# Gazetaria

Gazetarë fotograf dhe transmetues duke intervistuar një zyrtar qeveritar pas shembjejes së një ndërtese në Dar es Salaam, Tanzani. mars 2013.
**Gazetaria** është një fushë veprimtarie ku prodhohen dhe shpërndahen raportet mbi ngjarjet e fundit, dmth. lajmet. Fjala "gazetari" vlen për okupimin (profesional apo jo), metodat e mbledhjes së informacionit dhe organizimin e stileve letrare. Një person që e ushtron këtë veprimtari quhet një gazetar. Mediat gazetareske përfshijnë shtypin, televizionin, radio, dhe internetin.

## Historia e gazetarisë

Konceptet e rolit të duhur për gazetari ndryshojnë midis vendeve. Në disa vende, media e lajmeve kontrollohet nga një ndërhyrje e qeverisë dhe nuk është një organ plotësisht i pavarur. Në të tjera, media e lajmeve është e pavarur nga qeveria, por motivi i fitimit është në tension me mbrojtjen kushtetuese të lirisë së shtypit. Qasja në informatat e disponueshme të mbledhura nga ndërmarrjet e pavarura dhe konkurruese të gazetarisë me standarde transparente editoriale mund t'u mundësojë qytetarëve që të marrin pjesë në mënyrë efektive në procesin politik. Në Shtetet e Bashkuara, gazetaria është e mbrojtur nga liria e klauzolës së shtypit në Amendamentin e Parë.
Roli dhe statusi i gazetarisë si dhe masmedia, ka pësuar ndryshime gjatë dy dekadave të fundit, së bashku me avancimin e teknologjisë digjitale dhe publikimin e lajmeve në internet. Kjo ka krijuar një ndryshim në konsumin e kanaleve të mediave të shkruara, pasi njerëzit gjithnjë e më shumë konsumojnë lajme përmes lexuesve elektronikë, smartfonëve dhe pajisjeve të tjera elektronike. Organizatat e lajmeve janë sfiduar të fitojnë plotësisht monedhën e tyre dixhitale, si dhe të improvizojnë kontekstin në të cilin publikojnë lajmet në shtyp. Gazetat kanë parë të ardhura të shtypura të zhyten në një ritëm më të shpejtë se norma e rritjes për të ardhurat dixhitale. Veçanërisht, në peizazhin mediatik amerikan, redaksitë kanë reduktuar stafin e tyre dhe mbulimin si kanale tradicionale të mediave, siç është televizioni, që ballafaqohen me audiencë në rënie. Për shembull, në mes të vitit 2007 dhe 2012, CNN-i redaktoi paketat e saj të tregimit në pothuajse gjysmën e kohës së tyre origjinale.

Kjo kompaktësi në mbulim është lidhur me anashkalimin e gjerë të publikut, pasi një pjesë e madhe e të anketuarve në studimet e fundit tregojnë ndryshimin e preferencave në konsumin e lajmeve. Sipas Qendrës Kërkimore Pew, qarkullimi për gazetat e SHBA ka rënë ndjeshëm në shekullin e 21. Epoka dixhitale ka sjellë gjithashtu një lloj të ri të gazetarisë në të cilën qytetarët e zakonshëm luajnë një rol më të madh në procesin e bërjes së lajmeve, me rritjen e gazetarisë qytetare të mundshme nëpërmjet internetit. Duke përdorur aparate smartphone të pajisur me video kamera, qytetarët aktivë tani janë të aftë të regjistrojnë pamjet e ngjarjeve të lajmeve dhe t'i ngarkojnë ato në kanale si YouTube, e cila shpesh zbulohet dhe përdoret nga mediat e lajmeve kryesore. Ndërkohë, qasja e lehtë në lajme nga burime të ndryshme në internet, si bloget dhe mediat e tjera sociale, ka rezultuar që lexuesit të jenë në gjendje të zgjedhin nga një zgjedhje më e gjerë e burimeve zyrtare dhe jozyrtare, në vend të vetëm organizatave tradicionale të medias.

## Shiko edhe

* Gazetari
* Gazetaria hetuese

## Lidhje të jashtme

* FILLET-E-GAZETARISË

## Referime