# sabaw lima a zitay 15世紀

佛羅倫斯畫派、翁布利亞畫派是這個時期的兩大畫派。佛羅倫斯的喬托·迪·邦多納是文藝復興美術的先驅者，他擺脫了中世紀繪畫的呆板，無論是透視手法，還是色彩的運用，都展現了他的非凡的藝術才華。

kina mikulitay yu mahida sa u satinengay a mikulid ci fo-lo-lun-s, won-pu-li-ya a tatusa. u padadanay tu patidengay tu nalimaan a misulid atu mikulitay ciyaw-to, ti, pan-tu-na ci fo-lo-lun-s, alese nida ku nu paytebanay a se-ci caayen kasalungaen kya nikulitanan, anu mahica kya nalimaan sa, unu sikulitay tu ku kuliden, kanca ihekal micidekay ku nalimaan nida.

15世紀 sabaw lima a zitay

這個時代的畫家仍在空間表現力上進行努力的探索。15世紀義大利壁畫主要的繪畫形式是濕壁畫，這個時期也是油畫發明直至取代蛋彩畫的時期。由於美蒂奇家族的贊助，以及上個世紀的藝術傳統之下，佛羅倫斯畫派成為這個世紀最鼎盛的畫派

palekalay tu naliman a misulit tu cudad atu mikulid. sabaw lima a seci u I’tali’a mikulitan angangan nu mikulitan i saliningay a nikulitanay tu mahida tu u baluhay a kulid, aydaay ayda ya mikulitay tu kakulitan sa unu tuuday a simal ku sakulid pacamelen tu tiku’mibilaw kya matenes salunga caay kahemekan dayhan idaw ku mipadangay tu luma’an mi-ti-ci,atu naayaway nu kasumamadan unu tuas kya nalimaan, malu nu aydaay kina kasumamadan a nikulidan saitunduc satu ku fo-lo-lun-s a kulid,

**sabaw lima a zitay15世紀這個時代的畫家仍在空間表現力上進行努力的探索。15世紀義大利壁畫主要的繪畫形式是濕壁畫，這個時期也是油畫發明直至取代蛋彩畫的時期。由於美蒂奇家族的贊助，以及上個世紀的藝術傳統之下，佛羅倫斯畫派成為這個世紀最鼎盛的畫派palekalay tu naliman a misulit tu cudad atu mikulid. sabaw lima a seci u I’tali’a mikulitan angangan nu mikulitan i saliningay a nikulitanay tu mahida tu u baluhay a kulid, aydaay ayda ya mikulitay tu kakulitan sa unu tuuday a simal ku sakulid pacamelen tu tiku’mibilaw kya matenes salunga caay kahemekan dayhan idaw ku mipadangay tu luma’an mi-ti-ci,atu naayaway nu kasumamadan unu tuas kya nalimaan, malu nu aydaay kina  kasumamadan a nikulidan saitunduc satu ku fo-lo-lun-s a kulid,   paymikutitay nu satipanay西方藝術**或**西洋美術**（英語：**Western art**）以西方造形藝術為主，包含繪畫、雕刻和建築等。歐洲史前藝術始於舊石器時代晚期的岩畫、洞穴繪畫以及岩刻藝術，是介於舊石器時代和鐵器時代之間時期的特色。

si-fuwan a nalimaan a tu si-yang a mikulitay ( in a kamu Western art ) u misakucungay tu nalimaan ku si-fuwan pasunu mahiniay u mikulitay, mituktukkay atu misangaay tu luma hamin. i Oco nu naayaway a nalimaan namakayda nu kasumamadan unu batu’u sasayaway ku demiad i babatuan tu mikulid, ancaay sa i labu nu punkang mikulid atu mituktuk i babatuan ku nalimaan, namakakayni ku salungan itawya unu batuay atu nu mukinay a zitay.

歐洲藝術的書面歷史通常以古以色列和愛琴文明的藝術為起點 ，可追溯到西元前3世紀。不過，與這些重要文化無直接關聯的是，歐洲各地只要有人類足跡，就會留下雕刻、裝飾文物和巨大立石等標誌的各種藝術形式。

u nalimaan nu Oco tu namekan a cudad unu ayaway nu i-se-li atu nu kasumamadanay miduduc tu ayway dipas nu batu, makakilul tu naayaway nu kasumamadan tuluay a se-ci. Nika, kina kahenulan a nanulangaw caay kasasulitin kuyni, i kitidaan nu Oco anu idaw tu ku tademaw kanca sinadipaan aca, idaw ku naliwanan tu nituktukan, u misa kazalian a tuud atu nipatideng tu tabakiay a ba’tuay tu mahicahicaay a nalimaan.

歐洲內部藝術發展的一致模式到了古希臘藝術出現後才變得清晰，古希臘藝術被羅馬採用並改造，隨著羅馬帝國建立，這種藝術傳遍歐洲、北非和西亞的大部分地區。在接下來的兩千年裡，古典時代藝術的影響力起伏不定。

Katukuh nu kasumamadan ku-si-la muculal ku malcacaday tu sapalahat a nalimaan nu paylabuay kya masawantantu a dihen ku nalimaan nu Oco, ku-si-la a nalimaan sa sumaden nu Loma a patikay, kilul sanay tu nipatiden nu Loma a kanatal, inamahiniay a nalimaan sa mamin tu katinengan i Oco, pi-fuy atu siya maminay tu a kitidaan. u sakilul tu tusaay a malebud hantusa, caay katatudung kya nu kasumamadanay mapalatit a nalimaan.

古典藝術在中世紀時，對部分地區而言似乎僅存於遙遠的記憶中，到了文藝復興時期重新發揮影響，接著在巴洛克時期經歷了一段被某些早期藝術史學家視為「衰敗 」的時期，到新古典主義時期又以一種精緻形式重新出現，在後現代主義時期重生。

nu maytebanay a se-ci sa unu kasumamadan a nalimaan hen, u masadumaay a kitidanay sa yu mahida ibaat kya ku nidatengan dada, katukuh mapalatit a misabaluhay palekalay tu naliman a misulit tu cudad, kilul satu ku pa-lo-ke namakakayda i sasayaway yumahida hina mipulacay palakabi tu namisulitay atu nalimaan namekanay, katukuh tu misabaluhay paliyung tu malumanay nu sumamadanay a namekan misulid mikulid atu salungayay a patahkal, i nadikudan tu nu kasumamadan masabaluhay tu tahkal.

在19世紀之前，基督教會對歐洲藝術影響重大，教會的委託包括建築、繪畫和雕塑，為藝術家主要的作品來源，此期間的藝術史很大程度反映了教會歷史。

ayaw nu sabaw siwa a se-ci, u kiwkay nu ciwlu sakay nalimaan u satabakiay mapalatit ku Oco, u kiykay pasu mikilin tu mamisanga tu luma’, mikulid atu mituktuk, u sakahenulan nu nalimaan ku mahiniay a tuud, namahida satu u nalimaanay tabaki ku nikababelih tiya namekan nu kiykay.

在同一時期，人們目光重新放到與宗教無關的英雄和女英雄、神和女神的神話故事、大戰和奇異生物。過去200年的大多數藝術作品大都未提及宗教，通常根本沒有特定的意識形態，但藝術往往受到政治問題的影響，無論是反映贊助者還是藝術家本身的關注。

yu mahida malecaleca hen, masatatamay atu masatatanay u mata nu tademaw nipiadah caay kasasutungus tu   kiwkay, u kunku nu paudipay unu paudipay atu nu tataynan a paudipay, malpacaway atu micidekay a tuud.i naaya tusa a lasubu nu mihca yadah ku tuud nu nalimaan nayay ku pangihaay tu kiwkay,u mahiniay nai’ku situdung tu tatudung caay kalecadlecad ku kawaw nu daten, nika mapalatit ku nalimaan nu misacen-ciay a kawaw, anu mahicahica ku patukuhay nu nipadang sa nuudip tu mikucungay ku situngun.

歐洲藝術被劃分為多個風格時期，歷史上不同地區蓬勃發展的風格有別，但會相互重疊。大致分為古典、拜占庭、中世紀、哥德式、文藝復興、巴洛克、洛可可、新古典、現代、後現代和新歐洲繪畫。

mababesien ku yadahay hen salunganay a nalimaan nu Oco, caayay kalecad ku kitidaan nu sapalahet caay kalecad ku salungan sakay namekan, nika matatungduh ku litemuh. u nikababesi sa idaw ku kasumamadan a tuud, malumanay a kitidaan, paytebanay nu kasumamadan, u madicenay a nisangan tu luma’, palekal tu nalimaan a sulid tu cudad, salungayay a nisangan tu tuud, nu nalimaan a nisangan tu masadumaay u salungan a kazali, nisabaluhay a nipalekal tu masadumaay a nalimaan, nu aydaay a ze-tay, nu nadidutan a zitay atu baluhay a Oco nu mikulitay.