Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Jike

Alama ya Jinsia ya Kike
**Jike** ni kiumbe yeyote yule ambaye ana jinsia ya kike. Jike laweza kuwa Simba, Nyani, Sungura, Mbwa, Nyati, Mbweha na kadhalika, ila kwa binadamu huitwa mwanamke.

Hivyo basi kundi hili la viumbe huchangia kwa kiasi kikubwa sana kuzaliwa na kulea hasa viumbe vichanga kwa kuwanyonyesha na kuwahakikishia mahitaji mengine ya msingi kama vile kuwasafisha na kuwahakikishia ulinzi dhidi ya wanyama walanyama, kwa mfano jike la nyati hujitahidi kumlinda mwanaye wakati wote wawapo mbugani.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Makala hii kuhusu mambo ya biolojia bado ni **mbegu**. Je, unajua kitu kuhusu **Jike** kama historia yake au mahusiano yake na mada nyingine? Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari*.* |
# Sikkim

Moja ya Sehemu ya mji ndani ya jimbo la wa Sikkim
Mahali pa Sikkim katika Uhindi
Ramani ya Sikkim
**Sikkim** ni jimbo ya Uhindi. Mji mkuu wake ni Gangtok.

## Tazama pia

* Majimbo ya Uhindi

## Viungo vya nje

* (Kiingereza) Tovuti rasmi

|  |  |
| --- | --- |
|  | Makala hii kuhusu maeneo ya Uhindi bado ni **mbegu**. Je unajua kitu kuhusu **Sikkim** kama historia yake, biashara, taasisi zilizopo, watu au utamaduni? Labda unaona habari katika wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari*.* |
# Uwanja wa Michezo wa Adelaide Oval

**Uwanja wa Michezo wa Adelaide Oval**  ni uwanja wa mpira wa miguu nchini Australia. Ulizinduliwa kwenye mji wa Adelaide nchini Australia. Uwanja huu hutumiwa na timu ya taifa ya soka ya wanaume ya Australia, timu ya taifa ya soka ya wanawake ya Australia na una uwezo wa kuhifadhi mashabiki 53,500.

## Marejeo

|  |  |
| --- | --- |
|  | Makala hii kuhusu mambo ya michezo bado ni **mbegu**. Je, unajua kitu zaidi kuhusu **Uwanja wa Michezo wa Adelaide Oval** kama historia yake, uenezi au kanuni zake? Labda unaona katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine habari zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari*.* |
# Jharkhand

Mahali pa Jharkhand katika Uhindi
Ramani ya Jharkhand
**Jharkhand** ni jimbo ya Uhindi. Mji mkuu wake ni Ranchi.

## Tazama pia

* Majimbo ya Uhindi

## Viungo vya nje

* (Kiingereza) Tovuti rasmi Ilihifadhiwa 13 Mei 2009 kwenye Wayback Machine.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Makala hii kuhusu maeneo ya Uhindi bado ni **mbegu**. Je unajua kitu kuhusu **Jharkhand** kama historia yake, biashara, taasisi zilizopo, watu au utamaduni? Labda unaona habari katika wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari*.* |
# Polisi

Askari polisi wa Ujerumani.
**Polisi** (kutoka neno la Kiingereza *police* lilikopwa kutoka Kifaransa *police* ambalo awali lilikuwa la Kilatini *politia*, na kabla yake tena la Kigiriki πολιτεία, *politeia*, "uraia, usimamizi, ustaarabu wa mjini". Msingi ni neno πόλις, *polis*, "mji".) ni idara ya serikali ambayo lengo lake ni kutekeleza sheria za nchi, kulinda mali kudumisha usalama na kupunguza vurugu, kutokomeza vifo visivyokuwa vya lazima, pamoja na kuokoa mali.

Polisi pekee inaruhusiwa kutumia nguvu katika jamii.

Kwa kawaida polisi hutofautiana na wanajeshi ambao kazi yao ni kulinda nchi dhidi ya wavamizi kutoka nje.

Mara nyingi polisi wanajulikana kuathiriwa na ufisadi kwa kiasi tofautitofauti.

## Tanbihi
# Yukta Mookhey

**Yukta Inderlal Mookhey** ni mwanaharakati wa kiraia na mwanamitindo wa India na mshindi wa shindano la Miss World mwaka 1999. Yeye ni mwanamke wa nne wa India kushinda Miss World na alitwaa taji la Femina Miss India World mwaka 1999. Pia ni mwigizaji wa zamani, na amefanya kazi katika filamu za Kihindi kama Kitamil, na Kitelegu.

## Marejeo

|  |  |
| --- | --- |
|  | Makala hii kuhusu mtu huyo bado ni **mbegu**. Je, unajua kitu kuhusu **Yukta Mookhey** kama wasifu wake, habari za maisha au kazi yake? Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari*.* |
# Labuan

Ramani ya kisiwa cha Labuan pamoja na visiwa vilivyo karibu.
**Labuan** ni kisiwa kikuu cha funguvisiwa lenye jina hilohilo ambalo tangu mwaka 1984 limekuwa eneo la shirikisho katika nchi ya Malaysia.

Inapatikana kaskazini kwa kisiwa cha Borneo ambacho ni cha tatu duniani kwa ukubwa.

Wakazi ni 86,908 (2010); kati yao 76% ni Waislamu, 12.4% ni Wakristo, 9% Wabuddha n.k.

## Tanbihi

## Marejeo

* *Labuan Story: Memoirs of a Small Island near the Coast of North Borneo* (1958) Maxwell Hall Jesselton, North Borneo: Chung Nam.
* *The history of Labuan Island (Victoria Island)* (1996) Stephen R. Evans, Abdul Rahman Zainal and Rod Wong Khet Ngee. Singapore: Calendar Print
* Chai Foh Chin (2007) *Early Picture Postcards of North Borneo and Labuan*
* Stephen R. Evans, Abdul Rahman Zainal and Rod Wong Khet Ngee (Reprint 2007) *The History of Labuan (Victoria Island)*

## Viungo vya nje

* Labuan - Travel information
* Labuan Corporation
* Labuan Tourism Ilihifadhiwa 27 Agosti 2017 kwenye Wayback Machine.
* Labuan International Business and Financial Centre, Malaysia

|  |  |
| --- | --- |
|  | Makala hii kuhusu maeneo ya Asia bado ni **mbegu**. Je unajua kitu kuhusu **Labuan** kama historia yake, biashara, taasisi zilizopo, watu au utamaduni? Labda unaona habari katika wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari*.* |
# Utamaduni wa Kuwaiti

Mavazi ya arusi ya jadi ya Kuwait katika miaka ya 1970.
**Utamaduni wa Kuwaiti** huelezea nyanja za kitamaduni za jamii ya Kuwaiti na ni sehemu muhimu ya utamaduni wa Mashariki ya Arabia. Utamaduni maarufu wa Kuwaiti, kwa namna ya mashairi ya kilele, filamu, michezo ya kuigiza, redio na televisheni, unaendelea na hata kusafirishwa kwenda nchi jirani. Ndani ya Nchi za Kiarabu za Ghuba ya Uajemi, utamaduni wa Kuwaiti ni karibu zaidi na utamaduni wa Bahrain.

## Sanaa

### Sanaa za maonyesho

Tamthilia yenye jina la "Fateh Masr" katika shule ya Al Mubarikya miaka ya 1940Kuwaiti ina tasnia ya sanaa ya maonyesho ya zamani zaidi katika Rasi ya Arabia. Kuwait ndio kitovu kikuu cha elimu ya mandhari na sanaa ya maonyesho katika eneo la GCC. Waigizaji na waimbaji wengi maarufu wa Kiarabu wanahusisha mafanikio yao na mafunzo huko Kuwaiti. Taasisi ya Juu ya Sanaa ya Maigizo (HIDA) hutoa elimu ya juu katika sanaa ya maigizo.

## Marejeo
# Muharram

**Muharram** (kwa Kiarabu: محرم ) ni mwezi wa kwanza katika kalenda ya Kiislamu. Ni kati ya miezi minne mitakatifu ya mwaka.

Jina la mwezi limetokana na neno "haram" yaani "mwiko" au "kukatazwa" kwa maana ya kwamba vita haitakiwi mwezi huo.

Siku ya kwanza ya Muharram ni Mwaka Mpya wa Kiislamu.

## Ashura

Sikukuu ya Ashura iko tarehe 10 Muharram. Hasa Waislamu Washia hukumbuka kifo cha Hussein ibn Ali (mjukuu wa Mtume Muhammad anayeheshimiwa kama Imamu wa Washia) kwenye mapigano ya Kerbela.

Kwa jumla Washia wanaangalia Muharram kama mwezi wa huzuni na katika mazingira yenye Washia wengi kuna mikutano mingi ya kidini ambako historia ya Ashura na kifo cha Hussein inakumbukwa kuanzia siku ya kwanza hadi ya kumi ambayo ni Ashura.

Kati ya Wasunni siku ya Ashura inatazamwa kama siku ya saumu hasa..

## Tanbihi

## Marejeo

* Mwezi wa Muharram na Funga ya Ashura] (tovuti ya Kisunni ya islamictides.com)
# Madhavi (filamu ya 2009)

**Madhavi** ni filamu ya kusisimua ya mapenzi ya mwaka wa 2009 ya lugha ya Kitamil na Kihindi iliyoongozwa na Murugas. Filamu hii imeigizwa na Sajith Raj, Mohana na Ramji wakati Nizhalgal Ravi, Rekha, Vadivukkarasi, Maaran na Kavitha wakicheza nafasi za usaidizi. Filamu hiyo imetayarishwa na S. Murugan na kutolewa Septemba 25, 2009. Filamu hiyo ilipewa jina la Kitelugu kama Droham.

## Mukhtasari

Filamu inaanza Madhavi (Mohana) akionekana mwenye hofu anayekimbia barabarani usiku. Kisha anagongana na Mahesh (Ramji) na kumweleza kuhusu maisha yake ya nyuma.

Miaka michache iliyopita, Madhavi alikuwa msichana asiyejali ambaye aliishi katika kijiji cha mbali na wazazi wake matajiri. Alijenga urafiki na Nandha (Sajith Raj) ambaye alimwambia kwamba alikuwa mfanyabiashara tajiri huko Mumbai na hatimaye akampenda. Mahesh ambaye alifanya kazi katika kampuni ya teknohama huko Chennai na alikuwa akiishi na wazazi wake. Madhavi ambaye hakutaka kuolewa na Mahesh aliamua kutoroka na mpenzi wake Nandha na wakaja Mumbai. Nandha aligeuka kuwa tapeli ambaye alikuwa ameuza wanawake wengi kwenye danguro na akamfanyia vivyo hivyo. Katika danguro, Madhavi alikataa kufanya uasherati hivyo alifanyiwa unyanyasaji wa kimwili na wababaishaji. Kisha Madhavi alifanikiwa kutoroka danguro.

## Waigizaji

* Sajith Raj akiigiza kama Nandha
* Mohana akiigiza kama Madhavi
* Ramji akiigiza kama Mahesh
* Nizhalgal Ravi akiigiza kama Nandha
* Rekha akiigiza kama Nandha
* Maaran akiigiza kama Mani
* Malaysia Lavanya akiigiza kama Madhumitha
* Sridhar akiigiza kama Baba yake madhavi
* Sundari
* Nellai Siva
* Kovai Senthil
* Siva Narayana Murthy
* Vengal Rao
* Theni Murugan
* Muthuraj

## Marejeo

|  |  |
| --- | --- |
|  | Makala hii kuhusu filamu fulani bado ni **mbegu**. Je, unajua kitu kuhusu **Madhavi (filamu ya 2009)** kama waigizaji wake, hadithi au matoleo yake? Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari*.* |
# Varanasi

**Varanasi** (pia: **Benares**) ni jiji la Jimbo la Uttar Pradesh nchini Uhindi lenye wakazi milioni 1.2 (2011). Ni mji mkubwa wa thelathini na moja nchini Uhindi, na ni maarufu kama mahali pa hija kwa Wahindu.

## Tazama pia

* Orodha ya miji ya Uhindi

## Tanbihi

|  |  |
| --- | --- |
|  | Makala hii kuhusu maeneo ya Uhindi bado ni **mbegu**. Je unajua kitu kuhusu **Varanasi** kama historia yake, biashara, taasisi zilizopo, watu au utamaduni? Labda unaona habari katika wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari*.* |
# Ali ibn Abu Talib

**Ali Ibn Abu Talib** (Kar.: **علي ابن أبي طالب** \* mnamo 600 BK Makka - + Januari 661 Kufah / Irak) alikuwa mkwe wa mtume Muhammad, khalifa wa nne wa Uislamu na imamu wa Shia wa kwanza. Alikuwa pia baba wa wajukuu wa pekee wa mtume.

Aheshimiwa na Washia kama mfuasi wa kweli wa pekee wa mtume.

## Binamu na mkwe wa Mtume

Ali alikuwa binamu wa Mohammed na kati ya wafuasi wa kwanza wa mtume. Alimwoa Fatimah binti wa mtume akazaa naye watoto watano: \* Hasan ibn Ali (imamu wa pili wa Shia)

* Husain ibn Ali (imamu wa tatu wa Shia)
* Zainab bint Ali
* Umm Kulthum bint Ali.

## Swali la khalifa

Baada ya kifo cha Muhammad mwaka 632 swali la kiongozi mpya wa umma wa Waislamu likaleta fitina kati ya wafuasi wa Ali na wengine iliyosababisha hadi leo mgawanyo kati ya Wasunni na Washia.

Mkutano wa viongozi Waislamu ulimchagua Abu Bakr kuwa khalifa wa kwanza badala ya Ali aliyedai ya kwamba aliteuliwa na mtume mwenyewe kuwa kiongozi baada yake. Hata baada ya kifo cha Abu Bakr wakateuliwa mara mbili makhalifa wengine yaani Umar ibn al-Khattab kama khalifa wa pili halafu Uthman ibn Affan kama khalifa wa tatu.

Msikiti mahali pa kaburi la Ali mjini Najaf (Irak)
## Khalifa wa nne

Ni baada ya kuuawa kwa Uthman tu ya kwamba Ali alichaguliwa khalifa wa nne. Alihamia Kufa nchini Irak penye kituo kikubwa cha jeshi la Uislamu.

Tangu mwanzo aliona upinzani wa vikundi mbalimbali si Waislamu wote waliomkubali:

* wengine walimshatki ya kwamba alishiriki katika mauaji ya Uthman
* Aisha mjane wa mtume alikusanya jeshi kutoka Makka dhidi yake akamshambulia Ali katika mapigano ya ngamia lakini alishindwa naye
* Muawiya jemadari Mwislamu wa Dameski na ndugu wa Uthman aliyeuawa aliasi dhidi ya Ali. Mwaka 657 majeshi yao yalikutana Siffin na Ali alipaswa kukubali amani bila kuweza kumwondoa Muawwiyya.
* Tendo la kupatana na Muawiyya likasababisha Wakharijiya kuasi dhidi ya Ali

Msikiti mjini Mazar-e-Sharif (Afghanistan) ambako Washia wa Afghanistan huamini iko kaburi la Ali
## Kifo na kutokea kwa Shia

Tar. 22 Januari 661 Ali aliuawa na Mkharijiya huko Kufa. Watoto wake Hasan na Husain walishindwa kumfuata kwa sababu Muawiya alichukua utawala akiwa khalifa wa tano.

Swali hili la uongozi ulisababisha fitina na mgawanyo kati ya Waislamu. "Shiat Ali" (chama cha Ali) ilikuwa sasa mwendo wa pekee ndani ya Uislamu uliodai ya kwamba uongozi wapaswa kuwa mkononi wa familia ya mtume hivyo wa watoto na wajukuu wa Ali na Fatimah.
# Mbuga wa safari

Twiga katika mbuga wa safari nchini Uholanzi
Kifaru katika mbuga wa safari San Diego, Kalifornia, Marekani
**Mbuga wa safari** (ing.: **safari park**) ni aina ya zoo penye wanyama wa pori lakini yenye eneo kubwa ambako watu wanaweza kutembea kwa magari kati ya wanyama walio ndani ya vifungo vyao. Hii ni tofauti na zoo za kawaida ambako watalii wanatembea kwenye njia kati ya vifungo vya wanyama.

Sawa na zoo wanyama wanaoweza kuwindana au kupigana hawako pamoja ndani kifungo kimoja. Lakini maeneo ni makubwa zaidi kuliko zoo ya kawaida.

Mbuga za aina hii zilianzishwa huko Marekani mnamo mwaka 1953 katika jimbo la Florida ambako simba 12 waliwekwa ndani ya fensi katika eneo la hektari 1 na watalii waliweza kupita kwa gari.

1966 ikafuata mbuga mwingine huko Longleat, Uingereza ambako eneo la hektari 40 (ekari 99) lilitengwa kwa kusudi hili. Katika miaka ya 1970 mbuga mbalimbali zilijengwa Ulaya na Marekani na pia Asia zenye maeneo ya zaidi ya hektari 100 yaani kilometa ya mraba 1. Mahali pachache kama vile San Diego, Marekani (7.3 km²) na Cox Bazar, Bangla Desh (9.6 km²) kuna mbuga kubwa zaidi. Hizi zote ni ndogo kabisa kuliko mbuga za wanyama katika Afrika penye maeneo ya kilomita za mraba makumi hadi maelfu na hapa wanyama hawatengwi. Mbuga za Afrika zinalenga kuhifadhi wanyamapori katika mazingira asilia lakini mbuga za safari zinataka kuonyesha wanyamapori katika mazingira isiyo ya kiasili tena kwa makusudi ya kibiashara pamoja na kielimu na kiburudani.
# Familia nyuklia

Familia nyuklia ya Marekani mwaka 1955 hivi.
**Familia nyuklia** (kwa Kiingereza *nuclear family*, *elementary family* au *conjugal family*) ni familia iliyoundwa na wazazi wawili na watoto wao.

Ni tofauti na familia pana, inayohusisha ndugu wengi wa wazazi, na aina nyingine za familia.

## Tanbihi

## Viungo vya nje

* The Nuclear Family from Buzzle.com Ilihifadhiwa 6 Agosti 2017 kwenye Wayback Machine.
* Early Human Kinship was Matrilineal by Chris Knight. (anthropological debates as to whether the nuclear family is natural and universal).

|  |  |
| --- | --- |
|  | Makala hii kuhusu mambo ya utamaduni bado ni **mbegu**. Je, unajua kitu kuhusu **Familia nyuklia** kama historia yake au mahusiano yake na mada nyingine? Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari*.* |
# International Business Machines

Kampuni ya IBM
**IBM** (kifupi cha **International Business Machines Corporation**) ni kampuni kutoka Marekani ambayo inatengeneza na kuuza programu, vifaa vya kompyuta, huduma za miundombinu, na huduma za ushauri.

IBM ni moja ya makampuni makubwa ya teknolojia ya habari duniani. IBM imekuwa na leseni zaidi ya kampuni yoyote ya teknolojia kwa miaka mingi, na imetengeneza vitu muhimu ambavyo vimeboresha tarakilishi.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Makala hii kuhusu mambo ya uchumi bado ni **mbegu**. Je, unajua kitu kuhusu **International Business Machines** kama historia yake au mahusiano yake na mada nyingine? Labda unaona habari katika Wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari*.* |
# Dispur

Sehemu ya Mji wa Dispur

|  |
| --- |
| Dispur |
| Dispur
Mahali pa mji wa Dispur katika Uhindi |
| Majiranukta: ﻿ / ﻿ |
| Nchi | Uhindi |
| Jimbo | Assam |
| Wilaya | Kamrup |
| **Idadi ya wakazi** |
|  - Wakazi kwa ujumla  | 1,725 |

**Dispur** ni jina la mji mkuu wa jimbo la Assam katika Uhindi. Kwa mujibu wa sensa iliyofanyika mnamo mwaka wa 2001, mji una wakazi wapatao 1,750 wanaoishi katika mji huu. Mji upo m 53 kutoka juu ya usawa wa bahari.

## Viungo vya nje

* (Kiingereza) Tovuti rasmi ya Assam

|  |  |
| --- | --- |
|  | Makala hii kuhusu maeneo ya Uhindi bado ni **mbegu**. Je unajua kitu kuhusu **Dispur** kama historia yake, biashara, taasisi zilizopo, watu au utamaduni? Labda unaona habari katika wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari*.* |
# Secunderabad

Muonekano wa Mji wa Secunderabad
**Secunderabad** (pia:Sikanderabad) ni mji wa nchini India katika jimbo la Andhra Pradesh upande wa mashariki wa nchi.
Iko karibu na mji mkubwa wa Hyderabad na mara nyingi hutazamiwa kama sehemu yake.

## Uchumi na biashara

Secunderabad wanashughilika sana na bidhaa za mafuta ya petroli pia wanatengeneza madawa ya wanadamu, nguo n.k. Mji wa Secunderabad kwa miaka ya siku hizi kumekuwa wajenzi wengi wa bidhaa pepe (Software) n.k.

Secunderabad pia inajulikana kwa teknolojia ya habari ama Information Technology (IT).Inashindana na Bangalore katika sekta hii ya Teknolijia ya habari (IT). Kwa sasa iko namba mbili nyuma ya Bangalore. Katika soko la kimataifa, Hyderabad imeweza kuuza Softwares na kupata mapato kiasi cha dola bilioni 1 za kimarekani kwa mwaka 2004.

Hydeabad kwa sasa ina wawekezaji wengi sana katika soko hili la teknolojia ya habari(IT),Miongoni mwa makampuni yaliyowekeza katika Teknolojia ya habari ni kama ifuatavyo,Accenture, AppLabs, Infosys, Invensys, Microsoft, CSC, Oracle, Wipro, Kanbay, GE, iGate, ValueLabs, ADP, Dell, Deloitte, HSBCGLT, SumTotal, Intergraph, Analog Devices, Rhythm and Hues Studios, India, IBM, Keane,Satyam, Baan, Birlasoft, Cypress Semiconductors, InMage, SatNav Technologies, Tata Consultancy Services(TCS), Amazon , Google,HP(Hewlett-Packard),Oracle Corporation,Capgemini,CA(Computer Associates), Qualcomm, Cognizant Technology Solutions(CTS),Sierra Optima,UBS,wellsfargo,Microsoft Corporation,Cntrl S, MindTree, HCL, Polaris, Kenexa,Bank of America, InfoTech, VisualSoft, Pramati, GoldStone, Verizon, Virtusa, covansys, FourSoft, CMC, iGATE, LinkWell na Sierra Atlantic .

|  |  |
| --- | --- |
|  | Makala hii kuhusu maeneo ya Asia bado ni **mbegu**. Je unajua kitu kuhusu **Secunderabad** kama historia yake, biashara, taasisi zilizopo, watu au utamaduni? Labda unaona habari katika wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari*.* |
# Pretoria

|  |
| --- |
| Jiji la Pretoria |
|  |
|  **Bendera** |  **Nembo** |
| Jiji la Pretoria
Mahali pa mji wa Pretoria katika Afrika Kusini |
| Majiranukta: ﻿ / ﻿ |
| Nchi | Afrika Kusini |
| Majimbo | Gauteng |
| Tovuti:  www.tshwane.gov.za
 |

Kitovu cha mji wa Pretoria.
Ikulu ya *Union House*
**Pretoria** ni moja kati ya miji mikuu mitatu ya Afrika Kusini na makao makuu ya serikali. Miji mikuu mingine ni Cape Town kama makao ya Bunge na Bloemfontein kama makao ya Mahakama Kuu.

Pretoria iko kaskazini mwa jimbo la Gauteng katika bonde la milima ya Magalies kwenye kimo cha m. 1,370. Umbali na Johannesburg ni km. 56. Ni sehemu ya Jiji la Tshwane.

Jina la Pretoria ni la kumkumbusha jenerali wa Makaburu Andries Pretorius aliyeshinda Wazulu kwenye mapigano ya Mto wa Damu (Blood River) mwaka 1838. Kuna majadiliano kama jina la Pretoria libadilishwe pia kuwa "Tshwane".

Pamoja na ofisi za serikali kuna vyuo vikuu, hasa Chuo Kikuu cha Pretoria. Chuo Kikuu cha Afrika Kusini ni chuo kikubwa cha masomo kwa njia ya barua.

Pretoria ndio mji pekee wenye watu weupe (Wazungu) wengi kuliko mji wowote duniani nje ya Ulaya.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Makala hii kuhusu maeneo ya Afrika Kusini bado ni **mbegu**. Je unajua kitu kuhusu **Pretoria** kama historia yake, biashara, taasisi zilizopo, watu au utamaduni? Labda unaona habari katika wikipedia ya Kiingereza au lugha nyingine zinazofaa kutafsiriwa? Basi unaweza kuisaidia Wikipedia kwa kuihariri na kuongeza habari*.* |
# Unni Mukundan

**Unnikrishnan Mukundan** (amezaliwa 22 Septemba 1987), maarufu kama **Unni Mukundan**, ni mwigizaji wa Kihindi na mtayarishaji wa filamu ambaye anafanya kazi zaidi katika sinema ya Kimalayalam . Filamu yake ya *Marco* ilisifiwa na watu wote na kwa sasa ndiyo msisimko wa juu zaidi wa kiwango cha A katika tasnia ya filamu ya Kimalayalam.

Unni Mukundan alifanya uigizaji wake wa kwanza na filamu ya Kitamil *Seedan* (2011). Baada ya kucheza majukumu kadhaa madogo, Unni alipata mafanikio yake na jukumu lake kuu katika vichekesho vya Vysakh *vya Mallu Singh* (2012). Baadaye, aliendelea kuigiza katika filamu kadhaa zilizofanikiwa kibiashara, zikiwemo *Vikramadithyan* (2014), *KL 10 Patthu* (2015), *Style* (2016), *Oru Murai Vanthu Parthaya* (2016), *Achayans* (2017), *Malikappuram* (2022) na *Marco* . (2024), mbili za mwisho ziliibuka kama matoleo yake ya mapato ya juu zaidi. Baadhi ya filamu zake zinazojulikana zaidi zisizo za Kimalayalam ni filamu ya Kitelugu *Janatha Garage* (2016) na filamu ya Kitamil *Garudan* (2024).

Mnamo 2021, alishinda tuzo yake ya kwanza ya kitaifa kama mtayarishaji wa filamu yake ya kwanza ya utayarishaji, Meppadiyan .

## Maisha ya awali

Unni Mukundan alizaliwa huko Thrissur, Kerala tarehe 22 Septemba 1987 kwa wazazi wa Kimalayali Madathiparambil Mukundan Nair na Roji Mukundan. Alimaliza masomo yake kutoka Shule ya Sekondari ya Juu ya Pragati huko Ahmedabad na kuhitimu katika Fasihi ya Kiingereza na Uandishi wa Habari kutoka Chuo cha Prajyoti Niketan, Pudukad (Thrissur). Alilelewa huko Ahmedabad, Gujarat. Katika siku za mwanzo za kazi yake, alifanya kazi na Motif, ambayo sasa inajulikana kama TTEC.

## Tanbihi