Rikunarita-ORG/Wikinium huggingface dataset:
# Shkrimi arab

Makin shkrimi Oliveti fjala 32 per gjuh arabe
**Shkrimi arab** i ka rrënjët tek shkrimi semit antik. Nga shkrimi bashkëtingëllor dhe ka 28 shkronja të bashkëtingëlloreve ndërsa gjashtë tingëllloret paraqiten vetëm në Kuran dhe shkrimet letrare. Lexohet dhe shkruhet nga e djathta në të majtë.
# Përdhunimi

Njerëzit në Bangalore, Indi kërkojnë drejtësi për një student të ri që u përdhunua në grup në Delhi në dhjetor 2012.
**Përdhunimi** është një lloj sulmi seksual që përfshin marrëdhënie seksuale ose forma të tjera të depërtimit seksual të kryera kundër një personi pa pëlqimin e tij. Veprimi mund të kryhet me forcë fizike, shtrëngim, shpërdorim të autoritetit ose kundër një personi që është i paaftë për të dhënë pëlqimin e vlefshëm, siç është ai që është i pavetëdijshëm, i paaftë, ka një paaftësi intelektuale ose është nën moshën ligjore të pëlqimit. Termi përdhunim ndonjëherë përdoret në mënyrë të ndërsjellë me termin sulm seksual.

Shkalla e raportimit, ndjekjes penale dhe dënimit për përdhunim ndryshon midis juridiksioneve. Ndërkombëtarisht, incidenca e përdhunimeve e regjistruar nga policia gjatë vitit 2008 varionte, për 100,000 njerëz, nga 0.2% në Azerbajxhan në 92.9% në Botsvana me 6.3% në Lituani si mesatare. Në mbarë botën, dhuna seksuale, përfshirë përdhunimin, kryhet kryesisht nga meshkujt ndaj femrave. Përdhunimi nga të huajt është zakonisht më pak i zakonshëm sesa përdhunimi nga njerëzit që viktima njeh, dhe përdhunimet në burg nga meshkujt dhe femrat janë të zakonshme dhe mund të jenë format më pak të raportuara të përdhunimit.

Përdhunimi i përhapur dhe sistematik (p.sh., përdhunimi i luftës) dhe skllavëria seksuale mund të ndodhin gjatë konfliktit ndërkombëtar. Këto praktika janë krime kundër njerëzimit dhe krime lufte. Përdhunimi njihet gjithashtu si një element i krimit të gjenocidit kur kryhet me qëllim për të shkatërruar, tërësisht ose pjesërisht, një grup etnik të synuar.

Njerëzit që janë përdhunuar mund të traumatizohen dhe të zhvillojnë çrregullime të stresit post-traumatik. Lëndimet e rënda mund të rezultojnë së bashku me rrezikun e shtatzënisë dhe infeksioneve seksualisht të transmetueshme. Një person mund të përballet me dhunë ose kërcënime nga përdhunuesi dhe, ndonjëherë, nga familja dhe të afërmit e viktimës.

## Shiko edhe

## Referimet
# Historia ushtarake

Sarkofagu i Madh Ludovisi i shekullit të 3-të përshkruan një betejë midis romakëve dhe gotëve.
**Historia ushtarake** është studimi i konfliktit të armatosur në historinë e njerëzimit, dhe ndikimi i tij në shoqëritë, kulturat dhe ekonomitë e tyre, si dhe ndryshimet që rezultojnë në marrëdhëniet lokale dhe ndërkombëtare.

Historianët profesionistë zakonisht përqendrohen në çështjet ushtarake që patën një ndikim të madh në shoqëritë e përfshira, si dhe në pasojat e konflikteve, ndërsa historianët amatorë dhe hobiistët shpesh kanë një interes më të madh për detajet e betejave, pajisjeve dhe uniformave në përdorim.

Lëndët thelbësore të studimit të historisë ushtarake janë shkaqet e luftës, themelet sociale dhe kulturore, doktrina ushtarake nga secila anë, logjistika, lidershipi, teknologjia, strategjia dhe taktikat e përdorura dhe si ndryshuan këto me kalimin e kohës. Nga ana tjetër, teoria e luftës së drejtë eksploron dimensionet morale të luftës dhe për të kufizuar më mirë realitetin shkatërrues të shkaktuar nga lufta, kërkon të vendosë një doktrinë të etikës ushtarake.

Si një fushë e aplikuar, historia ushtarake është studiuar në akademi dhe shkolla shërbimi, sepse komanda ushtarake kërkon të mos përsërisë gabimet e së kaluarës dhe të përmirësojë performancën e saj aktuale duke rrënjosur një aftësi te komandantët për të perceptuar paralelet historike gjatë një beteje, në mënyrë që të përfitojnë nga kapitali. mbi mësimet e nxjerra nga e kaluara. Kur certifikon instruktorët e historisë ushtarake, Instituti i Studimeve Luftarake thekson memorizimin përmendësh të detajeve dhe fokusohet në temat dhe kontekstin në lidhje me konfliktin aktual dhe të ardhshëm, duke përdorur moton "E kaluara është prolog".

Disiplina e historisë ushtarake është dinamike, duke ndryshuar me zhvillimin po aq të fushës lëndore sa edhe shoqëritë dhe organizatat që e përdorin atë. Natyra dinamike e disiplinës së historisë ushtarake lidhet kryesisht me shpejtësinë e ndryshimit të forcave ushtarake dhe artit dhe shkencës së menaxhimit të tyre, si dhe ritmin furishëm të zhvillimit teknologjik që kishte ndodhur gjatë periudhës së njohur si Industriale. Revolucioni, dhe së fundmi në epokën bërthamore dhe të informacionit. Një koncept i rëndësishëm i kohëve të fundit është Revolucioni në Çështjet Ushtarake (RMA) i cili përpiqet të shpjegojë se si lufta është formësuar nga teknologjitë në zhvillim, të tilla si baruti. Ai nënvizon shpërthimet e shkurtra të ndryshimit të shpejtë të ndjekur nga periudha të stabilitetit relativ.

## Shiko edhe

* Strategjia ushtarake

## Referime
# Epërsia ajrore

Formimi i kutisë së bombarduesve B-17 nga Grupi i Bombave 384, 1 shtator 1944.
**Epërsia ajrore** ose **superioriteti ajror** është shkalla në të cilën një palë në një konflikt mban kontrollin e fuqisë ajrore mbi forcat kundërshtare. Ekzistojnë nivele të kontrollit të ajrit në luftën ajrore. Kontrolli i ajrit është ekuivalenti ajror i komandimit të detit.

Fuqia ajrore është bërë gjithnjë e më shumë një element i fuqishëm i fushatave ushtarake; Planifikuesit ushtarakë e shohin si një domosdoshmëri të paturit e një mjedisi me të paktën epërsi ajrore. Supremacia ajrore lejon rritjen e përpjekjeve të bombardimeve, mbështetjen taktike ajrore për forcat tokësore, sulmet e paratrupave, pikat ajrore dhe transferimet e thjeshta të avionëve të ngarkesave, të cilat mund të lëvizin forcat tokësore dhe furnizimet. Fuqia ajrore është një funksion i shkallës së epërsisë ajrore dhe numrit ose llojeve të avionëve, por ai përfaqëson një situatë që sfidon karakterizimin bardh e zi. Shkalla e kontrollit ajror të një force është një lojë me shumë zero me kundërshtarin e saj; rritja e kontrollit nga njëri korrespondon me uljen e kontrollit nga tjetri. Forcat ajrore të paaftë për të konkurruar për epërsinë ajrore ose barazinë ajrore mund të përpiqen për mohim ajror, ku ato mbajnë një nivel operacioni duke i dhënë epërsinë ajrore palës tjetër, por duke e penguar atë të arrijë epërsinë ajrore.

Arritja e epërsisë ajrore nuk garanton një shkallë të ulët humbjeje të avionëve miqësorë, pasi forcat armiqësore shpesh janë në gjendje të adoptojnë taktika jokonvencionale ose të identifikojnë dobësitë. Për shembull, forcat e NATO-s që mbanin epërsi ajrore mbi Kosovën ende humbën një avion sulmues vjedhurazi ndaj një sistemi të mbrojtjes ajrore me bazë tokësore serbe, pavarësisht se ai konsiderohej "i vjetëruar". Disa angazhime kanë ndodhur në konflikte asimetrike në të cilat forcat tokësore të pajisura relativisht dobët kanë qenë në gjendje të arrijnë vrasje me avionë, pavarësisht se kanë punuar kundër epërsisë dërrmuese ajrore. Gjatë Luftës së Irakut dhe Luftës në Afganistan, kryengritësit gjetën një shkallë më të madhe suksesi në sulmin e avionëve të koalicionit në tokë sesa kur ata vepronin mbi to në qiell.

## Shiko edhe

## Referimet
# Tifoja

**Tifoja** (**tifus** në latinisht), e njohur edhe si **ethet e tifos** apo **lyngjyra** në shqip, është një grup sëmundjesh infektive që përfshijnë tifon epidemike, tifon e pastrimit dhe tifon murinë. Simptomat e zakonshme përfshijnë ethe, dhimbje koke dhe një skuqje të lëkurës. Në mënyrë tipike këto fillojnë një deri në dy javë pas ekspozimit.

Deri tani nuk ka ekzistuar vaksinë në dispozicion në treg. Parandalimi është duke e zvogëluar ekspozimin ndaj organizmave që përhapin sëmundjen. Trajtimi është me doksiciklin antibiotik.

Tifoja epidemike zakonisht ndodh në shpërthime epidemike kur janë të pranishme kushtet e dobëta sanitare. Ndërsa një herë e një kohë e zakonshme, tani është e rrallë. Tifoja e pastrimit ndodh në Azinë Juglindore, Japoni dhe Australinë veriore. Tifoja Murine ndodh në zonat tropikale dhe subtropikale të botës.

## Shiko edhe

* Sëmundjet infektive
* Epidemia
* Pandemia
* Epidemiologjia

## Referime

## Linke të jashtme
# Eksterritorialiteti

E drejta që gëzon një përfaqësues diplomatik në një shtet të huaj për të mos iu nënshtruar ligjeve të këtij shteti; e drejta që gëzojnë ambasadat, legatat, anijet etj. për t'u njohur si territore të shtetit të vet në një vend të huaj.
# Kikunae Ikeda

Kikunae Ikeda
**Kikunae Ikeda** (池田 菊苗, *Ikeda Kikunae*, 8 tetor 1864 – 3 maj 1936) ishte një kimist japonez dhe profesor i kimisë në Universitetin Perandorak Tokio, i cili, në vitin 1908, zbuloi bazën kimike të shijes që ai e quajti umami. Është një nga pesë shijet themelore së bashku me të ëmblat, të hidhurat, të thartat dhe të kripurat.

Në vitin 1908, ai përcaktoi se struktura e aromës kimike të mishit dhe algave përbëhej nga acide glutamike dhe se për të marrë të njëjtën shije, acidet dhe kripërat e tyre mund të merreshin edhe nga proteina të tjera shtazore ose vegjetariane.

Profesori Ikeda gjithashtu studioi ushqime të tjera për të parë nëse ato përmbajnë umami dhe konfirmoi se glutamati ishte përgjegjës për një pjesë të aromës së mishit, alga deti dhe domate. Ai besonte se njerëzit me gjasë krijuan një shije për glutamat sepse sinjalizonte praninë e proteinave.

Më 18 Prill 1985, Zyra e Patentave të Japonisë e zgjodhi atë si një nga Dhjetë Shpikësit e Mëdhenj Japonezë.

## Referime
# Dwight D. Eisenhower

Presidenti Dwight D. Eisenhower (Foto zyrtare)
**Dwight "Ike" David Eisenhower** lindi 14 tetor 1890 në Denison, Texas; vdiq 28 mars 1969 në Washington D.C.. Ishte i 34-ti. President të ShBA (1953–1961).
# Krimi i organizuar

Mafiozi i mafias amerikane Sam Giancana.
**Krimi i organizuar** është një kategori grupimesh transnacionale, kombëtare ose lokale të ndërmarrjeve shumë të centralizuara të drejtuara nga kriminelët për t'u përfshirë në veprimtari të paligjshme, më së shpeshti për përfitime. Ndërsa krimi i organizuar përgjithësisht mendohet si një formë e biznesit të paligjshëm, disa organizata kriminale, si grupet terroriste, forcat rebele dhe separatistët, janë të motivuara politikisht. Shumë organizata kriminale mbështeten te frika ose terrori për të arritur qëllimet ose synimet e tyre, si dhe për të mbajtur kontrollin brenda organizatës dhe mund të adoptojnë taktika të përdorura zakonisht nga regjimet autoritare për të ruajtur pushtetin. Disa forma të krimit të organizuar ekzistojnë thjesht për të përmbushur kërkesën për mallra të paligjshme në një shtet ose për të lehtësuar tregtinë e mallrave dhe shërbimeve që mund të jenë ndaluar nga një shtet (si droga ilegale ose armë zjarri). Ndonjëherë, organizatat kriminale i detyrojnë njerëzit të bëjnë biznes me ta, si për shembull kur një bandë zhvat para nga shitësit për "mbrojtje". Bandat e rrugës shpesh mund të konsiderohen grupe të krimit të organizuar ose, sipas përkufizimeve më të rrepta të krimit të organizuar, mund të disiplinohen aq sa të konsiderohen të organizuara. Një **organizatë kriminale** mund të referohet gjithashtu si një **bandë**, **mafia**, **turmë**, **rrjet** (**krimi**) ose **sindikatë**; rrjeti, nënkultura dhe komuniteti i kriminelëve të përfshirë në krimin e organizuar mund të referohen si **bota e krimit** ose **toka e bandave**. Sociologët nganjëherë dallojnë në mënyrë specifike një "mafia" si një lloj grupi të krimit të organizuar që specializohet në ofrimin e mbrojtjes jashtëligjore dhe kuazi-zbatimit të ligjit. Studimet akademike të "mafias" origjinale, mafia italiane, e cila i paraprin grupeve të tjera, gjeneruan një studim ekonomik të grupeve të krimit të organizuar dhe ushtronin ndikim të madh në studimet e mafies ruse, triadave kineze, triadave të Hong Kongut dhe japonezëve. Yakuza.

## Shiko edhe

* Banda
* Mafia

## Referimet
# Boeing B-52 Stratofortress

Një B-52H nga Barksdale AFB duke fluturuar mbi Teksas.
**Boeing B-52 Stratofortress** është një bombardues strategjik amerikan me rreze të gjatë, subsonik, me fuqi jet. B-52 është projektuar dhe ndërtuar nga Boeing, i cili ka vazhduar të ofrojë mbështetje dhe përmirësime. Ai është operuar nga Forcat Ajrore të Shteteve të Bashkuara (USAF) që nga vitet 1950. Bombarduesi mund të mbajë deri në 32.000 kg armë dhe ka një rreze tipike luftarake prej rreth 14.200 km pa karburant nga ajri.

Duke filluar me ofertën e suksesshme të kontratës në qershor 1946, dizajni B-52 evoluoi nga një avion me krahë të drejtë i mundësuar nga gjashtë motorë turboprop në prototipin përfundimtar YB-52 me tetë motorë turbojet dhe krahë të fshirë. B-52 bëri fluturimin e tij të parë në prill 1952. E ndërtuar për të mbajtur armë bërthamore për misionet e parandalimit të epokës së Luftës së Ftohtë, B-52 Stratofortress zëvendësoi Convair B-36 Peacemaker. Një veteran i disa luftërave, B-52 ka hedhur vetëm municione konvencionale në luftime. Emri zyrtar i B-52 Stratofortress përdoret rrallë; joformalisht, avioni është bërë zakonisht i referuar si BUFF (Big Ugly Fat Fucker/Fella).

B-52 ka qenë në shërbim me USAF që nga viti 1955. Që nga qershori 2019, ka 76 avionë në inventar; 58 të operuara nga forcat aktive (krahu i dytë i bombës dhe krahu i 5-të i bombës), 18 nga forcat rezervë (krahu i bombës 307) dhe rreth 12 në ruajtje afatgjatë në Davis-Monthan AFB Boneyard. Bombarduesit fluturuan nën Komandën Ajrore Strategjike (SAC) derisa ajo u shpërbë në 1992 dhe avionët e saj u zhytën në Komandën e Luftimit Ajror (ACC); në 2010, të gjitha B-52 Stratofortresses u transferuan nga ACC në Komandën e re Globale të Forcave Ajrore (AFGSC). Performanca superiore me shpejtësi të larta nënsonike dhe kosto relativisht të ulëta operimi i kanë mbajtur ato në shërbim pavarësisht ardhjes së bombarduesve strategjikë më të avancuar më vonë, duke përfshirë Mach 2+ Convair B-58 Hustler, Mach 3 të anuluar të Amerikës së Veriut XB-70 Valkyrie, Rockwell B-1 Lancer me gjeometri të ndryshueshme dhe stealth Northrop Grumman B-2 Spirit. B-52 përfundoi 60 vjet shërbim të vazhdueshëm me operatorin e tij origjinal në 2015. Pas përmirësimit midis 2013 dhe 2015, aeroplanët e fundit pritet të shërbejnë deri në vitet 2050.

## Shiko edhe

* Northrop B-2 Spirit
* Rockwell B-1 Lancer
* Northrop Grumman B-21 Raider

## Referime
# Kanceri në mushkëri

**Kanceri i mushkërive** është kanceri i dytë për nga shpeshtësia, dhe i pari për nga numri i vdekjeve. Në grafi kanceri shihet vetëm kur është mbi 1 cm, por kur kanceri i mushkërive ka arritur madhësinë 1 cm zakonisht ka arritur të japë metastaza, prandaj grafitë nuk janë të mira për zbulimin e hershëm të kancerit mushkëror.

## Shenjat dhe simptomat

Kollë, hemoptizi, ngjirje (nga prekja e nervit laryngeus recurrens), humbje peshe, pneumoni të shpeshta.

## Llojet

### Adenokarcinoma

Kanceri më i shpeshtë në joduhanpirësit. Zakonisht gjendet në periferi të mushkërisë, afër pleurës. Gjendet në ciaktricet e mushkërisë. CEA përdoret për të parë si po shkon trajtimi; CEA nuk përdoret për zbulimin e adenomarcinomës sepse ka specificitet të ulët.

### Karcinoma bronkoalveolare

Zakonisht gjendet në periferi të mushkërisë, afër pleurës. Nuk ka lidhje me duhanin. Histologjikisht shihen ca si alveola të rrethuar me qeliza kuboide (jo të sheshta).

### Karcinoma me qeliza të mëdha

Zakonisht gjendet në periferi të mushkërisë, afër pleurës. Ky është kancer shumë agresiv, anaplastik. Prognoza është e keqe.

### Karcinoma me qeliza skuamoze

Masë në hilum, me zanafillë bronkiale. Shkaktohet nga duhani.

### Karcinoma bronkogjene

Shkakton hiperkalcemi sepse sekreton PTHrp (PTH related peptide).

### Karcinoma me qeliza të vogla

Zakonisht gjendet në filum. Kur vihet diagnoza tumori shpesh i ka dhënë metastazat. Prognozë shumë e keqe. 99% e atyre që e kanë këtë kancer janë duhanpirës. Sekreton hormone: (i) mund të sekretojë ACTH; (ii) mund të sekretojë ADH.

### Tumori karcinoid bronkial

Sindromi karcinoid - sekretim i serotoninës (5-HT). Shenjat/simptomat: diare, skuqje, sëmundje karcinoide e valvulave të zemrës, tinguj fishkëllyes në mushkëri. Diagnoza: Në urinë shihet nivel i rritur i 5-HIAA (metabolit i 5-HT). Methysergidi përdoret gjatë trajtimit sepse është antagonist i 5-HT.

### Limfangioma/leiomioma

Tumor i muskulaturës të lëmuar, shkakton bllokim të bronkiolave. Haset pothuaj gjithmonë në gratë që nuk kanë arritur menopauzë. Prezantimi klasik: pneumotoraks. Trajtimi: progesteron ose transplant i mushkërive.

### Të tjera sindroma kanceroze

1. Tumori i sulkusit superior (pancoast tumor).
	* a. Sindromi Horner: ptozë, miozë, anhidrozë; shkaktohet nga dëmtimi i nervit/ganglionit simpatik në qafë.
	* b. Sindromi i venës kava superiore: vena kava shtypet, bllokohet nag tumori dhe si pasojë shkaktohet fryrje e venave të qafës, enjtje e fytyrës, cianozë.
2. Karcinoma me qeliza të vogla shkakton një sindromë me dobësi muskulare që njihet si sindroma Lambert-Eaton; mekanizmi është prodhimi i antitrupave kundër kanaleve presinaptikë të kalciumit; klinikisht ngjan me miasteninë grave.
3. Metastazat mushkërore të kancerit të veshkave mund të shkaktojnë policitemi nëse prodhojnë eritropoetinë.

## Shiko edhe

* Pirja e duhanit
* Mosha e ligjshme e pirjes së duhanit
* Dita Botërore kundër Duhanit
* Ndotja e ajrit
* Rrezatimi

## Referime
# Lufta civile 1947–1948 në Mandatin Britanik të Palestinës

Pas sulmit me makinë bombë në rrugën Ben Yehuda, i cili vrau 53 dhe plagosi shumë të tjerë.
**Lufta civile 1947–1948 në Mandatin Britanik të Palestinës** ishte faza e parë e luftës së Palestinës 1947–1949. Ajo shpërtheu pasi Asambleja e Përgjithshme e Kombeve të Bashkuara miratoi një rezolutë më 29 nëntor 1947 që rekomandonte miratimin e Planit të Ndarjes për Palestinën.

Gjatë luftës civile, komunitetet hebraike dhe arabe të Palestinës u përplasën (kjo e fundit e mbështetur nga Ushtria Çlirimtare Arabe) ndërsa britanikët, të cilët kishin detyrimin për të ruajtur rendin, organizuan tërheqjen e tyre dhe ndërhynë vetëm herë pas here.

Në fund të fazës së luftës civile të luftës, nga prilli 1948 deri në mesin e majit, forcat sioniste filluan një ofensivë të identifikuar më vonë si Plani Dalet, duke pushtuar qytete dhe territore në Palestinë të caktuara për një shtet të ardhshëm hebre, si dhe ato të caktuara për korpus separatum i Jeruzalemit dhe një shtet i ardhshëm arab sipas planit të ndarjes së Palestinës të vitit 1947.

Kur mandati britanik i Palestinës përfundoi më 14 maj 1948, dhe me Deklaratën e Krijimit të Shtetit të Izraelit, shtetet arabe përreth - Egjipti, Transjordania, Iraku dhe Siria - pushtuan atë që sapo kishte pushuar së qeni mandati britanik i Palestinës dhe menjëherë sulmoi forcat izraelite dhe disa vendbanime hebraike. Konflikti kështu u përshkallëzua dhe u bë Lufta Arabo-Izraelite e vitit 1948.

## Shiko edhe

* Plani i Kombeve të Bashkuara për ndarjen e Palestinës
* Lufta Arabo-Izraelite 1948

## Referime
# Perestrojka

Pullë postare përkujtimore *e perestrojkës* 5 kopek, 1988
Perestrojka (Rusisht: перестройка) ishte një lëvizje reformatore politike brënda Partisë Komuniste të Bashkimit Sovjetik (PKBSH) gjatë fundit të viteve 80' e filluar nga sekretari i përgjithshëm Mikhail Gorbaçov dhe reforma politike e tij e gllasnostit. Përkthimi fjalë për fjalë i perestrojkës është "ristrukturim", duke iu referuar ristrukturimit të sistemit ekonomik dhe atij politik të Bashkimit Sovjetik, si një përpjekje për të ndaluar Periudhën e Stanjacionit.

Perestrojka lejoi veprime më të pavarura nga ministri të ndryshme dhe prezantoi shumë reforma të ngjashme me ekonominë e tregut. Qëllimi i supozuar i perestrojkës, megjithatë, nuk ishte t'i jepte fund ekonomisë së komanduar, por përkundrazi ta bënte socializmin të funksiononte në mënyrë më efikase për të përmbushur më mirë nevojat e qytetarëve sovjetikë duke përshtatur elementë të ekonomisë liberale. Procesi i zbatimit të perestrojkës përkeqësoi mungesat ekzistuese dhe krijoi tensione politike, sociale dhe ekonomike brenda Bashkimit Sovjetik. Për më tepër, shpesh fajësohet për ngritjen e nacionalizmit politik dhe partive politike nacionaliste në republikat përbërëse.

Gorbaçovi e përdori për herë të parë termin në një fjalim gjatë vizitës së tij në Tolyatti në 1986. Perestrojka zgjati nga viti 1985 deri në vitin 1991 dhe shpesh argumentohet se është një shkak i rëndësishëm i rënies së Bllokut Lindor dhe shpërbërjes së Bashkimit Sovjetik.

Në lidhje me politikën e jashtme, Gorbaçovi promovoi "të menduarit e ri politik": deideologjizimin e politikës ndërkombëtare, braktisjen e konceptit të luftës së klasave, përparësinë e interesave universale njerëzore mbi interesat e çdo klase, rritjen e ndërvarësisë së botës dhe të bazuar në sigurinë reciproke. mbi instrumentet politike dhe jo ushtarake. Doktrina përbënte një ndryshim të rëndësishëm nga parimet e mëparshme të politikës së jashtme sovjetike.[ Kjo shënoi fundin e Luftës së Ftohtë.

## Referime
# Radio Evropa e Lirë

Logoja e Radio Evropa e Lirë
**Radio Evropa e Lirë** (shkurt RELSH.) thirret shërbimi në gjuhën shqipe i po të njëtit radiostacion evropian (ang. Radio Free Europe).

Radio Evropa e Lirë bazat e emituesve të vetë dhe bashkëpuntorëve i ka të shtrira po thuaj se në gjithë hapësirën e Kosovës. Po ashtu është prezente në internet nga faqet e së cilës lihet të kuptohet se si mision ka plasimin e informatave dhe ideve që afirmojnë vlerat dhe institucionet demokratike të sistemeve perendimore. Këto vlera janë shpjeguar më detalisht dhe janë përmbledhur në 5 pika.

Ekipi shërbyes në gjuhen shqipe që nga shtatori i vitit 2001 kryesohet nga Arbana Vidishiqi. Ekipi përbëhet nga gazetarë të rregull dhe gazetarë me korrospondencë. Ndër të tjerë pjesë e ekipit janë dhe Ariana Kasapolli, Luljeta Krasniqi, Edona Peci, Zijadin Gashi, Patrick Moore (komentues), Bekim Bislimi,

## Burimi i të dhënave
# MI5

**MI5** (shqiptimi anglez: *Em Aj Fajv*, apo *Military Intelligence, Section Five* = Zbulimi Ushtarak, Seksioni 5) është agjencia e sigurimit dhe e kundërspionazhit të Mbretërive të Bashkuara të Anglisë dhe të Irlandës së Veriut. Emri zyrtar i MI5 është *Security Service*, Shërbimi i Sigurimit. Detyra e MI5 është mbrojtja e demokracisë parlamentare dhe interesave ekonomike dhe politike të Britanisë së Madhe, si edhe lufta kundër kriminalitetit, separatizmit dhe terrorizmit.

Ndërsa MI5 merret me sigurimin e brendshëm, MI6 merret me sigurimin e jashtëm britanez.

Që nga viti 1995 ndenja (selia) e MI5-ës gjendet në Thames House, në Londër.

MI5 ka rreth 2200 punëtorë, 47% e të cilëve janë femra. Drejtor i MI5-ës është Jonathan Evans.

Qendra e **MI5**, ne Thames House, Londër.
## Historia

## Shiko edhe

* MI6

## Lidhje të jashtme

* **Gabim i përfshirjes: {{En}} është vetëm për emërhapësirën e Skeda. Përdorni më mirë {{lang-en}} ose {{in lang|en}}.**Faqja ndër-rrjetore zyrtare e MI5.
# Mushqeta (armë)

Mushqeta dhe bajoneta në bordin e fregatës *Grand Turk*
**Mushqeta** ose **musketa** është një armë e gjatë e ngarkuar me surrat, e cila u shfaq si armë e butë në fillim të shekullit të XVI-të, në fillim si një variant më i rëndë i arkebuzit, i aftë të depërtonte në forcat e rënda të blinduara. Mushqeta ishte në përdorim nga shekulli i XVI-të deri në shekullin e XIX-të.

## Shiko edhe

* Arma e zjarrit
* Pushka
* Karabina
* Pistoleta
* Pushka pa zmbrapsje
* Pushka gjysmë automatike
* Pushka automatike
* Pushka snajper
* Topi (armë)