# Ôrganizacyjŏ Zjydnoczōnych Nacyjōw

|  |
| --- |
| Ôrganizacyjŏ Zjydnoczōnych Nacyjōw
  |
| United Nations |
|  |
| Siedziba |  Nowy Jork, 760 United Nations Plaza, New York Jak tyż biōra:  Genève  Wiedyń  Nairobi |
| Data założyniŏ | 24 paździyrnika 1945 |
| Gyneralny sekretŏrz |  António Guterres |
| Czōnkowie | 193 państwa |
| Strona internetowŏ |

**Ôrganizacyjŏ Zjydnoczōnych Nacyjōw**, **ÔZN** (ang. *United Nations*, UN, fr. *Organisation des Nations Unies*, szp. *Organización de las Naciones Unidas*, rus. *Организация Объединённых Наций, Organizacyja Objedinionnych Nacyj*, arab. الأمم المتحدة, *al-Umam al-Muttahida*, chiń. 联合国, *Liánhéguó*) – uniwerzalnŏ (z wyjōntkym nŏrodōw niereprezentowanych) ôrganizacyjŏ miyndzynŏrodowŏ, z siydzibōm w Nowym Jorku, powstoła 24 paździyrnika 1945 roku w wyniku wchodu w życie podpisanyj 26 czyrwnia 1945 w San Francisco Szkarty Zjednoczōnych Nacyje. ÔZN je nastympstwym Ligi Nacyje.

ÔZN stawia za cwek zapewniynie izby i bezpiyczyństwa miyndzynŏrodowego, rozrost spōłprace miyndzy nacyjami jak tyż poprzynie przestrzeganiŏ praw czowieka.

## Czōnki

Czōnkowske państwa ÔZN
### Terŏźni czōnki

|  | Państwo | Data wchodu |
| --- | --- | --- |
| 1 |  Afganistan | 19 listopada 1946 |
| 2 |  Albanijŏ | 14 grudnia 1955 |
| 3 |  Algeryjŏ | 8 paździyrnika 1962 |
| 4 |  Andora | 28 lipnia 1993 |
| 5 |  Angola | 1 grudnia 1976 |
| 6 |  Antigua a Barbuda | 11 listopada 1981 |
| 7 |  Argyntyna | 24 paździyrnika 1945 |
| 8 |  Armynijŏ | 2 marca 1992 |
| 9 |  Australijŏ | 1 listopada 1945 |
| 10 |  Austryjŏ | 15 grudnia 1955 |
| 11 |  Azerbejdżan | 2 marca 1992 |
| 12 |  Bahamy | 18 września 1973 |
| 13 |  Bahrajn | 21 września 1971 |
| 14 |  Bangladesz | 17 września 1974 |
| 15 |  Barbados | 9 grudnia 1966 |
| 16 |  Belgijŏ | 27 grudnia 1945 |
| 17 |  Belize | 25 września 1981 |
| 18 |  Bynin | 20 września 1960 |
| 19 |  Bhutan | 21 września 1971 |
| 20 |  Biołoruś | 24 paździyrnika 1945 |
| 21 |  Boliwijŏ | 14 listopada 1945 |
| 22 |  Bośnia a Hercegowina | 22 mŏja 1992 |
| 23 |  Botswana | 17 paździyrnika 1966 |
| 24 |  Brazylijŏ | 24 paździyrnika 1945 |
| 25 |  Brunei | 21 września 1984 |
| 26 |  Bułgaryjŏ | 14 grudnia 1955 |
| 27 |  Burkina Faso | 20 września 1960 |
| 28 |  Burōndi | 18 września 1962 |
| 29 |  Czile | 24 paździyrnika 1945 |
| 30 |  Chińskŏ Ludowŏ Republika | 25 paździyrnika 1971 |
| 31 |  Chorwacyjŏ | 22 mŏja 1992 |
| 32 |  Cypr | 20 września 1960 |
| 33 |  Czad | 20 września 1960 |
| 34 |  Czŏrnŏ Gōra | 28 czerwca 2006 |
| 35 |  Czechy | 19 stycznia 1993 |
| 36 |  Daniyjŏ | 24 paździyrnika 1945 |
| 37 |  Dymokratycznŏ Republika Kōnga | 20 września 1960 |
| 38 |  Dōminika | 18 grudnia 1978 |
| 39 |  Dōminikana | 24 paździyrnika 1945 |
| 40 |  Dżibuti | 20 września 1977 |
| 41 |  Egipt | 24 paździyrnika 1945 |
| 42 |  Ekwadōr | 21 grudnia 1945 |
| 43 |  Erytryja | 28 mŏja 1993 |
| 44 |  Estōnijŏ | 17 września 1991 |
| 45 |  Etiopijŏ | 13 listopada 1945 |
| 46 |  Fidżi | 13 paździyrnika 1970 |
| 47 |  Filipiny | 24 paździyrnika 1945 |
| 48 |  Finlandyjŏ | 14 grudnia 1955 |
| 49 |  Francyjŏ | 24 paździyrnika 1945 |
| 50 |  Gabōn | 20 września 1960 |
| 51 |  Gambijŏ | 21 września 1965 |
| 52 |  Ghana | 8 marca 1957 |
| 53 |  Grecyjŏ | 24 paździyrnika 1945 |
| 54 |  Grenada | 17 września 1974 |
| 55 |  Gruzyjŏ | 31 lipnia 1992 |
| 56 |  Gujana | 20 września 1966 |
| 57 |  Gwatymala | 21 listopada 1945 |
| 58 |  Gwinyjŏ | 12 grudnia 1958 |
| 59 |  Gwinyjŏ Bissau | 17 września 1974 |
| 60 |  Rōwnikowŏ Gwinyjŏ | 12 listopada 1968 |
| 61 |  Haiti | 24 paździyrnika 1945 |
| 62 |  Szpanijŏ | 14 grudnia 1955 |
| 63 |  Niderlandy | 10 grudnia 1945 |
| 64 | Honduras | 17 grudnia 1945 |
| 65 |  Indyje | 30 paździyrnika 1945 |
| 66 |  Indōnezyjŏ | 28 września 1950 |
| 67 |  Irak | 21 grudnia 1945 |
| 68 |  Iran | 24 paździyrnika 1945 |
| 69 |  Irlandyjŏ | 14 grudnia 1955 |
| 70 |  Islandyjŏ | 19 listopada 1946 |
| 71 |  Izrael | 11 mŏja 1949 |
| 72 |  Jamajka | 18 września 1962 |
| 73 |  Japōnijŏ | 18 grudnia 1956 |
| 74 |  Jymyn | 30 września 1947 |
| 75 |  Jordanijŏ | 14 grudnia 1955 |
| 76 |  Kambodża | 14 grudnia 1955 |
| 77 |  Kamerun | 20 września 1960 |
| 78 |  Kanada | 9 listopada 1945 |
| 79 |  Katar | 21 września 1971 |
| 80 |  Kazachstōn | 2 marca 1992 |
| 81 |  Kynijŏ | 16 grudnia 1963 |
| 82 |  Kirgistan | 2 marca 1992 |
| 83 |  Kiribati | 14 września 1999 |
| 84 |  Kolumbijŏ | 5 listopada 1945 |
| 85 |  Kōmory | 12 listopada 1975 |
| 86 |  Kōngo | 20 września 1960 |
| 87 |  Połedniowŏ Koryjŏ | 17 września 1991 |
| 88 |  Pōłnocnŏ Koryjŏ | 17 września 1991 |
| 89 |  Kostaryka | 2 listopada 1945 |
| 90 |  Kuba | 24 paździyrnika 1945 |
| 91 |  Kuwejt | 14 mŏja 1963 |
| 92 |  Laos | 14 grudnia 1955 |
| 93 |  Lesotho | 17 paździyrnika 1966 |
| 94 |  Liban | 24 paździyrnika 1945 |
| 95 |  Liberyjŏ | 2 listopada 1945 |
| 96 |  Libijŏ | 14 grudnia 1955 |
| 97 |  Liechtenstein | 18 września 1990 |
| 98 |  Litwa | 17 września 1991 |
| 99 |  Luksymburg | 24 paździyrnika 1945 |
| 100 |  Łotwa | 17 września 1991 |
| 101 |  Pōłnocnŏ Macedōnijŏ | 8 kwietnia 1993 |
| 102 |  Madagaskar | 20 września 1960 |
| 103 |  Malawi | 1 grudnia 1964 |
| 104 |  Malediwy | 21 września 1965 |
| 105 |  Malezyjŏ | 17 września 1957 |
| 106 |  Mali | 28 września 1960 |
| 107 |  Malta | 1 grudnia 1964 |
| 108 |  Maroko | 12 listopada 1956 |
| 109 |  Maurytanijŏ | 27 paździyrnika 1961 |
| 110 |  Mauritius | 24 kwietnia 1968 |
| 111 |  Meksyk | 7 listopada 1945 |
| 112 |  Mikrōnezyjŏ | 17 września 1991 |
| 113 |  Birma | 19 kwietnia 1948 |
| 114 |  Mołdŏwijŏ | 2 marca 1992 |
| 115 |  Mōnako | 28 mŏja 1993 |
| 116 |  Mōngolijŏ | 27 paździyrnika 1961 |
| 117 |  Mozambik | 16 września 1975 |
| 118 |  Namibijŏ | 23 kwietnia 1990 |
| 119 |  Nauru | 14 września 1999 |
| 120 |  Nepal | 14 grudnia 1955 |
| 121 |  Miymcy | 18 września 1973 |
| 122 |  Niger | 20 września 1960 |
| 123 |  Nigeryjŏ | 7 paździyrnika 1960 |
| 124 |  Nikaragua | 24 paździyrnika 1945 |
| 125 |  Norwegijŏ | 27 listopada 1945 |
| 126 |  Nowŏ Zelandyjŏ | 24 paździyrnika 1945 |
| 127 |  Ōman | 7 paździyrnika 1971 |
| 128 |  Pakistan | 30 września 1947 |
| 129 |  Palau | 15 grudnia 1994 |
| 130 |  Panama | 13 listopada 1945 |
| 131 |  Papua-Nowŏ Gwinyjŏ | 10 paździyrnika 1975 |
| 132 |  Paragwaj | 24 paździyrnika 1945 |
| 133 |  Peru | 31 paździyrnika 1945 |
| 134 |  Polskŏ | 24 paździyrnika 1945 |
| 135 |  Portugalijŏ | 14 grudnia 1955 |
| 136 |  Republika Połedniyowyj Afriki | 7 listopada 1945 |
| 137 |  Republika Ziylōnegŏ Przilōndka | 16 września 1975 |
| 138 |  Strzodkowoafrykańskŏ Republika | 20 września 1960 |
| 139 |  Rusyjŏ | 24 paździyrnika 1945 |
| 140 |  Rwanda | 18 września 1962 |
| 141 |  Rumunijŏ | 14 grudnia 1955 |
| 142 |  Saint Kitts a Nevis | 23 września 1983 |
| 143 |  Saint Lucia | 18 września 1979 |
| 144 |  Saint Vincent a Grynadyny | 16 września 1980 |
| 145 |  Salwadōr | 24 paździyrnika 1945 |
| 146 |  Samoa | 15 grudnia 1976 |
| 147 |  San Marino | 2 marca 1992 |
| 148 |  Saudyjskŏ Arabijŏ | 24 paździyrnika 1945 |
| 149 |  Synegal | 28 września 1960 |
| 150 |  Syrbijŏ | 1 listopada 2000 |
| 151 |  Seszele | 21 września 1976 |
| 152 |  Sierra Leone | 27 września 1961 |
| 153 |  Singapur | 21 września 1965 |
| 154 |  Słowacyjŏ | 19 stycznia 1993 |
| 155 |  Słowynijŏ | 22 mŏja 1992 |
| 156 |  Sōmalijŏ | 20 września 1960 |
| 157 |  Sri Lanka | 14 grudnia 1955 |
| 158 |  Zjednoczōne Sztaty | 24 paździyrnika 1945 |
| 159 |  Eswatini | 24 września 1968 |
| 160 |  Sudan | 12 listopada 1956 |
| 161 |  Połedniowy Sudan | 14 lipnia 2011 |
| 162 |  Surinam | 4 grudnia 1975 |
| 163 |  Syryjŏ | 24 paździyrnika 1945 |
| 164 |  Szwajcaryjŏ | 10 września 2002 |
| 165 |  Szwecyjŏ | 19 listopada 1946 |
| 166 |  Tadżykistan | 2 marca 1992 |
| 167 |  Tajlandyjŏ | 16 grudnia 1946 |
| 168 |  Tanzaniyjŏ | 14 grudnia 1961 |
| 169 |  Weschodni Timōr | 27 września 2002 |
| 170 |  Togo | 20 września 1960 |
| 171 |  Tōnga | 14 września 1999 |
| 172 |  Trynidad a Tobago | 18 września 1962 |
| 173 |  Tunezyjŏ | 12 listopada 1956 |
| 174 |  Turcyjŏ | 24 paździyrnika 1945 |
| 175 |  Turkmynistan | 2 marca 1992 |
| 176 |  Tuvalu | 5 września 2000 |
| 177 |  Uganda | 25 paździyrnika 1962 |
| 178 |  Ukrajina | 24 paździyrnika 1945 |
| 179 |  Urugwaj | 18 grudnia 1945 |
| 180 |  Uzbekistan | 2 marca 1992 |
| 181 |  Vanuatu | 15 września 1981 |
| 182 |  Wynezuela | 15 listopada 1945 |
| 183 |  Madziary | 14 grudnia 1955 |
| 184 |  Wielgŏ Brytanijŏ | 24 paździyrnika 1945 |
| 185 |  Wietnam | 20 września 1977 |
| 186 |  Italijŏ | 14 grudnia 1955 |
| 187 |  Wybrzyże Elefantowych Gnatōw | 20 września 1960 |
| 188 |  Wyspy Marshalla | 17 września 1991 |
| 189 |  Wyspy Salōmōna | 19 września 1978 |
| 190 |  Wyspy Świyntego Tomasza a Ksiōnżyncŏ | 16 września 1975 |
| 191 |  Zambijŏ | 1 grudnia 1964 |
| 192 |  Zimbabwe | 25 siyrpnia 1980 |
| 193 |  Zjednoczōne Arabske Ymiraty | 9 grudnia 1971 |

### Dŏwni czōnki

* Tajwan
* Czechosłowacyjŏ
* Połedniowy Jymyn
* Socjalistycznŏ Federacyjnŏ Republika Jugosławije
* Niymieckŏ Dymokratycznŏ Republika
* Zanzibar

### Ôbziyrŏcze

* Watykōn
* Palestyna

## Przipisy