Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Dezinformimi

Shefi i inteligjencës së jashtme ruse Yevgeny Primakov konfirmoi në vitin 1992 se Operacioni INFEKTION ishte një fushatë dezinformuese për ta bërë botën të besonte se Shtetet e Bashkuara kishin shpikur SIDA-n.
**Dezinformimi** është informacion i rremë i përhapur qëllimisht për të mashtruar njerëzit. Nuk duhet të ngatërrohet me keqinformimin, i cili është informacion i rremë, por jo i qëllimshëm.

Fjala angleze *dezinformim* vjen nga aplikimi i parashtesës latine *dis-* ndaj *informacionit* që ka kuptimin "përmbysja ose heqja e informacionit". Fjala e përdorur rrallë ishte shfaqur me këtë përdorim në shtyp të paktën që në vitin 1887. Disa e konsiderojnë atë si një përkthim të huazuar të *dezinformatsiya* ruse, që rrjedh nga titulli i një departamenti të propagandës së zezë të KGB-së. Dezertori Ion Mihai Pacepa pretendoi se Josif Stalini e shpiku termin, duke i dhënë një emër me tingull francez për të pretenduar se kishte origjinë perëndimore. Përdorimi rus filloi me një "zyrë speciale dezinformimi" në 1923. Dezinformimi u përkufizua në *Enciklopedinë e Madhe Sovjetike* (1952) si "informacion i rremë me qëllim për të mashtruar opinionin publik".

## Shiko edhe

* Keqinformimi
* Propaganda

## Referimet
# Mitralozi i rëndë

Mitralozi M2 Browning me trekëmbësh peshon 58kg.
Një **mitraloz i rëndë** (**HMG**) është dukshëm më i madh se mitralozi i lehtë, i mesëm ose i përgjithshëm. HMG-të janë zakonisht shumë të rënda për t'u transportuar nga njeriu (të bartur nga një person) dhe kërkojnë montimin në një platformë armësh për të qenë funksionalisht të qëndrueshme ose të lëvizshme taktikisht, të kenë fuqi zjarri më të frikshme dhe në përgjithësi kërkojnë një ekip personeli për operim dhe mirëmbajtje.

Ekzistojnë dy klasa armësh të njohura përgjithësisht të identifikuara si HMG. Të parat janë armët e Luftës së Parë Botërore të identifikuara si "të rënda" për shkak të peshës dhe rëndimit të vetë armëve, gjë që i pengon këmbësorët të transportojnë në këmbë, si mitralozi M1917 Browning. Të dytat janë mitralozë të kalibrit të madh (12,7×99mm, 12,7×108mm, 14,5×114mm ose më të mëdhenj), të pionieruar nga John Browning me mitralozin M2, të dizajnuara për të siguruar rreze të madhe efektive, depërtim dhe fuqi shkatërruese kundër kapave, automjeteve , aeroplanët dhe ndërtesat/fortifikimet e lehta përtej gëzhojave të pushkëve të kalibrit standard të përdorur në pushkët e betejës dhe mitralozat e përdorimit të mesëm ose të përgjithshëm, ose gëzhojat e ndërmjetme të përdorura në pushkë sulmi, mitralozë të lehtë dhe armë automatike skuadre. HMG-të gjithashtu kanë më shumë zmbrapsje të ndjerë, krahasuar me variantet e mitralozit të lehtë dhe të mesëm.

## Shiko edhe

* Mitraloz i lehtë
* Mitraloz i mesëm

## Referenca
# Automjeti luftarak i blinduar

Tanku i Lehte, Ripsaw M5 pa pilot.
Një **Automjet Luftarak i Blinduar** (**AFV**) është një automjet luftarak i armatosur dhe i mbrojtur nga forca të blinduara, në përgjithësi kombinon lëvizshmërinë operacionale me aftësitë sulmuese dhe mbrojtëse. AFV-të mund të jenë me rrota ose të gjurmuara. Shembuj të AFV-ve janë tanket, makinat e blinduara, armët e sulmit, armët vetëlëvizëse, mjetet luftarake të këmbësorisë (IFV) dhe transportuesit e blinduar të personelit (APC).

Mjetet luftarake të blinduara klasifikohen sipas karakteristikave të tyre dhe rolit të synuar në fushën e betejës. Klasifikimet nuk janë absolute; dy vende mund të klasifikojnë të njëjtën automjet ndryshe dhe kriteret ndryshojnë me kalimin e kohës. Për shembull, transportuesit e personelit të armatosur relativisht lehtë u zëvendësuan kryesisht nga mjetet luftarake të këmbësorisë me armatim shumë më të rëndë në një rol të ngjashëm.

Modelet e suksesshme shpesh përshtaten me një shumëllojshmëri të gjerë aplikimesh. Për shembull, MOWAG Piranha, i projektuar fillimisht si një APC, është përshtatur për të përmbushur role të shumta të tilla si një transportues mortajash, mjet luftarak këmbësorie dhe armë sulmi.

Mjetet e blinduara luftarake filluan të shfaqeshin në përdorim në Luftën e Parë Botërore me makinën e blinduar, tankun, armën vetëlëvizëse dhe transportuesin e personelit duke parë përdorim. Nga Lufta e Dytë Botërore, ushtritë kishin një numër të madh AFV-sh, së bashku me automjete të tjera për të transportuar trupa, kjo lejonte një luftë manovruese shumë të lëvizshme.

## Shiko edhe

* Autoblinda
* Transportues Personeli i Blinduar
* Automjeti Luftarak i Këmbësorisë

## Referenca
# Çarmatimi

Le t'i rrahim shpatat në pllugje, në kopshtin e Kombeve të Bashkuara (1957).
**Çarmatimi** është akti i pakësimit, kufizimit ose heqjes së armëve. Çarmatimi në përgjithësi i referohet forcave të armatosura të një vendi ose llojit specifik të armatimit. Çarmatimi shpesh merret si eleminim total i armëve të shkatërrimit në masë, siç janë armët bërthamore. Çarmatimi i përgjithshëm dhe i plotë u përcaktua nga Asambleja e Përgjithshme e Kombeve të Bashkuara si eliminimi i të gjitha WMD, i shoqëruar me “reduktimin e balancuar të forcave të armatosura dhe armatimeve konvencionale, bazuar në parimin e sigurisë së pazvogëluar të palëve me synimin për të promovuar ose rritur stabilitetin. në një nivel më të ulët ushtarak, duke marrë parasysh nevojën e të gjitha shteteve për të mbrojtur sigurinë e tyre.”

## Shiko edhe

* Armatimi
* Çarmatimi bërthamor

## Referime
# Këmbësoria e mekanizuar

Këmbësoria e Mekanizuar, Siri.
**Këmbësoria e Mekanizuar** është njësi këmbësorie e pajisur me transportues të blinduar të personelit (APC) ose makina luftarake e këmbësorisë (IFV) për transport dhe luftim.

Siç përcaktohet nga Ushtria e Shteteve të Bashkuara, këmbësoria e mekanizuar dallohet nga këmbësoria e motorizuar në atë që automjetet e saj ofrojnë një shkallë mbrojtjeje të blinduar dhe armatim për përdorim në luftime, ndërsa këmbësoria e motorizuar pajiset me automjete me rrota "me lëkurë të butë" vetëm për transport. Shumica e APC-ve dhe IFV-ve gjurmohen plotësisht ose janë automjete me të gjitha rrotat (6×6 ose 8×8), për lëvizshmëri nëpër tokë të ashpër. Disa kombe bëjnë dallimin midis **këmbësorisë** së mekanizuar dhe të **blinduar**, duke përcaktuar trupat e transportuara nga APC si të mekanizuara dhe ato në IFV si të blinduara.

Armët mbështetëse për këmbësorinë e mekanizuar pajisen edhe me transport të motorizuar, ose ndërtohen direkt në mjete luftarake për të mbajtur ritmin me këmbësorinë e mekanizuar në luftime. Për njësitë e pajisura me shumicën e llojeve të APC ose çdo lloj IFV, armët mbështetëse të zjarrit, të tilla si mitralozët, topat automatik, obusët e zjarrit të drejtpërdrejtë me hapje të vogël dhe raketat e drejtuara antitank shpesh montohen drejtpërdrejt në automjetet e transportit të këmbësorisë.

Krahasuar me këmbësorinë e lëvizshme të kamionit "të lehtë", këmbësoria e mekanizuar mund të mbajë lëvizje të shpejtë taktike dhe, nëse montohet në IFV, të ketë më shumë fuqi zjarri integrale. Ata kërkojnë më shumë furnizime luftarake (municion dhe veçanërisht karburant) dhe furnizime municionesh (përbërës rezervë të automjeteve), dhe një pjesë relativisht më e madhe e fuqisë punëtore kërkohet për të ekuipazhuar dhe mirëmbajtur automjetet. Për shembull, shumica e APC-ve montojnë një seksion prej shtatë ose tetë këmbësorësh, por kanë një ekuipazh prej dy. Shumica e IFV-ve mbajnë vetëm gjashtë ose shtatë këmbësorë, por kërkojnë një ekuipazh prej tre personash. Për të qenë efektive në terren, njësitë e mekanizuara kërkojnë edhe shumë mekanikë, me mjete dhe pajisje të specializuara për mirëmbajtje dhe rikuperim.

## Shiko edhe

* Këmbësoria
* Autoblinda
* Transportues Personeli i Blinduar
* Automjeti Luftarak i Këmbësorisë

## Referime
# Pistoleta TT

|  TT  |
| --- |
| Pistoleta TT e përmirësuar |
| Lloji | Pistoletë gjysëmautomatike |
| Prejardhja | Bashkimi Sovjetik |
| Historia në shërbim |
| Në shërbim | 1930–tani |
| Historia e prodhimit |
| Dizajnuesi(t) | Fedor Tokarev |
| Dizajnuar | 1930 |
| Prodhuesi | Tula Arsenal, Norinco, Femaru, Radom Arsenal, Cugir Arsenal, Zastava Arms |
| Prodhuar | 1930–tani |
| Nr. i ndërtuar | 1.7 milion |
| Variantet | TT-30, TT-33, TTC, M48, M48 Tokagypt, M57, M70, M70, R-3, Tipi 51, Tipi 54, Tipi 68 |
| Specifications |
| Pesha | 854g |
| Gjatësia | 194mm |
| Barrel length | 116mm |
| Lartësia | 134mm |
|

---

 |
| Cartridge | 7.62×25mm Tokarev |
| Muzzle velocity | 480m/s |
| Effective firing range | 50 m |
| Feed system | Karikator me 8 fishekë |
| Sights | rreze shikimi 156mm |

**Pistoleta TT**, **TT-30**, i njohur zakonisht si **Tokarev**, është një pistoletë gjysmë-automatike sovjetike jashtë prodhimit. Ajo u zhvillua në vitin 1930 nga Fedor Tokarev si një pistoletë shërbimi për ushtrinë sovjetike për të zëvendësuar revolen Nagant M1895 që ishte në përdorim që nga Perandoria Ruse, megjithëse përfundoi duke u përdorur në lidhje me, në vend që të zëvendësonte, M1895. Ai shërbeu deri në vitin 1952, kur u zëvendësua nga pistoleta Makarov.

## Shiko edhe

## Referimet
# Periskopi

Periskop i thjeshte
**Periskopi** është një instrument i cili perdoret per vëzhgimin mbi, rreth ose nëpërmjet një objekti, pengese ose gjendjeje që pengon vëzhgimin e drejtpërdrejtë të shikimit nga pozicioni aktual i një vëzhguesi.

Në formën e tij më të thjeshtë, ajo përbëhet nga një rast i jashtëm me pasqyra në secilin fund të vendosura paralel me njëri-tjetrin në një kënd 45 °. Kjo formë e periskopisë, me shtimin e dy lenteve të thjeshta, shërbeu për qëllime vëzhgimi në llogore gjatë Luftës së Parë Botërore. Personeli ushtarak gjithashtu përdor periskopet në disa turreta të armëve dhe në automjete të blinduara.

Periskopitë më komplekse, duke përdorur prizma dhe / ose fibra optike të avancuara në vend të pasqyrave, dhe duke siguruar zmadhim, veprojnë në nëndetëset dhe në fusha të ndryshme të shkencës. Dizajni i përgjithshëm i periskopisë klasike të nëndetëseve është shumë i thjeshtë: dy teleskopë janë vënë në njëri-tjetrin. Nëse dy teleskopët kanë zmadhim individual të ndryshëm, diferenca midis tyre shkakton një zmadhim ose zvogëlim të përgjithshem

## Referime