# Miaka ya 1970

Lango la Historia | Lango la Biografia | Karibuni | Orodha ya Miaka

◄ |
Karne ya 19 |
**Karne ya 20**
| Karne ya 21

◄ |
Miaka ya 1940 |
Miaka ya 1950 |
Miaka ya 1960 |
**Miaka ya 1970**
| Miaka ya 1980
| Miaka ya 1990
| Miaka ya 2000
| ►

1970 |
1971 |
1972 |
1973 |
1974 |
1975 |
1976 |
1977 |
1978 |
1979

Makala hii inahusu miaka 1970 - 1979.

## Matukio

Miaka ya 1970
### Afrika

| Mwaka | Matukio |
| --- | --- |
| 1974 | Mapinduzi ya Kijeshi ya Portugal yanamaliza utawala wa kirasilimali wa Ureno nchini Angola, Mozambique, na Guinea-Bissau. (17 Aprili) |
| 1976 | Maandamano ya Soweto nchini Afrika Kusini, yaliyoanzishwa na wanafunzi kupinga mabadiliko ya elimu ya kibaguzi, yanageuka kuwa mapigano makubwa. (16 Juni) |
| 1977 | Steve Biko, kiongozi maarufu wa harakati za kupinga ubaguzi wa rangi nchini Afrika Kusini, anauwawa na polisi. (12 Septemba) |
| 1978 | Vita vya Uganda-Tanzania vinatokea wakati Uganda inashambulia Tanzania kwa kigezo cha kuwa Kagera ni sehemu ya Uganda. (30 Oktoba 1978 na kumalizika rasmi tarehe 11 Aprili 1979). |
| 1979 | Chama cha kisicha cha Burundi Workers' Party kinaanzishwa mnamo mwezi Disemba. |

### Amerika ya Kaskazini

| Mwaka | Matukio |
| --- | --- |
| 1971 | Marekani inaondoa dhahabu kutoka kwa sarafu ya dola na kuanzisha mfumo wa fiat. (15 Agosti) |
| 1973 | Mgogoro wa mafuta wa OPEC unafanyika, na kuleta mfumuko wa bei na changamoto za kiuchumi duniani. (6 Oktoba) |
| 1974 | Rais Richard Nixon wa Marekani anajiuzulu baada ya kashfa ya Watergate. (9 Agosti) |
| 1976 | Jimmy Carter anachaguliwa kuwa rais wa Marekani. (2 Novemba) |
| 1979 | Inaanza mgogoro wa kidiplomasia kati ya Marekani na Iran, ambapo wanadiplomasia wa Marekani wanashikiliwa mateka katika ubalozi wa Marekani mjini Tehran. (4 Novemba) |

### Amerika ya Kusini

| Mwaka | Matukio |
| --- | --- |
| 1973 | Mapinduzi ya kijeshi nchini Chile yanamtoa madarakani Salvador Allende na kumweka General Augusto Pinochet kama rais. (11 Septemba) |
| 1976 | Familia ya junta ya kijeshi ya Argentina inashikilia madaraka, kuanzisha kipindi cha ugaidi na mateso kwa raia. (29 Machi) |
| 1978 | Argentina inashinda Kombe la Dunia la Soka la FIFA. (25 Juni) |
| 1979 | Mapinduzi ya Kiholanzi yatoa nguvu kwa Wakulima nchini Nicaragua, ambapo Somoza anang'olewa. (19 Julai) |
| 1979 | Familia ya junta ya kijeshi ya Brazil inaendelea na utawala wake dhidi ya upinzani. (5 Oktoba) |

### Asia

| Mwaka | Matukio |
| --- | --- |
| 1971 | Maafa ya umeme ya Bangladesh, nchi inayojitokeza kama taifa huru. (16 Desemba) |
| 1973 | Vita vya Yom Kippur kati ya Israeli na nchi za Kiarabu, na athari kubwa kwa mafuta ya dunia. (6 Oktoba) |
| 1975 | Vietnam inapata uhuru baada ya kushinda vita dhidi ya Marekani na kuungana kuwa Vietnam ya Kijamii. (30 Aprili) |
| 1976 | Mao Zedong, kiongozi wa China, anakufa na kuacha utawala wa kihalifu wa China. (9 Septemba) |
| 1979 | Mapinduzi ya Iran yanatangaza kuanguka kwa utawala wa Shah Mohammad Reza Pahlavi na kuanzisha Jamhuri ya Kiislamu chini ya Ayatollah Khomeini. (11 Februari) |

### Australia na Pasifiki

| Mwaka | Matukio |
| --- | --- |
| 1972 | Australia inashinda Kombe la Dunia la Raga. (7 Agosti) |
| 1973 | Australia inafanya mazungumzo ya ushirikiano wa kisiasa na Uchina. (21 Novemba) |
| 1975 |  |
| 1977 | Australia inapata mafanikio katika kipindi cha kiuchumi kupitia biashara na maendeleo. (23 Mei) |
| 1979 | Australia inapata mafanikio katika maendeleo ya kisayansi. (17 Juni) |

### Ulaya

| Mwaka | Matukio |
| --- | --- |
| 1971 | Uingereza inaondoa Dhahabu kutoka kwa fedha yake, kuanzisha mfumo wa kibiashara wa fedha. (15 Agosti) |
| 1973 | Uingereza inajiunga na Umoja wa Ulaya (EU). (1 Januari) |
| 1975 | Mkutano wa Helsinki kuhusu Usalama na Ushirikiano unashuhudia mawazo ya kuunganisha Ulaya. (1 Agosti) |
| 1976 | Upinzani wa kisiasa nchini Ufaransa unapohusishwa na kiongozi wa Ufaransa, Valéry Giscard d'Estaing. (19 Disemba) |
| 1979 | Kiongozi wa Ufaransa anarudi madarakani katika mgogoro wa uchumi wa kimataifa. (2 Mei) |

## Utamaduni

### Filamu

| Mwaka | Matukio |
| --- | --- |
| 1970 | Filamu maarufu ya \*Patton\* inatolewa, ikishinda Oscars. (25 Desemba) |
| 1973 | Filamu ya \*The Exorcist\* inavuma, ikiwa ni mojawapo ya filamu maarufu zaidi za kutisha. (26 Desemba) |
| 1975 | Filamu ya \*Jaws\* inatolewa na kuwa filamu ya kwanza kupata mapato ya $100 million. (20 Juni) |
| 1976 | Filamu ya \*Rocky\* inashinda Oscars na kuwa alama ya utamaduni wa Marekani. (21 Novemba) |
| 1979 | Filamu ya \*Apocalypse Now\* inatolewa, ikawa maarufu kwa mada yake ya vita vya Vietnam. (15 Agosti) |

### Muziki

| Mwaka | Matukio |
| --- | --- |
| 1970 | Led Zeppelin wanatoa albamu ya \*Led Zeppelin III\*. (5 Oktoba) |
| 1973 | Pink Floyd wanatoa albamu maarufu \*The Dark Side of the Moon\*. (1 Maarti) |
| 1976 | The Sex Pistols wanazindua muziki wa punk rock na kuanzisha harakati za punk. (4 Oktoba) |
| 1977 | Elvis Presley anakufa, akiacha alama kubwa kwenye muziki wa pop. (16 Agosti) |
| 1979 | The Clash wanatoa albamu ya \*London Calling\*. (14 Disemba) |

## Sayansi

| Mwaka | Matukio |
| --- | --- |
| 1973 | Mchanganyiko wa bioteknolojia unaanzishwa, ukiwa ni hatua kubwa katika maendeleo ya sayansi. (1 Oktoba) |
| 1975 | Utafiti wa nafasi ya Mars unafanyika kwa mara ya kwanza na kuanza kurekodi picha za mbali. (20 Julai) |
| 1978 | Utafiti wa kisayansi wa kuunda binadamu katika maabara unafanywa kwa mara ya kwanza. (14 Julai) |
| 1979 | Teknolojia ya roboti inapata maendeleo makubwa katika sekta ya viwanda. (3 Januari) |

## Watu

### Tuzo

| Mwaka | Tuzo ya Fizikia | Tuzo ya Kemia | Tuzo ya Tiba | Tuzo ya Fasihi | Tuzo ya Amani | Tuzo ya Uchumi |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1970 | Hannes Alfvén, Louis Néel | Luis F. Leloir | Julius Axelrod, Bernard Katz, Ulf von Euler | Aleksandr Solzhenitsyn | Norman Borlaug | Paul A. Samuelson |
| 1971 | Dennis Gabor | Gerhard Herzberg | Earl W. Sutherland Jr. | Pablo Neruda | Willy Brandt | Simon Kuznets |
| 1972 | John Bardeen, Leon Cooper, Robert Schrieffer | Christian B. Anfinsen, Stanford Moore, William H. Stein | Gerald M. Edelman, Rodney R. Porter | Heinrich Böll | Mairead Corrigan, Betty Williams | John Hume | Kenneth J. Arrow |
| 1973 | Leo Esaki, Ivar Giaever, Brian D. Josephson | Ernst Otto Fischer, Geoffrey Wilkinson | Karl von Frisch, Konrad Lorenz, Nikolaas Tinbergen | Patrick White | Henry A. Kissinger, Lê Đức Thọ | Wassily Leontief |
| 1974 | Martin Ryle, Antony Hewish | Paul J. Flory | Albert Claude, Christian de Duve, George E. Palade | Eyvind Johnson, Harry Martinson | Seán MacBride | Gunnar Myrdal, Friedrich Hayek |
| 1975 | Aage Bohr, Ben Mottelson, James Rainwater | John W. Cornforth, Vladimir Prelog | David Baltimore, Renato Dulbecco, Howard Temin | Eugenio Montale | Andrei Sakharov | Friedrich Hayek |
| 1976 | Burton Richter, Samuel C. C. Ting | William N. Lipscomb | Baruch S. Blumberg, Daniel Carleton Gajdusek | Saul Bellow | Betty Williams, Mairead Corrigan | Milton Friedman |
| 1977 | Philip W. Anderson, Nevill F. Mott, John H. Van Vleck | Ilya Prigogine | Roger Guillemin, Andrew V. Schally, Rosalyn Yalow | Vicente Aleixandre | Amnesty International | Bertil Ohlin, James Meade |
| 1978 | Pyotr Kapitsa, Arno Penzias, Robert Woodrow Wilson | Peter D. Mitchell | Werner Arber, Daniel Nathans, Hamilton O. Smith | Isaac Bashevis Singer | Anwar Sadat, Menachem Begin | Herbert A. Simon |
| 1979 | Sheldon Glashow, Abdus Salam, Steven Weinberg | Herbert C. Brown, Georg Wittig | Allan M. Cormack, Godfrey Hounsfield | Odysseas Elytis | Mother Teresa | Theodore Schultz, Arthur Lewis |

## Viungo vya nje

Wikimedia Commons ina media kuhusu:
 Miaka ya 1970