# Gjuhët botërore

## Statistika mbi gjuhët më të përdorura

## *Ethnologue* (2013, botimi XVII)

Lista e mëposhtme rrjedh nga Ethnologue.

*Ethnologue* liston 1’300 gjuhë me mbi 100’000 folës, 750 me 300’000 apo më shumë, rreth 400 me mbi një milion folës, 200 me të paktën 3 milionë, 80 me 10 milionë, dhe 40 me 30 milion. Shifrat janë të shoqëruara nga data kur të dhënat janë mbledhur. Për shumë gjuhë, një datë e vjetër do të thotë se numri aktual i folësve është rritur ndjeshëm. Një interval datash do të thotë se shifra është shuma e të dhënave nga më shumë se një shtet dhe nga vite të ndryshme.

### Më shumë se 100 milionë folës amtarë

| Gjuha | Familja | Folës amtarë | Folës gjithsej | Shënime | Rendi |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **Kinezishtja Mandarine**  | Sino-Tibetane, Gjuhët Kineze | 848 milionë (2000) | 1026 milionë | Një nga gjashtë gjuhët zyrtare të OKB. Të gjitha varietet e gjuhës kineze: mbi 1 miliardë e 200 milion (2000) | 1 |
| **Spanjisht**  (Kastilianisht) | Indo-Evropiane, Gjuhët latine | 406 milionë (1995-2011) | 466 milionë | 420 milionë amtarë 500 milionë gjithsej (2009)
Një nga gjashtë gjuhët zyrtare të OKB. | 2 |
| **Anglisht**  | Indo-Evropiane, Gjuhët Gjermanike | 335 milionë (2003-2011) | > 765 milionë | Afërsisht 375 milionë folës L1, 375 milionë L2 folës, dhe 750 milion EFL folës. Me një total prej rreth 1.5 miliardë folës
Një nga gjashtë gjuhët zyrtare të OKB. | 3 |
| **Hindi**  | Indo-Evropiane, Indo-ariane | 260 milionë\* (2001) | 380 million | 490 milionë folës totalë të Hindi/Urdu \*Shifra të pjesshme nga gjuhë të ndryshme hindi | 4 |
| **Arabisht**  | Afro-aziatike , Gjuhët semite | 206 milionë (1999) | 452 milionë\* | 280 milionë amtarë 100 milionë nuk janë ekspertë në arabishten standarde.
Një nga gjashtë gjuhët zyrtare të OKB. | 5 |
| **Portugalisht**  | Indo-Evropiane, Gjuhët latine | 202 milionë (1998-2005) | 217 milionë | 220 milionë amtarë, 240 milion totalë | 6 |
| **Bengali**  | Indo-Evropiane, Indo-Ariane | 193 milionë (2001) | 250 milionë |  | 7 |
| **Rusisht**  | Indo-Evropiane, Sllave | 162 milion (2010) | 272 milionë | Një nga gjashtë gjuhët zyrtare të OKB. | 8 |
| **Japonisht**  | Japonisht | 122 milionë (1985) | 123 milionë |  | 9 |

### 50-100 milionë folës amtarë

| Gjuha | Familja | Folës amtarë | Folës gjithsej | Shënime | Rendi |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| **Javanezçe** | Austroneziane, Malajo-polineziane | 84’300’000 (2000) | 85 milionë (2012) | - | 10 |
| **Gjermanisht** | Indo-Evropiane, gjermanike | 83’800’000(1990) | 111’800’000 | 99 milionë amtarë (2012): 80’200’000 në Gjermani, 8’400’000 në Austri, 5,6 milionë në Zvicër, 60 milionë gjuhë e dytë në BE + 5-20 milionë në mbarë botën . | 11 |
| **Lahnda** (kufiri ndërmjet kësaj dhe Punjabi Lindore nuk është i qartë) | Indo-Evropiane, Indo-ariane | 82’700’000(1998-2000) |  |  | 12 |
| **Wu** (Kinezçe e Shangait) | Sino-Tibetane, Kineze | 77’200’000(1984) | - | 90 milionë, Shanghainese nuk është e kuptueshme reciprokisht me disa dialekte të tjera Wu/gjuhë . | 13 |
| **Koreançe** | Gjuhë e izoluar | 75’100’000(2013) | - | 82 milionë (2013 WA) | 14 |
| **Telugu** | Dravidiane | 74 milionë (2001) | 79 milionë | 84.6 milionë (census 2011) | 15 |
| **Marathi** | Indo-Evropiane, Indo-ariane | 71’800’000 (2001) | - | 72 milionë (2001 regjistrimi) | 16 |
| **Tamil** | Dravidiane | 68’800’000 (2001) | 76’800’000 |  | 17 |
| **Frëngjisht** | Indo-Evropiane, Latine | 68’500’000(1987-2011) | 118’500’000 | 128 milionë "folës amtarë dhe të vërtetë" (përfshin 65 milionë francezë, 72 milionë dygjuhësh. Mëse 200 milionë folës amtarë dhe gjuhë e dytë
Një nga gjashtë gjuhët zyrtare të OKB. | 18 |
| **Vietnamisht** | Austro-aziatike, Viet-Muong | 67.8 milionë(1999) | - | 86 milionë gjithsej | 19 |
| **Urdu** | Indo-Evropiane, Indo-ariane | 63’400’000 (1998) | 167’400’000 |  | 20 |
| **Yue** (Kantonezçe) | Sino-Tibetane, Kineze | 62’200’000(1984-2006) | - | 70 milionë | 21 |
| **Malajzisht** (Malajzisht-Indonezisht) | Austroneziane, Malayo-polineziane | 59’400’000 (2000-2007) |  |  | 22 |
| **Persisht** (Farsi) | Indo-Evropiane, Iraniane | 56’600’000 (2011) | - |  | 23 |
| **Turqisht** | Turkike, Oguze | 50’700’000(1987) | - | 74 & 83 milionë (2005) | 24 |
| **Italisht** | Indo-Evropiane, Latine | - | 61.1 milionë(pa datë) | Përllogaritja përfshin "dygjuhësh" që nuk përdorin italishten standarde si gjuhë kryesore, të cilët mund të përbëjnë gati gjysmën e popullatës në Itali | 25 |

## Shih edhe

* Gjuha
* Gjuhësia
* Gjuha letrare
* Gjuha shqipe
* Gjuha amtare
* Lingua Franca
* Gjuha artificiale
* Gjuha standarde
* Dita Evropiane e Gjuhëve
* Gjuhët e Bashkimit Evropian

## Referime