# ನಾರ್ವೆ

ಭೂಗೋಳದಲ್ಲಿ ನಾರ್ವೆ
**ನಾರ್ವೆ**: ಅದಿಕೃತವಾದ್ ನಾರ್ವೆ ದೇಸೊ, ಉತ್ತರ ಯುರೋಪ್‍ಡ್ ಸ್ಕ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪೊಡು ಇಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ನಾರ್ಡಿಕ್ ದೇಸೊ. ದೂರೊದ ಆರ್ಕ್ಟಿಕ್ ದ್ವೀಪೊ ಜಾನ್ ಮೇಯೆನ್ ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ವಾಲ್ಬಾರ್ಡ್ ದ್ವೀಪಸಮೂಹೊಲಾ ನಾರ್ವೆ ರಾಜ್ಯೊದ ಬಾಗವಾದುಂಡು. ಉಪ ಬಾಂಟಾರ್ಕ್ಟಿಕ್‍ಡ್ ಇಪ್ಪುನ ಬೌವೆಟ್ ದ್ವೀಪೊ ಒಂಜಿ ಅವಲಂಬನೆ ಆದುಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ ರಾಜ್ಯೊದ ಬಾಗೊ ಅತ್ತ್; ನಾರ್ವೆ ಪೀಟರ್ I ದ್ವೀಪ ಬುಕ್ಕೊ ರಾಣಿ ಮೌಡ್ ಲ್ಯಾಂಡ್‍ದ ಅಂಟಾರ್ಕ್ಟಿಕ್ ಪ್ರದೇಶೊಲೆನ್ ಲಾ ದಾಖಲಾತ್ಂಡ್. ನಾರ್ವೆಡ್ ೫.೬ ಮಿಲಿಯನ್ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಉಂಡು. ಉಂದೆತ ರಾಜದಾನಿ ಬುಕ್ಕೊ ಮಲ್ಲ ಊರು ಓಸ್ಲೋ. ನಾರ್ವೆದ ಒಟ್ಟು ವಿಸ್ತೀರ್ಣೊ ೩೮೫,೨೦೭ ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಉಂಡು.
ಈ ದೇಸೊಗು ಸ್ವೀಡನ್ ದೇಸೊದ ಒಟ್ಟುಗು ಮಲ್ಲ ಪೂರ್ವ ಗಡಿ ಉಂಡು. ಬುಕ್ಕೊ ಈಶಾನ್ಯೊಡು ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ರಷ್ಯಾ ದೇಸೊಲೆನ ಗಡಿ ಉಂಡು. ನಾರ್ವೆಡ್ ಸ್ಕಗೆರ್ರಾಕ್ ಜಲಸಂಧಿ, ಉತ್ತರ ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಸಾಗರ ಬುಕ್ಕೊ ಬ್ಯಾರೆಂಟ್ಸ್ ಸಮುದ್ರೊಗು ಎದುರು ಇಪ್ಪುನ ಒಂಜಿ ವಿಸ್ತಾರವಾದ್ ಕರಾವಳಿ ಉಂಡು. ನಾರ್ವೆದ ಏಕೀಕೃತ ರಾಜ್ಯೊನು 872ಡ್ ಎಲ್ಯ ರಾಜ್ಯೊಲೆನ ವಿಲೀನೊದ ರೂಪೊಡು ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಉಂದು 1,152–1,153 ವರ್ಸೊಡ್ದಿಂಚಿ ನಿರಂತರವಾದ್ ಅಸ್ತಿತ್ವೊಡು ಉಂಡು. ೧೫೩೭ ಡ್ದ್ ೧೮೧೪ ಮುಟ್ಟ, ನಾರ್ವೆ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್-ನಾರ್ವೆದ ಭಾಗವಾದಿತ್ತ್ಂಡ್, ಬುಕ್ಕೊ ೧೮೧೪ ಡ್ದ್ ೧೯೦೫ ಮುಟ್ಟ, ಉಂದು ಸ್ವೀಡನ್ ನೊಟ್ಟುಗು ಒಂಜಿ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಒಕ್ಕೂಟೊಡು ಇತ್ತ್ಂಡ್. ನಾರ್ವೆ ಸುರುತ ವಿಶ್ವ ಯುದ್ಧೊದ ಪೊರ್ತುಡು ತಟಸ್ಥವಾದಿತ್ತ್ಂಡ್, ಬುಕ್ಕೊ ರಡ್ಡನೆ ವಿಶ್ವ ಯುದ್ಧೊಡು ಏಪ್ರಿಲ್ ೧೯೪೦ ಮುಟ್ಟ ನಾಜಿ ಜರ್ಮನಿ ಆಕ್ರಮಣ ಮಲ್ತ್ ದ್ ಯುದ್ಧದ ಅಂತ್ಯೊಗು ಮುಟ್ಟ ಆಕ್ರಮಣ ಮಲ್ತುಂಡು.ನಾರ್ವೆ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ರಕ್ಷಣೆ ಬುಕ್ಕೊ ಸಮಗ್ರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆದೊಟ್ಟುಗು ನಾರ್ಡಿಕ್ ಕಲ್ಯಾಣ ಮಾದರಿನ್ ನಡಪಾವುಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ ಅಯಿತ ಮೌಲ್ಯೊಲು ಸಮಾನತಾವಾದಿ ಆದರ್ಶೊಲೆಡ್ ಬೇರೂರ್ದುಂಡು.

## ವ್ಯಾಕರಣೊ

ನಾರ್ವೆಗ್ ರಡ್ಡ್ ಅದಿಕೃತ ಪುದರ್ ಉಂಡು: ಬುಕ್ಕೊ್ಮಾಲ್‍ಡ್ **ನೊರ್ಗೆ** ಬುಕ್ಕೊ ನೈನೋರ್ಸ್ಕ್‍ಡ್ **ನೊರೆಗ್**. ನಾರ್ವೆ ಪನ್ಪಿನ ಇಂಗ್ಲಿಸ್ ಪುದರ್ 880ಡ್ ನಮೂದಿಸಾಯಿನ ಪಿರಾಕ್‍ದ ಇಂಗ್ಲಿಸ್ ಶಬ್ದೊ ನಾರ್ವೆಗ್ಡ್ದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಅರ್ತೊ "ಉತ್ತರ ಮಾರ್ಗ" ಅತ್ತ್ಂಡ "ಉತ್ತರೊಗು ಪೋಪಿನ ಮಾರ್ಗ", ಉಂದು ಆಂಗ್ಲೊ-ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ ಲು ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ನಾರ್ವೆದ ಕರಾವಳಿನ್ ಎಂಚ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್.

### ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲೊ

ನಾರ್ವೆಡ್ ನರಮಾನಿಯನ ಜೀವನದ ಸುರುತ ಕುರುಹುಲು ಕರಾವಳಿಡ್ ತೋಜುಂಡು, ಅಲ್ಪ ಕಡೆತ ಹಿಮಯುಗದ ಭಾರಿ ಮಲ್ಲ ಐಸ್ ಶೆಲ್ಫ್ ಸುರುಕು 11,000 ಬುಕ್ಕೊ 8000 BC ನಡುಟು ಕರಗಿಂಡ್. ಉತ್ತರೊಡು ಫಿನ್ಮಾರ್ಕ್ (ಕೊಮ್ಸಾ ಸಂಸ್ಕೃತಿ) ಬುಕ್ಕೊ ನೈಋತ್ಯೊಡು ರೋಗಲಾಂಡ್ (ಫೋಸ್ನಾ ಸಂಸ್ಕೃತಿ) ಡ್ ಕಂಡುಬತ್ತಿನ ಪಿರಾಕ್ ದ ಕಲ್ಲ್ ದ ಸಾಧನೊಲು ಕ್ರಿ.ಪೂ 9500 ರ್ದ್ 6000 ಮುಟ್ಟದ ಕಲ್ಲ್ ದ ಸಾಧನೊಲು. ರಡ್ಡ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಲು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದುಪ್ಪುನ ಬಗ್ಗೆ ಸಿದ್ಧಾಂತೊಲು ೧೯೭೦ ದಶಕೊಡು ಅಪ್ರಸ್ತುತವಾದ್ ತೋಜಿದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವ ೩೦೦೦ ಬುಕ್ಕೊ ೨೫೦೦ ದ ನಡುಟು, ಪೊಸ ವಸಾಹತುದಾರೆರ್ (ಕಾರ್ಡೆಡ್ ವೇರ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿ) ಪೂರ್ವ ನಾರ್ವೆಗ್ ಬತ್ತೆರ್. ಅಕುಲು ಧಾನ್ಯೊಲೆನ್ ಬುಳೆಪಾದ್ ಜಾನುವಾರುಲೆನ್ ದೀವೊಂದಿತ್ತಿನ ಇಂಡೋ-ಯುರೋಪಿಯನ್ ರೈತೆರ್, ಬುಕ್ಕೊ ಕ್ರಮೇಣ ಪಶ್ಚಿಮ ಕರಾವಳಿದ ಬೇಟೆ-ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆನ್ ಬದಲಾವಣೆ ಮಲ್ತೆರ್.

### ಲೋಹದ ಯುಗೊಲು

ಸುಮಾರ್ ಕ್ರಿ.ಪೂ ೧೫೦೦ಡ್ದ್ ಕ್ರಮೇಣ ಕಂಚಿದ ಪರಿಚಯ ಆಂಡ್. ಹಾರ್ಸ್ಟಾಡ್ ಮುಟ್ಟ ಉತ್ತರೊಗು ಬುಕ್ಕೊ ದಕ್ಷಿಣೊಡು ಒಳನಾಡುಗು ಸಮುದ್ರೊಗು ಸಮೀಪೊಡು ಕಟ್ಟ್ ನ ಸಮಾಧಿ ಕ್ಯಾರ್ನ್ ಲು ಈ ಕಾಲೊದ ಲಕ್ಷಣೊಲು, ಕಲ್ಲು ಯುಗೊಡ್ದ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಕಲ್ಲ್ ಕೆತ್ತನೆದ ಚಿತ್ರೊಲು ಉಂಡು, ಉಂದೆಟ್ ಹ್ಜೋರ್ಟ್ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್ ದೋಣಿನ್ ಹೋಲುನ ನೌಕೆಲೆನ್ ತೋಜಾವುಂಡು, ಅಂಚನೆ ಕಲ್ಲ್ ನೌಕೆಲು ಪನ್ಪಿನ ಮಲ್ಲ ಕಲ್ಲ್ ದ ಸಮಾಧಿ ಸ್ಮಾರಕೊಲೆನ್ ಲಾ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಲ್ತೆರ್. ಕರ್ಬದೊ ಯುಗದ ಸುರುತ ಕಾಲೊಗು (ಕ್ರಿ.ಪೂ. ಕಡೆತ ೫೦೦ ವರ್ಸೊಲು) ಪುರಾತತ್ತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಸಾಕ್ಷ್ಯೊಲು ಕಮ್ಮಿ ಉಂಡು. ಸೈತಿನಕ್ಲೆನ್ ದಹನ ಮಲ್ತೆರ್, ಬುಕ್ಕೊ ಅಕ್ಲೆನ ಸಮಾಧಿಡ್ ಕೆಲವು ವಸ್ತುಲು ಇತ್ತ್ಂಡ್. ಕ್ರಿ.ಶ.ದ ಸುರುತ ನಾಲ್ ಶತಮಾನೊಡು, ನಾರ್ವೆದ ಜನಕುಲು ರೋಮನ್ ಆಕ್ರಮಣೊಡು ಇತ್ತಿನ ಗೌಲ್ ದೇಶೊದ ಸಂಪರ್ಕೊಡು ಇತ್ತೆರ್; ಸುಮಾರ್ 70 ರೋಮನ್ ಕಂಚಿದ ಕಡೆಕುಲು, ಮಸ್ತ್ ಸರ್ತಿ ಸಮಾಧಿ ಕಲಶೊಲೆನ ರೂಪೊಡು ಬಳಕೆ ಆಪುಂಡು, ಉಂದು ತೋಜಿದ್ ಬತ್ತ್ಂಡ್. ದಕ್ಷಿಣೊಗು ಉಪ್ಪುನ ದೇಶೊಲೆನೊಟ್ಟುಗು ಸಂಪರ್ಕೊಡು ರೂನ್ ಲೆನ ಜ್ಞಾನ ಬತ್ತ್ಂಡ್; ತೆರಿನ ಅತ್ಯಂತ ಪಿರಾಕ್ದ ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ರೂನಿಕ್ ಶಾಸನ ಮೂಜಿನೆ ಶತಮಾನೊದವು.

### ವೈಕಿಂಗ್ ಯುಗ

ಸ್ಕ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯಾದ ಸುರುತ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಾಖಲೆಲೆನ ಸಮಯೊಗು, ಸುಮಾರ್ ೮ನೆ ಶತಮಾನೊಗು, ನಾರ್ವೆಡ್ ಕೆಲವು ಎಲ್ಯ ರಾಜಕೀಯ ಘಟಕೊಲು ಇತ್ತ್ಂಡ್. ವೈಕಿಂಗ್ ಯುಗದ ಸುರುತ ಕಾಲೊಡು ಪಶ್ಚಿಮ ನಾರ್ವೆಡ್ ಒಂಜಿ ಒಂಜಿ ಎಲ್ಯ ರಾಜ್ಯೊಲು ಇತ್ತ್ಂಡ್ ಪನ್ಪಿನ ಅಂದಾಜಿ ಉಂಡು. ಈ ಆಧಾರೊಡ್ ಪುರಾತತ್ತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞೆ ಬರ್ಗ್ಲ್ಜೊಟ್ ಸೊಲ್ಬರ್ಗ್ ಇಡೀ ದೇಶೊಡು ಕನಿಷ್ಠ 20 ಜನ ಉಪ್ಪುವೆರ್ ಪಂದ್ ಅಂದಾಜಿ ಮಲ್ತೆರ್.
ವೈಕಿಂಗ್ ಕಾಲೊಡು, ನಾರ್ವೆದ ವೈಕಿಂಗ್ ಸಂಶೋಧಕೆರ್ ಒಂಜಿ ಶತಮಾನೊಡು ಫಾರೋ ದ್ವೀಪೊಲೆಗ್ ಪೋನಗ ಆಕಸ್ಮಿಕವಾದ್ ಐಸ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ನ್ ಕಂಡು ಕನತೆರ್, ಬುಕ್ಕೊ ಕಡೆಕ್ ಕೆನಡಾದ ಇತ್ತೆದ ನ್ಯೂಫೌಂಡ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಪನ್ಪಿನ ವಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ನ್ ತೂಯೆರ್. ನಾರ್ವೆಡ್ದ್ ಬತ್ತಿನ ವೈಕಿಂಗ್ ಲು ಉತ್ತರ ಬುಕ್ಕೊ ಪಶ್ಚಿಮ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ದ್ವೀಪೊಲೆಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಪೂರ್ವ ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕದ ದ್ವೀಪೊಲೆಡ್ ಮಸ್ತ್ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲರಾದಿತ್ತೆರ್.

### ಎಚ್ಚಿನ ಮಧ್ಯ ಯುಗೊಲು

೧೦೪೦ಡ್ದ್ ೧೧೩೦ ಮುಟ್ಟ, ದೇಶ ಶಾಂತಿಡ್ ಇತ್ತ್ಂಡ್. ೧೧೩೦ಡ್, ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾದ್ ಉಪ್ಪುನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರದ ಕಾನೂನುಲೆನ ಆಧಾರೊಡು ಅಂತರ್ಯುದ್ಧದ ಕಾಲ ಸುರುವಾಂಡ್, ಅಯಿಟ್ ರಾಜನ ಮಗೆಲು ಒಟ್ಟು ಸೇರ್ದ್ ಆಳ್ವಿಕೆ ಮಲ್ಪೆರ್. ನಿಡಾರೊಸ್ ದ ಆರ್ಚ್ ಡಯಸೀಸ್ ನ್ 1152ಡ್ ರಚನೆ ಮಲ್ತೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಅರಸುಲೆನ ನೇಮಕಾತಿನ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಲ್ಪೆರೆ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಲ್ತೆರ್. ಚರ್ಚ್ ಅನಿವಾರ್ಯವಾದ್ ಕಲಹೊಲೆಡ್ ಒಂಜಿ ಕಡೆಟ್ ದೆತೊನೊಡಾಪುಂಡು. ಯುದ್ಧೊಲು 1217ಡ್ ಹಾಕೊನ್ IV ಹಾಕೊನ್ಸನ್ ನ ನೇಮಕೊಡು ಮುಗಿಂಡ್, ಆರ್ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರೊದ ಸ್ಪಷ್ಟ ನಿಯಮೊಲೆನ್ ಪರಿಚಯಿಸಯೆರ್.

### ಕಲ್ಮಾರ್ ಒಕ್ಕೂಟ

೧೩೧೯ಡ್ ರಾಜೆ ಹಾಕೊನ್ V ನ ಸಾವುದ ನಂತರ, ಮ್ಯಾಗ್ನಸ್ ಎರಿಕ್ಸನ್, ಕೇವಲ ಮೂಜಿ ವರ್ಸೊದ ಪ್ರಾಯೊಡು, ರಾಜೆ ಮ್ಯಾಗ್ನಸ್ VII ಆದ್ ಸಿಂಹಾಸನೊನು ಪಡೆಯೆರ್. ಮ್ಯಾಗ್ನಸ್ ನ್ ಸ್ವೀಡನ್ ದ ರಾಜೆ ಮಲ್ಪುನ ಒಂಜೇ ಸಮಯೊಡು ನಡತಿನ ಚಳುವಳಿ ಯಶಸ್ವಿ ಆಂಡ್ (ಅವು ಸ್ವೀಡನ್ ದ ರಾಜೆ ಮ್ಯಾಗ್ನಸ್ ಲಾಡುಲಾಸ್ ನ ಪುಲ್ಲಿ), ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ವೀಡನ್ ಬುಕ್ಕೊ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ದ ರಾಜೆಲೆನ್ ಅಕ್ಲೆನ ಕುಲೀನೆರ್ ಸಿಂಹಾಸನೊಗು ಆಯ್ಕೆ ಮಲ್ತೆರ್. ಅಂಚ ಸ್ವೀಡನ್ ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆ ರಾಜೆ ಮ್ಯಾಗ್ನಸ್ VII ನ ಅಡಿಟ್ ಒಟ್ಟು ಸೇರ್ದೆರ್.

### ಸುರುತ ಆಧುನಿಕ ಕಾಲ

ಸ್ವೀಡನ್ 1521ಡ್ ಕಲ್ಮಾರ್ ಒಕ್ಕೂಟೊಡ್ದ್ ಬುಡುದು ಪೋಯಿ ಬುಕ್ಕೊ, ನಾರ್ವೆಲಾ ಅಯಿನ್ ಅನುಸರಿಸೆರೆ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಲ್ತ್ಂಡ್, ಆಂಡ ನನೊಂಜಿ ಬಂಡಾಯ ಸೋತುಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ ನಾರ್ವೆ 1814 ಮುಟ್ಟ ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ನೊಟ್ಟುಗು ಒಂಜಿ ಒಕ್ಕೂಟೊಡು ಉಂತುದುಂಡ್. ಈ ಅವಧಿನ್ ಕೆಲವೆರ್ "400-ವರ್ಷದ ರಾತ್ರೆ" ಪಂಡ್ದ್ ಲೆಪ್ಪುವೆರ್, ದಾಯೆ ಪಂಡ ರಾಜ್ಯೊದ ಬೌದ್ಧಿಕ ಬುಕ್ಕೊ ಆಡಳಿತ ಅಧಿಕಾರೊಲು ಕೋಪೆನ್ ಹೆಂಡ್ ಡ್ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾದಿತ್ತ್ಂಡ್.೧೫೩೬ಡ್ ಪ್ರೊಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಧರ್ಮದ ಪರಿಚಯೊಡು, ಟ್ರೊಂಡ್ಹೀಮ್ ಡ್ ಆರ್ಚ್ಬಿಷಪ್ರಿಕ್ ನ್ ರದ್ದು ಮಲ್ತೆರ್; ನಾರ್ವೆ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯನ್ ಕಳೆವೊಂಡು ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ದ ವಸಾಹತು ಆಂಡ್. ಚರ್ಚ್ ದ ಆದಾಯ ಬುಕ್ಕೊ ಆಸ್ತಿಲೆನ್ ಕೋಪನ್ ಹೇಗನ್ ಡ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯೊಗು ಮರುನಿರ್ದೇಶನ ಮಲ್ತೆರ್. ನಿಡಾರೊಸ್ ದೇಗುಲೊಡು ಸೈಂಟ್ ಒಲಾವ್ ನ ಅವಶೇಷೊಲೆಗ್ ನಾರ್ವೆ ಯಾತ್ರಿಕೆರೆನ ಸ್ಥಿರ ಪ್ರವಾಹೊನು ಕಳೆವೊಂಡು, ಅಯಿಕ್ಲೆನೊಟ್ಟುಗು, ಯುರೋಪ್ ದ ಒರಿದಿನ ಭಾಗೊಡು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬುಕ್ಕೊ ಆರ್ಥಿಕ ಜೀವನೊದ ಮಸ್ತ್ ಸಂಪರ್ಕೊನು ಕಳೆವೊಂಡು. ಅಂಚನೆ 1661ಡ್ ಒಂಜಿ ರಾಜ್ಯೊದ ರೂಪೊಡು ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆ ಆಯಿನ (ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ನೊಟ್ಟುಗು ಶಾಸಕಾಂಗ ಒಕ್ಕೂಟೊಡು ಇತ್ತ್ಂಡಲಾ), ನಾರ್ವೆ 17ನೆ ಶತಮಾನೊಡು ಬಾಹುಸ್ಲೆನ್, ಜೆಮ್ಟ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಹರ್ಜೆಡಾಲೆನ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯೊಲೆನ್ ಸ್ವೀಡನ್ ಗ್ ಕಳೆವೊಂದಿತ್ತಿನೆಡ್ದಾವರ ಅಯಿತ ಭೂಪ್ರದೇಶ ಕಮ್ಮಿ ಆಂಡ್, ಉಂದು ಒಂಜಿ ಸಂಖ್ಯೆದ ವಿನಾಶಕಾರಿ ಯುದ್ಧೊಲೆನ ಪರಿಣಾಮವಾದ್. ಉತ್ತರೊಡು, ಸ್ವೀಡನ್ ಬುಕ್ಕೊ ರಷ್ಯಾದ ವೆಚ್ಚೊಡು ಟ್ರೊಮ್ಸ್ ಬುಕ್ಕೊ ಫಿನ್ಮಾರ್ಕ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯೊಲೆನ್ ಸ್ವಾಧೀನ ಮಲ್ಪುನ ಮೂಲಕ ಅಯಿತ ಪ್ರದೇಶೊನು ವರ್ಧನೆ ಮಲ್ತೆರ್. ೧೬೯೫-೧೬೯೬ ದ ಬರಗಾಲೊಡು ನಾರ್ವೆದ ಸುಮಾರ್ ೧೦% ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸೈತ್ಂಡ್. ಸ್ಕ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯಾಡ್ 1740 ಬುಕ್ಕೊ 1800 ದ ನಡುಟು ಕನಿಷ್ಠ ಒಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಸುಗ್ಗಿ ವಿಫಲ ಆಂಡ್, ಮಸ್ತ್ ಜೀವ ನಷ್ಟ ಆಂಡ್.

### ನನೊಂಜಿ ಆಧುನಿಕ ಕಾಲ

ನಾರ್ವೆ ಒಂಜಿ ಕನ್ಸರ್ವೇಟಿವ್ ಸಮಾಜ ಆದ್ ಉಂತುಂಡು. ನಾರ್ವೆಡ್ ಜೀವನ (ವಿಶೇಷವಾದ್ ಆರ್ಥಿಕ ಜೀವನ) "ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರೊಡು ಪ್ರಮುಖ ಹುದ್ದೆಲೆನ್ ಭರ್ತಿ ಮಲ್ತಿನ ವೃತ್ತಿಪರ ಪುರುಷೆರೆನ ಕುಲೀನ ವರ್ಗೊಡು ಪ್ರಾಬಲ್ಯೊಡು ಇತ್ತ್ಂಡ್". ಈ ಕುಲೀನ ನಿಯಂತ್ರಣೊನು ಮುರಿಪಾವೊಡು ಪನ್ಪಿನ ಒತ್ತಾಯೊಗು ಒಂಜಿ ಬಲವಾದ್ ಬುರ್ಜುವಾ ವರ್ಗ ಇಜ್ಜಿ.ಅಂಚ, ೧೮೪೮ಡ್ ಯುರೋಪ್ ದ ಬಹುತೇಕ ದೇಶೊಲೆಡ್ ಕ್ರಾಂತಿ ನಡತ್ ಂಡಲಾ, ನಾರ್ವೆ ಮಸ್ತ್ ಮಟ್ಟೊಗು ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಂದಿನವು.

ಮಾರ್ಕಸ್ ಥ್ರೇನ್ ಒರಿ ಯುಟೋಪಿಯನ್ ಸಮಾಜವಾದಿ ಆದಿತ್ತೆರ್, 1848ಡ್ ಡ್ರಾಮೆನ್ ಡ್ ಒಂಜಿ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಮಾಜೊನು ಏರ್ಪಾಟ್ ಮಲ್ತೆರ್. ಕೆಲವು ತಿಂಗೊಲುಡ್, ಈ ಸಮಾಜೊಗು 500 ಜನ ಸದಸ್ಯೆರ್ ಉಲ್ಲೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಅಯಿಕ್ಲೆನ ಸ್ವಂತ ಪತ್ರಿಕೆನ್ ಪ್ರಕಟ ಮಲ್ತೊಂದು ಇತ್ತೆರ್. ರಡ್ಡ್ ವರ್ಷೊಡ್, ನಾರ್ವೆಡ್ 300 ಸಮಾಜೊಲೆನ್ ಏರ್ಪಾಡ್ ಮಲ್ತೆರ್, ಒಟ್ಟು 20,000 ಜನೊಕುಲು ನಗರ ಬುಕ್ಕೊ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶೊಲೆನ ಕೆಳವರ್ಗೊಲೆಡ್ದ್ ಬತ್ತಿನಕುಲು. ಕಡೆಕ್, ದಂಗೆನ್ ಸುಲಭವಾದ್ ಪುಡಿ ಮಲ್ತೆರ್; ಥ್ರೇನ್ ನ್ ಸೆರೆಹಿಡಿಯೆರ್ ಬುಕ್ಕೊ ಜೈಲ್ ಗ್ ಪಾಡ್ಯೆರ್.
೧೮೯೮ಡ್ ಮಾತಾ ಪುರುಷೆರೆಗ್ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಮತದಾನೊನು ಕೊರ್ತೆರ್, ಅಯಿಡ್ದ್ ಬುಕ್ಕೊ ೧೯೧೩ಡ್ ಮಾತಾ ಪೊಣ್ಣುಲೆಗ್ ಮತದಾನೊನು ಕೊರ್ತೆರ್.

## ಭೂಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ

ನಾರ್ವೆಯ ದೇಶಗಳು
385,207 ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (148,729 ಚದರ ಮೈಲ್) (ಸ್ವಾಲ್ಬಾರ್ಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಜಾನ್ ಮೇಯೆನ್ ಸೇರ್ದ್; 323,808 ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (125,023 ಚದರ ಮೈಲ್) ಇಜ್ಜಂದಿನ), ದೇಶದ ಮಸ್ತ್ ಭಾಗೊಡು ಪರ್ವತ ಅತ್ತಂಡ ಎತ್ತರದ ಭೂಪ್ರದೇಶೊಲು ಪ್ರಾಬಲ್ಯೊಡು ಉಂಡು, ಉಂದೆಟ್ ಮಸ್ತ್ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಪ್ರಾಚೀನ ಲಕ್ಷಣೊಲು ಉಂಡು ಸ್ಥಳಾಕೃತಿ. ಅವುಲು ಮಸ್ತ್ ಗಮನಾರ್ಹವಾಯಿನವು ಫ್ಜೋರ್ಡ್ಸ್. ಸೊಗ್ನೆಫ್ಜೋರ್ಡೆನ್ ಪಂಡ ಜಗತ್ತ್ ದ ರಡ್ಡನೆ ಆಳೊದ ಫ್ಜೋರ್ಡ್, ಬುಕ್ಕೊ 204 ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (127 ಮೈಲ್) ಉದ್ದೊಡು ಜಗತ್ತ್ ದ ಅತಿ ಉದ್ದೊದ ಫ್ಜೋರ್ಡ್. ಹಾರ್ನಿಂಡಾಲ್ಸ್ವಾಟ್ನೆಟ್ ಕೆರೆ ಯುರೋಪ್ ಡ್ ಅತಿ ಆಳೊದ ಕೆರೆ. ನಾರ್ವೆಡ್ ಸುಮಾರ್ 400,000 ಕೆರೆಕುಲು ಉಂಡು ಬುಕ್ಕೊ 239,057 ನೋಂದಾಯಿತ ದ್ವೀಪೊಲು ಉಂಡು. ಪರ್ಮಾಫ್ರಾಸ್ಟ್ ನ್ ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ಎತ್ತರದ ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶೊಲೆಡ್ ಬುಕ್ಕೊ ಫಿನ್ಮಾರ್ಕ್ ಕೌಂಟಿದ ಒಳಭಾಗೊಡು ತೂವೊಲಿ. ನಾರ್ವೆಡ್ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಹಿಮನದಿಲು ಉಂಡು. ಈ ಭೂಮಿ ಹೆಚ್ಚಾದ್ ಗಟ್ಟಿ ಗ್ರಾನೈಟ್ ಬುಕ್ಕೊ ಗ್ನೀಸ್ ಕಲ್ಲ್ ಡ್ದ್ ಮಲ್ಪುನವು, ಆಂಡ ಸ್ಲೇಟ್, ಮರಳುಕಲ್ಲ್, ಬುಕ್ಕೊ ಸುಣ್ಣದ ಕಲ್ಲ್ ಲಾ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದುಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ ಕಡಿಮೆ ಎತ್ತರೊಡು ಕಡಲ ನಿಕ್ಷೇಪೊಲು ಉಂಡು.

## ಹವಾಗುಣ

ಗಲ್ಫ್ ಸ್ಟ್ರೀಮ್ ಬುಕ್ಕೊ ಪ್ರಚಲಿತವಾದ್ ಉಪ್ಪುನ ಪಶ್ಚಿಮ ಗಾಳಿಡ್ದ್, ನಾರ್ವೆ ಇಂಚಿನ ಉತ್ತರ ಅಕ್ಷಾಂಶೊಲೆಡ್, ವಿಶೇಷವಾದ್ ಕರಾವಳಿಡ್ ನಿರೀಕ್ಷೆಡ್ದ್ ಎಚ್ಚಿನ ಉಷ್ಣಾಂಶ ಬುಕ್ಕೊ ಜಾಸ್ತಿ ಮಳೆನ್ ಅನುಭವಿಸವುಂಡು. ಮುಖ್ಯ ಭೂಮಿ ನಾಲ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಋತುಲೆನ್ ಅನುಭವಿಸವುಂಡು, ತಂಪು ಚಳಿಗಾಲೊಲು ಬುಕ್ಕೊ ಒಳನಾಡ್ ಡ್ ಕಮ್ಮಿ ಮಳೆ ಬರ್ಪುಂಡು. ಉತ್ತರ ಭಾಗೊಡು ಹೆಚ್ಚಿನವು ಕಡಲ ಉಪಬಾರ್ಕ್ಟಿಕ್ ಹವಾಮಾನ ಉಂಡು, ಆಂಡ ಸ್ವಾಲ್ಬಾರ್ಡ್ ಡ್ ಆರ್ಕ್ಟಿಕ್ ಟಂಡ್ರಾ ಹವಾಮಾನ ಉಂಡು. ನಾರ್ವೆದ ದಕ್ಷಿಣ ಬುಕ್ಕೊ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗೊಲು, ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಬಿರುಗಾಳಿದ ಮುಖಾಂತರೊಲೆಗ್ ಪೂರ್ತಿ ಒಡ್ಡಿಕೊನೊಡಾಪುಂಡು, ಪೂರ್ವ ಬುಕ್ಕೊ ದೂರದ ಉತ್ತರ ಭಾಗೊಲೆಡ್ದ್ ಜಾಸ್ತಿ ಮಳೆ ಬರ್ಪುಂಡು ಬುಕ್ಕೊ ಚಳಿಗಾಲೊಲು ಸೌಮ್ಯವಾದುಂಡು. ಕರಾವಳಿ ಪರ್ವತೊಲೆನ ಪೂರ್ವೊಡುಪ್ಪುನ ಪ್ರದೇಶೊಲು ಮಳೆತ ನೆರಳುಡು ಉಪ್ಪುಂಡು, ಬುಕ್ಕೊ ಪಶ್ಚಿಮೊಡ್ದ್ ಕಮ್ಮಿ ಮಳೆ ಬುಕ್ಕೊ ಹಿಮ ಒಟ್ಟು ಉಪ್ಪುಂಡು. ಓಸ್ಲೋದ ಸುತ್ತಮುತ್ತದ ತಗ್ಗು ಪ್ರದೇಶೊಲು ಬೇಸ ಋತುಡು ಬೆಚ್ಚ ಉಪ್ಪುಂಡು, ಆಂಡ ಚಳಿಗಾಲೊಡು ತಂಪು ವಾತಾವರಣ ಬುಕ್ಕೊ ಹಿಮ ಉಪ್ಪುಂಡು. ದಕ್ಷಿಣ ಕರಾವಳಿಡ್ ಬಿಸಿಲುದ ವಾತಾವರಣ ಉಪ್ಪುಂಡು, ಆಂಡ ಕೆಲವೊಂಜಿ ಸರ್ತಿ ಉತ್ತರೊದ ಕರಾವಳಿಲಾ ಮಸ್ತ್ ಬಿಸಿಲುದ ವಾತಾವರಣೊಡು ಉಪ್ಪುಂಡು - 430 ಸೂರ್ಯನ ಗಂಟೆಲೆನ ದೊಂಬುದ ತಿಂಗೊಲು ಟ್ರೊಮ್ಸೊಡ್ ದಾಖಲಾತ್ಂಡ್.

## ಜೀವ ವೈವಿಧ್ಯತೆಲು

ನಾರ್ವೆಡ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಯುರೋಪಿಯನ್ ದೇಶೊಲೆಡ್ದ್ ಜಾಸ್ತಿ ಸಂಖ್ಯೆಡ್ ಬೇತೆ ಬೇತೆ ಆವಾಸಸ್ಥಾನೊಲು ಉಂಡು. ನಾರ್ವೆ ಬುಕ್ಕೊ ಸುತ್ತಮುತ್ತದ ನೀರ್ ಡ್ (ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಬುಕ್ಕೊ ವೈರಸ್ ಲೆನ್ ಬುಡ್ದು) ಸುಮಾರ್ 60,000 ಜಾತಿಲು ಉಂಡು. ನಾರ್ವೆಜಿಯನ್ ಶೆಲ್ಫ್ ಮಲ್ಲ ಸಮುದ್ರ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆನ್ ಮಸ್ತ್ ಉತ್ಪಾದಕ ಪಂಡ್ದ್ ಪರಿಗಣಿಸವೆರ್. ಒಟ್ಟು ಜಾತಿಲೆನ ಸಂಖ್ಯೆಡ್ 16,000 ಜಾತಿದ ಕೀಟೊಲು (ಬಹುಶಃ 4,000 ಜಾತಿಲೆನ್ ಇತ್ತೆ ವರ್ಣನೆ ಮಲ್ಪೊಡಾಪುಂಡು), 20,000 ಜಾತಿದ ಪಾಚಿಲು, 1,800 ಜಾತಿದ ಕಲ್ಲುಮಣ್ಣುಲು, 1,050 ಜಾತಿದ ಪಾಚಿಲು, 2,800 ಜಾತಿದ ನಾಳೀಯ ಸಸ್ಯೊಲು, 70,000 ಜಾತಿದ ಶಿಲೀಂಧ್ರೊಲು ಸೇರ್ದ್ ಉಪ್ಪುಂಡು 450 ಜಾತಿದ ಪಕ್ಕಿಲು (ನಾರ್ವೆಡ್ 250 ಜಾತಿದ ಗೂಡು ಕಟ್ಟುನವು), 90 ಜಾತಿದ ಸಸ್ತನಿಲು, 45 ಜಾತಿದ ಮೀನ್, 150 ಉಪ್ಪುದ ನೀರ್ದ ಜಾತಿದ ಮೀನ್, 1,000 ಜಾತಿದ ಸಿಹಿನೀರ್ದ ಅಕಶೇರುಕೊಲು, ಬುಕ್ಕೊ 3,500 ಜಾತಿದ ಉಪ್ಪುದ ನೀರ್ದ ಕಶೇರುಕೊಲು ಈ ಜಾತಿಲೆಡ್ ಸುಮಾರ್ 40,000 ಜಾತಿಲೆನ್ ವಿಜ್ಞಾನ ವರ್ಣನೆ ಮಲ್ತ್ ಂಡ್. ೨೦೧೦ ದ ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಡ್ ೪,೫೯೯ ಜಾತಿಲು ಉಂಡು. ನಾರ್ವೆಡ್ ಐನ್ ಭೂಮಿದ ಪರಿಸರ ಪ್ರದೇಶೊಲು ಉಂಡು: ಸರ್ಮಾಟಿಕ್ ಮಿಶ್ರ ಕಾಡುಲು, ಸ್ಕ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್ ಕರಾವಳಿ ಕೋನಿಫರ್ ಕಾಡುಲು, ಸ್ಕ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್ ಬುಕ್ಕೊ ರಷ್ಯಾದ ಟೈಗಾ, ಕೋಲಾ ಪೆನಿನ್ಸುಲಾ ಟಂಡ್ರಾ, ಬುಕ್ಕೊ ಸ್ಕ್ಯಾಂಡಿನೇವಿಯನ್ ಮಂಟೇನ್ ಬರ್ಚ್ ಕಾಡು ಬುಕ್ಕೊ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲುಲು.

## ವಾತಾವರನೊ

ಆಕರ್ಷಕ ಬುಕ್ಕೊ ನಾಟಕೀಯ ದೃಶ್ಯೊಲು ಬುಕ್ಕೊ ಭೂದೃಶ್ಯೊಲು ನಾರ್ವೆ ಮುಟ್ಟ ತೋಜುಂಡು. ದಕ್ಷಿಣ ನಾರ್ವೆದ ಪಶ್ಚಿಮ ಕರಾವಳಿ ಬುಕ್ಕೊ ಉತ್ತರ ನಾರ್ವೆದ ಕರಾವಳಿ ಜಗತ್ತ್ ದ ಕೆಲವು ದೃಷ್ಟಿಗೋಚರವಾದ್ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಕರಾವಳಿ ದೃಶ್ಯೊಲೆನ್ ತೋಜಾವುಂಡು. ನ್ಯಾಷನಲ್ ಜಿಯೋಗ್ರಾಫಿಕ್ ನಾರ್ವೆದ ಫ್ಜೋರ್ಡ್ ಲೆನ್ ಜಗತ್ತ್ ದ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರವಾಸಿ ಆಕರ್ಷಣೆ ಪಂಡ್ದ್ ಪಟ್ಟಿ ಮಲ್ತ್ ಂಡ್. ಈ ದೇಶೊಡು ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿ ಸೂರ್ಯನ (ಬೇಸಿಗೆದ ಪೊರ್ತುಡು) ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿದ್ಯಮಾನೊಲುಲಾ ಉಂಡು, ಅಂಚನೆ ಉತ್ತರ ದೀಪೊಲು ಪನ್ಪಿನ ಅರೋರಾ ಬೋರಿಯಲಿಸ್ ಲಾ ಉಂಡು.

## ಉಲ್ಲೇಕೊಲು