Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Kasaimbangan Kamampuh Balanja

**Kasaimbangan kamampuh balanja**, (basa Inggris: *purchasing power parity* - PPP) dina élmu ékonomi nyaéta hiji cara anu dipaké pikeun ngitung hiji alternatif *nilai tukar* antara *mata uang* ti dua nagara. PPP ngukur sabaraha lobana hiji mata uang bisa dipaké keur beubeulian dina ukuran internasional (biasana dolar), sabab barang katut jasa téh regana béda-béda di unggal nagara.

*Nilai tukar* PPP dipaké dina babandingan internasional keur standar hirup. PDB hiji nagara mimitina diitung dina mata uang lokal, antukna babandingan antara dua nagara téh ngabutuhkeun ayana konvérsi mata uang. Babandingan maké nilai tukar nyata dianggep henteu nyata, ku sabab henteu ngaréfléksikeun béda rega antar nagara. Perbédaan antara PPP jeung nilai tukar nyata bisa loba bédana. Upamana, PDB per kapita di RRC kurang leuwih 1.400 USD, sedengkeun dumasar kana PPP nyaéta kurang leuwih 6.200 USD. Sedengkeun PDB nominal per kapitana kurang leuwih AS$37.600, tapi PPP-na mah ukur 31.400 USD.

## Tempo ogé

* Dolar internasional
* Daptar nagara dumasar kana PDB (PPP)
* Daptar nagara dumasar kana PDB (PPP) per kapita
* Pengukuran pendapatan nasional
* Efek Penn

## Tumbu kaluar

* Big Mac Index (The Economist)
* Countries (The Economist)
* Explanations from the U. of British Columbia Archived 2019-08-11 di Wayback Machine
* PPP US dollar exchange rates (IMF)
* The most widely used PPP exchange rate come from the Penn World Tables at the Center for International Comparison Archived 2009-12-15 di Wayback Machine in Pennsylvania, USA.
# Gunung

| Gunung ᮌᮥᮔᮥᮀ |
| --- |
| Toponimi |
| Gunung Tangkuban Parahu, salah sahiji conto gunung seuneu anu janten ciri géomorfologi Tatar Sunda. |
| Wilayah | Tatar Sunda |
| Harti Filologis | Daratan luhur / Mountain |

**Gunung** nyaéta hiji istilah toponimi dina Basa Sunda anu nujul kana wangun daratan anu munjul pisan sarta luhur dibandingkeun jeung wilayah di sabudeureunana.
Gunung (ogé katelah Gunong) nyaéta Melayu sarta Indonesia Kecap keur gunung — hal anu rutin dipaké di gunung (sakumaha *Gunung Berapi).* Gunung ogé nunjul ka hiji daérah nu kaayaan jangkung keluhur ilaharna mibanda leuwih ti 1.500 mdpl.

## Étimologi

Dina kamus **Jonathan Rigg** (1862), gunung dihartikeun salaku *"A mountain"*. Dina dunya Géomorfologi, gunung di Tatar Sunda kalolobaanana mangrupa gunung seuneu (vulkanik) anu ngawangun kasuburan taneuh di wilayah sabudeureunana.

## Pamakéan dina Toponimi

Istilah gunung sering dipaké pikeun méré nami wewengkon anu aya di suku gunung:

* **Gunung Halu **Gunungpuyuh **Gunung Putri**

## Tempo ogé

* Pasir
* Puncak
* Lamping

Ngaran na gunung sakuliah Asia Tenggara .

## Pagunungan ngagunakeun émbohan Gunung / Gunong

Nuturkeun anu pagunungan anu sacara resmi nganggo émbohan Gunung atanapi Gunong.

**Malaysia Gunung Angsi
* Gunung Batu Brinchang
* Gunung Banang
* Gunung Belumut
* Gunung Benarat
* Gunung Jerai
* Gunung Kinabalu
* Gunung Korbu
* Gunung Lambak
* Gunung Ledang
* Gunung Ma'okil
* Gunung Mulu
* Gunung Murud
* Gunung Nuang
* Gunong Pueh
* Gunung Pulai
* Gunung Santubong
* Gunung Tahan
* Gunung Trus Madi

**Indonesia Gunung Agung
* Gunung Arjuna
* Gunung Batur
* Gunung Batok
* Gunung Bromo
* Gunung Ciremai
* Gunung Dempo
* Gunung Galunggung
* Gunung Gede
* Gunung Jayawijaya
* Gunung Kaba
* Gunung Kembar
* Gunung Kemukus
* Gunung Kerinci
* Gunung Krakatau
* Gunung Kemiri
* Gunung Leuser
* Gunung Merapi
* Gunung Nona
* Gunung Rinjani
* Gunung Salak
* Gunung Salahutu
* Gunung Seblat
* Gunung Semeru
* Gunung Sumbing
* Gunung Sinabung
* Gunung Sipiso-Piso
* Gunung Tambora
* Gunung Tangkuban Parahu
* Gunung Toba

## rujukan
# Daptar nagara di Asia

Ieu mangrupa daptar nagara di buana Asia

## Nagara Daulat

* Apganistan
* Arab Saudi
* Arménia1
* Azerbaijan1
* Bahrain
* Bangladésh
* Bhutan
* Brunéi
* Cina
* Géorgia1
* India
* Indonésia2
* Irak
* Iran
* Israél
* Jepang
* Kamboja
* Kazakhstan3
* Citakan:Country data North Korea Koréa Kalér
* Koréa Kidul
* Kirgizstan
* Kuwait
* Laos
* Libanon
* Citakan:Country data Maldives Maladéwa
* Malaysia
* Citakan:Country data Egypt Mesir3
* Mongolia
* Myanmar
* Nepal
* Oman
* Pakistan
* Pilipina
* Qatar
* Rusia3
* Singapura
* Siprus1
* Sri Lanka
* Suriah
* Tajikistan
* Thailand
* Citakan:Country data East Timor Timor Lésté2
* Turki3
* Citakan:Country data Turkmenistan Turkménistan
* Uni Émirat Arab
* Uzbékistan
* Viétnam
* Citakan:Country data Yemen Yaman
* Citakan:Country data Jordan Yordania

## Nagara kalawan pangakuan nu kawates

* Abkhazia1
* Citakan:Country data Akrotiri dan Dhekelia Akrotiri dan Dhekelia
* Hong Kong
* Citakan:Country data Macau Makau
* Nagorno-Karabakh1
* Citakan:Country data South Ossetia Ossétia Kidul1
* Paléstina1
* Siprus Kalér1
* Taiwan

## Catetan

* 1 Kadang diasupkeun ka Éropa, kumaha définisi watesna.
* 2 Kadang diasupkeun ka Oséania.
* 3 Nagara lintas buana.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Artikel ngeunaan géografi *ieu mangrupa taratas, perlu disampurnakeun. Upami sadérék uninga langkung paos perkawis ieu, dihaturan kanggo ngalengkepan.* |
# Mesolitikum

Abris sous roche imah di jaman mesolitikum
**Mésolitikum** nyaéta jaman batu pertengahan, anu di mana harita manusageus mikawanoh tatanén.
Jaman Mésolitikum miboga ciri-ciri nyaéta : Moro sato jeung ngala lauk, ngamimitian hirup di hiji tempat saperti gua-gua /guha(*Abris souc Roche*) atawa teu pundah-pindah, ninggalkeun runtah pawon (*kjokken moddinger*), geus maké pakakas saperti Kampak anu dikeupeul (*peble*),Kapak pondok (*Bache Courte*).
Nu kaasup kana kabudayaan mésolitikum nyaéta :

* Kabudayaan *Bacson-Hoabinh*
* Kabudayaan Bandung
* Kabudayaan Toala ( Sulawesi selatan)

Tokoh anu nimukeunna nyaéta P.V. Van Stein Callenfels.
Sabot mangsa mésolitikum, nu nyicingan Indonésia geus mimitian hirup ku cara ngageugeuh sarta geus mimiti tatanén sacara basajan pikeun minuhan kaperluan kadaharan maranéhanana, iwal ti éta ogé pikeun nyumponan kaperluan hirup masarakat harita geus bisa moro sato sarta néwak lauk.
Tempat ancik anu maranéhanana biasana di basisir (*kjokkenmoddinger*) sarta goa-goa (*abris sous roche*).
*Kjokkenmoddinger* nyaéta runtah pawon anu eusina siput, kerang sarta barang-barang hasil kabudayaan kawas kapak genggam, kapanggih di sapanjang basisir wétan Pulo Sumatera.
*Abris sous roche* nyaéta goa nyarupaan ceruk batu karang anu dipaké manusa minangka tempat ancik.
Kapanggih diwewengkon Madiun, Besuki, Timor sarta Rote.

## Rujukan

|  |  |
| --- | --- |
|  | Artikel *ieu mangrupa taratas, perlu disampurnakeun. Upami sadérék uninga langkung paos perkawis ieu, dihaturan kanggo ngalengkepan.* |
# Muharom

|  |
| --- |
| **Kalénder Islam** |
| 1. Muharram
2. Safar
3. Rabiul awal
4. Rabiul ahir
5. Jumadil awal
6. Jumadil ahir
7. Rajab
8. Sya'ban
9. Ramadhan
10. Syawal
11. Dzulkaidah
12. Dzulhijjah
 |

**Muharram** ('*محرّم**,** Muharam**,** Muharom, **Sura**) nyaéta bulan munggaran dina pananggalan hijriyah. Muharram asalna tina kecap* diharamkan' atawa 'dipantrang', nyaéta dipantrang pikeun perang.

## Dalil Bulan Harom

Bulan Muharom salah sahiji ti antara 4 bulan harom, nyaéta Muharom, Rojab, Dzulqo'dah (Hapit) jeung Dzulhijjah (Rayagung) dumasar dawuh Alloh SWT dina Al-Qur'an surat At-Taubah ayat 36:

**ِِإِنَّ عِدَّةَ الشُّهُورِ عِنْدَ اللَّهِ اثْنَا عَشَرَ شَهْرًا فِي كِتَابِ اللَّهِ يَوْمَ خَلَقَ السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضَ مِنْهَا أَرْبَعَةٌ حُرُمٌ**

(36) *Saéstuna itungan bulan numutkeun Alloh SWT aya 12 bulan dina kitabulloh dina poé diciptana langit jeung bumi...*.

Opat bulan diantawisna mangrupa bulan harom, dijéntrékeun dina hadits:

**ِِإن الزمان قد استدار كهيئته يوم خلق الله السماوات والأرض، السنة اثنا عشر شهرا، منها أربعة حرم؛ ثلاث متواليات: ذو القعدة وذو الحجة والمحرم، ورجب مُضَر الذي بين جمادى وشعبان**

(Hartina) *Saéstuna waktu muter saperti kuduna nalika Alloh SWT nyipta langit jeung bumi, sataun 12 bulan, opatna bulan harom, tilu patuturut Dzulqo'dah, Dzulhijjah, Muharom, jeung Rojab...*.

## Poé penting

Tanggal 1 Muharram nyaéta Taun Anyar dina agama Islam.

## Rujukan

|  |  |
| --- | --- |
|  | Artikel *ieu mangrupa taratas, perlu disampurnakeun. Upami sadérék uninga langkung paos perkawis ieu, dihaturan kanggo ngalengkepan.* |
# Percitakan

**Percitakan** nyaéta prosés ngalobaan dokumén, gambar, atawa tulisan ku cara mékanis atawa digital, sangkan bisa dihasilkeun dina jumlah anu loba dina waktu anu singget.

## Sajarah

Saméméh aya percitakan, sakabéh dokumén kudu ditulis ku leungeun. Prosés ieu lalaunan pisan jeung gampang aya kasalahan waktu nyalin.

Di Éropa, téknologi percitakan nganggo mesin cetak anu dipikawanohkeun ku Johannes Gutenberg dina abad ka-15 ngarobah pisan nyebarna élmu pangaweruh.
Di Nusantara, percitakan mimiti asup ngaliwatan padagang jeung misionaris dina abad ka-16.

## Métode

Aya sababaraha métode percitakan, di antarana:

* **Percitakan hurup lepas** – ngagunakeun hurup logam anu disusun hiji-hiji.
* **Percitakan offset** – métode anu loba dipaké pikeun buku, koran, jeung majalah kiwari.
* **Percitakan digital** – ngagunakeun printer komputer pikeun nyitak langsung tina file digital.

## Tempo ogé

* Naskah
* Buku
* Johannes Gutenberg
# Ellie Goulding

| Ellie Goulding |
| --- |
| Nami | Elena Jane Goulding |
| Gumelar | 12 Desémber 1986 (1986-12-12)  Hereford, Inggris |
| Aliran | Indie pop, synthpop, folktronica |
| Pacabakan | Penyanyi, penulis lagu |
| Alat musik | Vokal, gitar |
| Taun aktip | 2008–ayeuna |
| Lébel | Polydor, Neon Gold, Cherrytree, Interscope |
| Maén di | Tinie Tempah, Calvin Harris, Lissie |
| Ramatloka | www.elliegoulding.com |

**Elena Jane Goulding** (/ˈɡoʊldɪŋ/ *GOHL-ding*; gumelar 30 Desember 1986; umur 39 taun) nyaéta panyanyi sareng panulis lagu ti Inggris Raya. Karirna dimimitian nalika anjeunna patepang produser rékaman anu ngaranna Starsmith sareng Frankmusik, sareng anjeunna teras dipendakan ku Jamie Lillywhite, anu engké janten manajer.

## Rujukan

## Tumbu luar

* Loka wéb resmi Ellie Goulding
* Ellie Goulding di Twitter
* Ellie Goulding di Instagram

|  |  |
| --- | --- |
|  | Artikel ngeunaan biografi inohong *ieu mangrupa taratas, perlu disampurnakeun. Upami sadérék uninga langkung paos perkawis ieu, dihaturan kanggo ngalengkepan.* |
# Ludwig van Beethoven

Ludwig van Beethoven, sakitar taun 1804
**Ludwig van Beethoven** (diéjah [ˈbe.to.vɘn]) (dibaptis 17 Désémber, 1770 – 26 Maret, 1827) komponis jeung pianis Jerman . Beethoven dianggap salah saurang komponis agung sapanjang sajarah, sarta mere warna nu dominan dina periode transisi antara era musik klasik jeung musik romantis di musik klasik kulon. Reputasi nu jenius mere inspirasi — sarta dina sababaraha kasus ngintimidasi — ka generasi komponis, musikus jeung pamiarsana.

Gumelar di Bonn, Jérman, terus pindah ka Vienna, Austria, dina umur 20-an, sarta terus tumetep di dinya, diajar ka Joseph Haydn tur gancang meunang reputasi salaku pianis. Di ahir umur duapuluh taun, aya gangguan dina "pendengaran" sarta terus ngahasilkeun hasil karya sanajan mangrupa awal nu sulit dina kahirupanna. Beethoven salah saurang komponis munggaran nu digawe bebas - nyusun keur konser, ngajual komposisina ka penerbit tur meunang dana dukungan ti nu baleunghar - tinimbang digawe di gereja atawa pangadilan.

## Hirup jeung gawe

*Pikeun leuwih jéntré ngeunaan jejer ieu, mangga tingal Life and work of Ludwig van Beethoven.*
Beethoven lahir di 515 Bongasse, Bonn, Jerman, ti Johann van Beethoven (1740–1792) jeung Magdalena Keverich van Beethoven (1744–1787). Beethoven dibaptis dina 17 Desember, tapi kulawarga jeung guruna Johann Albrechtsberger ngarayakeun tepung taunna dina 16 Desember.

Guru musik munggaran Beethoven nyaéta bapana, salah saurang musikus di pangadilan Electoral di Bonn nu kasar tur teu bisa ditebak. Johann remen balik tengah peuting sarta tuluy ngahudangkeun Ludwig keur ulin jeung manéhna ogé babaturanna. Bakat Beethoven geus diaku waktu umurna masih kénéh bunah. Guru mimiti nu pangpentingna nyaéta Christian Gottlob Neefe. Dina taun 1787 Beethoven ngora indit ka Vienna keur munggaran, di mana manéhna panggih jeung ngondang Mozart. Manéhna kapaksa mulang ka imahna sabab ibuna ngantunkeun ku sabab Tuberculosis. Ibu Beethoven pupus waktu manéhna umur 16, sarta dina manéhna kudu ngurus 2 adina sabab bapana sering mabok ku pangaruh alkohol.

Beethoven pindah ka Vienna dina taun 1792, di mana manéhna diajar keur sabaraha lila ku Joseph Haydn nu ngagantikeun Wolfgang Amadeus Mozart, nu pupus sataun samemehna. Manéhna narima instruksi tambahan ti Johan Georg Albrechtsburger (instruktur pra-ulung Vienna) sarta Antonio Salieri. Beethoven gancang nembongkeun kamampuhna salaku piano virtuoso. Karya mimitina sababaraha nomer "opus", trio piano, dina taun 1795. Manéhna mimiti awalna karir saperti dina sesa hirupna nyaéta: tinimbang gawe di gereja atawa pangadilan (saperti lolobana komponis samemehna), keur kaperluan hirupna tina usaha kombinasi taunan atawa hadiah ti para bangsawa, pangasilan tina tampil di umum, konser, ngajar sarta hasil ngajualan karya-karyana.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Artikel *ieu mangrupa taratas, perlu disampurnakeun. Upami sadérék uninga langkung paos perkawis ieu, dihaturan kanggo ngalengkepan.* |
# Tinju

Tinju
**Tinju** nyaéta jenis olahraga nu dipaénkeun ku dua pamilon nu sarua beuratna kalayan maké tinjuan di seri hiji, biasana nepi ka tilu menit nu biasa disebut ronde. Dina divisi Olimpiade jeung profesional, pamilon (disebut petinju) ngajauhan bogem lawan samentara manéhna nyoba ninju lawanna. Nilai bakal dibéré nalika bisa ngabogem lawanna di bagian hareup atawa dina cangkéngna, komo lamun di bagian hulu mah bakal dibéré nilai gédé. Petinju nu meunang nilai panggedéna sanggeus ronde nu ditangtukeun bisa jadi pemenang. Kemenangan ogé bisa dihontal nalika lawan bisa diéléhkeun (atawa KO) jeung teu bisa hudang deui salila sapuluh menit, atawa lamun lawan cedera di tengah-tengah pasanggiri.

## Sajarah

Olahraga tinju mimiti dipikawanoh di Afrika Utara taun 4000 SM ari di Mediterania taun 1500 SM. Raja Thesus, saurang raja Yunani Kuno nu maréntah nalika taun 900 SM nyebutkeun yén manéhna resep nempo lalaki nu diuk pahareup-hareup sarta patinju-tinju nepi ka di antarana aya nu paéh. Nalika ngalawan, maranéhanana ngeupeulkeun leungeun maké sarung leungeun. Olahraga tinju ditarima di olahraga Olimpiade (Yunani Kuno nyebutna Pygme / Pygmachia) taun 688 SM, para pamilon dilatih maké kantong tinju (disebut korykos). Di Roma kuno, petinju biasana penjahat jeung budak. Ahirna, tinju kasohor nepi ka bangsawan, tapi tindakan ieu dilarang ku Raja Augustus, taun 500, olahraga ieu dilarang ku Theodoric.

|  |  |
| --- | --- |
|  | Artikel *ieu mangrupa taratas, perlu disampurnakeun. Upami sadérék uninga langkung paos perkawis ieu, dihaturan kanggo ngalengkepan.* |

## Rujukan
# Jiwa

**Jiwa** (Ruh, Atma) mangrupa prinsip Tuhan dina manusa jeung mangrupa sipat alami manusa nu sabenerna. Ieu mangrupa komponén utama dina awak halus/ rohani nu mangrupa bagian leutik tina prinsip Tuhan anu agung ku supat/ kualitas Kabeneran Absolut (Sat), Kasadaran Absolut (Chit) jeung Kabagéaan Abadi (Bliss/ Ānand, Aanand)). Jiwa (Roh, Atma) teu idpangaruhan ku pasang saat kahirupan jeung aya dina kaayaan Bagéa/ Bliss terus-terusan.

## Referensi

|  |  |
| --- | --- |
|  | Artikel *ieu mangrupa taratas, perlu disampurnakeun. Upami sadérék uninga langkung paos perkawis ieu, dihaturan kanggo ngalengkepan.* |
# Vanuatu

| *Ripablik blong Vanuatu* *République du Vanuatu*Républik Vanuatu |
| --- |
|

|  |  |
| --- | --- |
|  |  |
|  |  |

 |
| **Motto** "Long God yumi stanap" (Keur Gusti urang ngadeg) |
| **LaguYumi, Yumi, Yumi* |
| Location of Vanuatu  |
| **Ibu kota** (jeung kota panggedéna)
 | Port Vila 17°45′S 168°18′E |
| Basa resmi | Bislama, Inggris, Perancis |
| Pamaréntah | Républik |
|  -  | Présidén | Tallis Obed Moses |
|  -  | Perdana Mentri | Bob Loughman Weibur |
| Merdika | ti Perancis jeung UK  |
|  -  | Tanggal | 30 Juli 1980  |
| Aréa |
|  -  | Total |  12,189 km² (ka-161) 4,706 mil²  |
|  -  | Cai (%) | sakedik |
| Populasi |
|  -  | Perkiraan  Juli 2006 | 209,000 (ka-183) |
|  -  | Kapadetan | 17 /km² (ka-188) 44 /mil² |
| **GDP** (PPP) | Perkiraan 2005 |
|  -  | Total | $726 yuta (ka-175) |
|  -  | Per kapita | $3,346 (121st) |
| **HDI** (2004) | 0.670 (sedeng) (ka-119) |
| Mata uang | Vatu Vanuatu (`VUV`)  |
| Zona wanci | (UTC+11) |
| TLD Internét | .vu |
| Kode telepon | +678 |

**Vanuatu** (IPA: [ˌvɑːnuˈɑːtu]), ngaran resmina **Républik Vanuatu**, mangrupa nagara pulo nu aya di Samudra Pasifik kidul. Kapuloan ieu perenahna 1,750 km (1090 mil) di wétaneun Australia béh kalér, 500 km (310 mil) wétan kaléreun Kalédonia Anyar, kuloneun Fiji jeung kiduleun Kapuloan Solomon.

Vanuatu baheulana munggaran dicicingan ku urang Mélanésia. Urang Éropa mimiti nyicingan wewengkon ieu ahir abad ka-18 nu juntrungannana dina taun 1906 Britania jeung Perancis sacara resmi ngaku nagara ieu, nu sacara babarengan diatur minangka Hébride Anyar ngaliwatan kondominium Briania-Perancis. Gerakan kamerdikaan mucunghul taun 1970-an, nu ahirna Républik Vanuatu ngadeg taun 1980.

## Sajarah

lolobana kapuloan Vanuatu geus dicicingan salila ratusan taun kalayan bukti arkéologis pangkolotna aya tanggal 1300 SM.

## Géografi

### Babagian administratif

Propinsi di Vanuatu
Ti taun 1994, Vanuatu kabagi jadi genep propinsi:

* Malampa
* Penama
* Sanma
* Shefa
* Tafea
* Torba

## Budaya, basa, musik jeung ageman

### Pangatikan

Di Port Vila, sarta dua puseur lianna, mangrupa tempat Universitas Pasifik Kidul, institusi pangatikan nu dipiboga ku dua belas nagara-nagara Pasifik. Kampus Vanuatu ukur mangrupa sakola hukum di universitas ieu.

## Jejer rupa-rupa

* Komunikasi di Vanuatu
* Transportasi di Vanuatu
* Gerakan John Frum

## Rujukan

## Tumbu luar

| Pék paluruh émbaran nu leuwih loba ngeunaan Vanuatu ku jalan nyungsi proyék sabaraya Wikipédia |
| --- |
|  | Définisi kamus ti Wiktionary |
|  | Buku téks ti Wikibooks |
|  | Cutatan ti Wikiquote |
|  | Téks sumber ti Wikisource |
|  | Gambar jeung média ti Commons |
|  | Warta ti Wikinews |
|  | Sumber pangajaran ti Wikiversity |

* **(en)**Interactive maps of Vanuatu Archived 2004-09-23 di Wayback Machine
* **(en)**Republic of Vanuatu government
* **(en)**Volcanoes of Vanuatu
* **(en)**Vanuatu National Tourism Office
* **(en)**In pictures: Vanuatu volcano
* **(en)**The Happy Planet Index website
# Drama

Ikon drama nu mangrupa topéng
**Drama** nu asal kecapna téh ti bahasa Yunani, nyaéta *dramoi,* nu hartina téh salah sahiji wangun kasenian anu ngebréhkeun bubudén jalma ku tingkah laku, ucap réngkak, tata peta anu bobodoan. Drama sok dipaénkeun di panggung. Drama ku M.A Salmun digolongkeun kana Kasenian Mindocipta (herschepping), maksudna léngkah kadua sanggeus ayana naskah drama.

## Sajarah Drama

### Zaman Mesir

Mimiti aya drama téh lain ukur pikeun hiburan atawa *entertainment,* nanging drama (leuwih tepatna seni peran) téh dipake keur nyaritakeun Sang Panyipta ku pendéta zaman Mesir baheula. Buktosna tiasa dipanggihan dina piramida Mesir, di dinya aya ukiran nu bentukna siga pendéta nu keur ngadeg di hareupeun jamaahna, maké topéng, jeung sigana, ti gerak-gerik awakna, keur nepikeun hutbah maké seni peran.

Ilustrasi Piramida Mesir
### Zaman Yunani Kuno

Bentuk drama teater mimiti muncul dina zaman Yunani Kuno, nyaéta dina taun 1000 SM. Seni teater ieu dijieun pintonan di hiji wangunan nu ngaranna *amphitheatre*. Amphiteatre ieu bentukna buleud, dina bahasa Yunani amphitheatre hartina "tempat teater nu tempat diukna ngurilingan wangunana". Pintonan di zaman Yunani téh mangrupa tragedi kuno, drama komedi, nepi ka pintonan balet.

Drama nu lengkep ogé aya dina zaman Yunani dina taun 534 SM. Pintonan drama dijadikeun susuhunan ka Dewa Dionisius, dewa kesuburan jeung dewa anggur. Pintonan drama susuhunan ieu dijeun sayembara jeung diayakeun di Athena, salah sahiji kota di Yunani. Salah sahiji jeung pinunjul kahiji dina éta sayembara téh Thespis, aktor jeung pangarang *tragedi.* Thepsis dijadikeun legenda ku masarakat Yunani, nepi ka ayeuna aya waé nu nyebut aktor make istilah *thepian*.

Amphitheater di Yunani
#### Bentuk Drama dina Yunani Kuno:

* Tragedi, drama anu pikasediheun.
* Komedi, drama anu moyok ngeunaan kasombongan orang-orang nu berkuasa
* Satir, drama anu moyok tokoh *tragedi*

## Drama Sunda

Dina kabudayaan Sunda mah drama dina lingkungan kasusasteraan téh kawilang barang anyar. Nu mimiti naratasna téh dina wangun gending karesmén, meunang nyusun: R.Machyar Anggakusumadinata, R. Memed Sastrahadiprawira, M.A. Salmun, R. Djajaatmadja, jeung D. Suriasaputra.

Conto-conto nu kawengku seni drama (théater) di Sunda di antarana:

1. Gending Karesmén
2. Sandiwara
3. Longsér
4. Langenswara, jsté

## Rujukan

* Salmun, M.A. 1963. Kandaga Kasusastan (Citakan ka-II), Bandung: GANACO.manéhna asalna ti bandung

|  |  |
| --- | --- |
|  | Artikel ngeunaan seni atawa biografi seniman *ieu mangrupa taratas, perlu disampurnakeun. Upami sadérék uninga langkung paos perkawis ieu, dihaturan kanggo ngalengkepan.* |
# Farmasi

Apotek, salah sahiji ruang lingkup pagawéan farmasi.
**Farmasi** sacara historis nyaéta pagawéan méré ubar. ka dieunakeun, istilah ieu jadi ngawengku fungsi séjén nu patali jeung mulasara pasén (fungsi klinis), nu kiwari sapalih ti antarana aya dina hukum féderal atawa nagara. Pagawean bidang farmasi diantawisna pangawasan resép ubar, dina éfék negatif ubar (*adverse drug reaction*) sareng terapi anu ningkatkeun kesehatan pasén ogé mastikeun yen pangubaran anu dilakonan masihan hasil positif. Dina wilayah pagawéanna, farmasi dipisahkeun tina dokter. Di regulasi sejenna, dokter meunang ngadamel resep ubar nyalira, praktek farmasis terintegrasi sareng dokter. Dina hal husus, mung farmasi anu tiasa nyayogikeun sababaraha jenis ubar, diantawisna narkotika ogé antibiotik.

## Étimologi

Farmasi dicandak tina basa Perancis *farmacie* anu ngandung harti "bahan anu dianggo janten tuangeun dina bentuk ubar anu ngagaduhan efek laksatif". Di samping éta, kata farmasi dicandak ogé tina basa Yunani *pharmakon* anu ngandung harti "ubar".

## Tingal Ogé

## Rujukan

|  |  |
| --- | --- |
|  | Artikel *ieu mangrupa taratas, perlu disampurnakeun. Upami sadérék uninga langkung paos perkawis ieu, dihaturan kanggo ngalengkepan.* |
# Kabupatén Gianyar

Kabupatén Gianyar|  Lambang Kabupatén Gianyar |
| {{{foto}}} {{{caption}}} |
|  Peta lokasi Kabupatén Gianyar |
| **Motto** | **Dharma Raksata Raksita** |
| **Propinsi** | Bali |
| **Ibukota** | Gianyar |
| **Lega Wilayah** | 368 km2 |
| **Kordinat** |  |
| **Pangeusi**  · Jumlah  · Kapadetan |   438.974 jiwa (2008) 1.193 jiwa/km² |
| **Administratif**  · Kacamatan  · Désa/kal |   7 63/6  |
| **Dasar hukum** |  |
| **Tanggal** |  |
| **Bupati** | Ir. Tjokorda Oka Artha Ardhana Sukawati, Msi |
| **{{{kapala daerah1}}}** | {{{nami kapala daerah1}}} |
| **Kode aréa** | 0361 |
| **DAU** | Rp. 609.293.266.000.-(2013) |
| Ramatloka: www.gianyarkab.go.id |

**Kabupatén Gianyar**, nyaéta salahiji kabupatén di Propinsi Bali. Ibu kotana nyaéta **Gianyar**.

## Babagian administratif

* Kacamatan Blahbatuh
* Kacamatan Gianyar
* Kacamatan Payangan
* Kacamatan Tegallalang
* Kacamatan Tampaksiring
* Kacamatan Sukawati
* Kacamatan Ubud

|  |  |
| --- | --- |
|  | Artikel ngeunaan Indonésia *ieu mangrupa taratas, perlu disampurnakeun. Upami sadérék uninga langkung paos perkawis ieu, dihaturan kanggo ngalengkepan.* |