Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Sri Lanka

|  |
| --- |
|  |
| **இலங்கை சனநாயக சோஷலிசக் குடியரசுDymokratyčno Socyjalistyčno Republika Sri Lanki* |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Fana Sri Lanki | Wapyn Sri Lanki |

 |
| Hymn:  *Sri Lanka Matha* (*Matko Sri Lanko*) |
|  |
| Uoficjalno godka | syngalsko godka, tamilsko godka a půmocničo angelsko godka |
| Stolica | adm. Kolůmbo podug konstytucyje: Sri Dźajawardanapura Kotte |
| Polityczny systym | republika dymokratyčno-socyjalistyčno |
| Gowa państwa | prezydynt Gotabaya Rajapaksa |
| Przikludziorz regjyrunku | prymjer Mahinda Rajapaksa |
| Rozlygowańy  • cołkowity  • strzůdlůndowe wody | 119. we śwjeće 65 610 km² 1,3% |
| Liczba ludźi (2012)  • cołkowito   • gynstość zaludńyńo | 57. we śwjeće 20 277 597 309 osůb/km² |
| ńypodlyguość | uod Wjelgij Brytańje 4 lutygo 1948 |
| Religijo (głůwno) |  |
| Waluta | rupia lankijsko (LKR) |
| Czasowo zůna | UTC +5:30 |
| Kod ISO 3166 | LK |
| Necowo důmyna | .lk |
| Automobilowy kod | CL |
| Telefůniczny kod | +94 |
| Autůnůmiczne terytoryja |  |
|  |

**Sri Lanka**, **Dymokratyčno Socyjalistyčno Republika Sri Lanki** – państwo we Azyje Pouedńowyj, na wyspje Cejlůn (pod mjanym Cejlon znone do 1972) wroz s myńšymi přibřežnymi wyspůma. Uoddźelůne uod Půuwyspu Indyjskigo ćeśńinům Palk a zatokům Mannar. Uod wschodu uoblewane bez Zatoka Byngalsko, uod pouedńo uotwartym Uoceanym Indyjskym. Nojwjynkše mjasta kraju to: Kolůmbo, Dehiwala, Moratuwa, Džafna, Kandy, Galle.

We 1983 wybucho wojna důmowo s Tamilůma, twořůncymi srogo myńšość skupjůno na půunocy wyspy, keři důmagajům śe swojygo, ńypodlyguygo państwa. Wojna ta, s myńšym abo wjynkšym natynžyńym, točy śe do dźiśej. Uod 2001 utřimuje śe zawješyńy brůńi, a śiuy Tamilůw kůntrolujům uobšary na půunocy a wschodźe wyspy.

|  |
| --- |
| **Państwa Azyje** |
|
Afgańistan •
Armyńijo •
Arabja Saudyjsko •
Azerbejdżůn •
Bahrajn •
Bangladesz •
Bhutan •
Birma •
Brunei •
Chiny •
Cypr •
Filipiny •
Gruzyjo •
Indyje •
Indůnezyjo •
Irak •
Iran •
Izrael •
Japůńijo •
Jymyn •
Jordańijo •
Kambodża •
Katar •
Kazachstan •
Kirgistan •
Kuwejt •
Laos •
Liban •
Malediwy •
Malezyjo •
Můngolijo •
Nepal •
Pakistan •
Połedńowo Koryjo •
Půłnocno Koryjo •
Rusyjo •
Singapur •
Sri Lanka •
Syryjo •
Tadżykistůn •
Tajlandyjo •
Tajwan •
Turcyjo •
Turkmyńistan •
Uoman •
Ůzbekistan •
Wjetnam •
Wschodńi Timůr •
Zjydnoczůne Arabske Ymiraty |
# Lipjec

**Lipjec** (abo **Lipiyń**) to je śudmy (podug używanego na Ślůnsku kalyndorza gregorjańskigo) mjeśůnc we roku. Jygo mjano, podug Brücknera, pochodźi uod kwitnůncych włůnczas lipůw. We inkszych ojropejskich godkach mjanowany je nojczyńśći uod łaćińskigo *Iulius*.

|  |
| --- |
| **Mjeśůnce** |
| Styczyń • Luty • Marzec • Kwjećyń • Moj • Czyrwjec • Lipjec • Śyrpjyń • Wrześyń • Paźdźerńik • Listopad • Grudźyń‎ |
# Dadajizm

**Dadajizm** to bůł artystyczny nurt we sztuce XX stoleća, kery mjoł anfang we 1916 roku. Same mjano pochodźi, podug szyroko przyjmowanyj wersyji, uod "dada" co uoznaczo drzewjanne bawidołko abo beblańy bajtla, kery ńy zno jeszcze żodnyj godki. Dadajizm negowoł artyzm a twůrczy wysiłek artysty, kej dźeła sztuki dadajisty przedstowjali gotowe wyroby, l. b. pisuar abo reprodukcyjo uobrozu s domalowanymi wůnsoma a brodům. Tworzyli collage, uobrozy na kerych przedstowjali roztomajte ukłody tajli uod maszynůw a gydichty ze losowo dobranych słůw. Kůmponowali tyż "muzyka larma". Skiż tygo dadajizm bywoł mjanowany "antysztukům", keryj cechůma bůły absurdalność a przipadkowość. Dadajisty wydowali pisma: *Cabaret Voltaire* a *Dada* (we Zurichu), *Litterature* (Paryż), *Dada Club* a *Der Dada* (Berlin) a tyż *The Blind Man* (Nowy Jork). Kůńec dadajizmu uogłoszůno we maju 1922 we Weimarze na "*Kůnferencyje we sprowje kůńca dada*". Ńyskorzi srogo tajla dadajistůw zwjůnzoła śe ze surrealizmym.

## Dadajisty

|  |  |  |
| --- | --- | --- |
| Francyjo
* Tristan Tzara
* Georges Ribemont-Dessaignes
* Jean Cocteau
* André Breton
* Louis Aragon
* Paul Eluard
* Guillaume Apollinaire
 | Mjymcy
* Richard Huelsenbeck
* Max Ernst
* Hans Arp s Kolůńiji
* Kurt Schwitters
* Raul Hausmann
 | USA
* Marcel Duchamp
* Man Ray
* Francis Picabia - kery dźołoł tyż we Paryżu.
 |

## Necowe uodwołańa

* "Sztuka czy antysztuka" we magazyńe Histmag (we polskij godce)
# Cajtůng

**Cajtůng** (mjym. *Zeitung*) – zorta ćůngłygo wydawńictwa, cajtszrift, kery ukozuje śa czynśćej atoli roz we tydńu, nojczynśćej codźynńe (dźynńik) – we rozumjyńu wszyjskich dńi roboczych.

Kijosk ze cajtůngami we Salta we Argyntyńe
# Prince

Prince (2007)
**Prince**, po prowdźe **Prince Rogers Nelson** (rodz. 7 czyrwca 1958 we Minneapolis, um. 21 kwjećyńa 2016 we Chanhassen) - amerikański śpjywok a gitarzista, kery prezentowoł roztomajte style: soul, funky, R&B, dance, rok, jazz rok. Groł tyż na klawjyrach a szlagcojgu.

### Dyskografijo

1. 1978 For You
2. 1979 Prince
3. 1980 Dirty Mind
4. 1981 Controversy
5. 1982 1999
6. 1984 Purple Rain
7. 1985 Around the World in a Day
8. 1986 Parade
9. 1987 Sign 'O' the Times (dopeltowy albům)
10. 1987 The Black Album (uoficjolńe wydany dźepjyro we 1994)
11. 1988 Lovesexy
12. 1989 Batman
13. 1990 Graffiti Bridge
14. 1991 Diamonds and Pearls
15. 1992 O(+>
16. 1993 The Hits/The B-Sides (potrůjny albům kůmpilacyjny)
17. 1993 Goldnigga (kej *New Power Generation*)
18. 1994 The Beautiful Experience (kej O(+>) (EP)
19. 1994 Come
20. 1995 The Gold Experience (kej O(+>)
21. 1995 Exodus (kej *New Power Generation*)
22. 1996 Music From The Motion Picture *Girl 6*
23. 1996 Chaos & Disorder (kej O(+>)
24. 1996 Emancipation (ke O(+>, potrůjny albům)
25. 1997 Crystal Ball (kej O(+>, potrůjny albům)
26. 1998 New Power Soul (kej *New Power Generation*)
27. 1999 The Vault... Old Friends 4 Sale
28. 1999 Rave Un2 the Joy Fantastic (kej O(+>)
29. 2000 Rave In2 the Joy Fantastic
30. 2001 The Very Best Of Prince (kůmpilacyjo)
31. 2001 The Rainbow Children
32. 2002 One Nite Alone...
33. 2002 One Nite Alone... Live! (**pjyrszy uoficyjolny** kůncertowy albům, potrůjny)
34. 2003 Xpectation
35. 2003 C-Note (dostympny ino bez Internec)
36. 2003 N.E.W.S (4 insztrumyntalne utwory)
37. 2004 The Chocolate Invasion (dostympny ino bez Internec)
38. 2004 The Slaughterhouse (dostympny ino bez Internec)
39. 2004 Musicology
40. 2006 3121
41. 2006 Ultimate
42. 2007 Planet Earth
43. 2009 Lotusflow3r
44. 2009 MPLSound
45. 2010 20Ten
46. 2014 Art Official Age
47. 2014 Plectrum Electrum (ze skupinům 3rd Eye Girl)
48. 2015 HITNRUN Phase One
49. 2015 HITNRUN Phase Two

### Necowe uodwołańa

* Bjografijo we allmusic.com
# Szpańijo

|  |
| --- |
|  |
| **Reino de EspañaKrůlestwo Szpańije* |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Fana Szpańije | Wapyn Szpańije |

 |
| Motto: (łać.) *Plus Ultra* (*Durch dali*) |
| Hymn:  *Marcha Real* (*Marsz Krůlewski*) |
|  |
| Uoficjalno godka | szpańelsko godka1 |
| Używane godki | **szpańelsko godka** (dodatkowo we ńykerych rygjůnach katalůńsko godka, galicyjsko godka, baskijsko godka) |
| Stolica | Madryt |
| Polityczny systym | můnarchijo parlamyntarno |
| Gowa państwa | krůl Filip VI Burbůn |
| nastympca tronu | princesa Eleonora |
| Przikludziorz regjyrunku | prymjer Szpańije Pedro Sánchez |
| Rozlygowańy  • cołkowity  • strzůdlůndowe wody | 50. we śwjeće 504842 km² 1,04% |
| Liczba ludźi (2015)  • cołkowito   • gynstość zaludńyńo | 30. we śwjeće 46 423 064 92 osůb/km² |
|  |  |
| Religijo (głůwno) | rzimski katolicyzm |
| Waluta | 1 ojro = 100 ojrocyntůw (EUR, €) |
| Czasowo zůna | UTC +1 – źima UTC +2 – lato |
| Kod ISO 3166 | ES |
| Necowo důmyna | .es |
| Automobilowy kod | E |
| Telefůniczny kod | +34 |
| Autůnůmiczne terytoryja |  |
|  |
| 1 Lokalńy tyż katalůńsko godka, galicyjsko godka a baskijsko godka, a tyż aranejsko godka (djalykt uoksytańskij godki) |

**Szpańijo**, **Krůlestwo Szpańije** (szp. *Reino de España*, gal. *Reino de España*, kat. *Regne d'Espanya*, arag. *Reino d'España*, bask. *Espainiako Erresuma*, okc. *Regne d'Espanha*, ast. *Reinu d'España*) – nojwjynkse ze trzech państw położůnych na Půłwyspje Iberyjskym. Na zachodźe Szpańijo mo grańica s Portůgalijům, na połedńu ze Gibraltarym kery noleży do Wjelgij Brytańije, a bez Ceuta a Melilla zy Marokym. Na půłnocy, bez Piryneje, krej grańiczy ze Francyjům a Andorům. We skłod Szpańije włażům tyż Baleary na Strzůdźymnym Morzu, Kanaryjske Wyspy na Atlantyckim Uoceańe a tak mjanowane *terytoryja suwerynne* (szp.: plazas de soberanía), we skłod kerych włażům dwja szpańelske bamberstwa we Půłnocnyj Africe, Ceuta i Melilla, a roztoliczne ńypůmjyszkane wyspy po sztrzůdźymnůmorskij strůńe Gibraltarskij Wynżyźńe, take kej Chafaryny, Alborán abo Perejil. Do Szpańije, a gynau do Katalůńije, noleży tyż uotoczůne bez terytoryjům francuske mjasteczko Llívia.

Szpańijo tajluje śe na 17 autůnůmicznych spůlnotůw (*Comunidades Autónomas*), kere majům szyroko autůnůmijo (uosobliwje jeli chodźi uo edukacyjo, dowki atp.), a dwa autůnůmiczne sztady (*Ciudad Autónoma*).

Intygralnům tajlům Szpańije sům tak mjanowane szpańelske bamberstwa we Půłnocnyj Africe.
Autůnůmiczne spůlnoty Szpańije tajlujům śe na 50 prowincyjůw.

Szpańijo je człůnkym Ojropejskij Uńije a NATO.

## Przipisy

|  |
| --- |
| **Państwa Ojropy** |
|
Albańijo
• Andora
• Austrijo
• Belgijo
• Bjołoruś
• Bośńa a Hercegowina
• Bułgaryjo
• Chorwacyjo
• Czesko Republika
• Czorno Gůra
• Dańijo
• Estůńijo
• Finlandyjo
• Francyjo
• Grecyjo
• Irlandyjo
• Islandyjo
• Italijo
• Liechtenstein
• Litwa
• Luksymburg
• Łotwa
• Madźary
• Malta
• Mjymcy
• Mołdawijo
• Můnako
• Norwygijo
• Ńiderlandy
• Polsko
• Portugalijo
• Půłnocno Macedůńijo
• Rusyjo
• Růmůńijo
• San Marino
• Słowacyjo
• Słowyńijo
• Syrbijo
• Szpańijo
• Szwecyjo
• Szwajcaryjo
• Turcyjo
• Ukrajina
• Watykůn
• Wjelgo Brytańijo |
# Czorno Gůra

|  |
| --- |
|  |
| **Црна Гора Crna GoraCzorno Gůra* |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
| Fana Czornyj Gůry | Wapyn Czornyj Gůry |

 |
| Hymn:  *Ој свијетла мајска зоро Oj, svijetla majska zoro* (*O jasny majowy poranku*) |
|  |
| Kůnstytucyjo | 22 paźdźerńika 2007 |
| Uoficjalno godka | czornogůrsko godka |
| Używane godki | czornogůrsko godka, syrbsko godka, albańsko godka, bośńacko godka, chorwacko godka, syrbsko-chorwacko godka |
| Stolica | Podgorica |
| Polityczny systym | republika |
| Gowa państwa | prezydynt Milo Đukanović |
| Przikludziorz regjyrunku | prymjer Duško Marković |
| Rozlygowańy  • cołkowity  • strzůdlůndowe wody | 156. we śwjeće 13 812 km² 1,5% |
| Liczba ludźi (2014)  • cołkowito   • gynstość zaludńyńo  • narodowośći | 164. we śwjeće 621 521 45 osůb/km² Czornogůrcy - 45% Syrby - 28,7% Bośńaki - 8,6% Albańczyki - 4,9% Muzułmany 3,3% Inksze nacyje - 4,9% |
| ńypodległość | uod Syrbiji 3 czyrwca 2006 |
| Religijo (głůwno) | prawosławje |
| Waluta | ojro (EUR, €) |
| Czasowo zůna | UTC +1 |
| Kod ISO 3166 | ME |
| Necowo důmyna | .me |
| Automobilowy kod | MNE |
| Telefůniczny kod | +382 |
| Autůnůmiczne terytoryja |  |
|  |

**Czorno Gůra** (czornogůrsko godka **Црна Гора** / **Crna Gora**, ńysłowjańske godki: *Montenegro*) – państwo we połedńowyj Ojropje, na Bałkanach. Je rozlygowane na wybrzyżu Adryjatyckigo Morzo, lůndowo grańica mo ze Syrbijům, Kosowym, Chorwacyjům, Bośńům a Hercegowinům a Albańijům.

Je to nojmodsze ze ńypodległych państw Ojropy (jak ńy rachować Kosowa, kere ńy mo połnygo mjyndzynarodowygo uznańo). Powstało po absztimůngu we sprowje samostanowjyńo, kery mjoł plac 21 maja 2006. Ńypodległość uogłoszůno 3 czyrwca 2006. Podug postanowjyńůw zwjůnzku Syrbije a Czornyj Gůry, jygo prownym nastypcům uostała Syrbijo a Czorno Gůra jako nowe państwo samodźelńy muśała storać śe uo przyjyńćy do mjyndzynorodowych uorgańizacyjůw. Uod 2006 noleży do UZN, uod 2007 do Rady Ojropy, a uod 2017 do NATO.

|  |
| --- |
| **Państwa Ojropy** |
|
Albańijo
• Andora
• Austrijo
• Belgijo
• Bjołoruś
• Bośńa a Hercegowina
• Bułgaryjo
• Chorwacyjo
• Czesko Republika
• Czorno Gůra
• Dańijo
• Estůńijo
• Finlandyjo
• Francyjo
• Grecyjo
• Irlandyjo
• Islandyjo
• Italijo
• Liechtenstein
• Litwa
• Luksymburg
• Łotwa
• Madźary
• Malta
• Mjymcy
• Mołdawijo
• Můnako
• Norwygijo
• Ńiderlandy
• Polsko
• Portugalijo
• Půłnocno Macedůńijo
• Rusyjo
• Růmůńijo
• San Marino
• Słowacyjo
• Słowyńijo
• Syrbijo
• Szpańijo
• Szwecyjo
• Szwajcaryjo
• Turcyjo
• Ukrajina
• Watykůn
• Wjelgo Brytańijo |