్రాం కోసం సవరించడానికి ముందుకు వచ్చింది, వాస్తవానికి మార్చి 1979 లో తొలి ప్రయోగాన్ని లక్ష్యంగా చేసుకుంది. స్కైలాబ్‌కు సిబ్బంది బృందాలు సాటర్న్ ఐబి రాకెట్ ఉపయోగించి జరుగుతాయి లాంచ్ ప్యాడ్ 39 బి నుండి.

ఎస్‌ఎల్ -1, ఎల్‌సి -39 ఎ నుండి ఫిబ్రవరి 19, 2017 వరకు స్పేస్‌ఎక్స్ సిఆర్‌ఎస్ -10 ను అక్కడి నుంచి లాంచ్ చేసే చివరి లాంచ్.
ఎస్ఎల్ -2, ఎస్ఎల్ -3, ఎస్ఎల్ -4 అనే మూడు సిబ్బంది మిషన్లను అపోలో కమాండ్ అండ్ సర్వీస్ మాడ్యూల్స్‌లో స్కైలాబ్‌కు చేశారు. మొట్టమొదటి సిబ్బంది మిషన్, SL-2, మే 25, 1973 న సాటర్న్ IB పైన ప్రారంభించబడింది, స్టేషన్‌కు విస్తృతంగా మరమ్మతులు చేసింది. స్టేషన్ లోపలి నుండి ఒక చిన్న ఇన్స్ట్రుమెంట్ పోర్టు ద్వారా పారాసోల్ లాంటి సన్‌షేడ్‌ను సిబ్బంది మోహరించారు, స్టేషన్ ఉష్ణోగ్రతను ఆమోదయోగ్యమైన స్థాయికి తీసుకువచ్చారు, స్టేషన్‌లోని ప్లాస్టిక్ ఇన్సులేషన్‌ను కరిగించి విషపూరిత వాయువులను విడుదల చేసే అధిక వేడిని నివారించారు. ఈ పరిష్కారాన్ని నాసా "మిస్టర్ ఫిక్స్ ఇట్" జాక్ కిన్జ్లర్ రూపొందించారు, అతను చేసిన ప్రయత్నాలకు నాసా విశిష్ట సేవా పతకాన్ని గెలుచుకున్నాడు. సిబ్బంది రెండు స్పేస్ వాక్స్ (అదనపు-వాహన కార్యకలాపాలు లేదా EVA) ద్వారా మరమ్మతులు నిర్వహించారు. సిబ్బంది 28 రోజులు స్కైలాబ్‌తో కక్ష్యలో ఉన్నారు. రెండు అదనపు మిషన్లు జరిగాయి, జూలై 28, 1973 (ఎస్ఎల్ -3), నవంబర్ 16, 1973 (ఎస్ఎల్ -4), మిషన్ వ్యవధులు వరుసగా 59, 84 రోజులు. చివరి స్కైలాబ్ సిబ్బంది ఫిబ్రవరి 8, 1974 న భూమికి తిరిగి వచ్చారు.

మూడు సిబ్బంది మిషన్లతో పాటు, స్టాండ్బైలో ఒక రెస్క్యూ మిషన్ ఉంది, అది ఇద్దరు సిబ్బందిని కలిగి ఉంది, కాని ఐదుగురిని వెనక్కి తీసుకుంటుంది. 1972 లో భూమిపై అల్పపీడనంతో 56 రోజులు గడిపిన స్కైలాబ్ మెడికల్ ఎక్స్‌పెరిమెంట్ ఆల్టిట్యూడ్ టెస్ట్ ముగ్గురు వ్యక్తుల సిబ్బంది కూడా గమనించదగినది. ఇది పూర్తి గురుత్వాకర్షణలో స్పేస్‌ఫ్లైట్ అనలాగ్ పరీక్ష, కానీ స్కైలాబ్ హార్డ్‌వేర్ పరీక్షించబడింది, వైద్య పరిజ్ఞానం పొందబడింది.

స్కైలాబ్ 171 రోజులలో 2, 476 సార్లు, మూడు సిబ్బంది స్కైలాబ్ యాత్రలలో 13 గంటలు ఆక్రమించింది. వీటిలో ప్రతి ఒక్కటి జూన్ 30, 1971 న అంతరిక్ష కేంద్రం సాలియుట్ 1 లో సోవియట్ సోయుజ్ 11 సిబ్బంది ఏర్పాటు చేసిన స్థలంలో 23 రోజుల మానవ రికార్డును విస్తరించింది. స్కైలాబ్ 228 రోజులు, స్కైలాబ్ 356 రోజులు, స్కైలాబ్ 4 84 రోజులు. వ్యోమగాములు పది అంతరిక్ష నడకలను ప్రదర్శించారు, మొత్తం 42 గంటలు 16 నిమిషాలు. స్కైలాబ్ సుమారు 2, 000 గంటల శాస్త్రీయ, వైద్య ప్రయోగాలు, 127, 000 ఫ్రేమ్ ఆఫ్ ఫిల్మ్, 46, 000 ఎర్త్ లాగిన్ అయ్యింది. సౌర ప్రయోగాలలో ఎనిమిది సౌర మంటల ఛాయాచిత్రాలు ఉన్నాయి, విలువైన ఫలితాలను ఇచ్చాయి శాస్త్రవేత్తలు అన్‌క్రూవ్డ్ అంతరిక్ష నౌకలతో పొందడం అసాధ్యమని పేర్కొన్నారు. ఈ ప్రయత్నాల వల్ల సూర్యుడి కరోనల్ రంధ్రాల ఉనికి నిర్ధారించబడింది. నిర్వహించిన అనేక ప్రయోగాలు వ్యోమగాములు మైక్రోగ్రావిటీ దీర్ఘకాలిక కాలానికి అనుగుణంగా ఉన్నాయని పరిశోధించాయి.

సెంట్రల్ టైమ్ జోన్ ఉదయం 6 గంటలకు ఒక సాధారణ రోజు ప్రారంభమైంది. మొదటి సిబ్బంది వారానికి ఒకసారి స్నానం చేయడం ఆనందించారు, కాని బరువులేని స్థితిలో తమను తాము ఎండబెట్టడం, అదనపు నీటిని శూన్యం చేయడం కష్టం తరువాత సిబ్బంది సాధారణంగా షవర్ ఉపయోగించకుండా తడి వాష్‌క్లాత్‌లతో ప్రతిరోజూ తమను తాము శుభ్రపరుచుకుంటారు. వ్యోమగాములు సాక్స్ లేదా టై షూలేస్ ధరించడానికి బరువులేని స్థితిలో వంగి వారి కడుపు కండరాలను వడకట్టినట్లు కనుగొన్నారు.

ఉదయం 7 గంటలకు అల్పాహారం ప్రారంభమైంది. వ్యోమగాములు సాధారణంగా తినడానికి నిలబడతారు, ఎందుకంటే మైక్రోగ్రావిటీలో కూర్చోవడం కూడా వారి కడుపు కండరాలను వడకట్టింది. వారి ఆహారం-అపోలో నుండి బాగా అభివృద్ధి చెందినప్పటికీ-చప్పగా, పునరావృతమవుతుందని వారు నివేదించారు, బరువులేనిది పాత్రలు, ఆహార పాత్రలు, ఆహార బిట్స్ దూరంగా తేలుతూ వచ్చింది; అలాగే, వారి తాగునీటిలోని వాయువు అపానవాయువుకు దోహదపడింది. అల్పాహారం, భోజనం కోసం ప్రయోగాలు, ప్రయోగాలు, పరీక్షలు, అంతరిక్ష నౌక వ్యవస్థల మరమ్మతులు, వీలైతే, 90 నిమిషాల శారీరక వ్యాయామం తరువాత; స్టేషన్‌లో సైకిల్, ఇతర పరికరాలు ఉన్నాయి, వ్యోమగాములు వాటర్ ట్యాంక్ చుట్టూ జాగ్ చేయవచ్చు. సాయంత్రం 6 గంటలకు షెడ్యూల్ చేసిన విందు తరువాత, సిబ్బంది ఇంటి పనులను నిర్వహించి, మరుసటి రోజు ప్రయోగాలకు సిద్ధమయ్యారు. టెలిప్రింటర్ ద్వారా పంపిన సుదీర్ఘ రోజువారీ సూచనలను అనుసరించి (వాటిలో కొన్ని 15 మీటర్ల పొడవు), సిబ్బంది తరచుగా నిద్రను వాయిదా వేసేంత బిజీగా ఉన్నారు.

వ్యక్తిగత గోప్యతకు తగినంత స్థలం ఉన్న "సిబ్బందికి అత్యంత సంతృప్తికరమైన జీవన, పని వాతావరణం" అని పిలవబడే ఈ స్టేషన్ తరువాత స్టేషన్ ఇచ్చింది. దీనికి డార్ట్ సెట్, ప్లేయింగ్ కార్డులు, పుస్తకాలు, మ్యూజిక్ ప్లేయర్‌లతో పాటు ఇతర వినోద పరికరాలు ఉన్నప్పటికీ, భూమిని దృష్టిలో ఉంచుకునే విండో కక్ష్యలో విశ్రాంతి తీసుకోవడానికి అత్యంత ప్రాచుర్యం పొందిన మార్గంగా మారింది.

## ప్రయోగాలు

బయలుదేరే ముందు 80 ప్రయోగాలకు పేరు పెట్టారు, అయినప్పటికీ అవి "దాదాపు 300 వేర్వేరు పరిశోధనలు" గా వర్ణించబడ్డాయి. ప్రయోగాలు ఆరు విస్తృత వర్గాలుగా విభజించబడ్డాయి:

సౌర భౌతిక శాస్త్రం, ఖగోళ శాస్త్రం-సూర్య పరిశీలనలు (ఎనిమిది టెలిస్కోపులు, ప్రత్యేక పరికరం); కామెట్ కోహౌటెక్ నక్షత్ర
అంతరిక్ష భౌతిక శాస్త్రం భూమి వనరులు-ఖనిజ వనరులు; భూగర్భ శాస్త్రం; తుఫానులు; భూమి, వృక్షసంపద నమూనాలు
మెటీరియల్ సైన్స్ - వెల్డింగ్, బ్రేజింగ్, మెటల్ మెల్టింగ్; క్రిస్టల్ పెరుగుదల; నీరు / ద్రవం డైనమిక్స్
విద్యార్థుల పరిశోధన 19 వేర్వేరు విద్యార్థి ప్రతిపాదనలు. అనేక ప్రయోగాలు సిబ్బందిచే ప్రశంసించబడ్డాయి, వీటిలో సామర్థ్యం ప్రయోగం, తక్కువ గురుత్వాకర్షణలో సాలెపురుగులు వెబ్ స్పిన్నింగ్ పరీక్ష.
ఇతర - మానవ అనుకూలత, పని చేసే సామర్థ్యం, సామర్థ్యం; నివాస రూపకల్పన / కార్యకలాపాలు
తప్పిపోయిన ఉల్క కవచాన్ని భర్తీ చేసే "పారాసోల్" చేత సౌర శాస్త్రీయ వైమానిక విమానం ఉహించని విధంగా ఆక్రమించబడినందున, కొన్ని ప్రయోగాలు బదులుగా అంతరిక్ష నడక సమయంలో టెలిస్కోపులతో బయట వ్యవస్థాపించబడ్డాయి లేదా భూమికి ఎదురుగా ఉన్న శాస్త్రీయ విమానంలోకి మార్చబడ్డాయి. .

స్టేషన్ మరమ్మతుల కారణంగా స్కైలాబ్ 2 చాలా ప్రయోగాలలో ప్రణాళిక కంటే తక్కువ సమయం గడిపింది. మరోవైపు, స్కైలాబ్ 3, స్కైలాబ్ 4 ప్రారంభ ప్రయోగ ప్రణాళికలను మించిపోయాయి, ఒకసారి సిబ్బంది పర్యావరణానికి సర్దుబాటు చేసి, భూ నియంత్రణతో సౌకర్యవంతమైన పని సంబంధాలను ఏర్పరచుకున్నారు.

ఎక్స్-రే ఖగోళశాస్త్రం అధ్యయనం కోసం రికార్డో గియాకోనీ 2002 లో భౌతిక శాస్త్రంలో నోబెల్ బహుమతిని పంచుకున్నారు, స్కైలాబ్‌లోని సూర్యుడి నుండి ఉద్గారాల అధ్యయనంతో సహా, ఎక్స్-రే ఖగోళ శాస్త్రం పుట్టుకకు దోహదపడింది.

**ఫిల్మ్ వాల్ట్స్, విండో రేడియేషన్ షీల్డ్**

నాసా రచించిన స్కైలాబ్: ఎ గైడ్‌బుక్ (ఇపి -107) నుండి స్కైలాబ్ ఫిల్మ్ వాల్ట్ లేబుల్ ఇలస్ట్రేషన్
రేడియేషన్ నుండి హాని కలిగించే సాంకేతికతను రక్షించడానికి స్కైలాబ్ కొన్ని లక్షణాలను కలిగి ఉంది. విండో చీకటి పడే అవకాశం ఉంది, ఈ చీకటి S190 ప్రయోగాన్ని ప్రభావితం చేస్తుంది. తత్ఫలితంగా, స్కైలాబ్‌లో ఓపెన్ లేదా షట్ చేయగల తేలికపాటి కవచం రూపొందించబడింది, వ్యవస్థాపించబడింది. అనేక రకాలైన చిత్రాలను రక్షించడానికి, వివిధ రకాల ప్రయోగాలకు, వ్యోమగామి ఫోటోగ్రఫీ కోసం ఉపయోగించారు, అక్కడ ఐదు చలనచిత్ర సొరంగాలు ఉన్నాయి. మల్టిపుల్ డాకింగ్ అడాప్టర్‌లో నాలుగు చిన్న ఫిల్మ్ వాల్ట్‌లు ఉన్నాయి, ప్రధానంగా ఈ నిర్మాణం ఒకే పెద్ద ఫిల్మ్ వాల్ట్‌కు తగినంత బరువును మోయలేకపోయింది. కక్ష్య వర్క్‌షాప్ ఒక పెద్ద సేఫ్‌ను నిర్వహించగలదు, ఇది షీల్డింగ్ కోసం మరింత సమర్థవంతంగా పనిచేస్తుంది. కక్ష్య వర్క్‌షాప్‌లోని పెద్ద ఖజానా ఖాళీ ద్రవ్యరాశి 2398 పౌండ్లు (1088 కిలోలు, 171. 3 రాళ్ళు) కలిగి ఉంది. నాలుగు చిన్న సొరంగాలు 1545 పౌండ్ల ద్రవ్యరాశిని కలిగి ఉన్నాయి. మొత్తం ఐదు సేఫ్ల ప్రాధమిక నిర్మాణ సామగ్రి అల్యూమినియం. స్కైలాబ్ తిరిగి ప్రవేశించినప్పుడు అక్కడ 180 పౌండ్ల అల్యూమినియం ఉంది, అది ఫిల్మ్ వాల్ట్స్‌లో ఒకదానికి తలుపుగా భావించబడింది. భూమి వాతావరణంలోకి తిరిగి ప్రవేశించడానికి స్కైలాబ్ భారీ సింగిల్ ముక్కలలో పెద్ద ఫిల్మ్ వాల్ట్ ఒకటి.

రేడియేషన్ వాల్ట్ తరువాతి ఉదాహరణ జూనో బృహస్పతి కక్ష్య కోసం జూనో రేడియేషన్ వాల్ట్, ఇది 2011 లో ప్రారంభించబడింది, ఇది టైటానియం 1 సెం. మీ మందపాటి గోడలను ఉపయోగించి, అన్‌క్రూవ్డ్ స్పేస్‌క్రాఫ్ట్ ఎలక్ట్రానిక్స్‌లో ఎక్కువ భాగాన్ని రక్షించడానికి రూపొందించబడింది.

అపోలో టెలిస్కోప్ మౌంట్ సౌర పరికరాలతో సహా వివిధ వనరుల నుండి ఫిల్మ్ నిల్వ చేయడానికి స్కైలాబ్ ఫిల్మ్ వాల్ట్ ఉపయోగించబడింది. ఆరు ఎటిఎం ప్రయోగాలు డేటాను రికార్డ్ చేయడానికి చలనచిత్రాన్ని ఉపయోగించాయి, మిషన్ల కాలంలో 1, 50, 000 విజయవంతమైన ఎక్స్‌పోజర్‌లు నమోదు చేయబడ్డాయి. ఫిల్మ్ డబ్బాను మిషన్ల సమయంలో సిబ్బందికి అంతరిక్ష నడకపై సాధన కోసం తిరిగి పొందవలసి వచ్చింది. ప్రతి మిషన్ ముగిసినప్పుడు ఫిల్మ్ డబ్బాలు అపోలో క్యాప్సూల్స్‌లో భూమికి తిరిగి ఇవ్వబడ్డాయి, ప్రతి మిషన్ చివరిలో తిరిగి ఇవ్వవలసిన భారీ వస్తువులలో ఇవి ఉన్నాయి. భారీ డబ్బాలు 40 కిలోల బరువు కలిగివుంటాయి, 16, 000 ఫ్రేమ్‌ల చలనచిత్రాలను కలిగి ఉంటాయి.

## భ్రమణ దర్శినులుగా

పెద్ద గైరోస్కోప్‌ల స్పిన్‌ను మార్చడం ద్వారా ప్రొపెల్లెంట్‌ను ఉపయోగించకుండా స్కైలాబ్ తన వైఖరిని మార్చగలదు స్కైలాబ్‌లో రెండు రకాల గైరోస్కోపులు ఉన్నాయి. నియంత్రణ-క్షణం గైరోస్కోప్‌లు స్టేషన్‌ను భౌతికంగా తరలించగలవు, రేటు గైరోస్కోప్‌లు దాని ధోరణిని కనుగొనడానికి భ్రమణ రేటును కొలుస్తాయి అపోలో టెలిస్కోప్ మౌంట్‌కు అవసరమైన చక్కటి పాయింటింగ్‌ను అందించడానికి, స్టేషన్ ధోరణిని మార్చగల వివిధ శక్తులను నిరోధించడానికి CMG సహాయపడింది.

పెద్ద గైరోస్కోప్‌లను ఉపయోగించిన మొట్టమొదటి పెద్ద అంతరిక్ష నౌక స్కైలాబ్, దాని వైఖరిని నియంత్రించగలదు. సాధనను సూచించడంలో సహాయపడటానికి నియంత్రణను కూడా ఉపయోగించవచ్చు. గైరోస్కోప్‌లు ఆపివేయబడితే పది గంటలు పడుతుంది. స్కైలాబ్ వైఖరిని నియంత్రించడానికి థ్రస్టర్ వ్యవస్థ కూడా ఉంది. ప్రతి రేటుకు 9 రేటు-గైరోస్కోప్ సెన్సార్లు ఉన్నాయి. ఇవి స్కైలాబ్ డిజిటల్ కంప్యూటర్‌కు వాటి ఉత్పత్తిని అందించే సెన్సార్లు. ముగ్గురిలో ఇద్దరు చురుకుగా ఉన్నారు, వారి ఇన్పుట్ సగటు, మూడవది బ్యాకప్. మా మొదటి అంతరిక్ష కేంద్రం అయిన నాసా SP-400 స్కైలాబ్ నుండి, "ప్రతి స్కైలాబ్ కంట్రోల్-క్షణం గైరోస్కోప్‌లో మోటారు-నడిచే రోటర్, ఎలక్ట్రానిక్స్ అసెంబ్లీ, పవర్ ఇన్వర్టర్ అసెంబ్లీ ఉన్నాయి. 21 అంగుళాల వ్యాసం కలిగిన రోటర్ 155 పౌండ్ల (70. 3 కిలోలు) బరువు, తిప్పబడింది నిమిషానికి సుమారు 8950 విప్లవాలు".

స్కైలాబ్‌లో మూడు నియంత్రణ కదలిక గైరోస్కోపులు ఉన్నాయి, కాని పాయింటింగ్‌ను నిర్వహించడానికి రెండు మాత్రమే అవసరం. నియంత్రణ, సెన్సార్ గైరోస్కోప్‌లు అంతరిక్షంలో స్టేషన్ ధోరణిని గుర్తించడానికి, నియంత్రించడానికి సహాయపడే వ్యవస్థలో భాగం. దీనికి సహాయపడిన ఇతర సెన్సార్లు సన్ ట్రాకర్, స్టార్ ట్రాకర్. సెన్సార్లు డేటాను ప్రధాన కంప్యూటర్‌కు అందించాయి, తరువాత స్కైలాబ్‌ను కోరుకున్నట్లుగా ఉంచడానికి కంట్రోల్ గైరోస్కోప్‌లను, థ్రస్టర్ సిస్టమ్‌ను ఉపయోగించవచ్చు.
1973 లో స్కైలాబ్ షవర్‌లో కాన్రాడ్ షవర్ కర్టెన్ పాక్షికంగా, పూర్తిగా పరివేష్టిత స్థానాలను చూపించే భూమి పరీక్ష మ్యాన్డ్ స్పేస్ ఫ్లైట్ సెంటర్‌లో రూపకల్పన చేసి నిర్మించిన ఆర్బిటల్ వర్క్‌షాప్ పని, ప్రయోగ విభాగంలో స్కైలాబ్ సున్నా-గురుత్వాకర్షణ షవర్ వ్యవస్థను కలిగి ఉంది. ఇది ఒక స్థూపాకార కర్టెన్ కలిగి ఉంది, ఇది నేల నుండి పైకప్పుకు వెళ్లి, నీటిని పీల్చుకోవడానికి ఒక వాక్యూమ్ వ్యవస్థను కలిగి ఉంది. షవర్ అంతస్తులో అడుగు నియంత్రణలు ఉన్నాయి. స్నానం చేయడానికి, వినియోగదారు షవర్ ప్లంబింగ్కు వేడిచేసిన నీటి బాటిల్‌ను కలుపుతారు, తరువాత లోపలికి అడుగుపెట్టి, పరదాను భద్రపరిచారు. పుష్-బటన్ షవర్ నాజిల్ షవర్ పైభాగానికి గట్టి గొట్టం ద్వారా అనుసంధానించబడింది. ఈ వ్యవస్థ షవర్‌కు సుమారు 6 పింట్లు (2. 8 లీటర్లు) నీటి కోసం రూపొందించబడింది, వ్యక్తిగత పరిశుభ్రత నీటి ట్యాంక్ నుండి నీరు తీయబడుతుంది. ప్రతి వ్యక్తికి వారానికి ఒక షవర్ కోసం తగినంత సబ్బు, వెచ్చని నీటితో, ద్రవ సబ్బు, నీరు రెండింటి వాడకాన్ని జాగ్రత్తగా ప్రణాళిక చేశారు.

**కెమెరాలు, చిత్రం**

వివిధ రకాలైన చలనచిత్రాలను ఉపయోగించే వివిధ రకాల చేతితో, స్థిర ప్రయోగాలు జరిగాయి. ఎటిఎం సోలార్ అబ్జర్వేటరీలోని పరికరాలతో పాటు, 35, 70 ఎంఎం ఫిల్మ్ కెమెరాలను బోర్డులో తీసుకువెళ్లారు. ఒక టీవీ కెమెరా ఎలక్ట్రానిక్ రికార్డ్ చేసిన వీడియోను తీసుకువెళ్లారు. ఈ ఎలక్ట్రానిక్ సిగ్నల్స్ మాగ్నెటిక్ టేప్‌లో రికార్డ్ చేయబడతాయి లేదా రేడియో సిగ్నల్ ద్వారా భూమికి ప్రసారం చేయబడతాయి. టీవీ కెమెరా తరువాతి దశాబ్దాల్లో సాధారణమైన డిజిటల్ కెమెరా కాదు, అయినప్పటికీ స్కైలాబ్‌లో మైక్రోచిప్‌లను ఉపయోగించి డిజిటల్ కంప్యూటర్ ఉంది.

మిషన్ సమయంలో రేడియేషన్ కారణంగా ఈ చిత్రం పొగమంచుకుంటుందని నిర్ణయించబడింది. ఈ చిత్రం నివారించడానికి సొరంగాలలో నిల్వ చేయబడింది. టెలివిజన్ కెమెరా వెస్టింగ్‌హౌస్ రంగు 25–150 మి. మీ జూమ్ 16 మిమీ ఫిల్మ్ కెమెరా (మౌరర్), దీనిని 16 ఎంఎం డేటా అక్విజిషన్ కెమెరా అని పిలుస్తారు. ఇంజనీరింగ్ డేటా ఫిల్మ్‌ల వంటి చాలా తక్కువ ఫ్రేమ్ రేట్లను DAC కలిగి ఉంది, దీనికి స్వతంత్ర షట్టర్ వేగం ఉంది. ఇది బ్యాటరీ నుండి లేదా స్కైలాబ్ నుండే శక్తినివ్వవచ్చు. ఇది మార్చుకోగలిగిన లెన్స్‌లను ఉపయోగించింది, వివిధ లెన్స్, ఫిల్మ్ రకాలను మిషన్ల సమయంలో ఉపయోగించారు.
ఫ్రేమ్ రేట్ల కోసం వేర్వేరు ఎంపికలు ఉన్నాయి: సెకనుకు 2, 4, 6, 12, 24 ఫ్రేమ్‌లు

**కంప్యూటర్లు**

స్కైలాబ్ కొంతవరకు డిజిటల్ కంప్యూటర్ సిస్టమ్ ద్వారా నియంత్రించబడింది, స్టేషన్ పాయింటింగ్‌ను నియంత్రించడం దాని ప్రధాన ఉద్యోగాలలో ఒకటి; దాని సౌర విద్యుత్ సేకరణ, అబ్జర్వేటరీ ఫంక్షన్లకు పాయింటింగ్ చాలా ముఖ్యమైనది. కంప్యూటర్ రెండు వాస్తవ కంప్యూటర్లను కలిగి ఉంది, ఒక ప్రాధమిక, ద్వితీయ. ఈ వ్యవస్థ అనేక వేల పదాల కోడ్‌ను అమలు చేసింది, ఇది మెమరీ లోడ్ యూనిట్ (MLU) లో కూడా బ్యాకప్ చేయబడింది. వర్క్‌షాప్ కంప్యూటర్ ఇంటర్‌ఫేస్ ద్వారా రెండు కంప్యూటర్లు ఒకదానికొకటి, వివిధ ఇన్పుట్, అవుట్పుట్ వస్తువులతో అనుసంధానించబడ్డాయి. ఆపరేషన్లు ప్రాధమిక నుండి బ్యాకప్‌కు మారవచ్చు, అవి ఒకే రూపకల్పన, లోపాలు గుర్తించినట్లయితే స్వయంచాలకంగా, స్కైలాబ్ సిబ్బంది లేదా భూమి నుండి.

స్కైలాబ్ కంప్యూటర్ అనేది TC-1 కంప్యూటర్ స్థలం-గట్టిపడిన, అనుకూలీకరించిన సంస్కరణ, ఇది సిస్టమ్ 360 కంప్యూటర్ ఆధారంగా IBM సిస్టమ్ / 4 పై వెర్షన్. ఫెర్రైట్ మెమరీ కోర్ల ఆధారంగా TC-1 కు 16, 000-పదాల మెమరీ ఉంది, అయితే MLU చదవడానికి-మాత్రమే టేప్ డ్రైవ్, ఇది ప్రధాన కంప్యూటర్ ప్రోగ్రామ్‌ల బ్యాకప్‌ను కలిగి ఉంది. సాఫ్ట్‌వేర్ ప్రోగ్రామ్ బ్యాకప్‌ను ప్రధాన కంప్యూటర్‌లోకి అప్‌లోడ్ చేయడానికి టేప్ డ్రైవ్ 11 సెకన్లు పడుతుంది. TC-1 16-బిట్ పదాలను ఉపయోగించింది, సెంట్రల్ ప్రాసెసర్ 4Pi కంప్యూటర్ నుండి వచ్చింది. సాఫ్ట్‌వేర్ ప్రోగ్రామ్ 16 కె, 8 కె వెర్షన్ ఉంది.

ప్రారంభించిన తరువాత స్టేషన్ అంటే స్టేషన్ ధోరణిని నియంత్రించడానికి భూమిపై ఉన్న కంట్రోలర్లు కమ్యూనికేట్ చేస్తారు. సూర్య-కవచం చిరిగిపోయినప్పుడు భూమి సిబ్బంది విద్యుత్ ఉత్పత్తితో సౌర తాపనను సమతుల్యం చేసుకోవాలి. మార్చి 6, 1978 న, రీ-ఎంట్రీని నియంత్రించడానికి కంప్యూటర్ వ్యవస్థను నాసా తిరిగి సక్రియం చేసింది.
ఈ వ్యవస్థలో వినియోగదారు ఇంటర్‌ఫేస్ ఉంది, ఇందులో ప్రదర్శన, పది బటన్లు, మూడు స్థాన స్విచ్ ఉన్నాయి. సంఖ్యలు అష్ట (బేస్ -8) లో ఉన్నందున, దీనికి సున్నా నుండి ఏడు (8 కీలు) సంఖ్యలు మాత్రమే ఉన్నాయి, మిగతా రెండు కీలు ఎంటర్ చేసి స్పష్టంగా ఉన్నాయి. ప్రదర్శన నిమిషాలు, సెకన్లను కక్ష్య బెంచ్‌మార్క్‌లకు లెక్కించగలదు లేదా ఇంటర్‌ఫేస్‌ను ఉపయోగిస్తున్నప్పుడు కీస్ట్రోక్‌లను ప్రదర్శిస్తుంది. సాఫ్ట్‌వేర్ ప్రోగ్రామ్‌ను మార్చడానికి ఇంటర్ఫేస్ ఉపయోగించబడుతుంది. వినియోగదారు ఇంటర్‌ఫేస్‌ను డిజిటల్ అడ్రస్ సిస్టమ్ (DAS) అని పిలుస్తారు, కంప్యూటర్ కమాండ్ సిస్టమ్‌కు ఆదేశాలను పంపగలదు. కమాండ్ సిస్టమ్ భూమి నుండి ఆదేశాలను కూడా పొందవచ్చు.
వ్యక్తిగత కంప్యూటింగ్ అవసరాల కోసం స్కైలాబ్ సిబ్బందికి అప్పటి కొత్త చేతితో పట్టుకున్న ఎలక్ట్రానిక్ సైంటిఫిక్ కాలిక్యులేటర్ నమూనాలు అమర్చబడ్డాయి, వీటిని ప్రాధమిక అంతరిక్ష మిషన్లలో ప్రాధమిక వ్యక్తిగత కంప్యూటర్‌గా ఉపయోగించిన స్లైడ్-నిబంధనల స్థానంలో ఉపయోగించారు. ఉపయోగించిన మోడల్ హ్యూలెట్ ప్యాకర్డ్ HP 35. స్కైలాబ్‌లో కొన్ని స్లైడ్ నియమాలు ఉపయోగంలో కొనసాగాయి, వృత్తాకార స్లైడ్ నియమం వర్క్‌స్టేషన్‌లో ఉంది.

**చివరి మిషన్ తరువాత తిరిగి ఉపయోగించటానికి ప్రణాళికలు**

స్కైలాబ్ రెస్క్యూ వాహనం అపోలో సిఎస్ఎమ్ చివరి సాటర్లాబ్ మిషన్ తరువాత దాని సాటర్న్ ఐబి రాకెట్ నుండి తొలగించబడింది
ముగ్గురు సిబ్బంది స్కైలాబ్ మిషన్లు 24-మనిషి-నెలల ఆక్సిజన్, ఆహారం, నీరు, స్కైలాబ్‌లో నిల్వ చేసిన ఇతర సామాగ్రిలో 16. 8 మాత్రమే ఉపయోగించాయి. నాల్గవ సిబ్బంది మిషన్ పరిశీలనలో ఉంది, ఇది స్కైలాబ్ రెస్క్యూ మిషన్ కోసం స్టాండ్బైలో ఉంచిన ప్రయోగ వాహనాన్ని ఉపయోగించుకుంటుంది. స్కైలాబ్‌ను అధిక ఎత్తుకు పెంచడానికి, మరింత శాస్త్రీయ ప్రయోగాలు చేయడానికి ఇది 20 రోజుల మిషన్. మరొక ప్రణాళిక ఏమిటంటే, కక్ష్యను రోబోటిక్‌గా తిరిగి పెంచడానికి, అంతరిక్ష నౌకలో (అప్పుడు అభివృద్ధిలో ఉంది) ప్రారంభించిన టెలియోపెరేటర్ రిట్రీవల్ సిస్టమ్ (టిఆర్ఎస్) ను ఉపయోగించడం. స్కైలాబ్ 5 రద్దు చేయబడినప్పుడు, స్కైలాబ్ 1980 ల వరకు కక్ష్యలో ఉంటుందని was హించబడింది, ఇది షటిల్ ప్రయోగాల ప్రారంభంతో అతివ్యాప్తి చెందడానికి తగినంత సమయం. టిఆర్ఎస్ ప్రారంభించటానికి ఇతర ఎంపికలలో టైటాన్ III, అట్లాస్ అజెనా ఉన్నాయి. స్కైలాబ్ re హించిన దానికంటే త్వరగా తిరిగి ప్రవేశించడానికి ముందు అమలుకు అవసరమైన ప్రయత్నం, నిధుల స్థాయిని ఎంపిక చేయలేదు.

ఫిబ్రవరి 1974 లో SL-4 మిషన్ ముగిసిన తర్వాత ఎవరూ తిరిగి రాకపోయినప్పటికీ, సిబ్బంది సందర్శకులను స్వాగతించడానికి సామాగ్రితో నిండిన సంచిని వదిలివేసి, హాచ్‌ను అన్‌లాక్ చేయకుండా వదిలేశారు. స్కైలాబ్ అంతర్గత వ్యవస్థలు భూమి నుండి మూల్యాంకనం చేయబడ్డాయి, పరీక్షించబడ్డాయి, 1978 నాటికి దానిని తిరిగి ఉపయోగించుకునే ప్రణాళికల్లోకి ప్రయత్నం జరిగింది. స్టేషన్ వయస్సు కారణంగా అదనపు సందర్శనల గురించి నాసా నిరుత్సాహపరిచింది, కానీ 1977, 1978 లో, 1979 నాటికి అంతరిక్ష నౌక సిద్ధంగా ఉంటుందని ఏజెన్సీ ఇప్పటికీ విశ్వసించినప్పుడు, స్టేషన్‌ను తిరిగి ఉపయోగించడంపై రెండు అధ్యయనాలను పూర్తి చేసింది. సెప్టెంబర్ 1978 నాటికి, అన్ని ప్రధాన వ్యవస్థలు చెక్కుచెదరకుండా, పనిచేస్తూ, సిబ్బందికి స్కైలాబ్ సురక్షితమని ఏజెన్సీ విశ్వసించింది. ఇది ఇప్పటికీ 180 మానవ-రోజుల నీరు, 420-మనిషి-రోజుల ఆక్సిజన్‌ను కలిగి ఉంది, వ్యోమగాములు రెండింటినీ రీఫిల్ చేయగలవు, ఈ స్టేషన్ 600 నుండి 700-మనిషి-రోజుల తాగునీరు, 420-మనిషి-రోజులు వరకు ఉంచగలదు ఆహారం. SL-4 బయలుదేరే ముందు వారు మరో ost పునిచ్చారు, స్కైలాబ్ థ్రస్టర్‌లను 3 నిమిషాలు నడుపుతూ 11 కిలోమీటర్ల ఎత్తును దాని కక్ష్యకు చేర్చారు. బయలుదేరినప్పుడు స్కైలాబ్‌ను 433 బై 455 కిలోమీటర్ల కక్ష్యలో ఉంచారు. ఈ సమయంలో, నాసా తిరిగి ప్రవేశించిన అంచనా తొమ్మిది సంవత్సరాలు. సౌర కార్యకలాపాల కోసం ప్రస్తుత విలువలు, వాతావరణ సాంద్రత ఆధారంగా మిషన్ సమయంలో చేసిన లెక్కలు వర్క్‌షాప్‌కు కేవలం తొమ్మిదేళ్ల కక్ష్యలో ఉన్నాయి. మొదట నెమ్మదిగా 1980 1980 నాటికి 30 కిలోమీటర్లు పడిపోయింది-ఆపై వేగంగా-1982 చివరి నాటికి మరో 100 కిలోమీటర్లు - స్కైలాబ్ దిగిపోయింది., కొంత సమయం మార్చి 1983 లో దట్టమైన వాతావరణంలో కాలిపోయింది.

SP-4208 లివింగ్ అండ్ వర్కింగ్ ఇన్ స్పేస్: ఎ హిస్టరీ ఆఫ్ స్కైలాబ్, చాప్టర్ 19 స్కైలాబ్‌ను తిరిగి ఉపయోగించడం ద్వారా అనేక ప్రయోజనాలను ఈ అధ్యయనాలు ఉదహరించాయి, దీనిని "వందల మిలియన్ డాలర్ల విలువైన వనరు" అని పిలుస్తారు "దీర్ఘకాలిక అంతరిక్ష ప్రయాణానికి ప్రత్యేకమైన నివాస స్థలాలు". అపోలో కార్యక్రమం తరువాత ఎక్కువ కార్యాచరణ సాటర్న్ V రాకెట్లు అందుబాటులో లేనందున, స్కైలాబ్ 12, 400 క్యూబిక్ అడుగుల (350 మీ 3) వాల్యూమ్ వలె పెద్దగా మరొక స్టేషన్ను నిర్మించడానికి నాలుగు నుండి ఐదు షటిల్ విమానాలు, విస్తృతమైన అంతరిక్ష నిర్మాణం అవసరం. దాని విస్తారమైన పరిమాణం-షటిల్ కంటే చాలా ఎక్కువ, లేదా షటిల్ ప్లస్ స్పేస్‌ల్యాబ్ - కొన్ని మార్పులతో, రెండు లింగాలలో ఏడు వ్యోమగాములు వరకు, ప్రయోగాలు చాలా అవసరం అంతరిక్ష వ్యవధి, వినోదం కోసం మూవీ ప్రొజెక్టర్ కూడా సాధ్యమైంది. స్కైలాబ్ పునర్వినియోగం ప్రతిపాదకులు స్కైలాబ్‌ను రిపేర్ చేయడం, అప్‌గ్రేడ్ చేయడం వల్ల భవిష్యత్ స్టేషన్ల కోసం దీర్ఘకాలిక స్థలాన్ని బహిర్గతం చేయడంపై సమాచారం లభిస్తుంది. స్టేషన్ గైరోస్కోప్లలో ఒకటి విఫలమైనందున, వైఖరి నియంత్రణ వ్యవస్థకు ఇంధనం నింపాల్సిన అవసరం ఉన్నందున, తిరిగి క్రియాశీలపరచుటకు చాలా తీవ్రమైన సమస్య స్టేషన్ కీపింగ్. ఈ సమస్యలను పరిష్కరించడానికి లేదా భర్తీ చేయడానికి EVA అవసరం. విస్తృతమైన పున up పంపిణీ కోసం స్టేషన్ రూపొందించబడలేదు. ఏదేమైనా, స్కైలాబ్ సిబ్బంది పరిమిత నిర్వహణ మాత్రమే చేస్తారని మొదట అనుకున్నప్పటికీ వారు EVA సమయంలో విజయవంతంగా పెద్ద మరమ్మతులు చేశారు, SL-2 సిబ్బంది సౌర ఫలకాన్ని మోహరించడం, SL-4 సిబ్బంది మరమ్మతులు ప్రాధమిక శీతలకరణి లూప్. SL-2 సిబ్బంది EVA సమయంలో ఒక వస్తువును పరిష్కరించారు.

కొన్ని అధ్యయనాలు అంతరిక్ష నిర్మాణం, నిర్వహణ అనుభవానికి మించి, స్టేషన్‌ను తిరిగి సక్రియం చేయడం వల్ల ఇతర ఉపయోగాలకు షటిల్ విమానాలను విముక్తి చేస్తుంది, దీర్ఘకాలిక మిషన్ల కోసం షటిల్‌ను సవరించాల్సిన అవసరాన్ని తగ్గిస్తుంది. స్టేషన్ మళ్లీ సిబ్బంది కాకపోయినా, ఒక వాదనకు వెళ్ళినా, అది ప్రయోగాత్మక వేదికగా ఉపయోగపడుతుంది.

## షటిల్ మిషన్ ప్రణాళికలు

ప్రారంభ అంతరిక్ష నౌక విమానం స్కైలాబ్‌ను అధిక కక్ష్యకు పెంచింది, ఇది ఐదు సంవత్సరాల కార్యాచరణ జీవితాన్ని జోడిస్తుంది. షటిల్ స్టేషన్‌ను నెట్టివేసి ఉండవచ్చు, కాని బూస్టర్-టెలియోపెరేటర్ రిట్రీవల్ సిస్టం (టిఆర్‌ఎస్) ను స్టేషన్‌కు అటాచ్ చేయడం వల్ల వ్యోమగాములు శిక్షణ కోసం శిక్షణ పొందవచ్చు. ఉపకరణాన్ని రూపొందించడానికి మార్టిన్ మారియెట్టా 26 మిలియన్లకు ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది. (టిఆర్‌ఎస్) లో మూడు టన్నుల చోదక శక్తి ఉంటుంది. రిమోట్-కంట్రోల్డ్ బూస్టర్‌లో టీవీ కెమెరాలు ఉన్నాయి, అంతరిక్ష నిర్మాణం, సర్వీసింగ్, షటిల్ చేరుకోలేని ఉపగ్రహాలను తిరిగి పొందడం వంటి విధుల కోసం రూపొందించబడింది. స్కైలాబ్‌ను రక్షించిన తరువాత, భవిష్యత్ ఉపయోగం కోసం టిఆర్‌ఎస్ కక్ష్యలో ఉండేది. ప్రత్యామ్నాయంగా, సురక్షితమైన, నియంత్రిత రీ-ఎంట్రీ, విధ్వంసం కోసం స్కైలాబ్‌ను కక్ష్యలోకి తీసుకురావడానికి దీనిని ఉపయోగించవచ్చు.
రెండు షటిల్ విమానాలలో, స్కైలాబ్ పునరుద్ధరించబడింది. జనవరి 1982 లో, మొదటి మిషన్ డాకింగ్ అడాప్టర్‌ను అటాచ్ చేసి మరమ్మతులు నిర్వహించింది. ఆగష్టు 1983 లో, రెండవ సిబ్బంది అనేక సిస్టమ్ భాగాలను భర్తీ చేసేవారు.
మార్చి 1984 లో, షటిల్ సిబ్బంది సౌరశక్తితో పనిచేసే విద్యుత్ విస్తరణ ప్యాకేజీని జతచేసి, శాస్త్రీయ పరికరాలను పునరుద్ధరించారు, అపోలో టెలిస్కోప్ మౌంట్, భూమి వనరుల ప్రయోగాలను ఉపయోగించి 30 నుండి 90 రోజుల మిషన్లను నిర్వహించారు.
ఐదు సంవత్సరాలలో, స్కైలాబ్ ఆరు నుండి ఎనిమిది మంది వ్యోమగాములకు వసతి కల్పించడానికి విస్తరించబడింది, కొత్త పెద్ద డాకింగ్ / ఇంటర్ఫేస్ మాడ్యూల్, అదనపు లాజిస్టిక్స్ మాడ్యూల్స్, స్పేస్‌ల్యాబ్ మాడ్యూల్స్, ప్యాలెట్లు, షటిల్ బాహ్య ట్యాంక్‌ను ఉపయోగించి ఒక కక్ష్య వాహన స్పేస్ డాక్.
మొదటి మూడు దశలకు 1980 డాలర్లలో సుమారు 60 మిలియన్లు అవసరమనాయి, ప్రయోగ ఖర్చులతో సహా. టిఆర్ఎస్ ప్రారంభించటానికి ఇతర ఎంపికలు టైటాన్ III లేదా అట్లాస్ అజెనా.

**వెళ్ళిపోయిన తర్వాత**

SL-4 బయలుదేరినప్పుడు ఫిబ్రవరి 1974 లో స్కైలాబ్ 1974 లో బయలుదేరే ముందు ఎస్‌ఎల్ -4 అపోలో సిఎస్‌ఎమ్ 6. 8 మైళ్ళు (10. 9 కిమీ) పెంచిన తరువాత, స్కైలాబ్‌ను 269 మైళ్ళు (433 కిమీ) 283 మైళ్ళు (455 కిమీ) పార్కింగ్ కక్ష్యలో ఉంచారు 1976 లో ప్రారంభమైన 11 సంవత్సరాల సన్‌స్పాట్ చక్రం అంచనాల ఆధారంగా కనీసం 1980 ల ప్రారంభం వరకు ఉంటుంది. నాసా మొదట 1962 లోనే అంతరిక్ష కేంద్రం పున ప్రారంభం ప్రమాదాలను పరిగణించింది, కాని ఖర్చు, ఆమోదయోగ్యమైన ప్రమాదం కారణంగా స్కైలాబ్‌లో రెట్రోరోకెట్ వ్యవస్థను చేర్చకూడదని నిర్ణయించుకుంది.
1973 లో స్కైలాబ్‌ను ప్రారంభించిన 49-టన్నుల సాటర్న్ V S-II దశ దాదాపు రెండు సంవత్సరాలు కక్ష్యలో ఉండి, జనవరి 11, 1975 న అనియంత్రిత పున ప్రవేశం చేసింది. కొన్ని శిధిలాలు, ముఖ్యంగా ఐదు భారీ J-2 ఇంజన్లు, ఉత్తర అట్లాంటిక్ మహాసముద్రంలో ప్రభావానికి గురయ్యాయి. ఈ సంఘటన భారీ మీడియా లేదా ప్రజల దృష్టిని ఆకర్షించనప్పటికీ, దీనిని నాసా, వైమానిక దళం దగ్గరగా అనుసరించాయి, స్కైలాబ్ పున ప్రారంభానికి మెరుగైన ప్రణాళిక, ప్రజల అవగాహన అవసరాన్ని నొక్కి చెప్పడానికి సహాయపడింది.

**సౌర కార్యకలాపాలు**

స్కైలాబ్ సూర్యుని ఈ దృశ్యాన్ని సంగ్రహించింది రాయల్ ఎయిర్‌క్రాఫ్ట్ ఎస్టాబ్లిష్‌మెంట్‌కు చెందిన బ్రిటీష్ గణిత శాస్త్రజ్ఞుడు డెస్మండ్ కింగ్-హెలే 1973 లో స్కైలాబ్ సౌర కార్యకలాపాలు పెరిగినందున నాసా అంచనా కంటే త్వరగా 1979 లో భూమిపైకి కక్ష్యలోకి వెళ్లి క్రాష్ అవుతుందని ఉహించాడు. దానికంటే ఎక్కువ సౌర కార్యకలాపాలు భూమి వాతావరణం బయటి పొరలను వేడి చేస్తాయి, స్కైలాబ్‌పై లాగడం పెరిగింది. 1977 చివరి నాటికి, NORAD 1979 మధ్యలో పున ప్రవేశాన్ని కూడా అంచనా వేసింది, నేషనల్ ఓషనిక్ అండ్ అట్మాస్ఫియరిక్ అడ్మినిస్ట్రేషన్ (NOAA) శాస్త్రవేత్త నాసాను ఒక శతాబ్దంలో రెండవ అత్యంత తీవ్రమైన సన్‌స్పాట్ చక్రం కోసం సరికాని నమూనాను ఉపయోగించారని, NOAA ను విస్మరించినందుకు విమర్శించారు. అంచనాలు 1976 లో ప్రచురించబడ్డాయి.

జనవరి 1978 లో యుఎస్ఎస్ఆర్ అణుశక్తితో కూడిన కాస్మోస్ 954 పున ప్రవేశం, ఉత్తర కెనడాలో రేడియోధార్మిక శిధిలాల పతనం స్కైలాబ్ కక్ష్యపై ఎక్కువ దృష్టిని ఆకర్షించింది. స్కైలాబ్‌లో రేడియోధార్మిక పదార్థాలు లేనప్పటికీ, స్టేషన్ శిధిలాల దౌత్యపరమైన పరిణామాల గురించి విదేశాంగ శాఖ నాసాను హెచ్చరించింది. 4, 000 మైళ్ల పొడవు, 1, 000 మైళ్ల వెడల్పు ఉన్న 25 టన్నుల లోహ శిధిలాలు 500 ముక్కలుగా ల్యాండ్ అవుతాయని బాటెల్ మెమోరియల్ ఇన్స్టిట్యూట్ అంచనా వేసింది. ఉదాహరణకు, సీసంతో కప్పబడిన ఫిల్మ్ వాల్ట్ సెకనుకు 400 అడుగుల వద్ద చెక్కుచెదరకుండా ఉండవచ్చు. గ్రౌండ్ కంట్రోలర్లు మార్చి 1978 లో స్కైలాబ్‌తో సంబంధాన్ని తిరిగి స్థాపించారు, దాని బ్యాటరీలను రీఛార్జ్ చేశారు. 1978 నాటికి స్కైలాబ్‌ను స్పేస్ షటిల్‌తో రీబూస్ట్ చేసే ప్రణాళికలపై నాసా పనిచేసినప్పటికీ, టిఆర్‌ఎస్ దాదాపుగా పూర్తయినప్పటికీ, షటిల్ సమయానికి సిద్ధంగా ఉండదని స్పష్టమైనప్పుడు ఏజెన్సీ డిసెంబర్‌లో వదిలివేసింది, దాని మొదటి విమానం, STS-1, ఏప్రిల్ 1981 వరకు జరగలేదు. ఒకటి లేదా రెండు అన్‌క్రూవ్డ్ రాకెట్లను ఉపయోగించి TRS ను ప్రయోగించే ప్రతిపాదనలను కూడా తిరస్కరించారు లేదా స్టేషన్‌ను క్షిపణులతో నాశనం చేయడానికి ప్రయత్నించారు.

**తిరిగి ప్రవేశం, శిధిలాలు**

నాసా ఉహించినట్లుగా స్కైలాబ్ రీ-ఎంట్రీ సైట్, తుది కక్ష్యల ఈక్వర్టాంగులర్ ప్రొజెక్షన్ రిలీఫ్ మ్యాప్ స్కైలాబ్ భాగం భూమి వాతావరణం ద్వారా తిరిగి ప్రవేశించిన తరువాత కోలుకుంది, U. S. స్పేస్ & రాకెట్ సెంటర్‌లో ప్రదర్శనలో ఉంది 1979 లో స్కైలాబ్ మరణం ఒక అంతర్జాతీయ మీడియా కార్యక్రమం, బుల్సేలతో టీ-షర్టులు, టోపీలు, "స్కైలాబ్ రిపెల్లెంట్" డబ్బు-తిరిగి హామీతో, తిరిగి ప్రవేశించే సమయం, ప్రదేశంపై పందెం, రాత్రి వార్తలు నివేదికలు. శాన్ఫ్రాన్సిస్కో ఎగ్జామినర్ తన కార్యాలయాలకు పంపిణీ చేసిన స్కైలాబ్ మొదటి భాగానికి $ 10, 000 బహుమతిని ఇచ్చింది; చందాదారుడు వ్యక్తిగత లేదా ఆస్తి నష్టానికి గురైతే పోటీ పడుతున్న శాన్ ఫ్రాన్సిస్కో క్రానికల్, 000 200, 000 ఇచ్చింది. నెబ్రాస్కా పరిసరాలు ఒక లక్ష్యాన్ని చిత్రించాయి, తద్వారా స్టేషన్‌కు "ఏదో లక్ష్యంగా ఉంటుంది" అని ఒక నివాసి చెప్పారు. నాసా నియమించిన ఒక నివేదిక ఏ మానవుడిని తాకిన 152 లో 1, 100, 000 మంది లేదా అంతకంటే ఎక్కువ మంది నగరాన్ని తాకిన శిధిలాలలో 7 లో 1 అసమానత అని లెక్కించింది. శిధిలాల బారిన పడిన ఏ దేశానికైనా వెళ్ళడానికి ప్రత్యేక బృందాలు సిద్ధంగా ఉన్నాయి. ఈ సంఘటన ఫిలిప్పీన్స్‌లో తీవ్ర భయాందోళనలకు గురిచేసింది, అధ్యక్షుడు ఫెర్డినాండ్ మార్కోస్ జాతీయ టెలివిజన్‌లో ప్రజలకు భరోసా ఇచ్చారు. రీ-ఎంట్రీకి ఒక వారం ముందు, జూలై 10, 14 మధ్య నాసా అంచనా వేసింది, 12 వ తేదీ ఎక్కువగా ఉంటుంది, రాయల్ ఎయిర్క్రాఫ్ట్ ఎస్టాబ్లిష్మెంట్ 14 వ తేదీని అంచనా వేసింది. ఈ సంఘటనకు ముందు గంటలలో, జనాభా ఉన్న ప్రాంతంలో తిరిగి ప్రవేశించే ప్రమాదాన్ని తగ్గించడానికి స్కైలాబ్ ధోరణిని గ్రౌండ్ కంట్రోలర్లు సర్దుబాటు చేశారు. వారు దక్షిణాఫ్రికాలోని కేప్ టౌన్కు ఆగ్నేయంగా 810 మైళ్ళు (1, 300 కి. మీ) దూరంలో స్టేషన్ను లక్ష్యంగా చేసుకున్నారు, జూలై 11, 1979 న సుమారు 16:37 UTC వద్ద తిరిగి ప్రవేశం ప్రారంభమైంది. వైమానిక దళం రహస్య ట్రాకింగ్ వ్యవస్థ నుండి డేటాను అందించింది. నాసా. హించినంత వేగంగా స్టేషన్ కాలిపోలేదు. నాలుగు శాతం లెక్కింపు లోపం కారణంగా పశ్చిమ ఆస్ట్రేలియాలోని పెర్త్‌కు తూర్పున 300 మైళ్ళు (480 కి. మీ) శిధిలాలు వచ్చాయి, ఎస్పెరెన్స్, వెస్ట్రన్ ఆస్ట్రేలియా, రావ్లిన్నా మధ్య 31 నుండి 34 ° S, 122 12 నుండి 126 వరకు కనుగొనబడింది ° E, పశ్చిమ ఆస్ట్రేలియాలోని బల్లాడోనియా చుట్టూ 130-150 కిమీ (81–93 మైళ్ళు) వ్యాసార్థం. వాతావరణంలో పెద్ద ముక్కలు విరిగిపోవడంతో నివాసితులు, ఒక వైమానిక పైలట్ డజన్ల కొద్దీ రంగురంగుల మంటలను చూశారు, శిధిలాలు భూమిపై అత్యధిక జనాభా లేని భూమిలో అడుగుపెట్టాయి, కాని ఈ దృశ్యాలు ఇప్పటికీ నాసా మానవ గాయం లేదా ఆస్తి నష్టానికి భయపడుతున్నాయి. చెత్తాచెదారం కోసం నాసాకు $ 400 జరిమానా విధించింది, హైవే రేడియోకి చెందిన స్కాట్ బార్లీ ఏప్రిల్ 2009 లో తన ఉదయం ప్రదర్శన శ్రోతల నుండి నిధులను సేకరించి నాసా తరపున జరిమానా చెల్లించారు.
స్టాన్ తోర్న్టన్ ఎస్పెరెన్స్లోని తన ఇంటిలో 24 స్కైలాబ్ ముక్కలను కనుగొన్నాడు, ఫిలడెల్ఫియా వ్యాపారవేత్త అతన్ని, అతని తల్లిదండ్రులను, అతని స్నేహితురాలిని శాన్ ఫ్రాన్సిస్కోకు ఎగరేశాడు, అక్కడ అతను ఎగ్జామినర్ బహుమతిని సేకరించాడు. మిస్ యూనివర్స్ 1979 పోటీ జూలై 20, 1979 న పెర్త్‌లో జరగాల్సి ఉంది, పెద్ద స్కైలాబ్ శిధిలాలు వేదికపై ప్రదర్శించబడ్డాయి. శిధిలాల విశ్లేషణలో స్టేషన్ భూమికి 16 కి. మీ. విస్తీర్ణీంలో విచ్ఛిన్నమైందని, ఇది ఉహించిన దానికంటే చాలా తక్కువ నష్టాన్ని కలిగించిందని తేలింది.

స్కైలాబ్ విచ్ఛిన్నమైన తరువాత, నాసా పునర్వినియోగ స్పేస్‌ల్యాబ్ మాడ్యూల్‌పై దృష్టి సారించింది, ఇది స్పేస్ షటిల్‌తో మోహరించబడి భూమికి తిరిగి రాగల కక్ష్య వర్క్‌షాప్. తదుపరి అమెరికన్ ప్రధాన అంతరిక్ష కేంద్రం ప్రాజెక్ట్ స్పేస్ స్టేషన్ ఫ్రీడమ్, ఇది 1993 లో అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష కేంద్రంలో విలీనం చేయబడింది, 1998 నుండి ప్రారంభమైంది. షటిల్-మీర్ మరొక ప్రాజెక్ట్, యుఎస్ నిధులకి దారితీసింది.

**రాకెట్లు, రెస్క్యూ, రద్దు చేసిన మిషన్లు, అపోలో రెస్క్యూ మిషన్ కోసం 5-వ్యక్తి అపోలో కమాండ్ మాడ్యూల్**

SA-209 స్కైలాబ్ 4, ASTP ల కొరకు స్టాండ్‌బైలో పనిచేసింది, కెన్నెడీ స్పేస్ సెంటర్ రాకెట్ గార్డెన్‌లో భద్రపరచబడింది.
స్కైలాబ్‌కు రెండవ సిబ్బంది మిషన్ కోసం ఒక స్కైలాబ్ రెస్క్యూ మిషన్ సమావేశమైంది, కానీ అది అవసరం లేదు. చివరి స్కైలాబ్ కోసం మరొక రెస్క్యూ మిషన్ సమావేశమైంది, ASTP కోసం కూడా స్టాండ్బైలో ఉంది. ఆ ప్రయోగ స్టాక్ స్కైలాబ్ 5 కోసం ఉపయోగించబడి ఉండవచ్చు (ఇది నాల్గవ సిబ్బంది స్కైలాబ్ మిషన్ కావచ్చు), కానీ ఇది రద్దు చేయబడింది, SA-209 సాటర్న్ IB రాకెట్‌ను నాసా కెన్నెడీ అంతరిక్ష కేంద్రంలో ప్రదర్శనకు ఉంచారు. స్కైలాబ్ 5 మరింత శాస్త్రీయ ప్రయోగాలు చేయడానికి, స్కైలాబ్‌ను అధిక కక్ష్యలోకి పెంచడానికి అపోలోస్ సర్వీస్ ప్రొపల్షన్ సిస్టమ్ ఇంజిన్‌ను ఉపయోగించటానికి 20 రోజుల చిన్న మిషన్‌గా ఉండేది. వాన్స్ బ్రాండ్ (కమాండర్), విలియం బి. లెనోయిర్ (సైన్స్ పైలట్), డాన్ లిండ్ (పైలట్) ఈ మిషన్ కోసం సిబ్బందిగా ఉండేవారు, స్కైలాబ్ రెస్క్యూ విమానాలకు బ్రాండ్, లిండ్ ప్రధాన సిబ్బందిగా ఉన్నారు. [160] నియంత్రిత డోర్బిట్ కోసం స్కైలాబ్‌ను లక్ష్యంగా చేసుకునే ఒక మిషన్ కోసం బ్రాండ్, లిండ్ శిక్షణ పొందారు.

ఈ మిషన్ ఏప్రిల్ 1974 లో ప్రారంభించబడి, స్టేషన్‌ను అధిక కక్ష్యకు పెంచడం ద్వారా స్పేస్ షటిల్ తరువాత ఉపయోగించటానికి మద్దతు ఇచ్చింది. ఎగిరిన స్కైలాబ్ అంతరిక్ష కేంద్రంతో పాటు, రెండవ విమాన-నాణ్యత బ్యాకప్ స్కైలాబ్ అంతరిక్ష కేంద్రం ఈ కార్యక్రమంలో నిర్మించబడింది. మే 1973 లో లేదా తరువాత స్కైలాబ్ బి (ఎస్-ఐవిబి 515) అని పిలవబడే రెండవ స్టేషన్ కోసం దీనిని ఉపయోగించాలని నాసా భావించింది, కాని దీనికి వ్యతిరేకంగా నిర్ణయం తీసుకుంది. మరొక సాటర్న్ వి రాకెట్‌తో మరో స్కైలాబ్‌ను ప్రయోగించడం చాలా ఖరీదైనది, బదులుగా ఈ డబ్బును అంతరిక్ష నౌక అభివృద్ధికి ఖర్చు చేయాలని నిర్ణయించారు. ఈ బ్యాకప్ వాషింగ్టన్, డి. సి. లోని నేషనల్ ఎయిర్ అండ్ స్పేస్ మ్యూజియంలో ప్రదర్శించబడుతుంది.

**ఇంజనీరింగ్ మాక్-అప్స్**

వ్యోమగామి శిక్షణ కోసం ఒకసారి ఉపయోగించిన పూర్తి-పరిమాణ శిక్షణ మాక్-అప్ టెక్సాస్లోని హ్యూస్టన్లోని లిండన్ బి. జాన్సన్ స్పేస్ సెంటర్ సందర్శకుల కేంద్రంలో ఉంది. మరొక పూర్తి-పరిమాణ శిక్షణ మాక్-అప్ అలబామాలోని హంట్స్‌విల్లేలోని యు. ఎస్. స్పేస్ & రాకెట్ సెంటర్‌లో ఉంది. మొదట ఇంటి లోపల ప్రదర్శించబడేది, తరువాత ఇతర ప్రదర్శనలకు స్థలం కల్పించడానికి అనేక సంవత్సరాలు ఆరుబయట నిల్వ చేయబడింది. స్కైలాబ్ ప్రోగ్రాం 40 వ వార్షికోత్సవం సందర్భంగా, శిక్షకుడి కక్ష్య వర్క్‌షాప్ భాగాన్ని పునరుద్ధరించారు, 2013 లో డేవిడ్సన్ కేంద్రంలోకి తరలించారు. నాసా బ్యాకప్ స్కైలాబ్‌ను 1975 లో నేషనల్ ఎయిర్ అండ్ స్పేస్ మ్యూజియానికి బదిలీ చేసింది. 1976 నుండి మ్యూజియం స్పేస్ హాల్‌లో ప్రదర్శనలో, ప్రేక్షకులను నివసించే ప్రదేశాలలో నడవడానికి వీలుగా కక్ష్య వర్క్‌షాప్ కొద్దిగా సవరించబడింది.

## మిషన్ హోదా

సిబ్బంది స్కైలాబ్ మిషన్ల సంఖ్యా గుర్తింపు కొంత గందరగోళానికి కారణం. వాస్తవానికి, స్కైలాబ్ విప్పని ప్రయోగం, స్టేషన్కు మూడు సిబ్బంది మిషన్లు SL-4 ద్వారా SL-1 గా లెక్కించబడ్డాయి. సిబ్బంది మిషన్ల సన్నాహాల సమయంలో, కొన్ని డాక్యుమెంటేషన్ వేరే పథకంతో రూపొందించబడింది - SLM-1 ద్వారా SLM-3 ఆ మిషన్ల కోసం మాత్రమే. మిషన్ పాచెస్ కోసం ఏ పథకాన్ని ఉపయోగించాలని స్కైలాబ్ ప్రోగ్రామ్ డైరెక్టర్‌ను అడిగినందుకు విలియం పోగ్ పీట్ కాన్రాడ్‌కు ఘనత ఇచ్చాడు, వ్యోమగాములు 2-3-4 కాకుండా 1-2-3ని ఉపయోగించమని చెప్పారు. నాసా నిర్వాహకులు ఈ నిర్ణయాన్ని తిప్పికొట్టడానికి ప్రయత్నించే సమయానికి, చాలా ఆలస్యం అయింది, ఎందుకంటే విమానంలో ఉన్న అన్ని దుస్తులు ఇప్పటికే 1-2-3 మిషన్ పాచెస్‌తో తయారు చేయబడ్డాయి, రవాణా చేయబడ్డాయి. మిషన్ చిహ్నం కమాండర్ సైన్స్ పైలట్ పైలట్ ప్రారంభ తేదీ ల్యాండింగ్ తేదీ వ్యవధి (రోజులు) SMEAT స్కైలాబ్ మెడికల్ ఎక్స్‌పెరిమెంట్ ఆల్టిట్యూడ్ టెస్ట్ లేదా SMEAT 56 రోజుల (8 వారాల) ఎర్త్ అనలాగ్ స్కైలాబ్ పరీక్ష. ఈ పరీక్షలో తక్కువ-పీడన అధిక ఆక్సిజన్-శాతం వాతావరణం ఉంది.

**ప్రోగ్రామ్ ఖర్చు**

1966 నుండి 1974 వరకు, స్కైలాబ్ ప్రోగ్రామ్ మొత్తం 2 2. 2 బిలియన్లు, ఇది 2010 డాలర్లలో 10 బిలియన్ డాలర్లకు సమానం. దాని ముగ్గురు ముగ్గురు వ్యక్తుల సిబ్బంది 510 మొత్తం మానవ-రోజులను అంతరిక్షంలో గడిపినందున, ప్రతి మనిషి-రోజుకు సుమారు $ 20 మిలియన్లు ఖర్చవుతుంది, ఇది అంతర్జాతీయ అంతరిక్ష కేంద్రానికి 7. 5 మిలియన్ డాలర్లు. (డాక్యుమెంటరీలు)సెర్చింగ్ ఫర్ స్కైలాబ్ అనే డాక్యుమెంటరీ మార్చి 2019 లో ఆన్‌లైన్‌లో విడుదలైంది. దీనిని డ్వైట్ స్టీవెన్-బోనియెక్కి రచన, దర్శకత్వం వహించారు, కొంతవరకు క్రౌడ్ ఫండ్ చేశారు.

### కాలం చెల్లిన ఉపగ్రహాలు

1958 లో అమెరికా వాన్‌గార్డ్-1 అనే ఉపగ్రహాన్ని భూ మధ్యస్థ కక్ష్యలోకి ప్రయోగించింది. 2009 అక్టోబరు నాటికి కక్ష్యల్లో ఉన్న మానవ నిర్మిత అంతరిక్ష వస్తువులన్నింటిలోకీ అది ప్రాచీనమైనది. 2009 జూలై వరకు బహిరంగంగా తెలిసిన అన్ని ప్రయోగాలలో 19, 000 పెద్ద వస్తువులు, 30, 000 ఇతర వస్తువులనూ ప్రయోగించగా వాటిలో 902 ఉపగ్రహాలు పనిచేస్తూ ఉన్నాయని యూనియన్ ఆఫ్ కన్‌సర్న్‌డ్ సైంటిస్ట్స్ తెలిపింది.

## మూలాలు వనరులు